Orzeczenie · 2026-08-06

III SAB/Gl 150/26Bezczynność wojewody zezwole na pobyt czasowy 52

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-08-06
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcybezczynność organuzezwolenie na pobytpostępowanie administracyjneterminyKPAustawa o cudzoziemcachustawa o pomocy obywatelom Ukrainyprawo do sądu

Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie rozpatrzenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) przez rażące przekroczenie terminów i zaniechanie prowadzenia postępowania. Wniosek został złożony 30 kwietnia 2025 r., a mimo ponagleń i złożenia dodatkowych dokumentów, sprawa nie została rozpoznana. Skarżąca kwestionowała stanowisko organu, że termin rozpoczęcia biegu rozpoczyna się od osobistego stawiennictwa cudzoziemca, oraz argumentowała, że przepisy o zawieszeniu postępowań dotyczące obywateli Ukrainy nie mają zastosowania. Wojewoda Śląski w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując na braki formalne wniosku oraz stosowanie przepisów art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które miały zawieszać bieg terminów do 4 marca 2026 r. Sąd uznał, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, podzielając stanowisko NSA o niezgodności art. 100d z Konstytucją RP. W związku z tym, Sąd zobowiązał Wojewodę do wydania aktu w terminie 60 dni od zwrotu akt, stwierdził bezczynność organu, oddalił skargę w pozostałym zakresie i zasądził koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia terminów w postępowaniach administracyjnych w kontekście prawa do sądu i Konstytucji RP, zwłaszcza w sprawach dotyczących cudzoziemców.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, ale jego argumentacja dotycząca prawa do sądu ma szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, gdy nie rozpatrzy wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy w ustawowym terminie, pomimo obowiązywania przepisów zawieszających bieg terminów w związku z konfliktem na Ukrainie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności, ponieważ przepisy zawieszające bieg terminów, w tym art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, są niezgodne z Konstytucją RP i prawem do sądu, a zatem nie mogą być stosowane.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy zawieszające terminy załatwiania spraw administracyjnych w związku z konfliktem na Ukrainie, w tym art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, są niezgodne z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. W związku z tym, organ nie mógł powoływać się na te przepisy, aby usprawiedliwić swoją bezczynność.

Czy trudności kadrowe organu, wpływ spraw lub dodatkowe zadania związane z konfliktem na Ukrainie mogą usprawiedliwiać bezczynność organu w rozpatrywaniu wniosków o zezwolenie na pobyt?

Odpowiedź sądu

Nie, te okoliczności nie stanowią usprawiedliwienia dla bezczynności organu i nie mogą być traktowane jako naruszenie rażące, ale nie zwalniają organu z obowiązku terminowego załatwiania spraw.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należą do zadań publicznych organu, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki. Pandemia ani dodatkowe zadania nie usprawiedliwiają opieszałości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Inne
Zobowiązano Wojewodę Śląskiego do wydania aktu w sprawie w terminie 60 dni od dnia zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem; stwierdzono, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; oddalono skargę w pozostałym zakresie.

Przepisy (16)

Główne

u.p.o.u. art. 100 § d

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Przepis ten, w brzmieniu nadanym ustawami nowelizującymi, zawieszający bieg terminów załatwiania spraw administracyjnych, został uznany za niezgodny z Konstytucją RP i prawem do sądu, w związku z czym nie mógł być stosowany przez organ.

u.o.c. art. 112 § a

Ustawa o cudzoziemcach

Reguluje termin wydania decyzji w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy (60 dni).

k.p.a. art. 37 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje bezczynność organu jako niezałatwienie sprawy w terminie.

k.p.a. art. 12 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości postępowania.

k.p.a. art. 35 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Terminy załatwiania spraw administracyjnych.

k.p.a. art. 36 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zawiadomienia strony o niezałatwieniu sprawy w terminie.

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu, stwierdza bezczynność.

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola sądu obejmuje bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia praw i wolności tylko w ustawie i tylko w uzasadnionym zakresie.

Karta PP UE art. 47

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego przed sądem.

Pomocnicze

u.p.o.u. art. 100 § c

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

k.p.a. art. 37 § 3a

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 53 § 2b

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg poprzedzenia skargi na bezczynność ponagleniem.

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada ochrony sądowej jednostki przed działaniami administracji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność organu w rozpatrzeniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy. • Niezgodność przepisów zawieszających terminy (art. 100d u.p.o.u.) z Konstytucją RP i prawem do sądu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Wojewody o zawieszeniu biegu terminów na podstawie art. 100d u.p.o.u. • Argumentacja Wojewody o brakach formalnych wniosku jako przyczynie opóźnienia. • Argumentacja Wojewody o trudnościach kadrowych i dodatkowych zadaniach jako usprawiedliwieniu opóźnienia.

Godne uwagi sformułowania

Sąd uznał, że przepisy te mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców. • Rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1 - 4 ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy [...] jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. • Trudności kadrowe organu administracji publicznej ani też znaczny wpływ spraw nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny.

Skład orzekający

Aneta Majowska

sprawozdawca

Rafał Wolnik

członek

Wojciech Gapiński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia terminów w postępowaniach administracyjnych w kontekście prawa do sądu i Konstytucji RP, zwłaszcza w sprawach dotyczących cudzoziemców."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, ale jego argumentacja dotycząca prawa do sądu ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i konstytucyjnością przepisów specustawy, co jest istotne dla prawników i obywateli.

Czy przepisy chroniące uchodźców mogą pozbawić prawa do sądu? WSA w Gliwicach odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst