III SAB/Gd 5/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2005-05-12
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezczynność organustopień niepełnosprawnościterminy postępowaniaKPAorzeczenieodwołanieprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

WSA w Gdańsku zobowiązał Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności do wydania orzeczenia w terminie 30 dni, uznając skargę na bezczynność organu za zasadną.

Skarżąca A. K. wniosła skargę na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, zarzucając przewlekanie postępowania w sprawie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Organ odwoławczy tłumaczył się dużą liczbą spraw i niemożnością wyznaczenia kolejnych posiedzeń, mimo że skarżąca nie stawiała się na wezwania z powodu stanu zdrowia. Sąd uznał skargę za zasadną, wskazując na naruszenie przepisów KPA dotyczących terminów załatwiania spraw i zobowiązał organ do wydania orzeczenia w terminie 30 dni.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę A. K. na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w przedmiocie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Skarżąca odwołała się od orzeczenia Powiatowego Zespołu, które uznało ją za osobę z lekkim stopniem niepełnosprawności, kwestionując zawarte w nim wskazania. Zgłosiła zarzut przewlekania postępowania przez organ odwoławczy, który mimo wielokrotnych wezwań na posiedzenia nie wydał orzeczenia. Organ tłumaczył się dużą liczbą spraw i brakiem możliwości zwiększenia liczby posiedzeń, a także niestawiennictwem skarżącej na wyznaczone terminy z powodu stanu zdrowia. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przez organ przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 35 i 36 KPA) dotyczących terminów załatwiania spraw. Podkreślono, że organ powinien był zawiadamiać o przyczynach zwłoki i wyznaczać nowy termin, a także rozważyć możliwość przeprowadzenia postępowania w miejscu pobytu skarżącej lub bez jej udziału, jeśli stan faktyczny został należycie wyjaśniony. Sąd zobowiązał Wojewódzki Zespół do wydania orzeczenia w terminie 30 dni od zwrotu akt sprawy oraz zasądził koszty pomocy prawnej z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie wydaje orzeczenia w ustawowym terminie, nawet jeśli strona nie stawia się na wezwania, a organ nie podejmuje odpowiednich kroków proceduralnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ naruszył przepisy KPA dotyczące terminów załatwiania spraw. Nawet w przypadku niestawiennictwa strony, organ powinien podjąć próby rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z przepisami, np. poprzez przeprowadzenie postępowania w miejscu pobytu strony lub bez jej udziału, po wyjaśnieniu stanu faktycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 35 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej-nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

k.p.a. art. 36

Kodeks postępowania administracyjnego

O każdym przypadku niezałatwienia sprawy we wskazanym wyżej terminie organ obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy i to także w przypadku, gdy zwłoka wynikła z przyczyn niezależnych od organu.

PPSA art. 149

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy, zobowiązuje organ do wydania aktu lub dokonania czynności w terminie, albo do stwierdzenia albo uchylenia aktu lub czynności.

Pomocnicze

k.p.a. art. 35 § § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Do terminów załatwiania spraw nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 maja 2002 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności art. 13 § § 13

Wydanie orzeczenia niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności następuje nie później niż w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku, a w przypadku spraw szczególnie skomplikowanych, wymagających badań specjalistycznych lub konsultacji specjalistycznych-nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności

Przepisy tego rozporządzenia dają możliwość badania skarżącej także w miejscu jej pobytu jak również rozpoznania sprawy i wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności bez uczestnictwa w posiedzeniu składu orzekającego, osoby zainteresowanej.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Organy obowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz stanu prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ naruszył przepisy KPA dotyczące terminów załatwiania spraw. Organ nie informował skarżącej o przyczynach zwłoki i nie wyznaczał nowego terminu. Organ dysponuje środkami prawnymi pozwalającymi na rozstrzygnięcie sprawy nawet przy nieobecności skarżącej.

Odrzucone argumenty

Argument organu, że wina za przedłużanie się postępowania leży po stronie skarżącej, która nie stawia się na posiedzenia.

Godne uwagi sformułowania

Organ w sposób oczywisty naruszył wskazane przepisy. Dalsze postępowanie polegające jedynie na wysyłaniu do skarżącej wezwań na posiedzenia mogłoby przedłużyć postępowania na następne lata. Organ nie może argumentować, że wina leży po stronie, która nie stawia się na posiedzenia, ponieważ, sam od początku narusza procedury i pozostaje w bezczynności.

Skład orzekający

Marek Gorski

przewodniczący-sprawozdawca

Anna Orłowska

członek

Alina Dominiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących bezczynności organów i terminów załatwiania spraw, zwłaszcza w kontekście spraw dotyczących orzekania o niepełnosprawności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku działania organu odwoławczego w sprawie o stopień niepełnosprawności, ale zasady ogólne dotyczące KPA są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje typowy problem bezczynności organów administracji i pokazuje, jak sąd egzekwuje przestrzeganie terminów proceduralnych, co jest istotne dla obywateli.

Przewlekłe postępowanie w sprawie niepełnosprawności: Sąd zobowiązuje organ do działania!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SAB/Gd 5/04 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-05-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-03-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alina Dominiak
Anna Orłowska
Marek Gorski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Skarżony organ
Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności
Treść wyniku
Zobowiązano do wydania aktu
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant Wioleta Gładczuk, po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...] w przedmiocie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności 1) zobowiązuje Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności [...]do wydania w terminie 30 dni od daty zwrotu akt sprawy orzeczenia w sprawie z wniosku skarżącej dotyczącego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, 2) zasądza na rzecz adwokata M. Ż.- Z. 360 zł ( trzysta sześćdziesiąt złotych ) tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu- płatne ze Skarbu Państwa ( Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku).
Uzasadnienie
Dnia 7 stycznia 2004 r. A. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, skargę na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności .
W uzasadnieniu skarżąca podała, że w dniu 23 grudnia 2002 r. odwołała się od orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia 12 grudnia 2002 r., które uznało ją za osobę niepełnosprawną w stopniu lekkim. Orzeczenie organu 1 instancji było ważne do dnia 31 grudnia 2004 r. i zawierało wskazania, z którymi skarżąca się nie zgadza. Organ odwoławczy po raz pierwszy wezwał ją na posiedzenie celem rozpatrzenia odwołania w dniu 5 sierpnia 2003 r. Skarżąca wniosła też sprawę do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych przy Sądzie Okręgowym , który przekazał sprawę do rozpatrzenia Wojewódzkiemu Zespołowi do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Skarżąca zarzuciła organowi II instancji naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie terminów rozpoznania sprawy i celowe jej przewlekanie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy stwierdził, że z uwagi na bardzo dużą liczbę odwołań oraz brak możliwości zwiększenia liczy posiedzeń składów orzekających nie był w stanie rozpatrzyć sprawy zgodnie z przepisami. Organ wyznaczał kolejne terminy posiedzeń w celu rozpoznania sprawy w dniach: 20 sierpnia 2003 r., 24 listopada 2003 r., 12 stycznia 2004 r., 8 marca 2004 r.; 5 lipca 2004 r., 2 sierpnia 2004 r. oraz 6 września 2004 r., jednak strona mimo prawidłowego powiadomienia nie stawiła się na żadne z nich. Zdaniem lekarza- przewodniczącego składu orzekającego, aby zakończyć sprawę niezbędne jest osobiste stawiennictwo strony na posiedzeniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 35 § I k.p a organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej-nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 §3 k.p.a.). Do tych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu ( art. 35 § 5 k.p.a.).
Przepisy odnośnie terminów załatwienia sprawy zawierało rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 maja 2002 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. Nr 66, poz. 604 ze zm). § 13 rozporządzenia stanowił, że wydanie orzeczenia niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności następuje nie później niż w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku, a w przypadku spraw szczególnie skomplikowanych, wymagających badań specjalistycznych lub konsultacji specjalistycznych-nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U Nr 139, poz. 1328 ze zm.), nie zawiera regulacji w tej kwestii, zatem zastosowanie będą miały odpowiednie przepisy o terminach przewidzianych w k.p.a.
O każdym przypadku niezałatwienia sprawy we wskazanym wyżej terminie organ obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy i to także w przypadku, gdy zwłoka wynikła z przyczyn niezależnych od organu ( art. 36 k.p.a.).
W niniejszej sprawie organ w sposób oczywisty naruszył wskazane przepisy. Pierwsze wezwanie (zawiadomienie) na posiedzenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności zostało wysłane A. K. kilka miesięcy po wpłynięciu odwołania. Wcześniej organ odwoławczy nie informował ani nie wyjaśniał skarżącej przyczyn zwłoki w rozpatrzeniu odwołania.
Skarżąca informowała organ o tym, że nie mogła uczestniczyć w posiedzeniu w dniu 20 sierpnia 2003 r. i w następnym terminie 24 listopada 2003 r. ze względu na stan zdrowia. Dalsze wezwania na posiedzenia zostały zignorowane przez skarżącą, ale organ ograniczał się jedynie do wysyłanie kolejnych wezwań bez jakichkolwiek prób rozstrzygnięcia sprawy w trybie postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu organ odwoławczy dysponuje środkami prawnymi, które pozwalają prowadzić sprawę i wydać orzeczenie, nawet wobec nieobecności skarżącej na posiedzeniu. Powoływane wyżej rozporządzenie MGPiPS z dnia 15 lipca 2003 r. daje możliwość badania skarżącej także w miejscu jej pobytu jak również rozpoznania sprawy i wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności bez uczestnictwa w posiedzeniu składu orzekającego, osoby zainteresowanej. Takie postępowanie może mieć jednak miejsce po spełnieniu przesłanek określonych w przepisach a w szczególności na podstawie dokładnie wyjaśnionego stanu faktycznego i rozpatrzenia całego materiału dowodowego ( art. 7 i 77 k.p.a).
Konsekwencją przyjętego stanowiska organu odwoławczego jest to, że odwołanie nie jest rozpatrzone w ustawowym terminie i sprawa ciągnie się już 4 rok. Dalsze postępowanie polegające jedynie na wysyłaniu do skarżącej wezwań na posiedzenia mogłoby przedłużyć postępowania na następne lata Organ nie może argumentować, że wina leży po stronie, która nie stawia się na posiedzenia, ponieważ, sam od początku narusza procedury i pozostaje w bezczynności.
Właściwym wydaje się również ustalenia przez organ czy stan zdrowia skarżącej pozwala na stawienie się na posiedzenie biorąc pod uwagę, że mieszka ona w S. a organ odwoławczy mieści się w G.
Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI