III SAB/Gd 556/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący S. T., obywatel Ukrainy, wniósł skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego w postępowaniu dotyczącym udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej. Skarżący domagał się zobowiązania organu do wydania decyzji, stwierdzenia rażącej bezczynności oraz przyznania sumy pieniężnej. Wojewoda Pomorski powołał się na przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które miały zawieszać biegi terminów załatwiania spraw. Sąd administracyjny w Gdańsku, opierając się na utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał jednak, że przepisy te, przedłużane po 30 czerwca 2024 r., są sprzeczne z Konstytucją RP i prawem UE, w szczególności z zasadą prawa do sądu. W związku z tym, Sąd stwierdził, że od 1 lipca 2024 r. organ powinien działać zgodnie z przepisami ustawy o cudzoziemcach. Analizując stan faktyczny, Sąd ustalił, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego, która miała charakter rażący. W związku z tym, Sąd zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku, stwierdził rażącą bezczynność organu i oddalił skargę w części dotyczącej przyznania sumy pieniężnej z uwagi na brak uzasadnienia ze strony skarżącego. O kosztach postępowania orzeczono na zasadach ogólnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska sądów administracyjnych o utracie mocy obowiązującej przepisów specustawy ukraińskiej zawieszających biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt po 30 czerwca 2024 r. oraz o możliwości stwierdzenia rażącej bezczynności organu w takich przypadkach.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami wprowadzonymi w związku z konfliktem na Ukrainie i ich przedłużaniem. Kluczowe jest ustalenie, czy przepisy te nadal obowiązują w danym momencie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt, są nadal obowiązujące i zgodne z prawem po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te, przedłużane po 30 czerwca 2024 r., nie są już obowiązujące i są sprzeczne z Konstytucją RP oraz prawem UE, w szczególności z zasadą prawa do sądu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na utrwalonym orzecznictwie NSA, które uznało, że dalsze przedłużanie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy po 30 czerwca 2024 r. narusza zasadę proporcjonalności i prawo do sądu. Podobnie, wątpliwości co do zgodności z prawem UE zgłosił WSA w Gliwicach, kierując pytanie prejudycjalne do TSUE.
Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE, a jeśli tak, to czy naruszenie to miało charakter rażący?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności, która miała charakter rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Organ nie podjął żadnych czynności w sprawie od 1 lipca 2024 r., mimo że termin 6 miesięcy na załatwienie sprawy (liczony od 10 czerwca 2024 r.) upłynął, a przepisy zawieszające biegi terminów nie miały już zastosowania. Długotrwały brak działania organu, przekraczający znacznie ustawowe terminy, uzasadnia stwierdzenie rażącego naruszenia prawa.
Czy skarżący ma prawo do otrzymania sumy pieniężnej jako zadośćuczynienia za bezczynność organu?
Odpowiedź sądu
Nie, w tym konkretnym przypadku sąd nie przyznał sumy pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przyznanie sumy pieniężnej jest fakultatywne i pozostawione uznaniu sądu. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, nie przedstawił żadnego uzasadnienia swojego żądania, w tym zakresu uszczerbku lub krzywdy wywołanej bezczynnością organu, co jest wymogiem dla skutecznego dochodzenia takiej należności.
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola sądów administracyjnych obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.
p.p.s.a. art. 149 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność, zobowiązuje organ do wydania aktu lub stwierdza bezczynność.
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi w pozostałej części.
Pomocnicze
u.p.o.u. art. 100c
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis ten, zawieszający biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt, stracił moc obowiązującą po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na niezgodność z Konstytucją RP i prawem UE.
u.p.o.u. art. 100d
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis ten, zawieszający biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt, stracił moc obowiązującą po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na niezgodność z Konstytucją RP i prawem UE.
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada szybkości postępowania, nakazująca organowi wnikliwe i szybkie działanie.
k.p.a. art. 35
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki i terminy załatwiania spraw.
k.p.a. art. 36
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zawiadamiania stron o przyczynach zwłoki i wskazania nowego terminu załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 37 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja bezczynności organu.
u.o.c. art. 210 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Termin 6 miesięcy na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE.
u.o.c. art. 210 § ust. 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Określenie momentu rozpoczęcia biegu 6-miesięcznego terminu.
u.o.c. art. 223
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Stosowanie przepisów dotyczących zezwoleń na pobyt rezydenta długoterminowego UE.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy specustawy ukraińskiej zawieszające biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt straciły moc obowiązującą po 30 czerwca 2024 r. z uwagi na niezgodność z Konstytucją RP i prawem UE. • Organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego, która miała charakter rażącego naruszenia prawa.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu oparta na przepisach art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy jako podstawa do zawieszenia biegu terminów załatwiania spraw. • Argumentacja organu, że jego bezczynność nie miała charakteru rażącego z uwagi na obowiązujące przepisy i obciążenie pracą.
Godne uwagi sformułowania
przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. [...] nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP • rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, niemożliwe do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne
Skład orzekający
Janina Guść
przewodniczący
Alina Dominiak
sprawozdawca
Adam Osik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska sądów administracyjnych o utracie mocy obowiązującej przepisów specustawy ukraińskiej zawieszających biegi terminów załatwiania spraw dotyczących zezwoleń na pobyt po 30 czerwca 2024 r. oraz o możliwości stwierdzenia rażącej bezczynności organu w takich przypadkach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przepisami wprowadzonymi w związku z konfliktem na Ukrainie i ich przedłużaniem. Kluczowe jest ustalenie, czy przepisy te nadal obowiązują w danym momencie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i bezczynnością organów administracji w kontekście przepisów specustawy ukraińskiej, co ma znaczenie praktyczne dla wielu cudzoziemców.
“Koniec z bezczynnością urzędów? Sądy administracyjne kwestionują przepisy blokujące rozpatrywanie wniosków o pobyt.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.