III SAB/Gl 115/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę W. G. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. w przedmiocie ustalenia i wydania decyzji w sprawie niezdolności do pracy. Organ skarżony wniósł o odrzucenie skargi, podnosząc, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych leżą w kognicji sądów powszechnych. Sąd, opierając się na art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), uznał skargę za niedopuszczalną. Wskazano, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność mogą być jedynie przypadki określone w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Analiza przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (art. 476 § 2 i § 3 kpc) oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 83 usus) potwierdziła, że sprawy dotyczące indywidualnych decyzji ZUS, w tym ustalania uprawnień do świadczeń i wymiaru świadczeń, a także sprawy wynikające z niewydania decyzji w terminie, należą do właściwości sądów powszechnych. Sąd podkreślił, że w przypadku wątpliwości kompetencyjnych, domniemanie właściwości spoczywa na sądach powszechnych. Ponieważ przedmiotowa sprawa dotyczyła bezczynności ZUS w zakresie ustalenia niezdolności do pracy, co jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych, sąd administracyjny uznał się za niewłaściwy do jej rozpoznania i postanowił odrzucić skargę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących świadczeń z ubezpieczeń społecznych i bezczynności organów rentowych.
Dotyczy konkretnego przypadku bezczynności ZUS w sprawie niezdolności do pracy; ogólne zasady właściwości sądów.
Zagadnienia prawne (1)
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność organu rentowego w przedmiocie ustalenia niezdolności do pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania takiej skargi, ponieważ sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące decyzji ZUS i jego bezczynności w tym zakresie, należą do właściwości sądów powszechnych.
Uzasadnienie
Przepisy prawa, w tym Kodeks postępowania cywilnego i ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, jednoznacznie wskazują na właściwość sądów powszechnych do rozpoznawania spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym odwołań od decyzji ZUS oraz spraw dotyczących bezczynności organu rentowego w tych kwestiach. Sądy administracyjne są właściwe jedynie w przypadkach wyraźnie wskazanych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub w przepisach szczególnych.
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, jeśli jej przedmiot nie mieści się w kognicji sądów administracyjnych.
u.s.u.s. art. 83 § 2
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność mogą być jedynie przypadki określone w pkt 1-4a tego przepisu, dotyczące spraw administracyjnych załatwianych decyzją lub postanowieniem.
p.p.s.a. art. 3 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
k.p.c. art. 1
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
Kodeks postępowania cywilnego normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego, prawa pracy oraz spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych.
k.p.c. art. 476 § 2
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych.
k.p.c. art. 476 § 3
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego
Przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się także sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie.
u.s.u.s. art. 83 § 1
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Zakład wydaje decyzje w sprawach indywidualnych dotyczących m.in. ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
u.s.u.s. art. 83 § 3
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Odwołanie do sądu przysługuje również w razie niewydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące ustalenia niezdolności do pracy i bezczynności organu w tym zakresie, należą do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność nie może być każda bezczynność organów państwa. • W przypadku wątpliwości kompetencyjnych, to po stronie sądów powszechnych leży domniemanie kompetencji w rozstrzygnięciu danej sprawy.
Skład orzekający
Dorota Fleszer
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących świadczeń z ubezpieczeń społecznych i bezczynności organów rentowych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku bezczynności ZUS w sprawie niezdolności do pracy; ogólne zasady właściwości sądów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej - właściwości sądu, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.