Orzeczenie · 2025-10-02

III SAB/Gd 279/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-10-02
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcyzezwolenie na pobytbezczynność organuprawo administracyjneWojewodaustawa o pomocy obywatelom Ukrainydyrektywa UEprawo do sąduterminy administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi obywatelki Kolumbii na bezczynność Wojewody Pomorskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżąca zarzuciła organowi dopuszczenie się bezczynności i wniosła o przyznanie sumy pieniężnej oraz zwrot kosztów postępowania. Kluczowym zagadnieniem była interpretacja przepisów art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, które przewidywały zawieszenie biegu terminów załatwiania spraw administracyjnych. Wojewoda Pomorski argumentował, że przepisy te mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, powołując się na orzecznictwo NSA. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił tę argumentację, uznając, że przepisy te dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych w związku z konfliktem zbrojnym. Sąd podkreślił, że ograniczenie prawa do sądu musi być proporcjonalne i uzasadnione nadzwyczajnymi okolicznościami, które w przypadku innych cudzoziemców nie występują. Sąd stwierdził, że Wojewoda dopuścił się bezczynności, przekraczając 60-dniowy termin na rozpatrzenie wniosku skarżącej, co stanowiło rażące naruszenie prawa. W konsekwencji, Sąd zobowiązał Wojewodę do wydania decyzji w terminie 30 dni, stwierdził rażące naruszenie prawa, przyznał skarżącej nawiązkę w wysokości 1000 zł oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów specustawy ukraińskiej w kontekście praw cudzoziemców innych niż obywatele Ukrainy, prawo do sądu w kontekście bezczynności organów administracji, zgodność przepisów z Konstytucją RP i prawem UE.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów specustawy ukraińskiej. Wartość precedensowa może być ograniczona przez przyszłe zmiany legislacyjne lub odmienną interpretację NSA.

Zagadnienia prawne (4)

Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa mają zastosowanie do cudzoziemców innych niż obywatele Ukrainy przybyli w związku z konfliktem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te dotyczą wyłącznie obywateli Ukrainy przybyłych na terytorium RP w związku z działaniami wojennymi prowadzonymi na terytorium tego państwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy ma ściśle określony krąg podmiotowy i przedmiotowy. Wprowadzone zmiany nie powinny być traktowane jako zmiana przepisów dotyczących postępowania w sprawach wszystkich cudzoziemców, gdyż takie postępowanie jest unormowane w ustawie o cudzoziemcach. Wprowadzenie przepisów do ustawy o pomocy, a nie do ustawy o cudzoziemcach, wskazuje na ich specyficzny, ograniczony zakres zastosowania.

Czy przedłużanie okresu zawieszenia biegu terminów załatwiania spraw administracyjnych na podstawie art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, w tym po 30 czerwca 2024 r., jest zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z prawem do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dalsze przedłużanie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy po dniu 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, narusza konstytucyjną zasadę prawa do sądu.

Uzasadnienie

Nadzwyczajne okoliczności uzasadniające ograniczenie prawa do sądu miały charakter epizodyczny. Po ponad dwuletnim okresie od wybuchu wojny, sytuacja stała się normą, a problem bezczynności organów powinien być rozwiązywany przez dostosowanie organizacyjne i kadrowe, a nie przez ograniczanie środków ochrony prawnej. Wielokrotne przedłużanie przepisów epizodycznych prowadzi do utrwalenia ograniczeń praw, co jest sprzeczne z zasadą pewności prawa i prawem do sądu.

Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy obywatelce Kolumbii?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności, przekraczając 60-dniowy termin na rozpatrzenie wniosku.

Uzasadnienie

Termin 60 dni na rozpatrzenie wniosku rozpoczął bieg z dniem osobistego złożenia wniosku przez skarżącą (24 kwietnia 2024 r.) i upłynął 24 czerwca 2024 r. Organ nie wydał decyzji w tym terminie, a nawet uwzględniając późniejsze przedłużenia terminów, organ nie zakończył postępowania w przewidzianej prawem formie, nie informując sądu o jego zakończeniu.

Czy stwierdzona bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Organ znacznie przekroczył ustawowy termin załatwienia sprawy, a brak jest obiektywnych przyczyn usprawiedliwiających tak długi tok postępowania. Brak aktywności organu, mimo inicjatywy strony, oraz powoływanie się na braki kadrowe od lat, świadczą o rażącym naruszeniu zasad demokratycznego państwa prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Zobowiązano Wojewodę Pomorskiego do załatwienia wniosku skarżącej o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Stwierdzono, że bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Przepisy (29)

Główne

u.c. art. 112a § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

k.p.a. art. 12 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 35 § § 1, § 2, § 3, § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

ustawa o pomocy art. 1 § ust. 1 i 3

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy art. 100c § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy art. 100c § ust. 3

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy art. 100c § ust. 4

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

ustawa o pomocy art. 100d § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

u.c. art. 106 § ust. 2 i 2a

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

u.c. art. 108 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

k.p.a. art. 36 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 52 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 53 § § 2b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 37 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy nie mają zastosowania do cudzoziemców innych niż obywatele Ukrainy przybyli w związku z konfliktem zbrojnym. • Dalsze przedłużanie okresu zawieszenia biegu terminów załatwiania spraw administracyjnych po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją RP (prawo do sądu). • Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności, przekraczając 60-dniowy termin na rozpatrzenie wniosku. • Bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Wojewody Pomorskiego, że przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, niezależnie od ich narodowości.

Godne uwagi sformułowania

Okres zawieszenia i nierozpoczęcia w ogóle biegu terminu do załatwienia sprawy wynikający z art. 100c ust. 1 i art. 100d ust. 1 specustawy ukraińskiej powinien być jednakowo uwzględniany przez sąd administracyjny przy ustalaniu okresu bezczynności, jak i przy ocenie stanu przewlekłości. • Skoro, zgodnie z art. 100c ust. 1 i identycznie art. 100d ust. 1 specustawy ukraińskiej, czasowo termin na załatwienie sprawy był (jest) zawieszony lub nie rozpoczął biegu, to do przekroczenia tego terminu nie dochodzi, a więc oczywistym jest brak podstaw do stwierdzenia bezczynności organu. • Przepisy art. 100c i art. 100d ustawy o pomocy stanowią rozwiązania generalne dotyczące wszystkich cudzoziemców - niezależnie od ich narodowości, a nie tylko tych, których pobyt w Polsce jest wywołany wojną w Ukrainie. • Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę z powyższą argumentacją zgodzić się nie może i nie dostrzega podstaw do zmiany utrwalonej i w pełni jednolitej linii swojego dotychczasowego orzecznictwa. • Należy wreszcie podkreślić, że w dacie orzekania przez Sąd upłynęły już ponad 3 lata od rozpoczęcia agresji rosyjskiej przeciwko Ukrainie, która spowodowała napływ licznej grupy obywateli tego kraju do Polski. Wiele z tych osób zdążyło już powrócić do Ukrainy. […]

Skład orzekający

Adam Osik

sprawozdawca

Janina Guść

przewodniczący

Krzysztof Kaszubowski

Sędzia Zastępca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów specustawy ukraińskiej w kontekście praw cudzoziemców innych niż obywatele Ukrainy, prawo do sądu w kontekście bezczynności organów administracji, zgodność przepisów z Konstytucją RP i prawem UE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów specustawy ukraińskiej. Wartość precedensowa może być ograniczona przez przyszłe zmiany legislacyjne lub odmienną interpretację NSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami cudzoziemców i bezczynnością organów administracji, a także interpretacji przepisów wprowadzonych w związku z kryzysem na Ukrainie. Wyrok WSA w Gdańsku stanowi kontrowersyjną interpretację w stosunku do NSA, co czyni go interesującym dla prawników i osób zajmujących się prawem migracyjnym.

WSA w Gdańsku: Specustawa ukraińska nie ogranicza praw innych cudzoziemców! Wojewoda musi działać.

Dane finansowe

WPS: 6246,13 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst