III SAB/GL 220/25

III SAB/Gl 220/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-11-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-06-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Beata Machcińska /sprawozdawca/
Małgorzata Herman /przewodniczący/
Marzanna Sałuda
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Prezes Sądu
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 13 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 listopada 2025 r. sprawy ze skargi A. G. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A.G. (dalej "Wnioskodawca" lub "Skarżący") jest bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w K. (dalej "organ administracji" lub "Prezes Sądu") w kwestii dostępu do informacji publicznej.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. Wnioskodawca pismem z 23 maja 2025 r., złożonym elektronicznie zwrócił się do Prezesa Sądu o udostępnienie informacji publicznej o treści: cyt. "Na podst. ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, a w szczególności art. 13 ust. 1 oraz art. B ust. 2 tejże regulacji - uprzejmie wnoszę o:
1 - informacje nt. powiązań Wiceprezes tut. Sądu SSR A.S. z SSR B.K. del. do Sądu Okręgowego w K. do Wydziału Odwoławczego
2 - dokumenty związane z powołaniem SSR A.S. na Przewodniczącą Wydziału [...] Karnego tut. Sądu oraz na Wiceprezesa tut. Sądu
Nie zamierzam popełnić samobójstwa !
Dokumenty zabezpieczono poza jurysdykcją Polski, a w sprawę wtajemniczono licznych świadków.
W przypadku braku doręczenia wnioskowanych informacji w terminie ustawowym - już teraz wnoszę o przekazanie skargi do WSA w Gliwicach.
Po nadaniu przez Sąd sygnatury - uzupełnię skargę o naruszone przepisy prawa, wskażę orzecznictwo i swoje żądania, dr inż. A.G.
wykonano w kilkudziesięciu egzemplarzach do wiadomości m.in.:
- media
- instytucje polskie i międzynarodowe"
2. W dniu 4 czerwca 2025 r. Prezes Sądu skierował do wnioskodawcy (elektronicznie) pismo z 2 czerwca 2025 r., w którym wskazał, że zapytanie zawarte w pkt 1 wniosku nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Organ administracji wyjaśnił, że nie mieszczą się w zakresie pojęcia informacji publicznej dane o związkach osobistych, w szczególności relacjach rodzinnych osób pełniących funkcję sędziego czy prokuratora. Dane te nie obrazują bowiem w jakikolwiek sposób wiedzy o działalności podmiotu, w którym ta funkcja jest pełniona ani o sposobie jego funkcjonowania. Informacja o powiązaniach rodzinnych pozostaje poza sferą wyznaczoną przepisami informacji publicznej, a dotyczy ściśle sfery prywatnej danej osoby. Jako taka nie jest informacją mogącą podlegać udostępnieniu w oparciu i na zasadach określonych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W zakresie pkt 2 wniosku Prezes Sądu przesłał dokumenty związane z powierzeniem SSR A.S. funkcji Przewodniczącej Wydziału z dnia 6 maja 2025 r. (znak: [...]) oraz akt powołania do pełnienia funkcji Wiceprezesa Sądu z dnia 21 lutego 2025 r. , a które podlegają udostępnieniu w oparciu i na zasadach określonych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej.
3. W piśmie z dnia 4 czerwca 2025 r., skierowanym do organu (elektronicznie) i zatytułowanym, cyt.: "ODWOŁANIE ODMOWA UDZIELENIA INFORMACJI PUBLICZNEJ", Skarżący wskazał:, cyt.: "W związku z rażącą obrazą Ustawy o dostępie do informacji publicznej, przez osoby mające nie tylko stać na straży prawą;; ale posiadać ogromne zaufanie społeczeństwa - wnoszę o przekazanie sprawy do WSA w Gliwicach.
Uprzejmie wnoszę o;
a) stwierdzenie bezczynności Organu,
b) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,
c) przyznanie - na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. - od Organu na rzecz Skarżącego kwoty 38.077,00 zł (trzydzieści osiem tysięcy siedemdziesiąt siedem złotych), ze względu na łamanie prawa przez organ, który został powołany do respektowania prawa, a sam to prawo narusza i to w celu ukrycia powiązań osób sprawujących funkcje publiczne i to notabene mających posiadać najwyższe zaufanie społeczne, a przez swoje działania podważają resztki zaufania społecznego i powodują, że prestiżu Wymiaru Sprawiedliwości szoruje już po dnie /uznawanie przez społeczeństwo (Instytut Badawczy SW Research oraz CBOS) prestiżu zawodu sędziego poniżej zawodu...robotnika i rolnika.../, na co uczciwi Sędziowie, w szczególności Sądów Administracyjnych nie zasłużyli..."
4. W odpowiedzi na ww. pismo organ administracji wyjaśnił, że potraktował je jak skargę do WSA w Gliwicach i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić.
Zgodnie z art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a.") sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) lub stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (art. 149 § 1b p.p.s.a.). Sąd, w przypadku o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
Należy wyjaśnić, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Zatem celem skargi na bezczynność jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań.
Wobec tego, że rozpoznawana sprawa dotyczy udostępnienia informacji publicznej, należy przypomnieć, że zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Przy czym prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Konkretyzacja tak kształtującego się konstytucyjnego prawa do informacji publicznej znajduje wyraz w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej powoływana w skrócie jako "u.d.i.p."), regulującej zasady i tryb dostępu do informacji mających walor informacji publicznych, wskazując, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.
W świetle art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
W myśl art. 2 ust. 1 i 2 u.d.i.p. każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej, zwane dalej "prawem do informacji publicznej" (ust.1).
Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (ust. 2).
Stosownie do art. 3 ust. 1 i 2 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do:
1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego;
2) wglądu do dokumentów urzędowych;
3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów (ust. 1).
Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych (ust. 2).
Z kolei, w myśl art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej;
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych;
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa;
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego;
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje co do zasady bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni.
Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Z kolei w myśl art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., następuje w drodze decyzji administracyjnej.
Zatem organ do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w sytuacji, gdy organ nie jest w posiadaniu informacji publicznej żądanej we wniosku o udzielenie informacji publicznej, powinien udzielić pisemnej odpowiedzi wyjaśniającej, że nie jest w posiadaniu informacji.
Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności Prezesa Sądu w rozpoznaniu wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z 23 maja 2025 r.
W sprawie nie budzi wątpliwości i nie jest sporne że podmiot, do którego zostało skierowane żądanie udostępnienia informacji jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).
Prawo dostępu do informacji publicznej ma charakter powszechny, bowiem jest przyznane każdemu, w tym również Skarżącemu.
Prezes Sądu prawidłowo potraktował pismo Skarżącego z dnia 4 czerwca 2025 r., zatytułowane: "ODWOŁANIE ODMOWA UDZIELENIA INFORMACJI PUBLICZNEJ", jako skargę do WSA w Gliwicach i przekazał ją temu sądowi do rozpoznania.
Mając powyższe powołane wyżej przepisy, skoro wniosek o udostępnienie informacji publicznej został złożony 23 maja 2025 r., ustawowy 14 dniowy termin ustosunkowania się do wniosku upływał 6 czerwca 2025 r.
Prezes Sądu udzielił odpowiedzi na wniosek Skarżącego (elektronicznie) w dniu 4 czerwca 2025 r., czyli w ustawowym terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.).
W ocenie Sądu Prezes Sądu prawidłowo odpowiedział Skarżącemu, że pytanie zawarte w pkt 1 wniosku nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Istotnie, jak wyjaśnił Prezes Sądu, w zakresie pojęcia informacji publicznej nie mieszczą się dane o związkach osobistych, w szczególności relacjach rodzinnych osób pełniących funkcję sędziego, czy prokuratora. Dane te nie obrazują bowiem w jakikolwiek sposób wiedzy o działalności podmiotu, w którym ta funkcja jest pełniona ani o sposobie jego funkcjonowania. Informacja o powiązaniach rodzinnych pozostaje poza sferą wyznaczoną przepisami informacji publicznej, a dotyczy ściśle sfery prywatnej danej osoby. Jako taka nie jest informacją mogącą podlegać udostępnieniu w oparciu i na zasadach określonych przepisami u.d.i.p.
Natomiast co do punktu pkt 2 wniosku Prezes Sądu prawidłowo uznał, że informacje te podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. i przesłał Skarżącemu dokumenty związane z powierzeniem SSR A.S. funkcji Przewodniczącej Wydziału z dnia 6 maja 2025 r. oraz akt powołania do pełnienia funkcji Wiceprezesa Sądu z dnia 21 lutego 2025 r.
Z tych względów nie było podstaw do stwierdzenia bezczynności Prezesa Sądu i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę.