III SAB/Gl 204/23

III SAB/Gl 204/23 - Postanowienie WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-11-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Adam Gołuch
Barbara Brandys-Kmiecik /przewodniczący/
Magdalena Jankiewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 listopada 2023 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność P S.A. z siedzibą w J. w przedmiocie informacji publicznej postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 19 lipca 2023 r. P. K. (dalej: "skarżąca" lub "strona skarżąca") złożyła skargę na bezczynność P. S.A. z siedzibą w J. (dalej: "organ" lub "Spółka") w przedmiocie informacji publicznej w zakresie załatwienia jej wniosku z 23 marca 2023 r. skierowanego do organu w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, w którym wniosła o udostępnienie jej następujących informacji:
1. Jakie inwestycje rozpoczęto i zakończono przez Spółkę w ramach realizacji projektu "Uciepłownienie miasta R. po 2022r."?
2. Jakie inwestycje zaplanowano przez Spółkę (wraz z datami końcowymi realizacji ww. planowanych inwestycji) w ramach realizacji projektu "Uciepłownienie miasta R. po 2022r."?
3. Z jakich środków finansowany jest projekt "Uciepłownienie miasta R.
po 2022 r."?
4. Jaka jest treści opinii "Szczegółowa opinia geologiczno-górnicza dla lokalizacji nr [...] przy ul. [...] – na potrzeby realizacji projektu p.n. " Uciepłownienie miasta R. po 2022 r. " (dalej "opinia"), o której mowa w treści Opisu Przedmiotu Zamówienia przygotowanego przez Spółkę dla Postępowania [...] - "Zaprojektowanie, budowa i uruchomienie dwóch obiektów kogeneracyjnych na terenie R." ogłoszonego 3 października 2022 r, (s. 11, pkt 1.1 Opisu Przedmiotu Zamówienia) - dalej "Przetarg", które to dokumenty przetargowe dostępne są na stronie [...].
5. Jaka jest treść umowy zawartej między Spółką a autorem opinii (dalej "Umowa") z uwzględnieniem daty zawarcia umowy na wykonanie opinii, terminu przewidzianego na jej wykonanie, wynagrodzenia przewidzianego za jej wykonanie?
6. Jakie były przyczyn zlecenia przez Spółkę opinii na potrzeby realizacji projektu p.n. "Uciepłownienie miasta R. po 2022 r."?
7. Jakie były przyczyn objęcia opinii poufnością w przetargu i umożliwienia dostępu do niej jedynie podmiotom uczestniczącym w przetargu po złożeniu oświadczenia o zachowaniu jej w poufności?
W motywach skargi zaznaczyła, że skoro jej wniosek dotyczył informacji publicznej i był przekazany do podmiotu będącego zobowiązanym do jej udzielania na gruncie udip, a jednak pomimo ustawowego terminu organ jej nie udostępnił, to skargę należy uznać za uzasadnioną.
Formułując powyższe skarżąca wniosła o zobowiązanie organu
do rozpoznania wniosku z 23 marca 2023 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt wraz
z odpisem prawomocnego wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania wedle norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę z 7 sierpnia 2023 r., organ wniósł o oddalenie skargi. Wyjaśnił, że skarga jest bezzasadna, ponieważ organ nie dopuścił się bezczynność w postępowaniu administracyjnym, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.). Jak organ wskazał, z samej treści skargi wynika, iż została ona wniesiona po otrzymaniu przez skarżącą decyzji z 13 kwietnia 2023 r.
w przedmiocie odmowy udzielenia jej przez organ informacji objętych wnioskiem.
Organ odniósł się tu do znajdującego się w aktach sprawy pisma z 13 kwietnia 2023r. określonego jako "odpowiedź na wniosek z dnia 23 marca 2023 roku – decyzja odmowna", w której organ oświadczył, że podjął decyzję o odmowie udostępnienia informacji i dokumentów objętych wnioskiem. Stwierdził bowiem, że "przedmiotem wniosku jest realizacja indywidualnych, subiektywnych interesów wnioskodawcy, wniosek nie dotyczy sprawy publicznej i nie podlega załatwieniu w trybie udip". Wskazał, że w przypadku nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej brak jest podstaw do stosowania przepisów regulujących dostęp do takich informacji. W niniejszej sprawie wniosek został złożony przez skarżącą jako przedstawiciela kancelarii prawnej, pozostającej w sporze z organem, co wskazuje, że pozyskanie żądanych informacji ma służyć potrzebom procesowym, a nie dobru publicznemu. Zaznaczył ponadto, że żądana we wniosku opinia geologiczno – górnicza jest opinią prywatną i została sporządzona przez niezależny podmiot na własny użytek organu. Stanowi ona dokument prywatny, a zawarte w niej informacje są przeznaczone do wyłącznego korzystania przez organ. Była ona udostępniona jedynie wyjątkowo w ramach wewnętrznych potrzeb organu do wzglądu podmiotom uczestniczącym w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Dlatego danych w niej zawartych nie można uznać za informacje podlegające udostępnieniu w trybie udip.
W piśmie procesowym z 14 września 2023r. skarżąca stwierdziła, że nie kwestionuje faktu otrzymania wyższej omówionego pisma, jednak twierdzi, że organ pozostaje w bezczynności, gdyż nie udzielił jej żądanej informacji. Ponadto jego argumentacja jest wewnętrznie sprzeczna, bo skoro – jak twierdzi organ – jej wniosek nie dotyczył informacji publicznej, to nie było podstaw do wydania w sprawie decyzji administracyjnej. Nadto, pismo to nie zawiera elementów koniecznych dla uznania go za decyzję administracyjną. Nie została w niej bowiem powołana podstawa prawna rozstrzygnięcia ani pouczenie, posiada wewnętrznie sprzeczne uzasadnienie faktyczne i prawne. W dalszej części pisma skarżąca argumentowała dlaczego uważa, że wnioskowana informacja jest informacją publiczną.
Polemizując z tym stanowiskiem, w piśmie procesowym z 24 października 2023r. organ oświadczył, że nie wydawał w sprawie decyzji administracyjnej a pismo z 13 kwietnia 20213r. miało charakter informacyjny, gdyż określenie "decyzja" w nim zawarte zostało użyte w znaczeniu rozstrzygnięcia wniosku, a nie w rozumieniu decyzji administracyjnej, przewidzianej przepisami Kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a tego przepisu.
Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo analizą jej dopuszczalności, mającą na celu stwierdzenie, czy nie zachodzą podstawy do jej odrzucenia, o których mowa w art. 58 § 1 p.p.s.a.
Według art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
W niniejszej sprawie skarżąca 19 lipca 2023 r. wywiodła skargę
na bezczynność organu w zakresie realizacji jej wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 23 marca 2023 r.
Z przekazanych Sądowi akt administracyjnych sprawy, jak i z odpowiedzi organu na skargę wynika, że organ już 13 kwietnia 2023 r. wydał decyzję
nr [...] o odmowie udostępnienia informacji oraz żądanych dokumentów w zakresie objętym przedmiotowym wnioskiem. Powyższa decyzja została doręczona skarżącej 24 kwietnia 2023 r., a więc przed wniesieniem skargi
do tut. Sądu.
W piśmie procesowym z 14 września 2023r. strona kwestionowała charakter tego pisma jako decyzji administracyjnej, jednak Sąd nie podziela jej stanowiska.
W nauce prawa utrwalony jest pogląd, że o charakterze prawnym pisma nie decyduje jego nazwa, lecz treść i skutki, jakie z niego wynikają. Decyzją administracyjną nie jest zatem pismo tylko z tego powodu, że zostało tak nazwane, lecz dlatego, że zawiera wiążącą wypowiedź organu co do istoty sprawy administacyjnej.
Stąd użycie tej czy innej nazwy nie decyduje samo przez się o charakterze prawnym danego aktu jako decyzji. Istotnym jest czy rozstrzyga on co do istoty (merytorycznie) indywidualną sprawę, należącą do właściwości organów administracji, którego przedmiotem jest przyznanie (odmowa, cofnięcie) pewnego uprawnienia, albo nałożenie (cofnięcie) pewnego obowiązku, stwierdzenie (ustalenie) istnienia pewnego uprawnienia lub stwierdzenie (ustalenie) czy nałożenie obowiązku, bądź zakończenie sprawy w danej instancji w inny sposób. W razie wątpliwości Sąd powinien każdorazowo w pierwszej kolejności skontrolować akt pod kątem, czy zawiera on pewne niezbędne minimum składników pozwalających zakwalifikować go jako decyzję.
Zdaniem Sądu, minimalnymi warunkami umożliwiającymi uznanie pisma za decyzję administracyjną jest oznaczenie strony, rozstrzygnięcie stanowiące załatwienie sprawy administracyjnej i podpis piastuna organu.
Dokonawszy tej analizy, Sąd doszedł do przekonania, że – wbrew zarzutom strony – pismo organu z 13 kwietnia 2023r. takim minimalnym warunkom odpowiada, a nawet spełnia inne jeszcze warunki określone przepisami k.p.a., które decyzja powinna spełniać zgodnie z art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
Stosownie bowiem do powołanych przepisów:
Art. 107.
§ 1. Decyzja zawiera:
1) oznaczenie organu administracji publicznej;
2) datę wydania;
3) oznaczenie strony lub stron;
4) powołanie podstawy prawnej;
5) rozstrzygnięcie;
6) uzasadnienie faktyczne i prawne;
7) pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutkach zrzeczenia się odwołania;
8) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji;
9) w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od decyzji lub skarga do sądu administracyjnego - pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one charakter stały, albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy.
§ 3. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
I tak odnosząc treść wcyt. przepisów k.p.a. do stanu faktycznego sprawy zauważyć należy, że rozstrzygnięcie z 13 kwietnia 2023r. zawiera oznaczenie organu administracji publicznej (w rozumieniu podmiotu zobowiązanego do stosowania udip), datę wydania, oznaczenie strony postępowania (skarżącej), rozstrzygnięcie (o odmowie ujawnienia informacji), uzasadnienie faktyczne i prawne (przytoczenie przepisów udip, ich wykładnia, tj. wskazanie, że służą realizacji celów powszechnych, a nie indywidulanych, a strona nadużywa prawa próbując uzyskać informacje przydatne dla celów sporu, w jakim kancelaria, z którą pozostaje w związku jest z organem). Została też opatrzona podpisem dwóch członków zarządu, uprawnionych do reprezentacji Spółki.
Posiada zatem wszystkie – poza pouczeniem – elementy decyzji administracyjnej przewidziane art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
W świetle zaś uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny
w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W uzasadnieniu tej uchwały NSA zaznaczył, że kontrolowany w wyniku skargi na bezczynność stan rzeczy musi być w dacie wniesienia skargi aktualny, nie zaś historyczny.
Wskazał, że przewidziany w art. 53 § 2b p.p.s.a., termin do wniesienia skargi na bezczynność określony jako "w każdym czasie", "musi być postrzegany w aspekcie trwającego w dacie składania skargi i naruszającego czas załatwienia sprawy stanu postępowania administracyjnego, co prowadzi do wniosku, że możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność, z przyczyn związanych z prawną konstrukcją i istotą bezczynności, obejmuje przedział czasowy od zaistnienia stanu bezczynności "oprotestowanego" wniesionym ponagleniem aż do załatwienia sprawy, której bezczynność dotyczy (por. P. Dobosz, Milczenie i bezczynność w prawie administracyjnym, Kraków 2011, str. 326)."
W konkluzji NSA stwierdził, że skarga na bezczynność organu ma zmierzać do usunięcia stanu bezczynności, zatem skargę wniesioną już po wydaniu przez organ decyzji należy uznać za niedopuszczalną, bowiem w chwili wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności.
Pogląd ten Sąd w pełni podziela.
Jeśli strona była niezadowolona z treści decyzji winna była zwalczać tę decyzję, a nie wywodzić skargę na bezczynność w sprawie, która została już załatwiona.
W konsekwencji Sąd uznał, że okoliczność, iż skarżąca wniosła do tutejszego Sądu skargę na bezczynność organu już po udzieleniu przez niego odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi, która to przeszkoda mieści się w kategorii "innych przyczyn" wskazanych w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Jednocześnie Sąd wskazuje, że wykracza poza zakres postępowania
w przedmiocie bezczynności badanie, czy odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji publicznej została udzielona w prawidłowej formie, w pełnym zakresie i czy jest treść jest zgodna z przepisami udip. Te aspekty mogły bowiem być badane jedynie w postępowaniu dot. zgodności z prawem decyzji z 13 kwietnia 2023r.
Uwzględniając powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach,
na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia