III SA/Wr 825/22

III SA/Wr 825/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Aneta Brzezińska /sprawozdawca/
Barbara Ciołek /przewodniczący/
Kamila Paszowska-Wojnar
Symbol z opisem
652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne
Ubezpieczenia
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1285
art. 42a
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek, Asesor WSA Kamila Paszowska - Wojnar, Aneta Brzezińska (sprawozdawca), Protokolant Referent Tomasz Gołębiowski, , po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 18 października 2023 r., sprawy ze skargi A. S., na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, z dnia 31 sierpnia 2022 r. nr 49515/2022/DT, w przedmiocie zwrotu kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, , , uchyla zaskarżoną decyzję.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A. S. (dalej: strona, skarżący) jest decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: Prezes NFZ, organ) z 31 sierpnia 2022 r. (nr DZP.487.1.470-GG.2022) – wydana na podstawie art. 42d ust. 1, art. 42b ust. 1 oraz art. 42d ust 2 pkt 5 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2021 r., poz. 1285 ze zm., dalej: u.ś.o.z.) oraz art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, ze zm., dalej: k.p.a.) – ustalająca kwotę należnego zwrotu poniesionych przez skarżącego kosztów świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie fizjoterapii ambulatoryjnej w dniach 2,3,4,7 i 8 lutego 2022 r. oraz kosztów zakupu leków, w innym państwie członkowskim UE – N., w wysokości 596,45 zł oraz odmawiająca zwrotu poniesionych kosztów świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu ortopedii i traumatologii narządu ruchu, podczas hospitalizacji trwającej od 25 lutego 2022 r. do 2 lutego 2022 r.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że 19 maja 2022 r. do Dolnośląskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynął wniosek skarżącego – złożony 4 maja 2022 r. do Centrum Usług Wspólnych w Gorzowie Wielkopolskim – o zwrot poniesionych kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych skarżącemu na terenie N. w zakresie: wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego - podczas hospitalizacji trwającej od 25 stycznia 2022 r. do 2 lutego 2022 r.; fizjoterapii ambulatoryjnej - udzielonej w dniach 2,3, 4,7 i 8 lutego 2022 r.; zakupu leków: Xarelto lOmg (1 op.); Ibuprofen 600mg (1 op.); Pantozol 20mg (1 op.), zrealizowanego 2 lutego 2022 r. Do wniosku załączono dokumenty wskazane w art. 42d ust. 5 u.ś.o.z., w tym: oryginał rachunków: nr [...] z 4 lutego 2022 r. na kwotę 29,30 Euro, [...] z 2 lutego 2022 r. na kwotę 701,70 Euro, nr [...] z 2 lutego 2022 r. na kwotę 125,94 Euro, nr [...] z 11 marca 2022 r. na kwotę 1501,49 Euro, nr [...] z 9 kwietnia 2022 r. na kwotę 7.731,67 Euro.
Organ – w trybie art. 64 § 2 k.p.a. – wezwał skarżącego do uzupełniania braków formalnych wniosku, gdyż nie spełniał on w jego ocenie wymagań określonych w art. 42d ust. u.ś.o.z (poprzez jego uzupełnienie o tłumaczenie na język polski załączonych do wniosku rachunków, o oryginał lub kopię skierowania - pismo z 23 maja 2022 r.; wyjaśnienie wątpliwości dotyczących zabiegów rehabilitacyjnych - pismo z 3 czerwca 2022 r.) Ponadto organ informował skarżącego o konieczności pozyskania zgody Prezesa NFZ. W wyniku powyższego w dniu 1 czerwca 2022 r. do organu wpłynęły wymagane tłumaczenia ww. dokumentów wraz z oświadczeniem skarżącego o braku odrębnego skierowania na zabieg, potwierdzającego okoliczność, że pobyt w szpitalu trwał ponad jedną dobę.
Na podstawie analizy zebranych dokumentów, w tym na podstawie załączonej dokumentacji medycznej ustalono, że świadczenia objęte decyzją w pkt. 1 zostały zidentyfikowane oraz scharakteryzowane jako: rozpoznanie pierwotne koksartrozy, opisanym procedurami: 93.1132 - ćwiczenia wspomagane, 93.2201 - pionizacja bierna, 93.2202 - pionizacja czynna, 93.1909 - ćwiczenia ogólnousprawniające indywidualne, 93.1131 - ćwiczenia czynno-bierne. Ponadto ustalono, że zakup leków został zrealizowany na podstawie recepty wystawionej 2 lutego 2022 r.
Odnosząc się do kwoty przyznanego zwrotu (w wysokości 596,45 zł wskazanej w pkt 1 decyzji) organ przywołał treść art. 42d ust. 1, art. 42b ust. 1, art. 42c ust. 1 pkt 3 i ust. 10, 12 u.ś.o.z i wskazał, że skarżący podniósł koszty udzielonych świadczeń opieki zdrowotnej oraz zakupu leków w wysokości 10 090,10 Euro. W związku z tym, że rachunki nr: [...] z 4 lutego 2022 r., [...] z 2 lutego 2022 r., [...] z 11 marca 2022 r., [...] z 2 lutego 2022 r. oraz [...] z 9 kwietnia 2022 r. zostały wystawione w walucie Euro, zastosowano przelicznik zgodnie z kursem średnim NBP dla waluty Euro z dnia wystawienia rachunku, co stanowiło po przeliczeniu odpowiednio: 3.325,93 zł (koszty poniesione w zakresie fizjoterapii ambulatoryjnej), 573,03 zł (koszt zakupu leków), 43.074,55 zł (koszty wszczepienia endoprotezy stawu biodrowego). Na podstawie uwzględnionych do wyceny procedur medycznych wymienionych w dołączonej do wniosku dokumentacji medycznej oraz w oparciu o obowiązujące w kraju stawki ustalono limit kwoty zwrotu: za fizjoterapię ambulatoryjną 552,90 zł., za zakupy leku Pantoprazol - 3,31 zł, leku Ibuprofen - 1,30 zł, leku Xarelto lOmg - 38,94 zł (w sumie 596,45 zł.),
Odnosząc się natomiast do odmowy zwrotu kosztów hospitalizacji trwającej od 25 stycznia 2022 r. do 2 lutego 2022 r. (punkt 2 decyzji) organ przywołał treść art. 42d ust. 2 pkt 5 u.ś.o.z i wskazał, że stanowi on podstawę prawną odmowy świadczenia, gdyż jak wynika z dokumentacji medycznej hospitalizacja skarżącego trwała od 25 stycznia 2022 r. do 2 lutego 2022 r., i w jej trakcie przeprowadzono zabieg, a z wniosku o zwrot kosztów wynika, że skarżący nie uzyskał uprzedniej zgody Prezesa NFZ (punkt 4.1 wniosku o zwrot kosztów).
Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu podnosząc, że w jego ocenie wydana decyzja nie jest sprawiedliwa. Skarżący wskazał (w szczególności), że koszty poniesione przez niego w związku z przeprowadzoną operacją opiewają na kwotę 10.090.10 Euro. Skarżący oświadczył, że nie liczył na rozliczenie całej kwoty z funduszu, ale uważa że "należy mu się zwrot do wysokości takiego zabiegu lub podobnego wykonywanego w Polsce". Wskazał, że z diagnozy specjalistów ortopedów jednoznacznie wynikało, że nieuchronna jest całkowita alloplastyka stawu biodrowego, mógł zabieg ten przeprowadzić w Polsce i zrobić to bez kosztów na fundusz NFZ. Fundusz zapłaciłby należną kwotę klinice, w której wykonywany był zabieg. Jednak zdecydował się na zabieg w N. metodą kapoplastyki, gdyż w Polsce pomimo, że metoda ta od 2007 r, wpisana jest na listę zabiegów refundowanych, to zabiegów takich nie wykonuje się. Natomiast metoda ta zapewnia powrót do pełnej sprawności, włączając aktywność sportową.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje:
Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) i art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. (art. 134 § 2 p.p.s.a.).
Powyższe oznacza, że sąd w ramach kontroli zaskarżonego aktu bada jego zgodność z prawem w pełnym zakresie, z urzędu uwzględniając naruszenia prawa. Nie poprzestaje zaś jedynie na badaniu zarzutów podniesionych w skardze. Przepisy te, wraz z przepisami ustrojowymi, wyznaczają zakres kontroli sądowej.
W wyniku rozpoznania sprawy Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli była decyzja Prezesa NFZ (Dolnośląski Oddział Wojewódzki w Wrocławiu) z 31 sierpnia 2022 r. (nr DZP.487.1.470-GG.2022) ustalająca kwotę należnego zwrotu poniesionych przez skarżącego kosztów świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie fizjoterapii ambulatoryjnej w dniach 2,3,4,7 i 8 lutego 2022 r. oraz kosztów zakupu leków, w innym państwie członkowskim UE - Niemcy, w wysokości 596,45 zł oraz odmawiająca zwrotu poniesionych kosztów świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu ortopedii i traumatologii narządu ruchu, podczas hospitalizacji trwającej od 25 lutego 2022 r. do 2 lutego 2022 r.
Decyzja ta została wydana na podstawie art. 42d ust. 1, art. 42b ust. 1 oraz art. 42d ust 2 pkt 5 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2021 r., poz. 1285 ze zm., dalej: u.ś.o.z.) oraz art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, ze zm., dalej: k.p.a.).
Zgodnie z zasadą ustanowioną w art. 42a u.ś.o.z Fundusz finansuje koszty świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych poza granicami kraju:
1) na zasadzie zwrotu kosztów, o którym mowa w art. 42b;
2) zgodnie z przepisami o koordynacji;
3) na podstawie decyzji Prezesa Funduszu, o których mowa w art. 42i ust. 2 i 9 oraz art. 42j ust. 1 i 2.
Przepisy art. 42a i nast. u.ś.o.z. stanowią implantację do polskiego systemu prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/24/UE z 9 marca 2011 r. w sprawie stosowania praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej (Dz.U.UE.L.2011.88.45). Natomiast przepisy o koordynacji (art. 5 pkt 32 u.ś.o.z.), to przepisy dotyczące koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w zakresie udzielania rzeczowych świadczeń zdrowotnych określone przede wszystkim w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U.UE.L.2004.166.1) i w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z 16 września 2009 r. dotyczącym wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz.U.UE.L.2009.284).
Z powyższego wynika, że istnieją zatem dwa odrębne – rządzące się odmiennymi prawami i nakładające różne obowiązki na osoby z nich korzystające –mechanizmy (tryby) finansowania świadczeń opieki zdrowotnej: ten wynikający z przepisów o koordynacji (rozporządzenia unijne nr 883/2004 i nr 987/2009) oraz ten wynikający z przepisów krajowych implementujących dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2011/24/UE w sprawie stosowania praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej.
Z treści motywu 30 dyrektywy transgranicznej nr 2011/24/UE wynika natomiast, że "Z punktu widzenia pacjenta oba systemy powinny być ze sobą spójne; zastosowanie ma albo niniejsza dyrektywa, albo rozporządzenia unijne w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Jeżeli zaś spełnione są odpowiednie warunki, nie należy pozbawiać pacjenta bardziej korzystnych praw zagwarantowanych w rozporządzeniach unijnych w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Zatem każdy pacjent występujący o zgodę na skorzystanie w innym państwie członkowskim z leczenia stosownego do jego stanu zdrowia powinien zawsze otrzymać tę zgodę na warunkach określonych w rozporządzeniach unijnych, jeżeli dane leczenie jest wśród świadczeń przewidzianych w przepisach państwa członkowskiego, w którym pacjent zamieszkuje, i jeżeli pacjent nie może uzyskać takiego leczenia w terminie uzasadnionym przesłankami medycznymi, z uwzględnieniem jego aktualnego stanu zdrowia oraz prawdopodobnego przebiegu choroby. Jednak jeżeli pacjent wyraźnie zwróci się o skorzystanie z leczenia na warunkach przewidzianych w niniejszej dyrektywie, świadczenia, których koszty podlegają zwrotowi, powinny zostać ograniczone do świadczeń, których dotyczy niniejsza dyrektywa. W przypadku gdy pacjent jest uprawniony do transgranicznej opieki zdrowotnej zarówno zgodnie z niniejszą dyrektywą, jak i z rozporządzeniem (WE) nr 883/2004, a zastosowanie tegoż rozporządzenia jest korzystniejsze dla pacjenta, państwo członkowskie ubezpieczenia powinno zwrócić na to pacjentowi uwagę (motyw 31).
Wprawdzie dyrektywa transgraniczna postuluje zatem, że oba systemy powinny być spójne i zastosowanie ma albo niniejsza dyrektywa albo rozporządzenia w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (motyw 30), to jednocześnie wyraźnie przy tym wskazuje, że w przypadku zbiegu uprawnień do transgranicznej opieki zdrowotnej zarówno zgodnie z niniejszą dyrektywą, jak i z rozporządzeniem (WE) nr 883/2004, pacjent powinien mieć zapewnioną możliwość wyboru trybu (motyw 31).
Prawo pacjenta do wyboru "trybu" finansowania świadczeń opieki zdrowotnej, a tym samym konieczność poinformowania pacjenta o takiej możliwości, wynika nadto z motywu 46 i art. 8 ust 3 dyrektywy transgranicznej nr 2011/24/UE.
W każdym bowiem przypadku, jeżeli państwo członkowskie zdecydowało się na wprowadzenie systemu udzielania uprzedniej zgody na pokrycie kosztów opieki szpitalnej lub opieki specjalistycznej świadczonej w innym państwie członkowskim zgodnie z przepisami niniejszej dyrektywy, koszty takiej opieki świadczonej w innym państwie członkowskim powinny być także zwrócone przez państwo członkowskie ubezpieczenia w wysokości, jaka miałaby zastosowanie w przypadku takiej samej opieki zdrowotnej udzielonej w państwie członkowskim ubezpieczenia, bez przekraczania rzeczywistych kosztów uzyskanej opieki zdrowotnej. Jednakże jeżeli spełnione są warunki określone w rozporządzeniu (EWG) nr 1408/71 lub w rozporządzeniu (WE) nr 883/2004, udzielenie zgody oraz zapewnienie świadczeń powinno nastąpić zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 883/2004, chyba że pacjent wystąpi o inne rozwiązanie. Powinno to mieć zastosowanie w szczególności w przypadkach, gdy zgoda jest udzielana po rozpatrzeniu wniosku w postępowaniu administracyjnym lub sądowym oraz gdy zainteresowana osoba skorzystała z leczenia w innym państwie członkowskim. W tym przypadku art. 7 i 8 niniejszej dyrektywy nie powinny mieć zastosowania. Jest to zgodne z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości, który stwierdził, że pacjenci, którzy otrzymali decyzję o odmowie udzielenia zgody, uznaną następnie za nieuzasadnioną, są uprawnieni do otrzymania całkowitego zwrotu kosztów leczenia uzyskanego w innym państwie członkowskim, zgodnie z ustawodawstwem państwa członkowskiego leczenia (motyw 46).
Stosownie zaś art. 8 ust. 3 dyrektywy nr 2011/24/UE
w odniesieniu do wniosków o udzielenie uprzedniej zgody składanych przez ubezpieczonego w celu skorzystania z transgranicznej opieki zdrowotnej państwo członkowskie ubezpieczenia ustala, czy spełnione zostały warunki rozporządzenia (WE) nr 883/2004. Jeżeli te warunki są spełnione, zgoda jest wydawana w myśl tego rozporządzenia, chyba że pacjent wyraża inną wolę.
Tymczasem z akt rozpoznawanej sprawy nie wynika, aby skarżący miał zapewnioną "możliwość wyboru trybu" finansowania świadczeń opieki zdrowotnej (czy korzysta z warunków przewidzianych w dyrektywie transgranicznej, czy też z przepisów o koordynacji), nie wyjaśniono też w jakim trybie skarżący wniósł wniosek, co przesądziło o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji.
Wniosek o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej skarżący wniósł do Lubuskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ, Centrum Usług Wspólnych w Gorzowie Wielkopolskim. Wniosek ten został złożony jednocześnie w formie pisemnej zawierającej prośbę o "refundację kosztów", jak i na formularzu zatytułowanym "wniosek o zwrot kosztów świadczeń opieki zdrowotnej udzielonych na terytorium innego niż Rzeczypospolita Polska Państwa Członkowskiego Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego – na podstawie art. 42b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych". Następnie wniosek ten został przekazany do Dolnośląskiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ, który zakwalifikował go do rozliczania w trybie dyrektywy transgranicznej (a nie w trybie wynikającym z przepisów o koordynacji) i wydał zaskarżoną decyzję. I co istotne, choć w trakcie postępowania organ ten – na podstawie art. 64 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, ze zm., dalej: k.p.a.) – wzywał skarżącego do uzupełniania braków formalnych wniosku (m.in. do przedłożenia tłumaczenia na język polski przedłożonych rachunków, czy też do wyjaśnienia wątpliwości dotyczących zabiegów rehabilitacyjnych) oraz informował o konieczności pozyskania zgody Prezesa NFZ, to jednak w żaden sposób po pierwsze nie ustalił tak de facto w jakim trybie wniosek skarżącego został rzeczywiście złożony i w jakim też trybie winien zostać rozpoznany dokonując jednocześnie, w tym zakresie, samodzielnej jego kwalifikacji, a po wtóre nie wypełnił obowiązku informacyjnego, o którym mowa w motywie 31 dyrektywy transgranicznej. Takie działanie organu należy natomiast uznać, zdaniem Sądu, za nieprawidłowe i uniemożliwiające Sądowi na tym etapie dokonanie merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji, gdyż winna ona zapaść dopiero po uprzednim wypełnieniu przez organ ww. czynności. Podkreślenia bowiem wymaga, że skarżący skierował swój wniosek bezpośrednio do Centrum Usług Wspólnych w Gorzowie Wielkopolskim, a nie do właściwego Oddziału Wojewódzkiego NFZ. Sposób złożenia wniosku mógł zatem sugerować, że wolą skarżącego było rozpoznanie wniosku w trybie wynikającym z przepisów o koordynacji (gdyż wówczas wnioski należy składać w Centrum Usług Wspólnych), a nie w trybie wynikającym z dyrektywy transgranicznej (gdyż wówczas wnioski należy "składać w oddziale właściwym ze względu na miejsce zamieszkania pacjenta"). Rzeczą organu było zatem – przed rozpoznaniem wniosku – ustalenie rzeczywistej intencji (woli) skarżącego oraz zapewnienie skarżącemu wyboru trybu (motyw 31 dyrektywy transgranicznej), czego jednak organ nie uczynił w sprawie nie uwzględniając właściwych przepisów w tym zakresie oraz naruszając przy tym przepisy art. 7, 77 i 80 k.p.a.
W tym miejscu zaznaczenia wymaga, że z uzasadnienia Zarządzenia nr 209/2020/GPF Prezesa NFZ z 29 grudnia 2020 r. w sprawie utworzenia Centrum Usług Wspólnych wynika, że zgodnie z § 6 ust. 5 pkt 3 statutu Narodowego Funduszu Zdrowia stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z 11 grudnia 2014 r. w sprawie nadania statutu Narodowemu Funduszowi Zdrowia (Dz.U. z 2020 r. poz. 1992), w oddziałach wojewódzkich Funduszu mogą być tworzone centra usług wspólnych jako ich placówki terenowe. Zgodnie z § 6 ust. 6 statutu centra usług wspólnych tworzy i znosi Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia. Uzasadnieniem utworzenia Centrum Usług Wspólnych w Gorzowie Wielkopolskim jest potrzeba scentralizowania i wystandaryzowania zadań realizowanych w zakresie weryfikacji roszczeń dotyczących leczenia polskich ubezpieczonych za granicą. Weryfikacja zasadności roszczenia innego państwa UE/EFTA za leczenie osoby ubezpieczonej na jego terenie lub roszczenie osoby ubezpieczonej za poniesione przez nią wydatki na leczenie za granicą przejmując zadanie w skali całego kraju pozwoli przede wszystkim na ujednolicenie zasad obsługi dokumentacji rozliczeniowej papierowej i elektronicznej, poprawę jakości przesyłanych odpowiedzi oraz ograniczenie ryzyka nieterminowego przekazywania przez OW stanowiska do roszczenia. Utworzenie Centrum Wspólnych Usług w Gorzowie Wielkopolskim oznaczać będzie powstanie jednego punktu składania wniosków dla ubezpieczonych. Jednocześnie z zarządzenia tego nie wynikają jednak - kompetencje decyzyjne Centrum Usług Wspólnych - w zakresie rozpoznania złożonych przez pacjentów wniosków o zwrot kosztów na podstawie przepisów o koordynacji.
W konsekwencji powyższego, skoro organy po pierwsze dokonały samodzielnej kwalifikacji wniosku skarżącego do rozliczania w trybie dyrektywy transgranicznej (a nie w trybie wynikającym z przepisów o koordynacji) bez przeprowadzenia uprzedniego postępowania wyjaśniającego tym zakresie, a po wtóre nie zapewniły skarżącemu wyboru trybu (motyw 31 dyrektywy transgranicznej), to zaskarżoną decyzję – jako nieprawidłową – należało wyeliminować z obrotu prawnego.
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ zobowiązany będzie do uzupełniania postępowania w zakresie wskazanym przez Sąd, w następstwie czego przystąpi do ponownego rozpoznania wniosku skarżącego w trybie wynikającym z uzupełnionego postępowania, jako trybie właściwym (z zachowaniem prawa skarżącego do wyboru trybu).
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.