III SAB/GL 212/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2022-07-13
NSAAdministracyjneŚredniawsa
informacja publicznadostęp do informacjizamówienie publicznedroga ekspresowaSTEŚraport oddziaływania na środowiskobezczynność organuGDDKiAkontrola społeczna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na bezczynność organu w sprawie udostępnienia dokumentacji dotyczącej zamówienia publicznego na budowę drogi ekspresowej, uznając, że dokumenty te mają charakter pomocniczy i nie stanowią informacji publicznej.

Skarżący domagał się udostępnienia Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowego (STEŚ) oraz Raportu o oddziaływaniu na środowisko dla budowy drogi ekspresowej, a także pisma organu z zastrzeżeniami do dokumentacji. Organ odmówił udostępnienia, uznając dokumenty za wewnętrzne i pomocnicze, niebędące informacją publiczną. Sąd administracyjny zgodził się ze stanowiskiem organu, oddalając skargę na bezczynność, ponieważ dokumenty te stanowiły etap przygotowawczy i nie były ostatecznym stanowiskiem organu.

Skarga została wniesiona na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący żądał przesłania Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowego (STEŚ) wraz z załącznikami, Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko oraz pisma organu z zastrzeżeniami do dokumentacji dotyczącej zamówienia publicznego na budowę drogi ekspresowej. Organ dwukrotnie informował o braku możliwości rozpatrzenia wniosku w terminie, a następnie odmówił udostępnienia informacji, uznając je za dokumenty wewnętrzne i pomocnicze, niebędące informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organu, wskazując, że wnioskowane dokumenty miały charakter pomocniczy w procesie przygotowania inwestycji i nie stanowiły ostatecznego stanowiska organu. Podkreślono, że dokumenty te były na etapie opracowywania i podlegały ocenie wewnętrznych komisji, a kontrola społeczna nie jest konieczna na każdym etapie realizacji zamówienia publicznego. Sąd uznał, że organ nie dopuścił się bezczynności, a jedynie prawidłowo poinformował o braku podstaw prawnych do udostępnienia żądanych informacji. W związku z tym skarga została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, dokumenty te mają charakter pomocniczy przy sporządzaniu dokumentacji niezbędnej do przeprowadzenia inwestycji i stanowią stadium na drodze do podjęcia przez organ wiążących decyzji, a nie ostateczne stanowisko organu, w związku z czym nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wnioskowane dokumenty, będące na etapie opracowywania i podlegające ocenie wewnętrznych komisji, nie posiadają charakteru informacji publicznej, ponieważ nie stanowią ostatecznego stanowiska organu ani nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu ustawy. Kontrola społeczna nie jest wymagana na każdym etapie procesu przygotowania inwestycji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.d.i.p. art. 1 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 6 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, stanowiska w sprawach publicznych zajęte przez organy władzy publicznej, treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej, informacja o stanie państwa, samorządów i ich jednostek organizacyjnych.

Pomocnicze

u.d.i.p. art. 13 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 13 § 2

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.i.p. art. 4 § 1

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

u.d.i.p. art. 21

Ustawa o dostępie do informacji publicznej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dokumenty dotyczące Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowego (STEŚ) i Raportu o oddziaływaniu na środowisko, a także korespondencja organu z wykonawcą, mają charakter pomocniczy i stanowią etap przygotowawczy, a nie ostateczne stanowisko organu, przez co nie są informacją publiczną. Organ nie dopuścił się bezczynności, ponieważ prawidłowo poinformował stronę o braku podstaw prawnych do udostępnienia żądanych informacji.

Odrzucone argumenty

Żądane dokumenty stanowią informację publiczną, ponieważ dotyczą zamówienia publicznego finansowanego ze środków publicznych i pozwalają na kontrolę społeczną nad prawidłowością wydatkowania środków. Organ przekroczył ustawowy termin udzielenia odpowiedzi na wniosek, a przedłużenie terminu z powodu analizy prawnej nie jest dopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

kontrola społeczna nie jest konieczna na każdym etapie realizowanego przez organ zamówienia publicznego dokumenty wewnętrzne służą gromadzeniu i wymianie informacji oraz uzgadnianiu stanowisk i poglądów nie stanowią informacji publicznej dokumenty wewnętrzne, służące realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzające o kierunkach działania organu

Skład orzekający

Barbara Orzepowska-Kyć

przewodniczący sprawozdawca

Dorota Fleszer

sędzia

Piotr Pyszny

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy udostępnienia dokumentów na wczesnym etapie realizacji inwestycji drogowych, które mają charakter pomocniczy i nie stanowią ostatecznego stanowiska organu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy dokumenty są na etapie przygotowawczym i nie są jeszcze ostatecznym stanowiskiem organu. Interpretacja pojęcia 'informacja publiczna' w kontekście dokumentów wewnętrznych i pomocniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do informacji publicznej w kontekście dużych inwestycji infrastrukturalnych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i zamówieniach publicznych.

Czy dokumenty dotyczące budowy drogi ekspresowej to informacja publiczna? Sąd wyjaśnia granice dostępu.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SAB/Gl 212/22 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-07-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Barbara Orzepowska-Kyć /przewodniczący sprawozdawca/
Dorota Fleszer
Piotr Pyszny
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
III OSK 2764/22 - Wyrok NSA z 2024-01-24
Skarżony organ
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 2176
art. 1 ust. 1, art 6 ust. 1 pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia  6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska- Kyć (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer Asesor WSA Piotr Pyszny po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 lipca 2022 r. sprawy ze skargi B. G. na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę.
Uzasadnienie
B. G. (dalej: strona, skarżący) wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. (dalej: GDDKiA, organ) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Z akt administracyjnych wynika, że 13 lutego 2022 r. skarżący wystąpił do organu o udzielenie informacji publicznej, wnioskiem zatytułowanym: "Dostęp do danych dot. zamówienia publicznego na STEŚ dla [...]", żądając przesłania następujących dokumentów w treści i kształcie, w jakim zostały one przekazane GDDKiA przez wykonawcę pismem z 15 listopada 2021 r.:
1. Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowego (dalej: STEŚ) dla inwestycji pn: "Budowa drogi ekspresowej [...] w województwie [...]" w pełnej treści z załącznikami;
2. Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla inwestycji pn. "Budowa drogi ekspresowej [...] w województwie [...]" dla odcinka I oraz odcinka II w pełnej treści z załącznikami.
Ponadto wniósł o udostępnienie treści pisma (wraz z załącznikami), w którym GDDKiA zwróciła się do Biura P z zastrzeżeniami i uwagami dotyczącymi wymienionej dokumentacji, żądając ich uzupełnienia i korekty.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił, że powyższe dokumenty dotyczą wykonania usługi w ramach zamówienia publicznego, która - jak wynika z pisma GDDKiA z 31 stycznia 2022 r. - nie została wykonana prawidłowo. Jej udostępnienie ma zatem istotne znaczenie dla zapewnienia możliwości kontroli społecznej nad prawidłowością świadczenia usług finansowanych ze środków publicznych. Jedynie dostęp do całości wymienionej dokumentacji, w kształcie, w jakim została przekazana Zamawiającemu 15 listopada 2021 r., pozwala na dokonanie pełnej i rzetelnej oceny jakości realizacji zamówienia publicznego oraz oceny prawidłowości działań podejmowanych przez organ administracji wobec jej nieprawidłowości.
Inwestor, niezależnie od dokonywanych na obecnym etapie korekt i uzupełnień dokumentacji, jest niewątpliwie w posiadaniu wnioskowanej dokumentacji. Skoro bowiem zgłoszono uwagi i zastrzeżenia do jej opracowania, Inwestor jest zobowiązany do posiadania niekompletnej i nieprawidłowej dokumentacji. Stanowi ona bowiem dowód istnienia braków, uzasadniających żądanie wprowadzenia modyfikacji w opracowaniu, co może mieć znaczenie zwłaszcza w razie postępowania sądowego i zaistnienia sporu między Zamawiającym a Wykonawcą. Tym samym, wymienione dokumenty, pozostające w dyspozycji organu administracji publicznej, są informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Opracowanie wskazanych dokumentów realizowane było przez Biuro P na zasadzie umowy zawartej po rozstrzygnięciu przetargu nieograniczonego, przeprowadzonego w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych. Wszystkie okoliczności dotyczące sposobu realizacji zamówienia, a zwłaszcza nieprawidłowości w jego realizacji, mieszczą się w pojęciu informacji publicznej. Informacją publiczną są też niewątpliwie treści pism kierowanych przez organ administracji do podmiotu wykonującego zamówienie publiczne, które pozostają w ścisłym związku z jego realizacją.
Pismem z 24 lutego 2022 r. organ poinformował stronę o braku możliwości rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni i wyznaczył termin do jego załatwienia do 11 marca 2022 r.
Następnie pismem z 11 marca 2022 r. organ poinformował stronę, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2020 r. poz. 2176, dalej: u.d.i.p.).
Skarżący 31 marca 2022 r. wystąpił z ponownym wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, wskazując, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu. Zarzucił też, że stanowisko to pozbawione jest szerszego uzasadnienia.
Kolejnym pismem z 14 kwietnia 2022 r. organ stwierdził, że dokumentacja w postaci będącego w trakcie opracowywania Studium Techniczno- Ekonomiczno-Środowiskowego wraz z materiałami do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (w tym Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko), nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. Dokumenty te mają charakter pomocniczy przy sporządzaniu dokumentacji niezbędnej do przeprowadzenia inwestycji dotyczącej budowy drogi [...] w województwie [...]. Stanowią one kolejne stadium do podjęcia przez organ wiążących decyzji, a w konsekwencji złożenia wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedmiotowe dokumenty po ich ukończeniu będą służyć do wypracowania wiążącego stanowiska organu dotyczącego realizacji przedmiotowej inwestycji. W związku z czym objęte wnioskiem dokumenty nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p.
Strona wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając obrazę:
1. art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że dokument urzędowy w postaci pisma organu kierowanego do wykonawcy zamówienia publicznego, obejmującego oświadczenia wiedzy organu co do stwierdzonych braków i nieprawidłowości w opracowanej w trybie zamówienia publicznego dokumentacji oraz oświadczenia woli dotyczące żądania usunięcia tych braków, które zostało podpisane przez pracownika organu uprawnionego do jego reprezentacji w obrocie cywilnoprawnym, nie jest informacją publiczną;
2. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że opracowane w trybie zamówienia publicznego przez podmiot prywatny dokumenty dotyczące przygotowania inwestycji drogowej, znajdujące się w posiadaniu organu i świadczące o sposobie, jakości, prawidłowości i staranności wykonania zamówienia, finansowanego ze środków publicznych, nie stanowią informacji publicznej, pozostają natomiast dokumentami wewnętrznymi, nie podlegającymi udostępnieniu;
3. art. 13 ust. 2 u.d.i.p. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, prowadzące do przekroczenia ustawowego terminu udzielenia odpowiedzi na wniosek, polegające na przyjęciu, że organ może wydłużyć okres rozpatrywania wniosku jedynie z powołaniem się na konieczność przeprowadzenia analizy prawnej wniosku, w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem i stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że pismo (wraz z załącznikami), w którym GDDKiA zwróciła się do Biura P z zastrzeżeniami i uwagami dotyczącymi wymienionej dokumentacji, żądając ich uzupełnienia i korekty, istnieje. Dane o tym piśmie pochodzą z pisma organu z 31 stycznia 2022 r., stanowiącego odpowiedź na wniosek Stowarzyszenia A o udostępnienie informacji publicznej.
Ponadto pismo skierowane do wykonawcy zamówienia publicznego stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p.
W ocenie skarżącego także dokumentacja dla budowy drogi ekspresowej [...] w województwie [...], fizycznie odebrana od wykonawcy 15 listopada 2021 r. stanowi informację publiczną. Nie ma znaczenia przy tym kwestia jej formalnego zatwierdzenia. Analiza pisma i dokumentacji pozwoli na ustalenie, czy organ prawidłowo wychwycił uchybienia związane z wydatkowaniem środków publicznych w łącznej kwocie około 3 mln zł. Nie mają przy tym charakteru dokumentu wewnętrznego, dokumenty wytworzone przez zewnętrzny podmiot, zwłaszcza przez wykonawcę zamówienia publicznego. Na potwierdzenie swego stanowiska skarżący powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, że żądane informacje są dokumentami wewnętrznymi i nie podlegają udostępnieniu w oparciu o przepisy u.d.i.p.
Ponadto organ wyjaśnił, że Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowe (STEŚ) oraz materiały do wniosku o wydanie decyzji środowiskowej dla przedmiotowej inwestycji drogowej (w tym Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko) - po ich ukończeniu przez wykonawcę - będą dopiero podlegać ocenie przez: Komisję Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych, działającą w Centrali Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Zespół Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych, działający w Oddziale GDDKIA w K. - zgodnie z Zrządzeniem nr 28 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z 31 lipca 2018 r. w sprawie powołania Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych oraz Zespołów Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych.
Organ dodał, że na dzień sporządzenia odpowiedzi na skargę przedmiotowe dokumenty nie zostały odebrane od wykonawcy, ani poddane ocenie przez ww. Komisję i Zespół.
Nadto dokumenty te zostały przekazane przez wykonawcę do Oddziału GDDKiA w K. w postaci elektronicznej i zajmują ponad 40 gigabajtów.
Dokumenty te w wersji elektronicznej zostały dołączone do skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Właściwość sądów administracyjnych w sprawach wniosków o udzielenie informacji publicznej wynika z art. 21 u.d.i.p. stanowiącego, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.).
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym w przepisach prawa i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Zatem, aby można było mówić o bezczynności organu należy przede wszystkim stwierdzić, że ciąży na nim podmiotowy i przedmiotowy, a wynikający z przepisów prawa obowiązek działania i podjęcia stosownego działania, a dopiero później, że obowiązku tego, w nakazanym terminie, organ nie wypełnia.
Realizując powinności wynikające z ustawy o dostępie do informacji publicznej, organ podejmuje dwojakiego rodzaju działania, a to załatwia sprawę w drodze czynności materialno-technicznej lub wydaje decyzję. Czynnością materialno-techniczną (pismem) udziela żądanej informacji lub informuje o tym, że: wniosek nie znajduje oparcia w przepisach prawa, żądana informacja nie jest informacją publiczną, organ nie jest w posiadaniu informacji lub obowiązuje inny tryb udostępniania (np. BIP i itp.), nie ma podstaw do zastosowania trybu określonego w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Decyzję natomiast wydaje w przypadku: odmowy udostępnienia informacji publicznej z uwagi na przesłanki ograniczające dostępność; odmowy udostępnienia informacji przetworzonej z powodu nie wykazania interesu publicznego; umorzenia postępowania, jeżeli wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji stosownie do art. 14 ust. 2 u.d.i.p.
Istotną jest również treść art. 13 u.d.i.p. w myśl którego udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. (ust. 2).
W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku określa art. 4 ust. 1 u.d.i.p.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności m.in. podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
W rozumieniu tego przepisu podmiotem tym jest Dyrektor Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w K. jako podmiot wykonujący zadania publiczne i dysponujący majątkiem publicznym.
Z kolei zakres przedmiotowy ustawy wyznacza art. 1 ust. 1 u.d.i.p., który określa pojęcie informacji publicznej, stanowiąc, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę definicję doprecyzowuje art. 6 u.d.i.p., który zawiera katalog otwarty rodzajów spraw podlegających informacji publicznej, co wynika z użytego w nim terminu "w szczególności".
Zgodnie z tym przepisem udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym:
a) treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności - treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających;
b) stanowiska w sprawach publicznych zajęte przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu Kodeksu Karnego;
c) treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej;
d) informacja o stanie państwa, samorządów i ich jednostek organizacyjnych".
Tak sformułowane przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej (art. 1 i art. 6) dały podstawę do przyjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny stanowiska, że informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które władzę publiczną realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji (por. np.: wyrok NSA z 30 października 2002 r. II S.A. 1956/02). Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi, więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (zob. wyrok WSA z 16 lipca 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 721/08).
Zatem przymiot informacji publicznej posiadają wszelkiego rodzaju dokumenty urzędowe organu (będące dowodem tego, co w nich urzędowo stwierdzono, zaświadczono bądź podano), wytworzone w ramach realizacji powierzonych mu zadań, a więc dokumenty powstałe w związku z prowadzeniem konkretnych spraw.
Kwestia odróżnienia "dokumentów urzędowych" w rozumieniu art. 6 ust. 2 u.d.i.p. od dokumentów wewnętrznych była przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że "dokumenty wewnętrzne" służą gromadzeniu i wymianie informacji oraz uzgadnianiu stanowisk i poglądów. Nie są wiążące, co do sposobu załatwienia sprawy, nie są w związku z tym wyrazem stanowiska organu, nie stanowią informacji publicznej. Dokumenty wewnętrzne, służące realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzające o kierunkach działania organu, nie mają jakiegokolwiek waloru oficjalności, a nawet jeśli zawierają propozycje dotyczące sposobu załatwienia określonej sprawy publicznej mieszczą się w zakresie swobody niezbędnej dla podjęcia prawidłowej decyzji po rozważeniu wszystkich racji przemawiających za różnorodnymi możliwościami jej załatwienia. Procesowi podejmowania decyzji nie jest zaś konieczna społeczna kontrola na każdym jego etapie (por. wyroki NSA z: 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2130/11; 15 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 707/10). Zasadne wręcz jest twierdzenie, że kontrola taka mogłaby zakłócić jego przebieg, ponieważ każda ze zgłoszonych propozycji podlegałaby społecznemu i przedwczesnemu osądowi (por. wyrok NSA z 4 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 430/14, wszystkie wyroki przywołane w uzasadnieniu publ.: www.nsa.gov.pl).
Nadto Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 13 listopada 2013 r., sygn. akt P 25/12 wskazał, że z szerokiego zakresu przedmiotowego informacji publicznej wyłączeniu podlegają treści zawarte w dokumentach wewnętrznych, rozumianych jako informacje o charakterze roboczym (zapiski, notatki), które zostały utrwalone w formie tradycyjnej lub elektronicznej i stanowią pewien proces myślowy, proces rozważań, etap wypracowywania finalnej koncepcji, przyjęcia ostatecznego stanowiska. W ich przypadku można mówić o pewnym stadium na drodze do wytworzenia informacji publicznej. Dokumenty wewnętrzne służą, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, realizacji jakiegoś zadania publicznego, ale nie przesądzają o kierunkach działania organu. Nie są one wyrazem stanowiska organu, wobec czego nie stanowią informacji publicznej.
Odnosząc te rozważania do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, przypomnieć trzeba, że skarżący wystąpił z wnioskiem o przesłanie następujących dokumentów w treści i kształcie, w jakim zostały one przekazane GDDKiA w K. przez wykonawcę pismem z 15 listopada 2021 r.:
1. Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowego (dalej: STEŚ) dla inwestycji pn: "Budowa drogi ekspresowej [...] w województwie [...]" w pełnej treści z załącznikami;
2. Raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla inwestycji pn. "Budowa drogi ekspresowej [...] w województwie [...]" dla odcinka I oraz odcinka II w pełnej treści z załącznikami.
Ponadto wniósł o udostępnienie treści pisma (wraz z załącznikami), w którym GDDKiA zwróciła się do Biura P z zastrzeżeniami i uwagami dotyczącymi wymienionej dokumentacji, żądając ich uzupełnienia i korekty.
Sąd podziela argumentację organu przedstawioną w piśmie z 14 kwietnia 2022 r. skierowanym do skarżącego oraz w odpowiedzi na skargę, że wnioskowane informacje nie stanowiły informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p.
Sąd zapoznał się ze złożonymi dokumentami i stwierdza, że mają one charakter pomocniczy przy sporządzaniu dokumentacji niezbędnej do przeprowadzenia inwestycji dotyczącej budowy drogi [...] w województwie [...]. Stanowią one stadium na drodze do podjęcia przez organ wiążących decyzji, a w konsekwencji złożenia wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedmiotowe dokumenty po ich ukończeniu będą służyć do wypracowania wiążącego stanowiska organu dotyczącego realizacji przedmiotowej inwestycji.
Nadto jak stwierdził organ w odpowiedzi na skargę Studium Techniczno-Ekonomiczno-Środowiskowe (STEŚ) oraz materiały do wniosku o wydanie decyzji środowiskowej dla przedmiotowej inwestycji drogowej (w tym Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko) - po ich ukończeniu przez wykonawcę - będą dopiero podlegać ocenie przez: Komisję Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych, działającą w Centrali Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Zespół Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych, działający w Oddziale GDDKIA w K., zgodnie z Zrządzeniem nr 28 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z 31 lipca 2018 r. w sprawie powołania Komisji Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych oraz Zespołów Oceny Przedsięwzięć Inwestycyjnych. Na dzień sporządzenia odpowiedzi na skargę ocena ta nie została sporządzona.
W tej sytuacji Sąd nie podziela stanowiska strony, prezentowanego w skardze, że udostępnienie tych dokumentów pozwala na ustalenie w drodze społecznej kontroli nad realizacją zamówienia publicznego, czy organ prawidłowo wychwycił uchybienia związane z realizacja tego zamówienia oraz wyczerpująco sformułował wezwanie do ich usunięcia. Zdaniem Sądu kontrola społeczna nie jest konieczna na każdym etapie realizowanego przez organ zamówienia publicznego w zakresie budowy drogi [...].
Skoro zatem żądane informacje nie mają charakteru informacji publicznej, gdyż nie spełniają przesłanek określonych w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., organ miał podstawy do poinformowania wnioskodawcy pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej.
Nie można zatem uznać, że organ w jakikolwiek sposób pozostał bezczynny wobec wniosku strony skarżącej. Wskazują na to zarówno pisma z 24 lutego jak i 11 marca i 14 kwietnia 2022 r. skierowane do skarżącego, w których organ wyraźnie informuje o braku podstaw prawnych do udzielenia żądanych informacji. Niewątpliwie stanowi to przejaw aktywności organu wobec żądania skarżącego.
Nie ma racji również strona skarżąca, że treść art. 13 ust. 2 u.d.i.p. nie przewiduje, że można przedłużyć termin do udzielenia informacji publicznej z uwagi na konieczność przeprowadzenia analizy prawnej wniosku.
Stosownie do treści art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Ustawodawca nie wskazuje, jakie powody opóźnienia są dopuszczalne w świetle postanowień tego przepisu. Należy jednak przyjąć, że podmiot udostępniający informację publiczną nie może w sposób dowolny uzasadniać niedotrzymania terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W grę mogą wchodzić jedynie takie powody, które są bezpośrednio związane z opóźnieniem w udostępnieniu konkretnej informacji publicznej. Takim powodem może być konieczność przeprowadzenia analizy prawnej wniosku.
Mając powyższe na względzie, skoro organ nie dopuścił się bezczynności skarga, jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI