III SAB/Gl 370/23

III SAB/Gl 370/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2024-02-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-11-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Dorota Fleszer /przewodniczący/
Małgorzata Herman
Marzanna Sałuda /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
658
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II GSK 1843/24 - Postanowienie NSA z 2025-04-29
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Stwierdzono bezczynność organu  - art.149 par.1a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 102
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 65
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 lutego 2024 r. sprawy ze skargi I. P. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w G. w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów 1) stwierdza bezczynność organu, 2) stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3) zobowiązuje organ do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie 30 dni od otrzymania akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem, 4) oddala skargę w pozostałym zakresie, 5) zasądza od Komendanta Miejskiego Policji w G. na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w G. w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów.
Stan sprawy jest następujący:
Pismami z dnia 22.04.2023r. I.P. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą A. z siedzibą w G. – dalej strona- zwróciła się do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. o zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznaniem wynagrodzenia za dozór pojazdów zlikwidowanych przez Komendę Miejską Policji w G.: [...], [...], [...], [...], [...] oraz pojazdów zlikwidowanych przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G.: [...], [...], [...] oraz [...] nr nadwozia [...].
W podstawie materialnoprawnej swego żądania wskazała art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazała także na art. 5 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów.
We wniosku podniosła, iż przedmiotowe pojazdy zostały zgodnie z dyspozycją Komendy Miejskiej Policji w G. usunięte z drogi i odholowane na parking położony w G. przy ul. [...]. Pojazdy były umieszczone na parkingu prowadzonym przez stronę na podstawie łączącej w tamtym czasie stronę umowy z KMP G. .
W związku z uzyskanymi informacjami o zmianie dysponentów pojazdu strona wystawiła faktury za świadczenie usług parkowania pojazdów do daty fizycznego odbioru pojazdów z parkingu
Zawiadomieniem z dnia 17.06.2021r. na podstawie art. 65 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. przekazał wnioski strony z 22 kwietnia 2020r. Komendantowi Miejskiemu Policji w G. w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru koniecznego i przyznanie wygodzenia jako niewłaściwie do niego skierowanych.
W uzasadnieniu podał, iż przedmiotowe pojazdy zostały zgodnie z dyspozycją Komendy Miejskiej Policji w G. usunięte z drogi i odholowane na parking położony w G. przy ul. [...]. Za pierwszy okres parkowania pojazdów, A. Parking Strzeżony wystawił faktury za usługę, które zostały uregulowane przez Komendę Miejską Policji w G.. Następnie Sąd Rejonowy w G., w każdych z powyższych spraw stwierdził likwidację niepodjętego depozytu. Po uprawomocnieniu się wyroków Sądu, pojazdy zostały odebrane z parkingu po przeprowadzeniu ich likwidacji w trybie wskazanym przez Sąd. Natomiast przedmiotowe wnioski dotyczą okresu za które nie zostały uiszczone należności.
To przechowującego obciążają obowiązki stałej kontroli przedmiotu stanowiącego depozyt, w zakresie min. przechowywania oraz kosztów związanych z przechowywaniem. Na przechowującym również spoczywa obowiązek wystąpienia z wnioskiem do sądu o likwidację niepodjętego depozytu w sytuacji, kiedy w czasie przewidzianych w art. 6 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów terminów nie dojdzie do jego zwrotu osobie uprawnionej. W sprawach Komenda Miejska Policji w G. we wszystkich przypadkach objętych wnioskiem kierowała pojazdy na parking strony, uiściła należności za pierwszy okres ich parkowania oraz zwracała się z wnioskiem do Sądu o stwierdzenie likwidacji niepodjętego depozytu i przejście na rzecz Skarbu Państwa tych pojazdów. Naczelnik zwrócił uwagę, iż wprawdzie na mocy art. 8 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów koszty przechowywania i sprzedaży ponosi uprawniony, jednak w powyższych sprawach późniejszy depozyt był oddany do przechowania na drodze karnej. Skoro w przedmiotowych sprawach składającym do depozytu pojazdy był Komendant Miejski Policji w G., zatem to ten organ powinien rozpoznać złożone wnioski.
Pismem z dnia 22 listopada r. 2023r. Komendant Miejski Policji w G. poinformował stronę o braku podstaw do podjęcia działań z uwagi na przedawnienie.
Pismem z dnia 28 sierpnia 2023r. strona wniosła do Komendanta Miejskiego Policji w K. ponaglenie na bezczynność tego organu w zakresie braku załatwienia wniosków w przedmiocie zwrotu wydatków koniecznych związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdów opisanych we wnioskach z 22 kwietnia 2020r.
Następnie pismem z dnia 23 października 2023r. strona wniosła skargę na bezczynność organu polegającą na braku podjęcia jakichkolwiek czynności administracyjnych przez Komendanta Miejskiego Policji w G. w związku z wnioskiem strony o zwrot koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów.
Domagała się zobowiązania Komendanta Miejskiego Policji w G. do rozpoznania w trybie administracyjnym wniosku o zwrot koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów, stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej 27.701,25 zł, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
W treści skargi skarżąca podniosła, iż nie otrzymała żadnego rozstrzygnięcia co do wniosków, które złożyła od organu, do którego sprawa została przekazana. Jedynie pismem z dnia 20 października 2022r. Komendant Miejski Policji w G. udzielił informacji, iż zagadnienie zostało przekazane do Zespołu Prawnego Komendy Wojewódzkiej Policji w K. i brak jest podstaw do podejmowania przez Komendę Miejską Policji w G. działań w wskazanym zakresie, z uwagi na ich przedawnienie.
Dalej strona podniosła, iż pojazdy objęte wnioskiem o zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznanie wynagrodzenia za dozór tj. pojazd marki [...] nr rej. [...], [...] nr rej. [...], [...] nr [...], [...] nr rej. [...], [...] nr rej. [...] , [...] nr rej. [...], [...] nr rej. [...], [...] nr rej. [...], [...] nr nadwozia [...] zostały usunięte z drogi w trybie art. 130a ustawy prawo o ruchu drogowym.
Żądanie o zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznaniem wynagrodzenia za dozór stanowi roszczenie administracyjne, a nie cywilne. W związku z czym brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że roszczenie to uległo przedawnieniu. Uprawnienia majątkowe w prawie publicznym ulegają przedawnieniu tylko wtedy, gdy zostało do wyraźnie określone przez ustawodawcę. Możliwość stwierdzenia, czy roszczenie uległo przedawnieniu musi wynikać z konkretnej normy prawa administracyjnego. Przepisy regulujące roszczenie o zwrot w/w wydatków oraz wynagrodzenia nie wprowadzają żadnego terminu przedawnienia, ani nie przewidują odesłania do instytucji przedawnienia określonej w kodeksie cywilnym.
Wniosek o zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznanie wynagrodzenia za dozór pojazdu podlega rozpoznaniu w trybie k.p.a. W związku z czym, w ślad za zawiadomieniem o przekazaniu sprawy do właściwego organu Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. z dnia 17 czerwca 2021r. zasadne było podjęcie przez Komendanta Miejskiego Policji czynności zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 61 k.p.a. i następne.
Pismo informacyjne Komendanta Miejskiego Policji w G. z dnia 22.11.2022r., wydane na skutek wniosku pełnomocnika skarżącej z dnia 20.10.2022r. nie stanowi żadnej z czynności organu wymaganych przepisami kodeksu postępowania administracyjnego.
Strona wskazała, iż brak czynności organu powoduje, że nie ma ona możliwości poszukiwania ochrony prawnej w razie negatywnego dla niej rozstrzygnięcia, jak i nie ma żadnej możliwości dochodzenia należnego jej zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz przyznaniem wynagrodzenia za dozór pojazdów.
Komendant Miejski Policji w G. w odpowiedzi na skargę wniósł o: odrzucenie skargi; zasądzenie kosztów postępowania wedle norm przewidzianych.
W odpowiedzi na skargę doprecyzował, że umowy na świadczenie usług parkowania pojazdów i ich elementów oraz pojedynczych części pojazdów zabezpieczonych na koszt Policji zleconych przez Komendę Miejską Policji w G. zawierał Komendant Wojewódzki Policji w K., ponieważ Komendant Miejski Policji w G. nie jest dysponentem środków budżetowych. Samochody wykazane w skardze były na podstawie powyższych umów przekazane na przechowanie strony i nie odebrane przez osoby uprawnione. Po wielu latach przeprowadzono wobec tych pojazdów procedury związane z likwidacją niepodjętego depozytu bądź nabyciem ich własności.
W przypadku każdego z tych samochodów powiadamiano osobę uprawnioną do odbioru (po jej ustaleniu) o możliwości ich odebrania jak również kierowano do firmy skarżącej informację o zmianie dysponenta pojazdu. Wykazane w skardze pojazdy nie zostały odebrane przez osoby uprawnione.
Komendant Miejski Policji w G. podkreślił, że w każdym przypadku samochodów przytoczonych w skardze strona wiedziała o zmianie dysponenta pojazdu. Natomiast zgodnie z obowiązującymi umowami na świadczenie usług parkowania pojazdów i ich elementów, podpisanymi przez stronę miała ona we własnym zakresie dochodzić zapłaty od podmiotów wskazanych przez Zamawiającego w przypadku nie odebrania pojazdu przez osobę uprawnioną wskazaną przez Zamawiającego. Ponadto w umowach zawarty był zapis o braku podstaw żądania od Komendanta Policji w G. na podstawie zapłaty za świadczone usługi jeżeli dochodzenie i egzekucja należności od osób uprawnionych do odbioru tych pojazdów okazały się bezskuteczne.
Podniesione okoliczności zdaniem Komendanta Policji w G. prowadzą do wniosku, że sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest sprawą administracyjną, a cywilną i w takim kontekście i w takiej procedurze winna być rozpatrywana. Skarga na bezczynność winna być zatem w jego ocenie odrzucona jako nie należąca do właściwości sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), [dalej: P.p.s.a.], kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Uwzględniając skargę na bezczynność, sąd – stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. – zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, co wynika z art. 149 § 1a P.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dodać jeszcze trzeba, że na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 P.p.s.a. rozpoznanie skargi nastąpiło w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Oceniając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi, odnotować należy, że – w myśl art. 53 § 2b P.p.s.a. – skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Oznacza to, że wniesienie takiej skargi należy poprzedzić ponagleniem, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może złożyć skargę do sądu administracyjnego, zaś skarga jest dopuszczalna niezależnie od tego, czy stanowisko organu wyższego stopnia było pozytywne, czy też negatywne, a nawet – czy ponaglenie zostało rozpoznane. Wystarczające jest wykazanie przez stronę skarżącą, że wniosła stosowne ponaglenie.
W niniejszej sprawie skarżąca, przed złożeniem skargi do Sądu, dopełniła wymogu formalnego wynikającego z art. 53 § 2b p.p.s.a., składając ponaglenie z dnia 28 sierpnia 2023 r. w trybie art. 37 K.p.a. Dlatego Sąd stwierdził, że skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie przez uprawniony podmiot, jako dopuszczalna, podlega merytorycznej ocenie. Zatem nie ma podstaw do odrzucenia skargi.
Przystępując do oceny zasadności skargi, wskazać trzeba, że przepisy p.p.s.a nie określają, na czym polega stan bezczynności. Z bezczynnością mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Celem skargi na bezczynność jest więc doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednak bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań. Takie rozumienie pojęcia "bezczynności" pozostaje w zgodzie z jego legalną definicją wynikającą z art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego - dalej jako K.p.a. i mającą na celu zapewnienie większej klarowności oraz efektywności realizacji przez strony przysługujących jej uprawnień w zakresie zwalczania bezczynności organów. Według tego przepisu przez bezczynność rozumie się niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a.
Ze stanem bezczynności mamy także do czynienia, gdy podmiot do którego złożono wniosek nie podejmuje działań wynikających z przepisów art. 65 K.p.a. Organ administracji pozostaje bowiem także w bezczynności wtedy, gdy stwierdzając swoją niewłaściwość w sprawie, bądź kwestionując swoją właściwość nie podejmuje działań stosownie do unormowań wskazanych w przepisach art. 65 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. I OSK 2122/14). Należy przyjąć, że organ do którego wpłynęło podanie tak długo sam uznaje swoją właściwość w sprawie, jak długo nie przekazuje otrzymanego podania innemu organowi (art. 61 § 1 k.p.a.), albo nie wywołuje sporu o właściwość (art. 19 k.p.a. w zw. z art. 22 k.p.a.).
To oznacza, że co do zasady, dla organu, który nie kwestionuje swojej właściwości w sprawie, termin do załatwienia sprawy rozpoczyna swój bieg z chwilą otrzymania podania. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest bowiem dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 k.p.a.). Organ, który nie kwestionuje swojej właściwości w sprawie, z chwilą doręczenia mu podania pozostaje związany ustawowymi terminami jej załatwienia.
Jednak, gdy organ stwierdza brak podstaw do podjęcia działania w sprawie i w ten sposób uznaje się za niewłaściwy pozostaje w stanie bezczynności braku odpowiedniego działania w zakresie złożonego doń ściśle sprecyzowanego wniosku. Organ nie może zatem biernie przetrzymywać podania, nie podejmując żadnych działań, ale obowiązany jest nadać bieg przekazanemu mu podaniu, nawet jeżeli jest on, jego zdaniem, niewłaściwy do rozpoznania sprawy. Przekazanie podania organowi właściwemu stanowi czynność materialno-techniczną, która wprawdzie nie może podlegać odrębnemu zaskarżeniu, ale bierność organu w tym zakresie może zostać zakwestionowana w trybie skargi na bezczynność organu w przedmiocie nie załatwienia wniosku.
Podkreślenia wymaga, że organy administracji zobowiązane są do przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym art. 35 § 1 K.p.a., wedle którego organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Przy czym, niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 K.p.a.). Natomiast załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Dotyczy to również przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 1-2 K.p.a.).
Zgodnie natomiast z art. 61 § 1 K.p.a. – postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wedle zaś art. 61 § 3 K.p.a. – datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. W myśl zaś art. 65 K.p.a. jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie. Podnieść także należy, iż pod pojęciem "załatwienia sprawy" należy rozumieć nie tylko wydanie aktu władczego kończącego postępowanie, ale również podjęcie działania na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. (por. wyrok WSA w w Bydgoszczy z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt II SAB/Bd 167/21, PUB; LEX nr 3625973 ).
Dalej zauważyć należy, iż art. 102 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, iż dozorca jest obowiązany przechowywać zajętą ruchomość z taką starannością, aby zapobiec jej uszkodzeniu, zniszczeniu lub zaginięciu, oraz wydać ją na wezwanie organu egzekucyjnego. Dozorca jest obowiązany zawiadomić organ egzekucyjny o zmianie miejsca przechowywania ruchomości.
§ 2. Organ egzekucyjny przyznaje, na wniosek dozorcy złożony w terminie miesiąca od dnia ustania dozoru, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych w art. 101 § 1.
§ 3. Organ egzekucyjny określa też wydatki i wynagrodzenie za dozór w razie przechowywania zajętych ruchomości w pomieszczeniach przez ten organ utrzymywanych.
§ 4. Na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór służy wierzycielowi, zobowiązanemu oraz dozorcy zażalenie.
§ 5. Przepisów § 2-4 nie stosuje się, jeżeli z dozorcą zawarto umowę na podstawie przepisów prawa cywilnego.
Wskazane regulacje normują prawa i obowiązki dozorcy. Jednak ich brzmienie, a w szczególności treść § 5 stanowiąca, iż przepisów § 2-4 nie stosuje się, jeżeli z dozorcą zawarto umowę na podstawie przepisów prawa cywilnego, co jak wynika z umów dołączonych do skargi ma miejsce w sprawie (vide k 17-22 akt sadowych ). Jakkolwiek bowiem przywołany art. 102 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – dalej u.p.e.a - wszedł w życie z dniem 30 lipca 2020 r. gdy strona złożyła wniosek inicjujący kontrolowane postępowanie 22 kwietnia 2020r., a co do zasady, podstawę prawną rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej stanowią przepisy obowiązujące w dacie jej rozstrzygania, to jednak przepis ten nie znajduje zastosowania w odniesieniu do wniosku strony. Stosownie bowiem do art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (D.z. U z 2019 poz. 2070) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Zgodnie z zasadą bezpośredniego działania nowego prawa, od chwili wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych, zdarzeń czy stanów rzeczy danego rodzaju, zarówno tych, które dopiero powstaną, jak i tych, które powstały wcześniej przed wejściem w życie nowych przepisów, ale które trwają w czasie dokonywania zmian prawa. Stosowanie tego rozwiązania wymaga jednak ostrożności od organów stosujących prawo, gdyż stosowanie tego rozwiązania nie może prowadzić do pogwałcenia wartości konstytucyjnych. Obejmuje to również przypadki, gdy zmieniony przepis prawa pogarsza sytuację prawną jego adresatów. Stanowisko takie znalazło wyraz między innymi w orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego z 2 marca 1993 r., K 9/92 (OTK 1993 cz. I poz. 6) oraz uchwale NSA z 20 października 1997 r., FPK 11/97 (ONSA 1998 Nr 1 poz. 10). Należy również mieć na uwadze, że podstawową regułą prawa międzyczasowego jest zasada tempus regit actum, oznaczająca, że zdarzenie prawne należy oceniać według stanu prawnego obowiązującego w dacie, gdy miało ono miejsce (por. np. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15 września 1999 r., K 11/99, OTK 1999/6/116; uzasadnienie uchwały NSA z 21 lutego 2000 r., OPS 6/99 i z 12 marca 2001 r., OPS 14/00, dostępne pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Działanie tej reguły powiązać trzeba z zasadą ochrony praw niewadliwie nabytych, zakazującą arbitralnego znoszenia lub ograniczania praw podmiotowych przysługujących jednostce, zarówno publicznych, jak i prywatnych (zob. uzasadnienie uchwały NSA z 12 marca 2001 r., OPS 14/00 i przywołane tam orzeczenia TK).
Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że skoro przedmiotem wniosków skarżącej jest wynagrodzenie za dozór, który trwał pod rządami poprzednio obowiązujących przepisów, a ustawodawca mocą art. 13 ust. 1 ustawy nowelizującej rozciągnął stosowanie tych przepisów na postępowania egzekucyjne niezakończone przed wejściem w życie nowelizacji, to w rozpoznawanej sprawie decydujące znaczenie ma moment przyjęcia pojazdów przez skarżącą pod dozór.
Zaznaczyć przy tym także należy, że choć w rozstrzyganej sprawie nie toczyło się "postępowanie egzekucyjne" w ścisłym znaczeniu, to model orzekania przez organy administracji w sprawach dotyczących wynagrodzenia i zwrotu kosztów przechowywania pojazdu na parkingu depozytowym, opierający się na stosowaniu art. 102 § 2 u.p.e.a., znajduje oparcie w uchwale NSA z 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10. NSA stwierdził, że w sytuacji gdy właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a.
Dalej zauważyć należy, iż jak wskazała strona w skardze, pojazdy objęte wnioskiem o zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i przyznanie wynagrodzenia za dozór zostały usunięte z drogi w trybie art. 130a ustawy prawo o ruchu drogowym. Powyższe oznacza, iż koniecznym po stronie organu do którego wniosek został przekazany przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. sprawie stało się podjęcie właściwego rozstrzygnięcia w sprawie w tym z uwzględnieniem przepisów art. 130a i dalsze ustawy prawo o ruchu drogowym .
I tak zgodnie z art. 130a. ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym
Pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku:
1) pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu; (......).
5f. Usuwanie pojazdów oraz prowadzenie parkingu strzeżonego dla pojazdów usuniętych w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, należy do zadań własnych powiatu. Starosta realizuje te zadania przy pomocy powiatowych jednostek organizacyjnych lub powierza ich wykonywanie zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych.
W myśl natomiast art. 130 ust. 10 tej ustawy Starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia. Powiadomienie zawiera pouczenie o skutkach nieodebrania pojazdu. (.......).
10f. Do wykonania orzeczenia sądu o przepadku pojazdu jest obowiązany starosta. Wykonanie orzeczenia następuje w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z uwzględnieniem przepisów niniejszej ustawy.
10g. Jednostka prowadząca parking strzeżony, w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w ust. 10, powiadamia o tym fakcie właściwego miejscowo starostę oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu.
10h. Koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.
10j. Termin płatności należności ustalonych decyzją, o której mowa w ust. 10h, wynosi 30 dni od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Odsetki ustawowe za opóźnienie nalicza się od dnia następującego po upływie terminu płatności. Należności te wraz z odsetkami podlegają egzekucji w trybie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Przenosząc powołane wyżej regulacje prawne na stan faktyczny sprawy stwierdzić należy, iż organ pozostaje w bezczynności w zakresie nie załatwienia wniosków strony z 22 kwietnia 2020r. przez które to załatwienie rozumieć brak podjęcia działania na podstawie art. 65 § 1 k.p.a.
Jak bowiem już nadmieniono na każdym organie administracji publicznej, do którego wpłynął wniosek o wszczęcie postępowania, spoczywa podstawowy obowiązek rozpoznania tego wniosku i zakończenia postępowania w sposób przewidziany prawem. Może ono polegać - zgodnie z art. 104 § 2 k.p.a. na wydaniu decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończącej sprawę w danej instancji. Może ono również polegać na podjęciu stosownego aktu (np. postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania - art. 61a k.p.a.) lub stosownej czynności (np. pozostawieniu podania bez rozpoznania - art. 64 § 2 k.p.a. czy przekazaniu podania według właściwości - art. 65 § 1 k.p.a.), informujących wnoszącego podanie, że jego sprawa nie może być rozpoznana w postępowaniu, prowadzonym przez organ, do którego skierowano podanie (tak NSA w wyroku z 23 października 2020 r., I OSK 1036/20). Pod pojęciem "załatwienia sprawy" należy rozumieć nie tylko wydanie aktu władczego kończącego postępowanie, ale również podjęcie działania stosownie do art. 65 § 1 k.p.a. Zgodnie bowiem z art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. W myśl art. 65 § 1 k.p.a., jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie.
W konsekwencji powyższego należy stwierdzić, że Komendant Miejski Policji w G. pozostaje w bezczynności również wtedy, gdy stwierdzając brak podstaw do działania w sprawie, nie bada z urzędu który w istocie rzeczy organ jest właściwym do załatwienia przedmiotowego wniosku, a w konsekwencji nie podejmuje bezzwłocznie działań stosownie do unormowań wskazanych w art. 65 § 1 k.p.a., tj. nie przekazuje podania organowi właściwemu mimo, że taki obowiązek na nim spoczywa.
Należy w tym miejscu podkreślić, że jest to obowiązek organu o charakterze prawnym, proceduralnym, którego niedopełnienie świadczy o wystąpieniu bezczynności (por.m.in. NSA w wyrokach: z 15 czerwca 2016 r., I OSK 2122/14 i 3 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 348/13, a także: WSA w Kielcach z 22 lutego 2018 r., II SAB/Ke 79/17; wyrok WSA w Warszawie z 9.01. 2019 r., I SAB/Wa 261/18; wyrok WSA w Białymstoku z 28 lutego 2019 r., II SAB/Bk 129/18).
W ocenie Sądu w terminie wyznaczonym przepisami art. 65 K.p.a. czyli bezzwłocznie Komendant nie podjął ww. czynności, zatem pozostawał w bezczynności.
W związku z tym, w pkt 1 wyroku Sąd zobowiązał Komendanta do załatwienia wniosku skarżącego w terminie 30 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.
Sąd stwierdził w pkt 2 wyroku, że stwierdzona bezczynność miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa albowiem organ do dnia wyrokowania w sprawie nie podjął czynności wymaganych prawem, a pismo wystosowane w dniu 22 listopada 2022r. nie czyni zadość wymogom art. 65k.p.a Kryterium pozwalającym na zakwalifikowanie bezczynności organu do naruszającej prawo w sposób rażący, jest oczywistość, drastyczność naruszenia prawa z jednoczesnym brakiem racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z 26 maja 2020 r., II OSK 4016/19). Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie z uwagi na w/w okoliczności sprawy.
Sąd nie przyznał stronie sumy pieniężnej pkt 4 wyroku albowiem w skardze nie wykazano argumentów mających uzasadniać jej przyznanie. Jak słusznie wskazał WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 9 stycznia 2024 r. wniosek o przyznanie sumy pieniężnej powinien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do określonego uszczerbku (o charakterze majątkowym lub niemajątkowym) wywołanego bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Aktywność sądu jest w takiej sytuacji uwarunkowana, w istotnej mierze, wskazaną argumentacją.
O kosztach postępowania orzeczono w pkt 5 wyroku na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a
Ponownie rozpoznając sprawę organ winien dokonać w sprawie analizy przepisów art. 130a i dalsze przepisów prawa o ruchu drogowym i w ich następstwie dokonać stosownego działania w sprawie.