III SAB/Kr 77/19

III SAB/Kr 77/19 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2019-12-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-06-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bożenna Blitek
Janusz Bociąga
Renata Czeluśniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
658
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 2273/21 - Postanowienie NSA z 2023-08-17
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
stwierdzono bezczynność organu z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1257
Art. 8, art. 12, art. 35, art. 8, art. 12
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 1302
Art. 119, art. 161 par. 1 pkt 3, art. 149
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Bociąga po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Z. na bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia materiałów z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego I. umarza postępowanie w przedmiocie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 22 października 2015 r., II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, III. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Starosty na rzecz skarżącej M. Z. 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
W skardze do WSA w Krakowie z dnia 29 marca 2019 r. (będącej doprecyzowaniem skargi z dnia 21 lutego 2019 r. w sprawie o sygn. akt III SAB/Kr 18/19) M. Z. zarzuciła bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia materiałów z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w związku z jej wnioskiem z 22 października 2015 r.
W piśmie zawierającym skargę na ww. bezczynność skarżąca poinformowała (str. 6), że W. Z. oraz M. Z. działają osobiście, a ona jest ich "dotychczasowym" pełnomocnikiem. Tym samym Sąd uznał, że przedmiotowa skarga została wniesienia tylko przez skarżącą.
W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie.
Jak wynika z akt sprawy, M. Z. w dniu 22 października 2015 r. złożyła do Starostwa Powiatowego - Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej (PODGiK) wniosek o udostępnienie materiałów powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w postaci stronnic: 7, 16, 17-18 z operatu KERG [...] oraz 29-30, 43, 50 z operatu [...]. Jako sposób ich udostępnienia zaznaczyła "odbiór osobisty". Stronnice 43, 50 zostały jej wydane w tym samym dniu, tj. 22 października 2015 r.
Po rozpoznaniu zażalenia skarżącej na bezczynność Starosty w przedmiocie m.in. udostępniania materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z dnia 17 stycznia 2019 r. znak: [...] uznał zażalenie za zasadne ponieważ z dokumentów sprawy nie wynika, aby skarżąca w dniu złożenia wniosku została poinformowana o planowanym terminie wystawienia DOO (czyli o przygotowaniu wniosku); zobowiązał Starostę do załatwienia sprawy w terminie do 30 dni od dnia otrzymania postanowienia oraz zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy.
W dniu 4 lutego 2019 r. sporządzono notatkę służbową, w której ustalono, że osoba wykonująca wniosek przebywa na urlopie wychowawczym.
W dniu 29 stycznia 2019 r. przesłano skarżącej: dokument Obliczenia Opłaty (DOO) oraz uzupełniony danymi blankiet opłaty bankowej. Starosta poinformował skarżącą, że materiały dotyczące jej wniosku z dnia 22 października 2015 r. są do odbioru w PODGiK w C, ul. Z, pokój 201 lub 211, w godzinach pracy Urzędu oraz, że zostaną one wydane po uiszczeniu opłaty i okazaniu blankietu potwierdzającego wpłatę.
Pismem z dnia 25 lutego 2019 r. skarżąca przesłała potwierdzenie przelewu bankowego na kwotę wynikającą z DOO [...] oraz wniosła o doręczenie dokumentacji pocztą tradycyjną.
Pismem z dnia 28 lutego 2019 r. Starosta przesłał skarżącej Dokument Obliczenia Opłaty DOO [...] dotyczący opłaty za wysłanie materiałów zasobu pod wskazany adres oraz uzupełniony danymi blankiet opłaty.
Pismem z dnia 29 marca 2019 r. skarżąca przesłała potwierdzenie przelewu bankowego na kwotę 10 zł wynikającą z DOO [...].
W piśmie z dnia 15 kwietnia 2019 r. Starosta poinformował skarżącą, że przesyła zamówione dokumenty. W dniu 2 maja 2019 r. skarżąca potwierdziła odbiór ww. przesyłki.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 28 sierpnia 2019 r., m.in. o wskazanie jakie materiały zostały wydane przez organ, a jakie nie, skarżąca wyjaśniła, że wydano jej stronnice 7, 17, 18; 16 – ale wadliwie; 30, 43; 29 - ale wadliwie oraz nie wydano stronnicy 50.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9).
Zgodnie z treścią art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu interpretacji albo do dokonania czynności lub zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszania prawa (art. 149a § 1a p.p.s.a.).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o bezczynności organu można mówić wówczas, gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie sprawy, co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Dotyczy to zarówno sytuacji, gdy organ nie podjął żadnych czynności, jak i takiej, gdy czynności zostały wprawdzie podjęte, ale organ nie zakończył ich stosownym aktem. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną, czy też niezawinioną opieszałością organu. Wniesienie skargi jest zatem uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w razie odmowy podjęcia określonego działania, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej lub innego aktu czy czynności.
W tym zakresie zwrócić należy uwagę, że sąd administracyjny oceniając, czy w sprawie zachodzi bezczynność, bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania orzeczenia. Wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza bowiem możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność, nawet wówczas, gdy akt ten (czynność) podjęty został z naruszeniem terminu przewidzianego do jej wydania (por. np. wyrok NSA z dnia 16 marca 2000 r., sygn. akt I SAB 201/99, LEX nr 54517).
Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżąca M. Z. w dniu 22 października 2015 r. złożyła do Starostwa Powiatowego - Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej (PODGiK) wniosek o udostępnienie materiałów powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego domagając się wydania stronnic: 7, 16, 17-18 z operatu KERG [...] oraz 29-30, 43, 50 z operatu [...] (k. 17 - 18 akt adm.). Z odpowiedzi na skargę oraz z pisma organu z dnia 30 października 2019 r. wynika, że przedmiotowy wniosek skarżącej został zrealizowany w całości.
Z ustaleń Sądu wynika, że stronnice 43, 50 z operatu [...] zostały wydane skarżącej w tym samym dniu, tj. 22 października 2015 r. Potwierdza to złożony przez skarżącą na ww. wniosku z dnia 22 października 2015 r. jej podpis z adnotacją "Potwierdzam odbiór stronnice 43, 50" (k. 18 akt adm.). Natomiast pozostałe strony zostały jej wydane dopiero przy piśmie organu z dnia 15 kwietnia 2019 r. doręczonym skarżącej w dniu 2 maja 2019 r. (k. 51 - 53 akt adm.). Okoliczność otrzymania przez skarżącą żądanych dokumentów (dot. str. 7, 16, 17, 18, 30, 43, 29) została przez nią potwierdzona w piśmie z dnia 24 września 2019 r. (k. 149 – 150 akt sąd.). W piśmie tym skarżąca wskazała bowiem, że wydano jej stronnice: 7, 17, 18; "16 – ale wadliwie"; 30, 43; "29 - ale wadliwie". Wyjaśnić przy tym należy, że pomimo, iż skarżąca podniosła, że stronica 50 nie została jej wydana, to jak już wyżej wspomniano, została przez nią odebrana osobiście w dniu złożenia przedmiotowego wniosku, tj. 22 października 2015 r. W kwestii natomiast podniesionej przez skarżącą "wadliwości" wydanych stron 16 i 29, wyjaśnić należy, że w sprawie dotyczącej bezczynności organu w sprawie udostępnienia materiałów z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, Sąd nie bada prawidłowości wydanego skarżącej dokumentu, a jedynie fakt jego wydania.
W tej sytuacji, skoro Starosta wydał skarżącej żądane przez nią we wniosku z dnia 22 października 2015 r. dokumenty, po wniesieniu skargi do sądu, ale przed jej rozpoznaniem przez tut. Sąd, to uznać należy, iż organ załatwił sprawę i nie pozostaje już w bezczynności, a zatem postępowanie przed sądem w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe. Wyjaśnienia wymaga, że postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie, bowiem organ wydał dokumenty o które wnioskowała skarżąca w swoim wniosku. Z powyższych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
Pomimo wydania przez Starostę żądanych dokumentów, Sąd podzielając stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte m.in. w wyroku z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 381/18, uznał, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu sprawy, albowiem część dokumentów na wniosek z dnia 22 października 2015 r. wydał on skarżącej dopiero w dniu 15 kwietnia 2019 r. Z tego względu Sąd na mocy art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł - jak w pkt II wyroku.
Sąd jednocześnie uznał, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stan bezczynności wyczerpuje znamiona rażącego naruszenia prawa wtedy, gdy posiada dodatkowe (szczególne) cechy względem stanu określanego jako typowe naruszenie prawa. Dla dokonania takiej oceny nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie terminu musi być bowiem znaczne i nieznajdujące usprawiedliwienia w okolicznościach sprawy. Taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowym stanie faktycznym, dokumenty zostały bowiem wydane skarżącej dopiero po upływie ponad 3 lat od złożenia wniosku.
W ocenie Sądu, Starosta w sposób istotny dopuścił się naruszania zasady załatwienia spraw bez zbędnej zwłoki wyrażonej w art. 35 k.p.a., zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwowych wskazanej w art. 8 k.p.a., jak i zasady szybkości postępowania, którą statuuje art. 12 k.p.a. W tej sytuacji Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. – jak w pkt III wyroku.
W pkt IV sentencji, Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na koszty postępowania w przedmiotowej sprawie składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł.
Wskazać też należy, że Sąd orzekł w nin. sprawie na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.