II SAB/Rz 118/24

II SAB/Rz 118/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-10-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący sprawozdawca/
Jolanta Kłoda-Szeliga
Maria Mikolik
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
zobowiązano do rozpoznania wniosku
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 § 1 pkt 1, § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 1, 3, 4, art. 13 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Sędziowie WSA Maria Mikolik AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 października 2024 r. sprawy ze skargi R. D. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Komendanta Miejskiego Policji w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego R. D. z dnia 14 lipca 2024r., w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy organowi wraz z odpisem prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Komendanta Miejskiego Policji w [...] na rzecz skarżącego R. D. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 14 lipca 2024 r., przesłanym za pośrednictwem poczty e-mail, R.D. (dalej: "skarżący") zwrócił się do Komendanta Miejskiego Policji w [...] (dalej: "KMP") o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: kserokopii /skanu/ sprawozdania kończącego postępowanie skargowe l.dz. [...]. Wskazał, że informację należy przesłać w pliku pdf pocztą elektroniczną na podany adres e-mail lub pocztą pod wskazany adres.
W odpowiedzi KMP, w piśmie z 29 lipca 2024 r. L.dz. WBI-1395/24/RP poinformował, że wnioskowane informacje nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm. – dalej: "u.d.i.p."). Informacje w konkretnej sprawie o charakterze indywidulnym, nie stanowią informacji publicznej na podstawie art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Z treści wniosku wynika, że żądane informacje dotyczą sprawy indywidualnej. Przepisy u.d.i.p. nie mogą być podstawą do otrzymania informacji we własnej sprawie.
R.D. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Zarzucił naruszenie:
1. art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek;
2. art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych poprzez niezasadne uznanie, że przedmiotem wniosku nie jest udostępnienie informacji publicznej a w konsekwencji nieudostępnienie jej na wniosek;
3. art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez zaniechanie udostępnienia informacji publicznej polegające na udzieleniu na prawidłowo złożony wniosek niejasnej oraz wymijającej odpowiedzi.
Wobec powyższych zarzutów zwrócił się o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku i zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania.
Skarżący oświadczył, że nie był stroną postępowań skargowych. Wskazał, że Policja jest podmiotem, który wykonuje zadania publiczne. Dokumenty wytworzone przez organy Policji w związku z realizacją przewidzianych prawem zadań, w tym czynności podjętych na skutek złożonej przez stronę skargi powszechnej (Dział VIII Kodeksu postępowania administracyjnego), mieszczą się w zakresie art. 6 u.d.i.p. i podlegają udostępnieniu. Zdaniem skarżącego, sprawozdanie stanowi swoiste streszczenie tego, jakie czynności były podejmowane w ramach postępowania skargowego prowadzonego na podstawie Działu VIII Rozdziału 2 K.p.a.; zawiera analizę dokonanych ustaleń pod kątem stwierdzonych zaniedbań lub nienależytego wykonywania zadań przez funkcjonariusza organu administracji publicznej, naruszenia praworządności lub interesu skarżącego, przewlekłego biurokratycznego załatwiania spraw oraz wnioski z tej analizy płynące. Stanowi oficjalny dokument z postępowania skargowego, podpisany przez funkcjonariusza publicznego i złożony do akt sprawy. Wbrew stanowisku organu, sprawozdanie z postępowania skargowego jest informacją publiczną i podlega udostępnieniu. Wobec nieudostępnienia żądnych informacji organ pozostaje w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę Komendant Miejski Policji w [...] zwrócił się o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Organ wyjaśnił, że zachowując termin wskazany w art. 13 ust. 1 u.d.i.p powiadomił wnioskodawcę, że informacja o jaką się ubiega nie ma charakteru informacji publicznej. Wskazana sygnatura postępowania skargowego dotyczy sprawy indywidualnej. Udzielenie odpowiedzi na wniosek nastąpiło w sposób prawidłowy. W ocenie organu zarzut bezczynności jest nieuprawniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;
Skarga okazała się zasadna, przez co została przez Sąd uwzględniona w sposób określony w sentencji wyroku.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) – dalej: "P.p.s.a.". Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że o bezczynności organu można mówić wówczas, gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia, w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie sprawy, co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Celem skargi na bezczynność wniesionej w sprawie wniosku o udostępnienie informacji publicznej jest zatem doprowadzenie do podjęcia czynności lub aktu przez podmiot zobowiązany do działania unormowanego ustawą o dostępie do informacji publicznej. Dla rozstrzygnięcia takiej skargi znaczenie ma zatem kwestia tego, czy podmiot zobowiązany udostępnił żądaną od niego informację, względnie, czy wydał decyzję o odmowie jej udostępnienia bądź poinformował wnioskodawcę o niemożności udzielenia wnioskowanych danych (np. w sytuacji, kiedy ich nie posiada). Dla stwierdzenia bezczynności nie są natomiast istotne przyczyny, z powodu których akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również, czy brak działania był zawiniony czy też niezawiniony, jak też czy spowodowany był przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinien zostać wydany (tak WSA w Rzeszowie w wyroku z dnia 9 grudnia 2020 r. II SAB/Rz 107/20, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Wypada wstępnie wyjaśnić, że na mocy art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Do tych czynności należy albo udostępnienie informacji co odbywa się w drodze czynności materialno-technicznej, albo też wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 października 2012 r. II SAB/Kr 122/12; dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Na równi z niepodjęciem tego rodzaju czynności orzecznictwo traktuje przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, co może powodować uzasadnione wątpliwości adresata co do tego, czy organ w ogóle udzielił odpowiedzi na jego wniosek (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 stycznia 2013 r. II SAB/Sz 51/12; dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, niepodjęcie czynności udostępnienia informacji lub niewydanie decyzji administracyjnej rozpoznającej wniosek w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku uzasadnia ocenę zachowania organu w kategorii bezczynności. Stwierdzenie stanu bezczynności zobowiązuje sąd administracyjny do zastosowania art. 149 § 1 P.p.s.a.
W niniejszej sprawie, Skarżący wnioskiem z 15 lipca 2024 r., zwrócił się do Organu o udostepnienie informacji publicznej dotyczącej wskazanego we wniosku sprawozdania kończącego postępowanie skargowe. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p), do których zalicza się niewątpliwie Policję i jej organy, w tym komendanta wojewódzkiego policji (art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 145). Komendant Wojewódzki Policji w Rzeszowie jest zatem podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej nieudostępnionej w sposób wskazany w art. 7 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 u.d.i.p.
Jeżeli zaś chodzi o przesłankę przedmiotową do uwzględnienia wniosku Skarżącego w trybie u.d.i.p. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 17 maja 2023 r. II SAB/Sz 33/23 (dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). We wskazanym wyroku Sąd uznał, że dokument w postaci sprawozdania z postępowania skargowego może podlegać udostępnieniu. Pogląd, że akta nie stanowią informacji publicznej nie oznacza, że zawarte w nich informacje publiczne nie mogą być udostępnione w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dotyczy to również akt postępowania skargowego prowadzonego przez Policję. Zawierają one bowiem informacje o działalności tego organu. Notatki urzędowe funkcjonariuszy Policji, protokoły z przesłuchań świadków oraz wszelkie pisma urzędowe wychodzące z organu i wpływające do niego w związku z prowadzoną sprawą posiadają walor informacji publicznej, Dotyczą sfery faktów, zostały wytworzone w ramach sfery działalności organu administracji publicznej, zawierają informację o sposobie prowadzenia sprawy, etc. Stanowią więc, zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informację o sprawach publicznych. Warunkiem jednak skorzystania z uprawnienia do uzyskania informacji w oparciu o przepisy u.d.i.p. jest skonkretyzowanie wniosku, które w rozpoznawanej sprawie miało miejsce. Skarżący sprecyzował bowiem, jakiego dokumentu dotyczy jego żądanie poprzez podanie numerów wnioskowanego sprawozdania.
Analogiczne stanowisko zajął tutejszy Sąd w wyroku z dnia 9 października 2024 r., II SAB/Rz 85/24 – skład orzekający w niniejszej sprawie podziela je w całości.
Wobec powyższego, skierowanie do skarżącego pisma z 29 lipca 2024 r. o braku podstaw do uznania wnioskowanych informacji za informacje publiczne, nie stanowiło załatwienia wniosku z 15 lipca 2024 r. Organ pomimo zaistnienia przesłanek podmiotowych i przedmiotowych, nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej w czternastodniowym terminie określonym art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Nie wydał również decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Oznacza to, że Komendant pozostaje w bezczynności, co z kolei uzasadniało orzeczenie o zobowiązaniu Organu do załatwienia wniosku Skarżącego (pkt I wyroku), na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Wypada jednak podkreślić, że stosownie do art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu m.in. w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych.
Orzeczona bezczynność Komendanta w przedmiocie żądania dostępowego z u.d.i.p. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 149 § 1a P.p.s.a., o czym orzeczono z kolei w pkt II sentencji wyroku. Zdaniem Sądu, charakter wnioskowanych danych mógł budzić uzasadnione wątpliwości co do zakwalifikowania ich jako informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. O braku podstaw do uwzględnienia wniosku Komendant poinformował Skarżącego bez zbędnej zwłoki, tj. 14 dni po otrzymaniu wniosku. Jednocześnie Organ wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku terminowego przekazania skargi wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę, w której przedstawiono motywy leżące u podstaw zajętego stanowiska. Dlatego w ocenie Sądu, podjętych wobec Skarżącego działań i zaniechań Organu Policji absolutnie nie można kwalifikować jako cechujących się lekceważeniem strony i obowiązujących w tej mierze przepisów prawa.
O kosztach postępowania, w postaci zwrotu Skarżącemu uiszczonego wpisu od skargi, orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a.