III SAB/Gl 83/21

III SAB/Gl 83/21 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2021-07-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Brandys-Kmiecik /przewodniczący/
Małgorzata Herman /sprawozdawca/
Piotr Pyszny
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 7440/21 - Wyrok NSA z 2023-03-24
Skarżony organ
Prokurator
Treść wyniku
Stwierdzono bezczynność organu  - art.149 par.1a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 1764
art. 4 ust. 1, art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 13 ust. 1 i ust. 2
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Asesor WSA Piotr Pyszny po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 lipca 2021 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A w W. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2) zobowiązuje organ do załatwienia wniosku w zaskarżonym zakresie w terminie 7 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem, 3) zasądza od Prokuratora Okręgowego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Stowarzyszenie A (dalej: Stowarzyszenie, wnioskodawca, strona skarżąca), na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1764, z późn. zm., dalej: u.d.i.p.), pismem z [...] r. skierowanym drogą mailową do Prokuratora Okręgowego w K. (dalej: organ), wniosło o udostępnienie informacji publicznej w postaci listy wszystkich prokuratorów (imię i nazwisko) z obszaru właściwości Prokuratury Okręgowej w K., w tym prokuratorów delegowanych do innych jednostek organizacyjnych Prokuratury, którym w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. przyznana została przez Prokuratora Generalnego lub Prokuratora Krajowego nagroda finansowa, o której mowa w art. 133 § 1 i 2 ustawy z 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze (j.t. Dz.U. z 2021r., poz.66 ) i w zarządzeniu nr [...] w sprawie ustalenia rodzajów wyróżnień i nagród dla prokuratorów oraz trybu ich przyznawania z [...] r. - wraz z wysokością tej nagrody oraz wskazaniem funkcji, jeśli nagrodzony prokurator pełni lub pełnił funkcję w ww. okresie.
W odpowiedzi, Prokurator Okręgowy w K., pismem z [...] r. poinformował wnioskodawcę, że przedmiotowy wniosek, nie podlega rozpoznaniu na zasadach i w trybie powyższej ustawy. Wskazał przy tym, powołując wyrok NSA z 23 listopada 2016 r., w sprawie o sygn. I OSK 1601/15, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być nadużywana. W ocenie organu, z treści złożonego wniosku nie wynika, aby działanie wnioskodawcy było podyktowane troską o dobro publiczne i służyło zapewnieniu społecznej kontroli nad wydatkowaniem środków publicznych przez podmioty władzy publicznej.
Wnioskodawca, pismem z [...] r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Prokuratora Okręgowego w K. w sprawie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, zarzucając:
- naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudzielenie informacji publicznej w zakresie objętym wnioskiem z [...] r.
Wskazując na powyższe wniósł o:
1. zobowiązanie Prokuratora Okręgowego w K. do rozpoznania wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z [...] r. w terminie 7 (siedmiu) dni od dnia doręczenia organowi akt wraz z prawomocnym wyrokiem (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
2. stwierdzenie, że Prokurator Okręgowy w K. dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.).
3. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów sądowych według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że żądana przez Stowarzyszenie informacja stanowi informację publiczną. W przypadku odmiennej oceny prawnej organ administracji publicznej winien wydać stosowną decyzję administracyjną wraz z pouczeniem o sposobie jej zaskarżania, a nie kierować do uprawnionego podmiotu pisma, w którym ocenia intencje Stowarzyszenia, nie mając do tego żadnych podstaw prawnych.
Wskazano, że ustawa z 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej przewiduje w art. 1 ust. 1, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 ustawy, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to jednak w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Oznacza to, że wszystko co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy stanowi informację publiczną. Doktryna oraz orzecznictwo sądowe w oparciu o ogólną formułę ustawy, a także regulacje art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Definiuje się ją jako każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne.
Oznacza to stosowanie takich zasad wykładni, które sprzyjają poszerzaniu, a nie zawężaniu obowiązku informacyjnego. Dlatego też wskazuje się, że udostępnianie informacji publicznej winno być regułą, zaś przypadki odmowy jej udostępnienia wyjątkami interpretowanymi ściśle. Podniesiono przy tym, że informację o tożsamym zakresie dotyczącym poprzednich lat Stowarzyszenie uzyskiwało od organu administracyjnego od 2018 r.
Udzielona pismem z [...] r. przez zobowiązany organ administracyjny odpowiedź nie stanowi odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji publicznej ani formalnie ani merytorycznie.
Prokurator Okręgowy w K. bezpodstawnie ograniczył Stowarzyszeniu prawo dostępu do informacji publicznej, uniemożliwiając w tym zakresie Stowarzyszeniu A możliwość realizacji jego celów statutowych. Statut Stowarzyszenia przewiduje, iż celem tej organizacji jest między innymi dążenie do zapewnienia prokuratorom podmiotowości, niezależności i autonomii w podejmowaniu decyzji oraz przeciwdziałanie wszelkim przejawom niezgodnego z prawem naruszania ich niezależności, działanie na rzecz stworzenia warunków do wykonywania przez prokuratorów swoich zadań rzetelnie, obiektywnie i bezstronnie, z poszanowaniem praw i wolności jednostki oraz interesu publicznego oraz stworzenie równych szans i możliwości godnego wykonywania zawodu przez prokuratorów bez względu na zajmowane stanowisko i miejsce pracy.
Podkreślono, że organ administracyjny zobowiązany przez ustawę do udzielenia informacji publicznej nie ma żadnych uprawnień kontrolnych wobec podmiotu żądającego tej informacji, w szczególności w zakresie tego, jak informacja publiczna zostanie następnie wykorzystana.
Natomiast uzyskanie i publiczne przedstawienie informacji dotyczących prokuratorów szczególnie wyróżnionych przez władze prokuratury poprzez przyznanie im nagród finansowych ma ogromne znaczenie w kontekście funkcjonowania prokuratury i jej wewnętrznej sprawiedliwości, w szczególności, iż same władze prokuratury z niezrozumiałych powodów danych tych nie upubliczniają ani nie przedstawiają innym prokuratorom.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że niewątpliwie dostęp do informacji publicznej jest prawem podmiotowym przysługującym każdemu na mocy przepisów Konstytucji. Dostępność informacji jest jednak nadużyciem, w sytuacji gdy stanowi próbę wykorzystania tej instytucji do celów innych niż troska o dobro publiczne, prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego. W przypadku wystąpienia takiego nadużycia brak jest podstaw do stosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stanowisko takie jest powszechnie prezentowane w orzecznictwie Sądów Administracyjnych, które przywołał.
Dalej wskazał, że z treści złożonego wniosku przez Stowarzyszenie A z [...] roku, nie wynikało, by działanie wnioskodawcy podyktowane było troską o dobro publiczne i nie służy zapewnieniu społecznej kontroli nad wydatkowaniem środków publicznych przez podmioty władzy publicznej. Dotychczas pozyskiwane w tym zakresie informacje służyły wyłącznie partykularnym celom Stowarzyszenia deprecjonującym rzetelność oraz niezależność nagradzanych prokuratorów. Uzyskiwane corocznie informacje Stowarzyszenie wykorzystuje głównie w publikacjach zamieszczanych na stronie internetowej Stowarzyszenia A (lekso.org.pl), w umieszczanych każdego roku tzw. "Raportach o stanie prokuratury". Raporty te nie służą zapewnieniu społecznej kontroli nad wydatkowaniem środków publicznych przez podmiot władzy publicznej, jakim jest prokuratura. Opublikowany raport za rok 2018 zatytułowany został przez autorów "Królowie życia w prokuraturze dobrej zmiany". W raportach tych znajdują się między innymi dane uzyskiwane od właściwych prokuratur, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, a dotyczące między innymi nagradzanych prokuratorów. Raporty te są następnie szeroko wykorzystywane poprzez dalsze publikacje prasowe np. Onet "Prokuratura: milion złotych na nagrody dla prokuratorów"(https:/wiadomości.onet.pl. kraj/prokuratura - milion złotych - na nagrody- dla prokuratorów- w 2019), Najwyższy czas "Królowie życia w prokuraturze Ziobry’ ’ (https:nczas.com).
W przedstawionej sytuacji prawidłowo więc poinformowano wnioskodawcę, że wniosek z [...] roku nie podlega rozpoznaniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej p.p.s.a.) wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Ponadto, zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej kontrolując postępowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.
Na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Rozpoznawana sprawa dotyczy skargi na bezczynność organu w załatwieniu wniosku strony skarżącej z [...] r., co do którego organ, pismem z [...] r. poinformował Stowarzyszenie, że wniosek nie podlega rozpoznaniu na zasadach i w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska zajętego przez organ.
Podstawowym zadaniem sądu administracyjnego, który rozpoznaje skargę na bezczynność dotyczącą wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest określenie charakteru żądanej informacji, to jest przesądzenie, czy informacja ta jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Ponadto dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że był on zobowiązany na podstawie obowiązujących przepisów prawa do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Ocena, co do bezczynności organu, dokonana być musi na gruncie właściwego dla załatwienia sprawy prawa materialnego, gdyż ono rozstrzyga o legitymacji organu oraz wynikających z przepisów uprawnieniach i obowiązkach.
W przedmiotowej sprawie, skarżący wskazał, że podstawą żądania przez niego informacji określonych we wniosku z [...] r. są przepisy art. 2 ust. 1 i art.10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej ma szeroki charakter i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Prawo dostępu do informacji publicznej obejmuje prawo żądania udzielenia informacji o określonych faktach i stanach istniejących w chwili udzielania informacji.
Prawo dostępu do informacji publicznej ma charakter powszechny, bowiem jest przyznane każdemu, co wynika z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. Co więcej, art. 2 ust. 2 ustawy stanowi, że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.
Jedynie w przypadku, gdy zdaniem podmiotu zobowiązanego żądane dane zawierają w istocie wniosek o udostępnienie informacji przetworzonej powinien on zwrócić się do wnioskodawcy o wykazanie, że jego działanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust.1 pkt 1) u.d.i.p.).
Prawo obywateli do uzyskania informacji publicznej przewidziano w art. 4 u.d.i.p. Przepis ten przewiduje m.in., iż do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są m.in. organy władzy publicznej, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego publicznych. Poza sporem jest, że Prokurator Okręgowy jest organem władzy publicznej zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.
W art. 6 u.d.i.p. ustawodawca zamieścił jedynie przykładowy wykaz (katalog) informacji i dokumentów, które stanowią informację publiczną, przy czym wyszczególnienie to nie jest wyliczeniem wyczerpującym (zamkniętym), lecz ma charakter przykładowy. O zakwalifikowaniu określonej informacji do udostępnienia decyduje jej treść i charakter. Przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest więc spełnienie przez nią kryterium przedmiotowego i stąd też decydującymi są treść i charakter konkretnej informacji, nie zaś podmiot, który jest w jej posiadaniu. Udostępnieniu podlega informacja publiczna, czyli każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 u.d.i.p). Dane dotyczące wynagrodzenia prokuratora, jako związanego z pełnioną przez niego funkcją publiczną i finansowanego ze środków publicznych, stanowią informację publiczną.
Z kolei, przepis art. 10 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, iż informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub w centralnym repozytorium jest udostępniana na wniosek. Powyższe regulacje odczytywane łącznie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. pozwalają wyprowadzić jednoznaczny wniosek o związaniu organu treścią wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Przedstawienie informacji innej niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o braku realizacji obowiązku nałożonego w art. 10 ust. 1 u.d.i.p., a tym samym o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie.
Załatwienie wniosku o udostępnienie informacji publicznej może przybrać postać:
1) czynności materialno-technicznej, jaką jest udzielenie informacji publicznej;
2) pisma informującego, że wezwany podmiot nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, gdyż nią nie dysponuje albo nie jest podmiotem, od którego można jej żądać;
3) pisma informującego, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej;
4) pisma informującego, że istnieje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej lub zastosowania tego trybu w sytuacji, gdy z treści wniosku wynika, że wnioskodawca żąda udostępnienia w trybie szczególnym;
5) decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. - akt ten jest wydawany w przypadku odmowy udostępnienia informacji, względnie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. odpowiedzi należy udzielić bez zbędnej zwłoki, jednakże nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Termin ten może być przedłużony, co przewiduje art. 13 ust. 2 ustawy.
W niniejszej sprawie, spełniony został zarówno zakres podmiotowy, jak i przedmiotowy stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organ, do którego zwróciła się strona skarżąca jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia posiadanej informacji, mającej walor informacji publicznej, zaś wnioskowane przez stronę skarżącą informacje dotyczące wydatkowania środków publicznych na nagrody finansowe prokuratorów jako funkcjonariuszy publicznych mieściły się w pojęciu informacji publicznej.
W doktrynie i w orzecznictwie przyjmuje się, że osobą pełniącą funkcję publiczną w rozumieniu ustawy jest niewątpliwie funkcjonariusz publiczny w rozumieniu art. 115 § 13 k.k., ale pojęcie to na gruncie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. należy rozumieć znacznie szerzej. Katalog z art. 115 § 13 k.k. ma bowiem charakter jedynie podstawowy i niewyczerpujący. Za osobę pełniącą funkcję publiczną należy uznać każdego, kto pełni funkcję w organach władzy publicznej lub też w strukturach osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, jeżeli tylko funkcja ta ma związek z dysponowaniem majątkiem państwowym lub samorządowym albo zarządzaniem sprawami związanymi z wykonywaniem swych zadań przez władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Nie ma przy tym znaczenia, na jakiej podstawie prawnej osoba wykonuje funkcję publiczną (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2012, s. 87; M. Bidziński, w M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2010, s. 73-74).
Pojęcie "osoby pełniącej funkcję publiczną" ma na gruncie u.d.i.p. autonomiczne i szersze znaczenie niż w art. 115 § 13 i § 19 k.k. Użyte w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. pojęcie obejmuje bowiem każdą osobę, która ma wpływ na kształtowanie czy bieg spraw publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., tj. na sferę publiczną. Taka wykładnia odpowiada intencjom twórców u.d.i.p. oraz najpełniej urzeczywistnia dyrektywę konstytucyjną wynikającą z art. 61 ust. 1 ustawy zasadniczej. Podkreślić przy tym należy, że ograniczenie dostępności informacji publicznej jest wyjątkiem od zasady (por. ust. 1 i 3 art. 61 Konstytucji RP), a zatem w myśl reguły exceptiones non sunt extendendae - ewentualne wątpliwości w tym przedmiocie należy przesadzać na rzecz zasady jawności (por. wyroki NSA: z 18 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 951/14; z 8 lipca 2015 r. sygn. akt 1530/14).
Przypomnieć należy, że w myśl art. 5 ust. 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Stosownie natomiast do ust. 2 tego przepisu, prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa.
Celem dostępu do informacji publicznej jest zagwarantowanie transparentności działalności organów władzy publicznej.
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi wyraźnie, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji RP). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określoną w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (por. art. 61 ust. 3 Konstytucji RP).
Nie ulega wątpliwości, że prawo do informacji publicznej ma służyć tworzeniu społeczeństwa obywatelskiego, które kontroluje działania władzy publicznej, a działania te mają być bardziej transparentne.
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy o funkcjonowaniu organów władzy publicznej, jak też podmiotów realizujących zadania publiczne, bądź też dysponujących majątkiem publicznym. Ustawa ta, stanowiąc regulację prawną uszczegóławiającą realizację konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych. Wskazuje też wyraźnie, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.
Wnioskowane przez skarżące Stowarzyszenie informacje w postaci listy wszystkich prokuratorów (imię i nazwisko) z obszaru właściwości Prokuratury Okręgowej w K., którym w okresie od dnia 1 stycznia 2020 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. przyznana została przez Prokuratora Generalnego lub Prokuratora Krajowego nagroda finansowa, o której mowa w art. 133 § 1 i 2 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze i zarządzeniu nr [...] w sprawie ustalenia rodzajów wyróżnień i nagród dla prokuratorów oraz trybu ich przyznawania z dnia [...] roku - wraz z wysokością tej nagrody oraz wskazaniem funkcji, jeśli nagrodzony prokurator pełni lub pełnił funkcję w ww. okresie - posiadają niewątpliwie przymiot informacji publicznej, w rozumieniu art. 1 pkt 1 u.d.i.p. Przyznał to sam organ informując, że coroczne przekazywał takie informacje wnioskodawcy, przy czym podniósł, że te jednak służyły partykularnym celom stowarzyszenia deprecjonującym rzetelność oraz niezależność nagradzanych prokuratorów, a uzyskiwane corocznie informacje były wykorzystywane głównie w publikacjach zamieszczanych na stronie internetowej Stowarzyszenia A w umieszczanych każdego roku "Raportach o stanie prokuratury": Taka argumentacja organu nie zasługuje na aprobatę. Nie jest bowiem istotne, w jakim celu wnioskodawca składa wniosek o udzielenie informacji publicznej. Z punktu widzenia przepisów u.d.i.p. motywy, jakie towarzyszą wnioskodawcy przy zgłoszeniu żądania, nie mają żadnego znaczenia. Ustawa ta nie wymaga ich podawania, a co więcej zabrania nawet podmiotowi do którego został skierowany wniosek domagania się ich ujawnienia. Artykuł 2 ust. 2 u.d.i.p. stanowi bowiem, że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Tym bardziej zatem ujawnienie niejako z własnej inicjatywy wnioskodawcy swojego interesu w uzyskaniu żądanej informacji, nie może pozbawiać jej przymiotu informacji publicznej (por. m.in. wyrok NSA z 2 marca 2018, sygn. I OSK 2160/17).
O zaliczeniu określonej informacji do kategorii informacji publicznej decyduje wyłącznie spełnienie przesłanek przewidzianych w przepisach u.d.i.p., nie zaś ewentualny możliwy sposób wykorzystania pozyskanych przez wnioskodawcę informacji.
W każdym przypadku informacja o wysokości wynagrodzenia konkretnego funkcjonariusza publicznego (osoby sprawującej funkcję w organach władzy publicznej) stanowi informację o wysokości środków pieniężnych wypłacanych z zasobów publicznych na rzecz osób pełniących funkcje publiczne i tym samym stanowi informację publiczną w rozumieniu komentowanej ustawy. Co do zasady wydatkowanie środków publicznych, w tym na wynagrodzenia osób pełniących funkcje publiczne, jest jawne. Wynika to nie tylko z samej ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale z ogólnej zasady transparentności wydatkowania środków publicznych.
Należy przy tym wskazać, że jedynie w przypadku tzw. informacji przetworzonej, organ powinien wezwać wnioskodawcę o wykazanie szczególnego interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie tak przetworzonej informacji. W przedmiotowej sprawie organ nie występował z takim wezwaniem, a zatem wnioskodawca nie miał żadnego obowiązku wykazywania w jakim celu domaga się udzielenia informacji. Co więcej, organ nie może uzależniać udzielenia informacji publicznej od akceptacji sposobu wykorzystania informacji publicznej. Takie stanowisko jest nieuprawnione i niezasadne.
Celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. Zatem celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań. Dla stwierdzenia bezczynności nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosowanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Poza tym należy wskazać, że Sąd ocenia skargę na bezczynność na moment jej wniesienia, niemniej zobowiązany jest również uwzględnić wszelkie okoliczności zaistniałe od tego zdarzenia prawnego do chwili orzekania. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienia sprawy.
Należy wskazać, że stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).
Ponadto Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stwierdził, że Prokurator Okręgowy, wprawdzie udzielił stronie skarżącej odpowiedzi na wniosek w ustawowym 14-dniowym terminie, ale zajęte stanowisko i jego argumentacja były nieprawidłowe. Organ wbrew obowiązkowi wynikającemu z ww. przepisów u.d.i.p. nie rozpoznał wniosku.
Wobec powyższego, Sąd uwzględnił skargę w całości. Działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1) p.p.s.a. zobowiązał organ do załatwienia wniosku w zaskarżonym zakresie w wyznaczonym terminie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3) stwierdził bezczynność organu, przyjmując, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w kwocie 100 zł, orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s,a.