III SA/WR 583/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2006-08-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
nadzór sanitarnyoświetleniepomieszczenia dydaktycznebezpieczeństwo i higiena pracyszkolnictwo wyższenormyinteres społecznyinteres stronyKodeks postępowania administracyjnegoustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Akademii Muzycznej na decyzję Inspektora Sanitarnego, uznając, że obowiązek zapewnienia właściwego oświetlenia w pomieszczeniach dydaktycznych jest zgodny z prawem i służy interesowi społecznemu.

Akademia Muzyczna we Wrocławiu zaskarżyła decyzję Inspektora Sanitarnego nakładającą obowiązek zapewnienia właściwego oświetlenia w pomieszczeniach dydaktycznych i przedłożenia wyników badań. Akademia argumentowała, że obowiązek jest niespójny i narusza jej interes. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i dokonały poprawnej wykładni przepisów, a interes społeczny zapewnienia bezpiecznych warunków nauki przeważa nad interesem Akademii.

Sprawa dotyczyła skargi Akademii Muzycznej we Wrocławiu na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na Akademię obowiązek zapewnienia właściwego oświetlenia w pomieszczeniach dydaktycznych oraz przedłożenia wyników kontrolnych badań. Akademia wnioskowała o uchylenie decyzji, podnosząc m.in. niespójność nałożonych obowiązków oraz zarzucając naruszenie prawa materialnego i formalnego. Sąd administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazano, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i dokonały poprawnej wykładni przepisów. Sąd podkreślił, że obowiązek zapewnienia właściwego oświetlenia jest zgodny z przepisami prawa, w tym rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej w sprawie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy w szkołach wyższych. Wskazano również, że normy określają parametry właściwego oświetlenia, a ich dobrowolność nie oznacza braku obowiązku stosowania rozwiązań w nich zawartych. Sąd uznał, że interes społeczny zapewnienia odpowiednich warunków nauki i pracy przeważa nad interesem Akademii, który przejawiał się w uniknięciu realizacji nałożonych obowiązków. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek zapewnienia właściwego oświetlenia jest zgodny z prawem, a normy określają parametry, które powinno spełniać oświetlenie. Choć stosowanie norm jest dobrowolne, to one wskazują właściwe parametry, a organ sanitarny ma prawo i obowiązek egzekwować zgodność z przepisami prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że normy określają parametry właściwego oświetlenia, a ich dobrowolność nie zwalnia z obowiązku zapewnienia odpowiednich warunków. Interes społeczny zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy przeważa nad interesem strony w uniknięciu realizacji obowiązku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (19)

Główne

u. PIS art. 25

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

u. PIS art. 27

Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej

Obwieszczenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 25

Pomocnicze

u. o normalizacji art. 2 § pkt 4

Ustawa o normalizacji

u. o normalizacji art. 5 § ust. 3

Ustawa o normalizacji

p.o.s.w. art. 275 § ust. 3

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym

p.o.s.w. art. 49 § ust. 1

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym

p.o.s.w. art. 66 § ust. 1

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym

rozp. MEN art. 5 § ust. 5

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej w sprawie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy w szkołach wyższych

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 154

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

p.o.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interes społeczny zapewnienia odpowiednich higienicznych i bezpiecznych warunków nauki i pracy dla przebywających w pomieszczeniach dydaktycznych poprzez właściwe sztuczne oświetlenie. Organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i dokonały poprawnej wykładni przepisów. Wniosek o uchylenie decyzji ostatecznej nakładającej obowiązki powinien być rozpatrzony w trybie art. 155 KPA, a nie art. 154 KPA.

Odrzucone argumenty

Niespójność obowiązków nałożonych decyzjami, polegająca na żądaniu zapewnienia właściwych warunków oświetlenia i jednocześnie przedłożenia wyników badań zgodnych z normą, której stosowanie jest dobrowolne. Naruszenie prawa materialnego poprzez uznanie, że oświetlenie powinno być zgodne z normą, mimo jej dobrowolności. Naruszenie prawa materialnego poprzez skierowanie decyzji do dyrektora administracyjnego, a nie Rektora. Naruszenie prawa formalnego poprzez zastosowanie art. 155 KPA zamiast art. 154 KPA. Naruszenie prawa formalnego poprzez nie wyjaśnienie stronie, jakie parametry powinny być spełnione, aby uznać oświetlenie za właściwe.

Godne uwagi sformułowania

Organy administracji dokonały prawidłowego ustalenia okoliczności stanu faktycznego koniecznych do podjęcia niewadliwego rozstrzygnięcia w sprawie, należycie oceniły zgromadzony materiał dowodowy i dokonały prawidłowej wykładni przepisów stanowiących normatywną podstawę wydanych orzeczeń. Decyzja nakładająca na stronę prawo. Uznaje się bowiem, że każde indywidualne rozstrzygniecie prawne, które ma znamiona rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie i kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygniecie, na podstawie którego strona nabyła prawa. Celem tego postępowania jest sprawdzenie czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki dyktowane interesem społecznego lub słusznym interesem strony, które przemawiają za uchyleniem decyzji ostatecznej. Tak ujęty interes strony, jak trafnie wskazały organy sanitarne, nie zasługuje na ochronę w istniejącym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Istnienie interesu społecznego wyrażające się zapewnieniem odpowiednich higienicznych i bezpiecznych warunków nauki i pracy dla przebywających w pomieszczeniach dydaktycznych, poprzez właściwe sztuczne ich oświetlenie, stosownie do parametrów wskazanych w wybranej normie.

Skład orzekający

Krystyna Anna Stec

przewodniczący

Maciej Guziński

sprawozdawca

Anetta Chołuj

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stosowania norm w postępowaniu administracyjnym, rozróżnienie między art. 154 a 155 KPA, oraz priorytet interesu społecznego nad interesem strony w sprawach dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji Akademii Muzycznej i obowiązków nałożonych przez inspekcję sanitarną. Interpretacja art. 155 KPA może być różnie stosowana w zależności od okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między interesem instytucji a interesem społecznym w kontekście bezpieczeństwa i higieny pracy, a także pokazuje niuanse interpretacji przepisów KPA dotyczących zmiany decyzji ostatecznych.

Czy dobrowolność norm zwalnia z obowiązku zapewnienia bezpieczeństwa? Sąd rozstrzyga spór o oświetlenie w Akademii Muzycznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wr 583/05 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-08-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Chołuj
Krystyna Anna Stec /przewodniczący/
Maciej Guziński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1998 nr 90 poz 575
art. 25
Obwieszczenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia NSA Anna Krystyna Stec Sędziowie - Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca) - Asesor WSA Anetta Chołuj Protokolant - Katarzyna Dziok po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi Akademii Muzycznej we W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia 17 października 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji nakładającej na stronę wykonanie obowiązków określonej treści oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia 25 lipca 2002 r. ([...]) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. nakazał Akademii Muzycznej we W. wykonania obowiązków o treści: 1. zapewnienia zgodnie z normą PN-84/E-02033 oświetlenia wnętrz światłem elektrycznym w pomieszczeniach dydaktycznych uczelni, 2. przedłożenia Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu we W. wyników kontrolnych badań oświetlenia sztucznego przeprowadzonych w dydaktycznych pomieszczeniach uczelni. Terminie wykonania obowiązków określono do 31 stycznia 2004 r.
Na wniosek Akademii Muzycznej, powyższa decyzja została zmieniona decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia 18 listopada 2004 r. ([...]), w części dotyczącej treści obowiązku wskazanego w pkt 1, poprzez nadanie mu brzmienia: zapewnić właściwe warunki dotyczące oświetlenia sztucznego w pomieszczeniach dydaktycznych uczelni. Obowiązek wskazany w pkt 2 pozostawiono w niezmieniony brzmieniu. Zmieniono termin wykonania obowiązków, określając go na 31 grudnia 2004 r.
Kolejnym wnioskiem z dniu 15 lipca 2005 r. Akademia Muzyczna we W. wystąpiła do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. o uchylenie, w trybie art. 154 kpa, pkt 2 decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia 18 listopada 2004 r., oraz o uchylenie w całości wydanej w sprawie decyzji. W uzasadnieniu wniosku powołano się na niespójność pozostawionego decyzją obowiązku wskazanego w pkt 2 ze zmienionym obowiązkiem określonym w pkt 1 decyzji. Polega ona na tym, iż obowiązek wskazany w pkt 2 nie może funkcjonować w sytuacji, gdy została zmieniona treść obowiązku wskazanego pkt 1. Skoro organ sanitarny domaga się nadal realizacji pkt 2 w oparciu o wymogi, które uchylił, odwołujący wnosi o całkowite uchylenie tego obowiązku wskazanego w przedmiotowej decyzji.
Wniosek ten został przekazany Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu we W.. Organ ten, decyzją Nr [...] z dnia 26 sierpnia 2005 r. ([...]), odmówił uchylenia decyzji z dnia 25 lipca 2002 r. oraz z dnia 18 listopada 2004 r., powodując się na okoliczności nie wykonania przez stronę obowiązków nałożonych tymi decyzjami.
W odwołaniu od powyższej decyzji Akademia Muzyczna wniosła o jej zmianę poprzez uchylenie w całości decyzji z dnia 24 lipca 2002 r. i decyzji z dnia 18 listopada 2004 r. Oprócz argumentów podanych we wcześniejszym wniosku podniosła, że skoro organ zmienił nakaz zapewnienia oświetlenia zgodnie z normą PN i w to miejsce zobowiązał Akademię Muzyczną do zapewnienia właściwych warunków oświetlenia sztucznego, to nie może się domagać, aby wyniki kontrolnych badań odpowiadały wymaganiom Polskiej Normy. W odwołaniu wskazano, że przedłożono organowi sanitarnemu wyniki badań przeprowadzone przez Akademię Muzyczna wykazujące, że warunki oświetlenia sztucznego w pomieszczeniach dydaktycznych są właściwe wg oceny Akademii Muzycznej. Niemniej, nie zostały one uwzględnione przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, bez wskazania w jaki sposób należy dokonać oceny warunków oświetlenia. Zarzucono w odwołaniu, że w decyzji organy powołują się na art. 155 kpa, podczas gdy Akademia występowała z wnioskiem o uchylenie decyzji na podstawie art. 154 kpa. Podniesiono, że decyzja skierowana jest do niewłaściwego adresata, do Dyrektora administracyjnego uczelni a nie Rektora, że nie uwzględnienie wytycznych Głównego Inspektora Sanitarnego, zawartych w piśmie z dnia 9 stycznia 2003 r., wskazujących, że do pomiaru natężenia oświetlenia nie maja zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. decyzją nr [...] z dnia 17 października 2005 r. ([...]) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Po przedstawieniu przebiegu sprawy organ odwoławczy rozpatrując sprawie wskazał, że podstawę do egzekwowania właściwego oświetlenia sztucznego w pomieszczeń dydaktycznych stanowiły przepisy rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 marca 1998 r. w sprawie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy w szkołach wyższych (Dz. U. nr 37, poz. 209). Natomiast parametry jakie powinno spełniać takie oświetlenie określają normy, o których mowa w ustawie z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz. 1386. ze zm.). Ich dobrowolność nie oznacza nie stosowania rozwiązań zawartych w tych normach. Organy sanitarne, stosownie do postanowień art. 25 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1989 r. nr 90, poz. 575 ze zm.), mają prawo i obowiązek egzekwowania parametrów oświetlenia sztucznego zgodnie z przepisami prawa i eliminować stwierdzone nieprawidłowości, jako czynnika uciążliwego mającego wpływ na higienę pracy wzroku. Natomiast organ zarządzający uczelnią winien udowodnić, że oświetlenie jest właściwe, poprzez wykazanie jego zgodności z wybraną normą. Przestawione dotychczas przez Akademię wyniki badań oświetlenia nie mogły stanowić podstawy do oceny jakości oświetlenia w pomieszczeniach uczelni, nie wskazano bowiem m.in. norm, które służyły za podstawę tej oceny. Adresatem zaskarżonych decyzji był dyrektor administracyjny uczelni, ponieważ ustalono, że właśnie ta osoba jest odpowiedzialną za zapewnienie studentom bezpiecznych i higienicznych warunków nauki w Akademii. Z kolei, wydanie decyzji na podstawie artykułu 155 Kpa, było uzasadnione celem tego przepisu. W zakończeniu uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że mając na względzie dobro przebywających w pomieszczeniach dydaktycznych uczelni osób, zasadnie jest egzekwowanie nałożonych na stronę obowiązków w zakresie oświetlenia.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła Akademia Muzyczna wnosząc o:
I. Uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej decyzję organu pierwszej instancji, zarzucając:
1. naruszenie prawa materialnego tj. 1) art. 5 ust 3 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. nr 169 poz. 1386), przez uznanie, że mimo dobrowolności norm, strona skarżącą jest zobowiązana do udowodnienia, że oświetlenie sztuczne w pomieszczeniach jest właściwe poprzez wykazanie jego zgodności z odpowiednia normą, 2) art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 164 poz. 1365) oraz obowiązującego wcześniej art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 65 poz. 385 ze zm.), poprzez skierowanie zaskarżonej decyzji do dyrektora administracyjnego uczelni, a nie organu statutowego.
2. naruszenie prawa formalnego: 1) art. 7 Kpa i art.11 Kpa, poprzez nie podjecie niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie słuszny interes strony. W szczególności polegające na nie wyjaśnieniu stronie jakie powinny być spełnione parametry aby oświetlenie uznać za właściwe, 2) art. 154, poprzez zastosowanie w postępowaniu art. 155 Kpa w sytuacji gdy strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o uchylenie decyzji w trybie art. 154 Kpa.
II. Wstrzymanie wykonanie
W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do podniesionego naruszenia prawa materialnego organ stwierdził, że przewidziana ustawą z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz. 1386. ze zm.) dobrowolność norm, oznacza możliwość wyboru pomiędzy wprowadzona do katalogu Polskich Norm normą PN-EN 12464-1 (która zastąpiła normę PN-84/E-02033), a innymi normami np. międzynarodowymi, które zostały uznane, a nie sytuację, że nie stosuje się norm. To właśnie normy określają między innymi parametry, jakie powinno spełniać właściwe oświetlenie sztuczne. Organ zmieniając treść obowiązku pozostawił stronie możliwość wyboru pomiędzy możliwymi do zastosowania normami określającymi parametry oświetlenia. Obowiązek zapewnienia właściwego oświetlenia sztucznego pomieszczeń dydaktycznych uczelni jest zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami § 5 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 marca 1998 r. w sprawie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy w szkołach wyższych (Dz. U. nr 37, poz. 209). Wprawdzie Rektor jako kierownik jednostki wystąpił o uchylenie decyzji nakładających obowiązki na Akademię, niemniej w toku prowadzonego postępowania administracyjnego ustalono, iż osobą odpowiedzialną za zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków nauki w pomieszczeniach uczelni jest jej dyrektor administracyjny, dlatego adresowano do niego decyzję.
Natomiast odnośnie naruszenia prawa formalnego organ sanitarny stwierdził, że podjął odpowiednie kroki do wyjaśnienia sprawy. Wskazał podstawy prawne egzekwowania właściwego oświetlenia sztucznego w pomieszczeniach Akademii. Ponadto, w piśmie z 18 kwietnia 2005 r. ([...]), wyjaśnia stanowisko odnośnie przesłanek, którymi się kierował przy wydaniu decyzji, wyjaśnił też sposób, w jaki sposób strona ma wykazać, że oświetlenie jest właściwe.
Wydanie decyzji w oparciu o art. 155 Kpa a nie 154 Kpa uzasadnione jest celem powołanego przepisu dopuszczającego zmianę (uchylenie) decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wyjaśnić na wstępie trzeba, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Stosownie do art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), sady te sprawują kontrole działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie natomiast do art. 145 § 1 p.p.s.a. podstawę do uchylenia decyzji stanowią stwierdzenia przez sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy. Godzi się dodatkowo podkreślić, iż - stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. - rozstrzygając w granicach sprawy, sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną.
W ocenie Sądu wydana w sprawie przez organ odwoławczy decyzja, utrzymująca w mocy decyzje organu pierwszej instancji, nie chybia obecnie obowiązującemu prawu w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu. Przede wszystkim godzi się zauważyć, że organy administracji dokonały prawidłowego ustalenia okoliczności stanu faktycznego koniecznych do podjęcia niewadliwego rozstrzygnięcia w sprawie, należycie oceniły zgromadzony materiał dowodowy i dokonały prawidłowej wykładni przepisów stanowiących normatywną podstawę wydanych orzeczeń.
Organy obu instancji zasadnie uznały, iż wniosek Akademii Muzycznej, o uchylenie decyzji nakładającej na stronę obowiązki ostateczną decyzją organu pierwszej instancji z dnia 18 listopada 2004 r. zmieniającą decyzję ostateczną tego organu z dnia 25 lipca 2002 r., winien być najpierw rozpatrzony przez organ pierwszej instancji. Trafnie przyjęły, że wniosek ten, wskazujący jako podstawę art. 154 Kpa, należy rozpoznać na podstawie art. 155 Kpa. Dyspozycja przepisu art. 154 § 1 Kpa odnosi się bowiem do decyzji ostatecznych, na mocy których żadna ze stron nie nabyła prawa. Natomiast w rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z decyzją nakładającą na stronę prawo. Uznaje się bowiem, że każde indywidualne rozstrzygniecie prawne, które ma znamiona rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie i kształtuje sytuację prawną strony, należy traktować jako rozstrzygniecie, na podstawie którego strona nabyła prawa (zob. wyrok NSA z dnia 27 maja 2003 r., IV 3205/01). Znamiona prawne decyzji, z której strona "nabywa prawa", ma również decyzja nakładająca na stronę określone obowiązki, bowiem decyzja ta kształtuje sytuację prawną strony przez określenie, czy i jakie obowiązki i w jakim zakresie na niej ciążą. Zmiana takiej decyzji powoduje zmianę w ukształtowanej sytuacji prawnej (zob. wyrok NSA z 18 lutego 1999 r., IV SA 251/97,LEX nr 48251). Oznacza to więc, że ostateczna decyzja administracyjna będąca przedmiotem rozpatrzenia może być uchylona lub zmieniona w trybie art. 155 kpa.
Zgodnie z postanowieniami art. 155 Kpa, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie art. 155 Kpa jest więc sprawdzenie, czy w sprawie nie zachodzi któraś z określonych w tym artykule przesłanek, przemawiających za uchyleniem bądź zmianą decyzji ostatecznej w trybie nadzwyczajnym, bądź też wykluczająca takie rozwiązanie.
Postępowanie to nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy w kolejnej instancji. W przeciwnym wypadku postępowanie w trybie art. 155 Kpa stawałoby się konkurencyjne dla "zwykłego" postępowania i byłoby w istocie niedopuszczalnym rozpoznaniem sprawy w trzeciej instancji, a taka sytuacja musiałaby być zakwalifikowana jako rażące naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 15 Kpa (zob. wyrok NSA z dnia 23 marca 2001 r., IV SA 11515/96, LEX nr 53442). Celem tego postępowania jest sprawdzenie czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki dyktowane interesem społecznego lub słusznym interesem strony, które przemawiają za uchyleniem decyzji ostatecznej.
Stąd sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji jest więc ograniczona, sprowadza się do zbadania, czy organ rozstrzygający badał sprawę pod kątem wymienionych w tym artykule dyrektyw ustawowych. Mając przy tym na uwadze, że decyzja wydawana na podstawie art. 155 Kpa jest decyzją opartą na konstrukcji uznania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie, przepisy szczególne, wskazane jako podstawa nałożonego na stronę obowiązku, nie przewidują ograniczenia w zakresie zmiany decyzji ostatecznej. Należy wskazać, że istnienie interesu społecznego lub słusznego interesu strony ustalone w konkretnej sprawie, musi uzyskać zindywidualizowaną treść, wynikającą ze stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Strona skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie prawa materialnego: przepisów wskazanej ustawy o normalizacji, polegające na uznanie, iż oświetlenie powinna być zgodne z normą o której mowa w tym akcie, w sytuacji gdy jej stosowanie jest dobrowolne; przepisów wskazanej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, polegające na zaadresowaniu decyzji do dyrektora administracyjnego uczelni, oraz przepisów prawa formalnego polegające na nie uprawnionym zastosowaniu art. 155 Kpa i nie wyjaśnienie dokładne stanu faktycznego sprawy, poprzez nie wskazanie parametry właściwego oświetlenie.
Zdaniem skarżącej strony, te zarzuty wskazują na wadliwości zaskarżonej decyzji rzutującą na kierunek jej rozstrzygnięcia. Natomiast uchylenie decyzji nakładających na Akademie obowiązki o wskazanej treści jest niezbędne, gdyż wewnętrzna niespójność tych obowiązków powoduje, że ich realizacja narusza interes strony. Ta niespójność polega na nałożeniu obowiązku o treści: zapewnienia właściwych warunków dotyczących oświetlenia sztucznego w pomieszczeniach dydaktycznych (pkt 1), i jednocześnie obowiązku o treści: przedłożenia wyników kontrolnych stanu tego oświetlenia (pkt 2), poprzez wykazanie jego zgodności z odpowiednia Polską Normą, w sytuacji gdy stosowanie tych norm jest dobrowolne. Zdaniem strony skarżącej, powinny być brane po uwagę wyniki badań przeprowadzone przez uczelnię wskazujące, że warunki oświetlenia sztucznego w pomieszczeniach dydaktycznych są właściwe według oceny uczelni, żądanie innych narusza słuszny interes Akademii.
Tak ujęty interes strony, jak trafnie wskazały organy sanitarne, nie zasługuje na ochronę w istniejącym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Zgodnie z obowiązującym (stosownie do postanowień art. 275 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym ( Dz. U nr 164, poz. 1365), § 5 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia11 marca 1998 r. w sprawie przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy w szkołach wyższych (Dz. U. nr 37, poz. 209), w pomieszczeniach uczelni powinny być spełnione warunki dotyczące m. in. oświetlenia zgodnie z przepisami odrębnymi, a także z uwzględnieniem potrzeb użytkowych i funkcji poszczególnych pomieszczeń. Rozwiązania te wskazują, że oświetlenie sztuczne pomieszczeniach dydaktycznych uczelni powinno być odpowiednie z uwagi na wymogi stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w szkołach wyższych. Natomiast stosownie do art. 25 i 27 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. nr 122, poz..851), organy sanitarne mają prawo i obowiązek egzekwowania parametrów oświetlenia sztucznego zgodnie z przepisami prawa i eliminować stwierdzone nieprawidłowości.
W związku z ustaleniami, że oświetlenie wewnątrz światłem elektrycznym w odniesieniu do pomieszczeń dydaktycznych nie spełniało obowiązującej w tym zakresie normy PN-84/E-02033, organ sanitarny decyzją z dnia 25 lipca 2002 r. nałożył na Akademie Muzyczną obowiązek zapewnienia zgodności oświetlenia z tą normą i przedłożenia stosownych wyników badań kontrolnych to potwierdzających. Decyzja zmieniającą z dnia 18 listopada 2004 r., w związku ze zmianą charakteru Polskiej Normy, obowiązek zgodności z norma PN-84/E-02033 przekwalifikowano na zapewnienie właściwych warunków oświetlenia. Uznając jednocześnie, że Polskie Normy wprowadzające normy europejskiej lub uznane międzynarodowej normy, o których mowa w ustawie z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. nr 169, poz. 1386 ze zm.), określające parametry, jakie powinno spełniać oświetlenie sztuczne w tych pomieszczeniach, powinny być tymi, które wskazują stronie właściwe oświetlenie. W tym miejscu należy wskazać, że wbrew zarzutowi skargi, organ sanitarny w piśmie z dnia 18 kwietnia 2005 r. wskazał stronie podstawy prawne egzekwowania właściwego sztucznego świetlenia (wskazane wyżej rozporządzenie), a także poinformował w jaki sposób strona ma wykazać, że oświetlenie jest prawidłowe - poprzez wykazanie jego zgodności z odpowiednia i zadeklarowaną (wybraną) przez stronę normą.
Stan oświetlenia sztucznego, aby uznać go za właściwy, musi być niewątpliwie oceniany przez pryzmat określonych parametrów wskazujących na tą właściwość. Zgodnie z art. 2 pkt 4 wskazanej wyżej ustawy o normalizacji, normy to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony przez upoważnioną jednostkę organizacyjną, ustalający - do powszechnego i wielokrotnego stosowania - zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i zmierzający do uzyskania optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie. Mają na względzie wskazana rolę norm, za takie kryteria odniesienia (właściwego oświetlenia) uznać należy odpowiednie Polskie Normy, w tym wskazaną przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego normę PN-EN 12464, czy inne uznane normy międzynarodowe.
Na tle wskazanego stanu faktycznego i prawnego można uznać, na co wskazuje trafnie organ odwoławczy, istnienie interesu społecznego wyrażające się zapewnieniem odpowiednich higienicznych i bezpiecznych warunków nauki i pracy dla przebywających w pomieszczeniach dydaktycznych, poprzez właściwe sztuczne ich oświetlenie, stosownie do parametrów wskazanych w wybranej normie. Tak określony interes społeczny pozostaje niewątpliwie w kolizji z wskazany przez Akademie interesem strony. Określony bowiem przez Akademię jako słuszny interes strony, przejawia się w zasadzie w usiłowaniu uniknięcia realizacji w całości nałożonych w drodze decyzji obowiązków, a więc obowiązków, które winny służyć realizacji wskazanego interesu społecznego. Dlatego nie może być, jak zasadnie wskazały organy sanitarne, uznany za przesłankę uzasadniającą uchylenia decyzji w trybie art. 155 Kpa. Zgodnie bowiem z akceptowanym w orzecznictwie stanowiskiem, słuszny interes strony powinien być oceniony przez organ według wynikającej z art. 7 kpa zasady postępowania, a więc może być uwzględniony jeżeli nie stoi w kolizji z interesem społecznym (zob. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2003 r., III SA 1195/01, LEX nr 137821, z dnia 18 lutego 2000 r., V SA 1346, LEX nr 41773).
Prawidłowości dokonanych przez organy administracji ustaleń i ocen nie może podważyć podniesiony przez stronę zarzut co do niewłaściwego adresowania zaskarżonych decyzji. Mając na uwadze całokształt okoliczności sprawy, wskazujących na to, iż Akademia Muzyczna nie doznał uszczerbku w ramach postępowania jako jego strona, trudno uznać to uchybienie, aczkolwiek naganne, za naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy. Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2006 r. (Sygn. akt III SA/Wr 583/05) Sąd odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji.
Mając na względzie powyższe, wobec braku w toku postępowania uchybień proceduralnych mogących mieć wpływ na wynik sprawy oraz nie wystąpienia naruszenia prawa materialnego, skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI