III SAB/Kr 161/20

III SAB/Kr 161/20 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2021-03-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Michna /sprawozdawca/
Hanna Knysiak-Sudyka
Janusz Kasprzycki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6052 Akty stanu cywilnego
658
Hasła tematyczne
Akta stanu cywilnego
Sygn. powiązane
II OSK 1470/21 - Wyrok NSA z 2021-09-30
Skarżony organ
Burmistrz Miasta
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
|Sygn. akt III SAB/Kr 161/20 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 marca 2021 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Janusz Kasprzycki, Sędziowie: WSA Hanna Knysiak-Sudyka, WSA Ewa Michna (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w dniu 22 marca 2021 r. skargi G. B., na bezczynność Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego, w przedmiocie naniesienia wzmianki dodatkowej na akcie małżeństwa, , , skargę oddala.,
Uzasadnienie
G. B. – zwana dalej skarżącą - złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Burmistrza Gminy polegającą na zaniechaniu naniesienia na jej polskim akcie małżeństwa wzmianki dodatkowej o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód. Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do naniesienia wzmianki dodatkowej o rozwiązaniu małżeństwa, ewentualnie do wydania decyzji odmownej w sprawie w ciągu dwóch tygodni od dnia otrzymania akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem. Skarżąca domagała się nadto stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności; stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, także wymierzenia organowi grzywny, przyznania od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm.), wreszcie rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. Skarżąca wniosła również o zobowiązaniu przez Sąd do przedłożenia akt sprawy o sygnaturach: [...], [...], [...], [...], wskazując że organ rozdrabniał jedną sprawę na kilka, a nawet podjął sprawę "widmo".
Skarżąca podniosła, że w dniu 4 czerwca 2020 r. złożyła w Urzędzie Stanu Cywilnego wniosek (doprecyzowany pismem z 24 czerwca 2020 r.) o dokonanie umiejscowienia jej ukraińskiego aktu małżeństwa wraz z naniesieniem wzmianki dodatkowej o rozwodzie w 1985 r. na polskim akcie małżeństwa (na podstawie posiadanego już przez organ od 2019 r. wyroku o rozwodzie wraz z tłumaczeniem na język polski). W związku z tym, że umiejscowienie już się dokonało, skarżąca podniosła, że skarga dotyczy tylko naniesienia wzmianki dodatkowej. Skarżąca poinformowała również, że 13 sierpnia 2020 r. wniosła ponaglenie, które jej zdaniem zostało wadliwie, bo niekorzystnie dla niej rozpoznane przez Wojewodę.
Skarżąca poinformowała również, że sprawa faktycznie toczy się już od 2018 r., zarzuciła Kierownikowi Urzędu Stanu Cywilnego niekompetencję, podniosła, że została wprowadzona w błąd informacją, że w związku z jej staraniami o uzyskanie polskiego obywatelstwa – powinna złożyć w sądzie wniosek o uznanie swojego wyroku rozwodowego, co następnie uczyniła 16 października 2018 r. Postępowanie zainicjowane w Sądzie Okręgowym według relacji skarżącej zostało uznane przez Sąd za bezprzedmiotowe, choć sprawa toczy się nadał i nie została formalnie umorzona.
Skarżąca powołała się na art. 24 ust. 2 pkt 1 oraz art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 463 z późn. zm.), art. 48 ust. 1 umowy między RP a Ukrainą o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych sporządzonej w Kijowie w dniu 24 maja 1993 r. i poprzednio obowiązujący art. 52 lit. a umowy pomiędzy PRL i ZSSR o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych podpisanej w Warszawie 28 grudnia 1957 r. W ocenie skarżącej Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego powinna nanieść wzmiankę dodatkową o rozwodzie na podstawie posiadanego wyroku rozwodowego wraz z tłumaczeniem, po tym jak skarżąca złożyła podanie o dokonanie umiejscowienia jej aktu małżeństwa, w przeciwnym razie uczestnikiem postępowania o umiejscowienie musiałby być mąż skarżącej. Skarżąca zarzuciła, że w sposób nieuprawniony jej pismo z 8 października 2019 r. – w którym wskazała podstawę prawną do tego, aby nie nalegano na uznanie jej wyroku rozwodowego w postępowaniu sądowym, a uznano ten wyrok we własnym zakresie - zostało potraktowane jako podanie o wszczęcie nowego postępowania administracyjnego, którego przedmiotem było uznanie wyroku zagranicznego (postępowanie to zakończyło się następnie wydaniem decyzji administracyjnej z 20 stycznia 2020 r. umarzającej postępowanie jako bezprzedmiotowe). Skarżąca zarzuciła, że nie miało podstaw pismo Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego z 12 lutego 2020 r., w którym przekazując skarżącej umiejscowiony odpis zupełny aktu małżeństwa bez wzmianki dodatkowej o rozwiązaniu małżeństwa, po raz kolejny – błędnie - poinformował skarżącą, że ma zwrócić się do sądu w celu uznania wyroku rozwodowego. Skarżąca podkreśliła, że postanowienie Kierownika USC z 31 lipca 2020 r. zawieszające postępowanie do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd Okręgowy jest niezrozumiałe, skoro wyrok rozwodowy podlega uznaniu z mocy prawa bez odrębnego postępowania i Kierownik takie informacje od Sądu już uzyskiwał. Skarżąca podkreśliła także, że w sprawie otrzymała przez okres dwóch lat wiele pism, z których nic konkretnego nie wynikało, a także że podupadła na zdrowiu w związku z toczącym się postępowaniem.
W odpowiedzi na skargę, organ wnioskował – z ostrożności procesowej – o odrzucenie skargi, wskazując na swoją niewłaściwość w sprawie i na nieprawidłowe oznaczenie organu przez skarżącą. Burmistrz podniósł, że wszystkie dokumenty i pisma w sprawie były kierowane do Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego i do niego odnosi się też treść skargi. Burmistrz wskazał też na bezprzedmiotowość żądań procesowych, skoro nie ma on mocy prawnej do nanoszenia wzmianek dodatkowych w aktach stanu cywilnego. Wniósł ewentualnie o oddalenie skargi, uznając, że organ nie dopuścił się bezczynności. Wymienił następnie kolejne czynności podejmowane w sprawie, począwszy od złożenia przez skarżącą wniosku o uznanie przez Urząd Stanu Cywilnego wyroku orzekającego rozwód orzeczony na terenie Ukrainy i dokonanie transkrypcji aktu stanu cywilnego o rozwodzie, poprzez wzywanie o doprecyzowanie żądania przez skarżącą, czy dotyczy ono dołączenia wzmianki o rozwodzie do sporządzonego w rejestrze stanu cywilnego aktu małżeństwa, czy skarżąca występowała do sądu powszechnego na terenie Polski o uznanie orzeczenia o rozwodzie wydanego przez zagraniczny sąd i czy sąd ten wydał orzeczenie w sprawie, następnie poprzez zwrócenie się przez organ do Sądu Okręgowego m.in. o udzielenie informacji, czy postępowanie sądowe o uznanie orzeczenia dotyczącego o rozwodzie zostało zakończone, próby telefonicznego uzyskania informacji w tym przedmiocie, wysłanie ponaglenia, uzyskanie informacji o kolejnym terminie rozprawy, do wydania przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego nowego terminu zakończenia sprawy, następnie postanowienia o zawieszeniu postępowania, i uznania ponaglenia skarżącej za bezzasadne przez Wojewodę. Organ podkreślił m.in., że skarżąca nie załączyła żadnych dokumentów do wniosku, wskazując, że wszystkie oryginały dokumentów w tej sprawne zostały złożone wcześniej do Kierownika, wskazał, że akt małżeństwa skarżącej został wpisany w rejestrze stanu cywilnego pod oznaczeniem [...] (znak sprawy [...]), że skarżąca wskazała, że wnosi o umieszczenie wzmianki o rozwodzie zgodnie z art. 108 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego, a organ informował ją, że w rejestrze stanu cywilnego jest już zarejestrowany w drodze transkrypcji z 12 lutego 2020 r. akt małżeństwa. Wskazał też na pismo skarżącej z 13 lipca 2020 r., w którym poinformowała, że przed Sądem Okręgowym nie toczy się żadne postępowanie z jej wniosku o uznanie na terenie Polski wyroku rozwodowego, o który chodzi w sprawie, oraz że sformułowanie, które zawarła skarżąca w ponownym wniosku, które dotyczyło uznania przez Urząd Stanu Cywilnego wyroku orzekającego rozwód orzeczony na terenie Ukrainy i dokonania transkrypcji aktu stanu cywilnego o rozwodzie, w istocie dotyczył wyłącznie dokonania transkrypcji wyroku rozwodowego poprzez zamieszczenie wzmianki o orzeczeniu rozwodu na akcie małżeństwa, którego transkrypcji już wcześniej Urząd Stanu Cywilnego dokonał. Organ wskazał, że w piśmie tym skarżąca podnosiła, że oczywistym jest, że do dokonania uznania wyroku zagranicznego właściwy jest Sąd, a nie Urząd Stanu Cywilnego, ale w sprawie od samego początku nie chodziło o uznanie za skuteczny na terenie Polski wyroku - bowiem skuteczność tego wyroku uwarunkowana była umowami międzynarodowymi między Polską Rzeczpospolitą Ludową, a Związkiem Radzieckim i między Rzeczpospolitą Polską a Ukrainą i brak jest potrzeby oraz możliwości uznawania takiego wyroku przez sąd za skuteczny. Dlatego też zwracanie się przez Urząd Stanu Cywilnego do Sądu Okręgowego o wyjaśnienie tego, czy postępowanie się toczy jest nastawione było w ocenie skarżącej wyłącznie na przedłużenie postępowania w sprawie.
Dalej organ podniósł m.in., że pismem z 20 lipca 2020 r. wyjaśnił skarżącej, że termin "transkrypcja" odnosi się wyłącznie do wpisania w rejestrze stanu cywilnego treści zagranicznego dokumentu stanu cywilnego potwierdzającego urodzenie, małżeństwo lub zgon (art. 104 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego), a czynność, mająca na celu odnotowanie w akcie małżeństwa zarejestrowanym w rejestrze stanu cywilnego informacji o jego rozwiązaniu przez rozwód, który został orzeczony przez sąd zagraniczny, realizowana jest w formie wzmianki dodatkowej (art. 108 ust. 1 powołanej ustawy), której wpisanie może zostać zrealizowane przez kierownika urzędu stanu cywilnego dopiero po uprzednim zbadaniu (co ma miejsce w tej sprawie) czy orzeczenie podlega uznaniu z mocy prawa czy wymagana przeprowadzenia odrębnego postępowania przez sąd.
W ocenie organu Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego działał w oparciu o obowiązujące przepisy, prawidłowo i terminowo, wielokrotnie wskazywał skarżącej na problematykę sprawy i specyfikę dokonania wzmianki dodatkowej w aktach stanu cywilnego, a także problematykę prawa międzynarodowego, czyniąc wszelkie starania, aby dostatecznie jasno i precyzyjnie wyjaśnić skarżącej zawiłość sprawy i możliwy sposób jej załatwienia. Zaznaczył, że przedmiotem postępowania jest dołączenie do aktu małżeństwa zarejestrowanego w rejestrze stanu cywilnego pod oznaczeniem [...] wzmianki dodatkowej o rozwodzie, a żądanie takiej czynności przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego nie wynikało wprost z treści wniosku i zostało ustalone w toku prowadzenia postępowania, że organ również sam podjął działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i ustalenia okoliczności, które mogły mieć wpływ na sposób rozstrzygnięcia postępowania, poczynił w sprawie ustalenia, które wskazały, że udzielona przez skarżącą odpowiedź na pytanie organu o stan sprawy, zgodnie z którą przed Sądem Okręgowym nie toczy się według skarżącej żadne postępowanie z jej wniosku o uznanie wyroku rozwodowego, była niezgodna ze stanem faktycznym.
Organ podniósł, że nie mogą stanowić podstawy do wykonania czynności materialno-technicznej polegającej na dołączeniu wzmianki o rozwodzie do aktu małżeństwa i potraktowaniu przedmiotowego orzeczenia jako podlegającego uznaniu z mocy prawa (ex lege) na podstawie przepisów umowy dwustronnej między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych podpisanej w Kijowie 24 maja 1993 r., gdyż umowa ta obowiązuje od 14 sierpnia 1994 r., a jej przepisy nie zawierają normy retroaktywności. Ponadto powołał art. 28 Konwencji Wiedeńskiej o prawie traktatowym z 23 maja 1969 r., zgodnie z którym jeżeli odmienny zamiar nie wynika z traktatu ani nie jest ustalony w inny sposób, jego postanowienia nie wiążą strony w odniesieniu do żadnej czynności lub zdarzenia, które miały miejsce, ani w odniesieniu do żadnej sytuacji, która przestała istnieć przed dniem wejścia w życie traktatu w stosunku do tej strony.
Organ wskazał, że procedura dołączenia wzmianki do aktu stanu cywilnego lub zamieszczenia przypisku przy akcie stanu cywilnego na podstawie orzeczenia sądu państwa obcego uregulowana jest w art. 108 ust. 1 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego i dołączenia wzmianki dokonuje w formie czynności materialno-technicznej kierownik urzędu stanu cywilnego na podstawie orzeczenia sądu państwa obcego lub rozstrzygnięcia innego organu państwa obcego pod warunkiem, że podlega ono uznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1575 z późn. zm. – zwanej dalej: "k.p.c.") - wiążących Rzeczpospolitą Polską wielostronnych i dwustronnych umów międzynarodowych lub prawa Unii Europejskiej. Skoro orzeczenie rozwodowe zostało wydane 1 marca 1985 r. przez sąd państwa obcego, do stwierdzenia, czy podlega ono uznaniu z mocy prawa, czy wymaga przeprowadzenia odrębnego postępowania delibacyjnego przez sąd, nie mogą mieć zastosowania przepisy wskazanej umowy dwustronnej między Rzecząpospolitą Polską a Ukrainą z 24 maja 1993 r.
Organ wskazał również, że przepisy obowiązującej w dacie wydania orzeczenia o rozwodzie w 1985 r. umowy pomiędzy Polską Rzecząpospolitą Ludową a ZSRR o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych podpisana 28 grudnia 1957 r., która przewidywała (art. 52 litera a) wzajemne uznawanie wyroków sądowych w sprawach cywilnych - także nie mogą stanowić podstawy prawnej do uznania z mocy prawa orzeczenia i dołączenia wzmianki o rozwodzie bez badania przez kierownika urzędu stanu cywilnego czy orzeczenie podlega uznaniu na terenie Polski, gdyż umowa ta została wycofana z obrotu prawnego z dniem 18 stycznia 2002 r.
Organ stanął na stanowisku, że zbadanie kwestii uznania orzeczenia rozwodowego za skuteczne na terytorium Polski podlegać będzie przepisom art. 1145-1149 k.p.c.. Wskazał, że w art. 1145 wymienionej ustawy przyjęto wprawdzie system automatycznego uznania zagranicznych orzeczeń, jednak odnosi się on do orzeczeń sądów państw obcych wydane po 1 lipca 2009 r. (art. 8 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy -- Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw). Podniósł, że w przypadku stwierdzenia przez organ, że dołączenie wzmianki na podstawie orzeczenia sądu państwa obcego uzależnione jest od uprzedniego uznania tego orzeczenia za skuteczne na terytorium Polski przez sąd, wpisanie wzmianki do aktu stanu cywilnego możliwe jest dopiero po wydaniu przez sąd polski prawomocnego orzeczenia uznającego zagraniczny wyrok za skuteczny na terytorium Polski. Podkreślił, że Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego nie posiadała w przedmiotowej sprawie uprawnień do zbadania we własnym zakresie, czy orzeczenie sądu ukraińskiego podlega uznaniu z mocy prawa czy też wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania delibacyjnego.
Organ podkreślił również, że wprawdzie proces załatwiania sprawy jest rozciągnięty w czasie, to udokumentowane w aktach sprawy czynności miały na celu ustalenie okoliczności kluczowych dla rozstrzygnięcia. Również w ocenie Wojewody Małopolskiego nie można uznać, że nie miała znaczenia dla sprawy przeprowadzona pogłębiona analiza przedmiotowego przypadku i podejmowanie czynności mających na celu ustalenie wystąpienia przesłanek o których mowa w przepisie art. 108 ust. 1 prawo o aktach stanu cywilnego warunkujących dołączenie wzmianki dodatkowej o rozwodzie do aktu małżeństwa skarżącej. Organ zaznaczył, że od dnia wszczęcia postępowania do dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania nie upłynęły dwa miesiące, a niezałatwienie sprawy w terminach wskazanych w art. 35 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.) nie daje podstawy do czynienia organowi zarzutu, że pozostaje bezczynny, bądź przewlekle prowadzi postępowanie. Za bezzasadny organ uznał zarzut skarżącej, że każde naruszenie prawa wskutek zaistniałej bezczynności będzie naruszeniem rażącym. Podkreślił, że czas prowadzenia postępowania przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego uzależniony był od terminów, w jakich zostały udzielone odpowiedzi na pytania organu, zarówno przez skarżącą, jak i Sąd Okręgowy.
Odniósł się również do zarzutu skarżącej, że od tego jak szybko zakończy postępowanie Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego zależy uzyskanie przez skarżącą obywatelstwa polskiego, podkreślając m.in., że skarżąca niezależnie od prowadzonego postępowania dotyczącego dołączenia do aktu małżeństwa wzmianki o rozwodzie może przedłożyć na potrzeby wniosku o nabycie obywatelstwa polskiego zagraniczne dokumenty potwierdzające aktualny stan cywilny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.
Skarga była bezzasadna ponieważ w sprawie skarżącej z uwagi na przepisy przejściowe, Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego prawidłowo oczekiwał na rozstrzygnięcie sądu powszechnego.
Z akt wynika, że formalnie postępowanie administracyjne w przedmiocie dołączenia wzmianki dodatkowej o rozwodzie do aktu małżeństwa skarżącej zostało zawieszone postanowieniem Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego z dnia 30 lipca 2020 r. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewody z 16 listopada 2020 r. (zażalenie zostało przy tym złożone i przekazane z aktami sprawy przed wniesieniem skargi na bezczynność). Postanowienie Wojewody nie zostało zaskarżone do sądu administracyjnego, pomimo zawartego w nim pouczenia.
Sąd przyjął skargę do rozpatrzenia uznając wprawdzie, że właściwym oznaczeniem zaskarżonego organu powinien być: Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego ponieważ zgodnie z art. 8 ustawy o aktach stanu cywilnego w Z na stanowisku kierownika urzędu stanu cywilnego została zatrudniona inna osoba niż Burmistrz wymieniony w art. 6 ust. 3 powołanej ustawy. Niemniej jednak organ ten pozostawał w strukturze Urzędu Miasta więc Sąd kierując się koniecznością zapewnienia prawa do sądu z art. 45 Konstytucji, uznał skargę za skutecznie wniesioną. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W związku z powyższym w literaturze i orzecznictwie podkreśla się, że niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, 2019, art. 134, pkt 3).
Niemniej jednak należałoby podkreślić, że bezspornie rozwód skarżącej został orzeczony 1 marca 1985 r. W tym czasie nie obowiązywała jeszcze polsko-ukraińska umowa, a także w dacie złożenia wniosku przez skarżącą (4 czerwca 2020 r.), nie obowiązywała również wskazana w skardze umowa pomiędzy Polską Rzeczpospolitą Ludową a ZSRR o pomocy prawnej. Straciła ona bowiem moc zgodnie z art. 106 ust. 1 umowy między Rzecząpospolitą Polską a Federacją Rosyjską o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, sporządzonej w Warszawie dnia 16 września 1996 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 83, poz. 750).
Zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy o aktach stanu cywilnego kierownik urzędu stanu cywilnego dołącza wzmiankę dodatkową do aktu stanu cywilnego lub zamieszcza przypisek przy tym akcie jeżeli orzeczenie sądu państwa obcego lub rozstrzygnięcie innego organu państwa obcego podlega uznaniu na podstawie przepisów ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, wiążących Rzeczpospolitą Polską wielostronnych i dwustronnych umów międzynarodowych lub prawa Unii Europejskiej,
Jak wskazał przy tym Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 maja 2012 r., V CSK 454/11 orzeczenia sądów państw obcych wydane do dnia 1 lipca 2009 r. mogą wywołać skutki w Polsce jedynie po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego w dotychczasowych przepisach. Specyfika i cel postępowania o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego oraz konstytutywny charakter orzeczenia wydanego w takim postępowaniu wykluczają możliwość zastąpienia tego postępowania postępowaniem przewidzianym obecnie w art. 1148 k.p.c. o ustalenie, czy orzeczenie podlega uznaniu (z mocy prawa). W przypadku złożenia wniosku o uznanie orzeczenia sądu państwa obcego wydanego do dnia 1 lipca 2009 r., w braku odmiennych uregulowań wynikających z umowy międzynarodowej, postępowanie przed sądem powinno być prowadzone na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 lipca 2009 r., także wtedy, gdy wniosek złożony został po tej dacie.
Skoro więc wyrok rozwodowy sądu ukraińskiego został orzeczony przed 1 lipca 2009 r. to w sprawie należało zastosować art. 1145 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym przez jego nowelizacją, która weszła w życie 1 lipca 2009 r. Ówczesne brzmienie ww. art. 1145 k.p.c. stanowiło, że skuteczność na obszarze Polski nie nadających się do wykonania w drodze egzekucji orzeczeń sądów zagranicznych w sprawach cywilnych, które należą w Polsce do drogi sądowej, zależy od uznania ich przez sąd polski (§ 1). Nie wymagają uznania prawomocne orzeczenia sądu zagranicznego w sprawach niemajątkowych obywateli obcych, wydane przez sąd właściwy według ich prawa ojczystego, chyba że orzeczenie takie ma być podstawą zawarcia związku małżeńskiego albo stanowić podstawę wpisu w księdze stanu cywilnego, w księdze wieczystej lub innym rejestrze w Polsce (§2).
Z tych to powodów Sąd doszedł do wniosku, że organy administracyjne miały prawo oczekiwać na rozstrzygnięcie sądu powszechnego, a samo postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego zostało wydane prawidłowo. Sąd zwraca przy tym uwagę, że od dnia złożenia wniosku o wszczęcie postępowania (4 czerwca 2020 r.) do dnia wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania (31 lipca 2020 r.) nie upłynęło więcej niż 2 miesiące, o którym to terminie jest mowa w art. 35 § 3 k.p.a. Przepis ten stanowi, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W ocenie Sądu, mało precyzyjne wyjaśnienia skarżącej, w tym jej niezgodne z rzeczywistością zapewnienia, że nie toczy się jakiekolwiek postępowanie przed sądem powszechnym oraz konieczność oczekiwania na informacje z Sądu Okręgowego – co potwierdziły akta sprawy – uzasadniało przyjęcie dwumiesięcznego terminu z art. 35 § 3 k.p.a. jako właściwego w sprawie.
Skoro wiec zdaniem Sądu, organ w tym terminie, zasadnie zawiesił postępowanie administracyjne oczekując na rozstrzygnięcie sądu powszechnego, Sąd skargę oddalił na zasadzie art. 151 Prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi.