III SAB/Lu 29/22

III SAB/Lu 29/22 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2022-09-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Iwona Tchórzewska
Jadwiga Pastusiak /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Drwal
Symbol z opisem
6173 Biegli sądowi i tłumacze przysięgli
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Prezes Sądu
Treść wyniku
Stwierdzono bezczynność organu
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 37 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 149 § 1 pkt 3, § 1a, art. 161 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Iwona Tchórzewska po rozpoznaniu w dniu 27 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w L. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie w przedmiocie rozpoznania wniosku w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego I. stwierdza, że Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w L. w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia [...] z siedzibą w L. w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego; IV. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie na rzecz Stowarzyszenia [...] z siedzibą w L. kwotę 217 zł (dwieście siedemnaście złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Stowarzyszenie [...] z siedzibą w L. wniosło w dniu 10 maja 2022 r. (data wpływu do organu) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie (dalej także jako "organ") w zakresie rozpoznania wniosku o zwolnienie biegłego M. B. z funkcji biegłego sądowego.
Stowarzyszenie zarzuciło organowi naruszenie przepisów postępowania art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000), dalej jako "k.p.a." w zw. z art. 36 k.p.a. w zw. z art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 31 § 2 k.p.a., poprzez niewydanie postanowienia o wszczęciu postępowania administracyjnego bądź jego odmowie, w przedmiocie rozpoznania wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania administracyjnego, ani też niepoinformowanie stowarzyszenia o powodach zwłoki i niewyznaczenie nowego terminu załatwienia sprawy.
W oparciu o powyższe stowarzyszenie wniosło o:
- stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku organizacji społecznej i wydanie aktu, w terminie 30 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;
- zasądzenie na rzecz skarżącej organizacji społecznej od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz 17 zł tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi stowarzyszenie podniosło, że Prezes Zarządu Stowarzyszenie [...], pismem z dnia 7 lutego 2022 r. wystąpił do Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia M. B. z funkcji biegłego. Organ pismem z dnia 24 marca 2022 r. wprawdzie zawiadomił wnioskodawcę, że po przeprowadzeniu "postępowania wyjaśniającego" nie znalazł podstaw do podjęcia działań, które przysługują organowi na mocy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 stycznia 2005 r. w sprawie biegłych sądowych, jednak do dnia sporządzenia ponaglenia nie załatwił sprawy merytorycznie, poprzez wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania administracyjnego lub odmowie wszczęcia postępowania.
Stowarzyszenie podkreśliło, że organ na wniosek organizacji społecznej złożony w trybie art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a. zobowiązany jest zareagować w sposób przewidziany prawem, in concreto stosownie do art. 31 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie. Wysłane wnioskodawcy pisma, nie zawiera podstawowych elementów jakie powinno zawierać postanowienie (art. 144 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a.). Organ nie załatwił wniosku organizacji społecznej w terminach określonych w art. 35 k.p.a., ani nie zawiadomił wnioskodawcy o niezałatwieniu sprawy w terminie oraz nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy. W tej sytuacji organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku.
W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie wniósł o oddalenie skargi w całości, jako bezzasadnej. Organ wyjaśnił, że pismem z dnia 11 lutego 2022 r. zobowiązał biegłego sądowego M. B. do złożenia w terminie 14 dni wyjaśnień na okoliczności zarzutów podniesionych w treści wniosku stowarzyszenia. Biegły pismem z dnia 2 marca 2022 r. złożył stosowne wyjaśnienia. Kolejnym pismem z dnia 9 marca 2022 r. organ zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego w Zamościu z prośbą o nadesłanie w termin 14 dni oceny pracy biegłego w sprawie II W 518/19, a w szczególności udzielenie odpowiedzi na pytania; czy w tej sprawie opinia wykonana była w terminie, czy była przydatna do rozstrzygnięcia sprawy, czy była kwestionowana przez strony procesu oraz czy w niniejszej sprawie wydano opinię innego biegłego. W dniu 14 marca 2022 r. Prezes Sądu Rejonowego w Zamościu udzielił odpowiedzi na powyższe pismo. O sposobie załatwienia wniosku z dnia 11 lutego 2022 r. stowarzyszenie poinformowane zostało pismem z dnia 24 marca 2022 r., w którym Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie stwierdził, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego brak jest podstaw do zwolnienia M. B. z funkcji biegłego sądowego ustanowionego przy Sądzie Okręgowym w Lublinie.
Organ podkreślił, że powyższe pismo Prezesa Sądu Okręgowego z dnia 24 marca 2022 r. informujące o braku podstaw do zwolnienia biegłego sądowego z funkcji pełnionej przy Sądzie Okręgowym w Lublinie stanowiło w istocie zawiadomienie wnioskodawcy o sposobie załatwienia wniosku. Pismo z dnia 24 marca 2022 r. oprócz prawidłowego wskazania adresata, organu który je sporządził i podpisania przez Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie zawiera także wskazanie, z powołaniem na § 6 ust. 2 rozporządzenia, że brak jest podstaw do zwolnienia biegłego z listy biegłych sądowych przy Sądzie Okręgowym w Lublinie. Zatem wskazuje podstawę prawną rozstrzygnięcia. Organ w imperatywny sposób orzekł o rozpoznaniu wniosku uznając jego bezzasadność. Dla oceny stanu jego skuteczności nie ma przy tym znaczenia fakt, że rozstrzygnięcie nie zawierało pouczenia o możliwości jego zaskarżenia do Ministra Sprawiedliwości.
Zdaniem organu Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie wydał rozstrzygnięcie, to oznacza, że załatwił sprawę. Przy tym uczynił to przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego. Z akt administracyjnych nie wynika, by wnioskodawca zaskarżył zażaleniem skierowanym do Ministra Sprawiedliwości rozstrzygnięcie organu z dnia 24 marca 2022 r.
Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, organ podniósł również, że istotna dla sposobu załatwienia skargi na bezczynność przez sąd jest także data wydania rozstrzygnięcia przez organ administracyjny w stosunku do daty złożenia skargi na bezczynność i daty orzekania przez sąd. W sytuacji wydania przez organ rozstrzygnięcia w toku postępowania sądowego - po wniesienia skargi na bezczynność - sąd postępowanie umarza, co nie zwalnia go z obowiązku orzekania w przedmiocie stwierdzenia czy bezczynność (bądź przewlekłe prowadzenie postępowania) miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz w zakresie wymierzenia organowi grzywny z tego tytułu.
Końcowo, organ wskazał, że stowarzyszenie, pismem z dnia 27 kwietnia 2022 r., złożyło ponaglenie na działanie Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie. W wyniku rozpatrzenia ponaglenia Minister Sprawiedliwości postanowieniem z dnia 12 maja 2022 r. nakazał Prezesowi Sądu Okręgowego w Lublinie - w terminie 7 dni od otrzymania postanowienia – wydanie w oparciu o art. 31 § 2 k.p.a., postanowienia o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia M. B. z funkcji biegłego sądowego albo o odmowie wszczęcia tego postępowania, a także zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności. W wykonaniu zobowiązania Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie w dniu 23 maja 2022 r. wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postepowania, które doręczył wnioskodawcy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wymaga wyjaśnienia, że skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a."). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r. poz. 137), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje również bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 4a.
Zaskarżalna do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci - bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Dla uznania jednak bezczynności lub przewlekłości konieczne jest ustalenie w pierwszej kolejności, czy w ustalonym stanie faktycznym na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności kończących postępowanie, a następnie czy uczyniono to w przepisanym terminie, a dalej czy ewentualne opóźnienie jest usprawiedliwione.
Stosowanie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może również orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Bezsporne jest, że skarżące Stowarzyszenie wniosło takie ponaglenie do Ministra Sprawiedliwości (organu właściwego w świetle art. 37 § 3 pkt 1 k.p.a.) za pośrednictwem Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie; zostało ono złożone w dniu 28 kwietnia 2022 r. (data stempla pocztowego, k. 465 akt adm.), a skarga wniesiona została do Sądu w dniu 8 maja 2022 r. (data stempla pocztowego, k. 26 akt sądowych) i wpłynęła do organu w dniu 10 maja 2022 r.
Przechodząc do oceny merytorycznej sprawy, należy stwierdzić, że skarga jest zasadna, gdyż Prezes Sądu Okręgowego dopuścił się bezczynności.
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 7 lutego 2022 r. Prezes Stowarzyszenia [...] z siedzibą w L. wystąpił do Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia biegłego z funkcji biegłego. Nie powinno budzić wątpliwości, że wniosek ten jest żądaniem, o jakim mowa w art. 31 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z powołanym przepisem organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu. Na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania lub dopuszczenia do udziału w postępowaniu organizacji społecznej służy zażalenie (art. 31 § 2 k.p.a.).
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19 wskazał, że bezczynność zdefiniowana została w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, a organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy musi być w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny. Skarga na bezczynność jest skargą na naruszający prawo stan postępowania administracyjnego, w którym mimo upływu określonego prawem terminu właściwego dla załatwienia indywidualnej sprawy, rozstrzygnięcie nie zostało wydane, co skutkowało złożeniem ponaglenia. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12 zauważył, że nowelizacja ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez dodanie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, wymagać będzie reinterpretacji pojęcia "bezczynności", poprzez ograniczenie jego rozumienia do niewydania w terminie decyzji lub postanowienia, względnie aktu lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy więc do czynienia wówczas, gdy w określonym w prawie terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednakże bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań.
Dla stwierdzenia bezczynności organu w zakresie niewydania stosownego aktu lub niepodjęcia czynności nie ma znaczenia fakt, z jakich powodów organ zwleka z realizacją wniosku, a w szczególności, czy zwłoka spowodowana jest zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu. Istotne bowiem jest, że organ dopuszcza się zwłoki w rozpatrzeniu wniosku, a jego procedowanie wydłuża czas oczekiwania przez stronę na rozstrzygnięcie sprawy. Natomiast okoliczności, które powodują zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów, wpływają na ocenę zasadności skargi na bezczynność w tym sensie, że sąd zobowiązany jest je ocenić przy jednoczesnym stwierdzeniu, czy istniejąca bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa czy też nie (wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 stycznia 2021 r. sygn. akt VII SAB/Wa 302/20).
Przedmiotowy wniosek Stowarzyszenia z dnia 11 lutego 2022 r. niewątpliwie dotyczy żądania wszczęcia postępowania z urzędu i dopuszczenia go do udziału w tymże postępowaniu. Żądanie to wynika z przepisów prawa i przepisy prawa regulują związane z wniesieniem tego żądania obowiązki procesowe organu i przyznają wnioskodawcy uprawnienia procesowe. Art. 31 § 1, 2 i 3 k.p.a. nakłada na organ obowiązek procesowego ustosunkowania się do wniosku organizacji społecznej o wszczęcie postępowania i dopuszczenia jej do udziału w sprawie. Trudno w takiej sytuacji stwierdzić, że organizacja społeczna nie ma ani interesu prawnego we wniesieniu skargi na bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania jej żądania, ani nie spełnia warunku uczestniczenia w postępowaniu jako podmiot na prawach strony, wszak jej żądanie właśnie tego dotyczy. Gdyby uznać przeciwne stanowisko za prawidłowe, to organy administracji nie musiałyby w ogóle rozpoznawać żądań organizacji społecznych wszczęcia postępowań czy dopuszczenia ich do udziału w postępowaniu toczącym się z urzędu, bowiem skargi na bezczynność w tym zakresie byłyby niedopuszczalne. Tworzyłoby to swoiste "błędne koło", w którym organizacja społeczna nie mogłaby wnieść skargi na bezczynność organu w rozpoznaniu jej żądań z art. 31 § 1 k.p.a., a przyczyną takiego stanu rzeczy byłoby de facto nierozpoznanie tychże wniosków przez organ (por. wyrok WSA w Poznaniu z 19 maja 2022 r. sygn. akt IV SAB/Po 72/22 oraz powołane w nim orzecznictwo).
Z powyższego wynika, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wszczęcia postępowania (albo odmowy wszczęcia), jak również dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w nim (albo odmowy dopuszczenia) winno przybrać formę postanowienia, które w przedmiotowej sprawie do dnia wniesienia skargi nie zostało wydane. To w tej formie (postanowienia) i na tym etapie procedury (postępowania wstępnego) organ, do którego żądanie zostało skierowane, powinien ocenić czy jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i czy przemawia za tym interes społeczny. Tymczasem, o sposobie załatwienia wniosku z dnia 11 lutego 2022 r. stowarzyszenie poinformowane zostało pismem z dnia 24 marca 2022 r., w którym Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie stwierdził, że po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego brak jest podstaw do zwolnienia M. B. z funkcji biegłego sądowego ustanowionego przy Sądzie Okręgowym w Lublinie. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, że pismo z dnia 24 marca 2022 r. informujące o braku podstaw do zwolnienia biegłego sądowego z funkcji pełnionej przy Sądzie Okręgowym w Lublinie stanowiło prawidłowe rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku z dnia 11 lutego 2022 r. W ocenie Sądu, wbrew stanowisku organu, pozostawał o w bezczynności w załatwieniu wniosku stowarzyszenia. Zaś sam fakt udzielenia merytorycznej odpowiedzi na wniosek skarżącego stowarzyszenia pismem z dnia 24 marca 2022 r., przez organ nie oznacza, że organ załatwił wniosek strony w sposób procesowy zgodny z przepisami prawa. Przepis art. 31 § 2 k.p.a., o czym wspomniano wyżej, wyraźnie stanowi, że właściwy organ postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub odmawia wszczęcia postępowania. Informacja z dnia 24 marca 2022 r. o braku podstaw do uwzględnienia wniosku stowarzyszenia, mająca charakter odformalizowanego pisma niewątpliwie nie czyni zadość przepisowi art. 31 § 2 k.p.a.
Czyni to uzasadnioną skargę w zakresie żądania stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności i że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym sąd orzekł w pkt 1. i 2. wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1a p.p.s.a. Wymaga podkreślenia, że o rażącym naruszeniu prawa można bowiem mówić, gdy organowi można przypisać złą wolę, gdy nie załatwia sprawy lekceważąc ciążące na nim obowiązki, np. gdy umyślnie nie podejmuje żadnej reakcji na wniosek strony. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Fakt, że organ do czasu wniesienia skargi do Sądu nie wydał rozstrzygnięcia (postanowienia w sprawie wniosku) był konsekwencją, jak sam przyznał w odpowiedzi na skargę wadliwej oceny prawnej właściwego sposobu załatwienia sprawy, a nie wyrazem złej woli. Ustawodawca rozróżnia "zwykłą" bezczynność, od takiej, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie Sądu, wbrew zarzutom pełnomocnika skarżącego opóźnienie, jakich dopuścił się organ nie miało postaci oczywistego lekceważenia interesów skarżącego, w działaniach organu Sąd nie dostrzega jawnego naruszenia zasady szybkości postepowania i lekceważenia obowiązku załatwienia sprawy w terminie określonym przepisami prawa. Organ popełnił błąd, ale wynikał one bardziej z niewłaściwej oceny sytuacji, niż z dążenia do uchylenia się od procesowego i merytorycznego załatwienia sprawy. Przeczy temu opisany wyżej ciąg czynności podejmowanych do czerwca 2022 r., jakkolwiek bezczynność organu jest bezsprzeczna, to jednak, ze względu na niewielkie opóźnienie, nie może być zakwalifikowana jako rażąca, nie jest bowiem wynikiem złej woli organu, czy też próby bezprawnego uchylenia się od wypełnienia ustawowego obowiązku podjęcia orzeczenia w sprawie. Istotnym przy tym jest, że stowarzyszenie zostało poinformowane o sposobie załatwienia sprawy, choć było to działanie nieprawidłowe.
Odnotować w tym miejscu należy, że w wyniku rozpatrzenia ponaglenia Minister Sprawiedliwości postanowieniem z dnia 12 maja 2022 r. nakazał Prezesowi Sądu Okręgowego w Lublinie - w terminie 7 dni od otrzymania postanowienia – wydanie w oparciu o art. 31 § 2 k.p.a., postanowienia o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia M. B. z funkcji biegłego sądowego albo o odmowie wszczęcia tego postępowania, a także zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności. Już po wniesieniu skargi do Sądu, w wykonaniu powyższego zobowiązania, Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie w dniu 23 maja 2022 r. wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postepowania, które doręczył wnioskodawcy. W tej sytuacji, wobec ustania bezczynności na dzień rozpatrywania skargi, należało umorzyć postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku - stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku).
Ustalając wysokość kosztów i orzekając w pkt IV sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a., Sąd wziął pod uwagę uiszczony w sprawie wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz koszty zastępstwa procesowego, przy czym w przypadku tych ostatnich dokonał ich miarkowania na zasadzie art. 206 p.p.s.a. uznając, że zasadnym jest przyznanie ich w kwocie 117 zł (tj. w wysokości 100 zł, powiększonej o opłatę za pełnomocnictwo w kwocie 17 zł). Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 206 p.p.s.a., sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. W orzecznictwie podkreśla się, że uzasadnionym przypadkiem, o którym mowa w art. 206, jest przypadek sprawy sądowoadministracyjnej, w której wystąpiły następujące okoliczności: niezwłoczne usunięcie stanu bezczynności przez organ, niewielki wkład pracy pełnomocnika wobec treści skargi i jej seryjności, inicjowanie podobnych postępowań sądowych przez stronę, istnienie wątpliwości, czy rzeczywiście intencją skargi jest doprowadzenie do usunięcia bezczynności organu, czy też uzyskanie zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego (wyrok WSA w Warszawie z 12 grudnia 2019 r. sygn. akt VII SAB/Wa 130/19 oraz powołane w nim orzecznictwo).
W niniejszej sprawie stosując ten przepis i dokonując na jego podstawie miarkowania kosztów zastępstwa procesowego Sąd wziął pod uwagę charakter i stopień zawiłości sprawy, niezwłoczne usunięcie stanu bezczynności przez organ, nakład pracy pełnomocnika, a także jego aktywność w sprawie, uznając w konsekwencji, że nie uzasadniają one przyznania na jego rzecz pełnej stawki za zastępstwo procesowe.