III SA/Wr 482/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2025-02-20
NSAinneŚredniawsa
pomoc finansowarolnictwosprzedaż zbóżARiMRśrodki unijneproducent rolnygospodarstwo rolnespółka cywilnadziedziczenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę producenta rolnego na decyzję odmawiającą przyznania pomocy finansowej z tytułu sprzedaży zbóż, uznając, że wnioskodawca nie wykazał sprzedaży z własnego gospodarstwa.

Producent rolny R. C. złożył wniosek o pomoc finansową z tytułu sprzedaży zbóż w okresie styczeń-maj 2024 r. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania pomocy, wskazując, że wnioskodawca nie spełnił warunku sprzedaży zbóż z własnego gospodarstwa, a przedłożone faktury dotyczyły sprzedaży przez spółkę cywilną 'G.'. Dyrektor ARiMR utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, stwierdzając, że wnioskodawca, prowadzący odrębne gospodarstwo, nie wykazał sprzedaży z własnego gospodarstwa, a pomoc była przeznaczona dla producentów, którzy ponieśli straty w wyniku kryzysu na rynku zbóż.

Sprawa dotyczyła skargi R. C. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu, utrzymującą w mocy decyzję o odmowie przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu z tytułu sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych w okresie od 1 stycznia do 31 maja 2024 r. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania pomocy, ponieważ R. C. nie spełnił warunku sprzedaży zbóż podmiotom prowadzącym działalność w zakresie obrotu, skupu lub przetwórstwa zbóż, ani podmiotom skupującym zboża w związku z produkcją zwierzęcą, wskazując, że przedłożone faktury dotyczyły sprzedaży przez spółkę cywilną 'G.', a nie bezpośrednio przez wnioskodawcę. Dyrektor ARiMR utrzymał tę decyzję, podkreślając, że pomoc była przeznaczona dla producentów rolnych, którzy ponieśli straty w wyniku ograniczeń na rynku rolnym spowodowanych agresją Rosji na Ukrainę, i wymagała wykazania sprzedaży zbóż wytworzonych we własnym gospodarstwie. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że R. C. nie wykazał sprzedaży z własnego gospodarstwa, a fakt, iż jest spadkobiercą jednego ze wspólników spółki 'G.', nie uprawniał go do otrzymania pomocy jako odrębnego producenta rolnego prowadzącego indywidualne gospodarstwo. Sąd wskazał, że w przypadku śmierci wspólnika spółki cywilnej, uprawnionym do złożenia wniosku byłby współposiadacz gospodarstwa, po uzyskaniu odrębnego numeru identyfikacyjnego, a wnioskodawca wystąpił jako odrębny producent rolny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, producent rolny, który nie wykazał sprzedaży zbóż z własnego gospodarstwa, nie jest uprawniony do otrzymania pomocy finansowej, nawet jeśli jest spadkobiercą wspólnika spółki cywilnej, która dokonała sprzedaży.

Uzasadnienie

Pomoc finansowa jest przeznaczona dla producentów rolnych, którzy ponieśli straty w wyniku ograniczeń na rynku rolnym i muszą wykazać sprzedaż zbóż wytworzonych we własnym gospodarstwie. Wnioskodawca prowadzi odrębne gospodarstwo rolne i nie wykazał sprzedaży z tego gospodarstwa, a jedynie faktury wystawione przez spółkę cywilną 'G.', której był wspólnikiem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

rozporządzenie art. 13zzo § ust. 1 pkt 1-5

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o Agencji art. 10 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

ustawa ewidencyjna art. 3 § pkt 2 lit. b

Ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności

Ustawa z dnia 8 lutego 2023 o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 art. 2 § pkt 25

p.p.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1-3

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego, że objął spadek po zmarłym ojcu i nabył prawa do gospodarstwa, co potwierdzają faktury sprzedaży wystawione przez spółkę cywilną 'G.', nie został uznany za wystarczający do przyznania pomocy finansowej. Argument skarżącego, że organ pierwszej instancji pominął fakt złożenia wcześniej wniosku o pomoc finansową i załączenia aktu poświadczenia dziedziczenia oraz zgody współspadkobiercy, został odrzucony, ponieważ pomoc była przyznawana na podstawie innych przepisów i wymagała spełnienia odrębnych warunków przez wnioskodawcę jako indywidualnego producenta rolnego.

Godne uwagi sformułowania

warunkiem koniecznym uzyskania pomocy było wykazanie, iż producent rolny w określonym przepisami okresie, wykazał sprzedaż gatunków zbóż wytworzonych w ramach prowadzonego gospodarstwa, co stanowiło zagrożenie utraty płynności finansowej jego gospodarstwa. w przypadku śmierci producenta przed datą złożenia wniosku uprawniony do złożenia wniosku o pomoc w obowiązującym terminie składania wniosków był współposiadacz gospodarstwa, po uprzednim uzyskaniu numeru identyfikacyjnego w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. w kontrolowanej sprawie ustawodawca nie zdecydował się na możliwość wstąpienia następcy prawnego do toczącego się postępowania, co oznacza że zrezygnował z możliwości przyznania pomocy w przypadku kontynuacji działalności przez następcę prawnego.

Skład orzekający

Magdalena Jankowska-Szostak

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Borońska

sędzia

Anna Kuczyńska-Szczytkowska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pomocy finansowej dla producentów rolnych, w szczególności w kontekście sprzedaży zbóż, dziedziczenia i prowadzenia działalności w formie spółki cywilnej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia dotyczącego pomocy finansowej ARiMR i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów pomocy lub sytuacji prawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów ubiegania się o pomoc finansową w rolnictwie, co jest istotne dla prawników i przedsiębiorców z tego sektora. Wyjaśnia zasady dotyczące sprzedaży zbóż i dziedziczenia w kontekście wsparcia unijnego.

Czy sprzedaż zbóż przez spółkę cywilną uprawnia do pomocy finansowej dla indywidualnego rolnika?

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wr 482/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Kuczyńska-Szczytkowska
Katarzyna Borońska
Magdalena Jankowska-Szostak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 187
par. 13 zzo ust. 1pkt 1-5
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska Asesor WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska Protokolant specjalista Renata Pawlak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 lutego 2025 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia 8 listopada 2024 r. nr 9001-00000005892/24 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej producentowi rolnemu z tytułu sprzedaży od dnia 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 8 listopada 2024 r. Nr 9001-00000005892/24 Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu (Dyrektor ARiMR, organ II instancji, organ odwoławczy) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej k.p.a.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2023 r. poz. 1199, dalej ustawa o Agencji), § 13zzo ust. 1-3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2015 r. poz. 187 ze zm., dalej rozporządzenie) po rozpatrzeniu odwołania R. C. (dalej: strona, skarżący, wnioskodawca), orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji z 2 sierpnia 2024 r.nr BP014.00987.2024.ZZP Kierownika Biura Powiatowego (BP) ARiMR w Oleśnicy z/s w Sycowie (dalej Kierownik ARiMR, organ I instancji)
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym.
W dniu 5 czerwca 2024 r. R. C. złożył do Kierownika Biura Powiatowego (BP) Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w Oleśnicy, wniosek o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, który w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych. Do wniosku załączone zostały faktury potwierdzające sprzedaż pszenicy i jęczmienia w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. przez G., NIP [...], akt poświadczenia dziedziczenia Rep [...] z [...] r. oraz oświadczenie T. C. o wyrażeniu zgody na przyznanie R. C. pomocy finansowej producentowi rolnemu, który w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych.
Kierownik ARiMR decyzją z 2 sierpnia 2024 r. odmówił przyznania pomocy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie stwierdził, że R. C. nie spełnia warunku przyznania pomocy określonego w § 13zzo ust. 1 pkt 4 rozporządzenia bowiem nie dokonał w okresie od dnia 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 maja 2024 r. sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie obrotu zbożami, skupu lub przetwórstwa zbóż, jak również podmiotom skupującym zboża w związku z prowadzoną przez te podmioty produkcją zwierzęcą.
W odwołaniu od tej decyzji strona podkreśliła, że organ l instancji całkowicie pominął fakt, że złożyła już wcześniej wniosek o przyznanie pomocy finansowej, załączając akt poświadczenia dziedziczenia, akt zgonu zmarłego ojca J. C. oraz zgodę współspadkobiercy na otrzymanie pomocy i wniosek ten został rozpoznany pozytywnie, w przeciwieństwie do wniosku z dnia 5 czerwca 2024 r. Ponadto pełnomocnik strony zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie zasad postępowania w zakresie uzasadnienia decyzji bez omówienia okoliczności faktycznych i prawnych, które stanowiły podstawę wydanej decyzji.
Rozpoznając niniejszą sprawę Dyrektor ARiMR przywołał treść § 13zzo ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i uznał, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich warunków otrzymania wsparcia określonych w § 13zzo ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia. Organ II instancji podkreślił, że warunkiem koniecznym uzyskania pomocy finansowej na podstawie § 13zzo rozporządzenia jest sprzedaż określonych gatunkowo zbóż i mieszanek zbożowych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. wytworzonych w ramach prowadzonego gospodarstwa rolnego. Dyrektor AR i MR wyjaśnił, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby to R. C. dokonał sprzedaży płodów rolnych z własnego gospodarstwa. Organ odwoławczy zauważył, że wnioskodawca załączył do złożonego wniosku faktury VAT RR potwierdzające sprzedaż zbóż, jednak faktury te potwierdzają sprzedaż zbóż przez G. Dyrektor AR i MR na podstawie baza danych REGON, Krajowego Systemu Ewidencji Producentów i Gospodarstw Rolnych stwierdził, że gospodarstwo to prowadzone było przez zmarłego w dniu [...] r. J. C. (ojca wnioskodawcy) oraz J. N. w formie spółki cywilnej, natomiast R. C. prowadzi odrębne gospodarstwo rolne zarejestrowane pod numerem identyfikacyjnym [...].
Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że w postępowaniu w sprawie pomocy udzielanej przez ARIMR prawodawca w art. 10a ustawy o Agencji w sposób istotny zmodyfikował reguły procesowe obowiązujące na gruncie postępowania administracyjnego, z postępowania dotyczącego przyznania pomocy przyznawanych przez Agencję zostały wyłączone art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W konsekwencji, w toku postępowania przed organami obu instancji to na skarżącym, jako beneficjencie pomocy, spoczywa procesowy obowiązek wykazania, że spełnia wszystkie określone w przepisie § 13zzo ust. 1 rozporządzenia warunki przyznania pomocy. Tymczasem, jak zauważył organ odwoławczy, w dostarczonym przez stronę Kierownikowi ARiMR wniosku oraz załącznikach brak jest dokumentów potwierdzających sprzedaż określonych gatunkowo zbóż przez stronę postępowania, natomiast załączone do wniosku faktury innego producenta rolnego nie mogą być podstawą uznania spełnienia przez R. C. warunku przyznania pomocy określonego w § 13 zzo ust. 1 pkt. 4 rozporządzenia.
Odnosząc się do twierdzeń skarżącego, że na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia, aktu zgonu zmarłego J. C. oraz zgody współspadkobiercy na otrzymanie pomocy, otrzymał wcześniej pomoc z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzją z 18 czerwca 2024 r. przyznano stronie płatności bezpośrednie oraz przejściowego wsparcia krajowego za rok 2023. z uwagi na spełnienie przez stronę wszystkich warunków wskazanych w rozporządzeniu Ministra i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 r. w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2023 r., poz. 482). Natomiast w przypadku pomocy finansowej producentowi rolnemu, który w okresie od 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 maja 2024 r. dokonał sprzedaży pszenicy, żyta jęczmienia, pszenżyta lub innych mieszanek, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2015 r. poz. 187 ze zm.), skarżący złożył wniosek aplikacyjny jako pierwotnie wnioskujący i po analizie materiału dowodowego organ I instancji prawidłowo uznał, że nie spełnił on wszystkich warunków przyznania pomocy określonych w § 13zzo ust. 1 omawianego rozporządzenia.
Organ II instancji podkreślił również, że w przepisach regulujących przyznanie omawianej pomocy finansowej nie zostały przewidziane uregulowania dotyczące przyznania wsparcia po śmierci producenta rolnego.
Dyrektor ARiMR podkreślił, że w przypadku śmierci producenta przed datą złożenia wniosku uprawniony do złożenia wniosku o pomoc w obowiązującym terminie składania wniosków był współposiadacz gospodarstwa, po uprzednim uzyskaniu numeru identyfikacyjnego w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Organ II instancji zaznaczył, że na podstawie danych zgromadzonych w krajowym systemie producentów nie można stwierdzić, że R. C. jest współposiadaczem G., wręcz przeciwnie strona prowadzi odrębne gospodarstwo rolne i został jej nadany odrębny nr identyfikacyjny.
Dyrektor ARiMR przypomniał, że pomoc o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa charakter incydentalny, kryzysowy i przejściowy. Wprowadzenie pomocy miało na celu wsparcie gospodarki po agresji Rosji na Ukrainę, która spowodowała znaczną niepewność gospodarczą, zakłóciły przepływy handlowe i łańcuchy dostaw oraz doprowadziły do wyjątkowo dużego i nie oczekiwanego wzrostu cen, zwłaszcza gazu ziemnego i energii elektrycznej, ale również wielu innych materiałów, surowców i towarów podstawowych. Wypłacona pomoc miała na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom sektora rolnego, w szczególności na rynku zbóż i przewidziana została jako rekompensata dla producentów rolnych, którzy zmuszeni byli dokonać sprzedaży określonych płodów rolnych po cenach znacząco niższych niż to wynikało z ekonomiki gospodarstwa. W konsekwencji, w opinii organu odwoławczego, warunkiem koniecznym uzyskania pomocy było wykazanie, iż producent rolny w określonym przepisami okresie, wykazał sprzedaż gatunków zbóż wytworzonych w ramach prowadzonego gospodarstwa, co stanowiło zagrożenie utraty płynności finansowej jego gospodarstwa. Natomiast w ramach prowadzonego postępowania R. C. nie wykazał faktur sprzedaży określonych we wniosku zbóż.
W skardze na decyzję Dyrektora ARiMR strona zarzuciła sprzeczność istotnych ustaleń stanowiących podstawę zaskarżonej decyzji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie zgodnie z pierwotnym wnioskiem, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi strona stwierdziła, ze w sposób kompletny udokumentowała sytuację, która nastąpiła po śmierci J. C. W opinii skarżącego nie może budzić żadnych wątpliwości, że objął on spadek po zmarłym ojcu, w ten sposób nabywając pełnię praw i obowiązków związanych z gospodarstwem ojca, gdyż ten fakt, w obliczu notarialnego poświadczenia dziedziczenia, w żaden sposób nie został podważony. Skarżący stwierdził, że objął udziały w istniejącym i nadal funkcjonującym podmiocie (NIP [...]), a podmiot ten prowadził sprzedaż zbóż, co zostało potwierdzone dołączonymi do wniosku fakturami. W opinii strony ta okoliczność nie została zakwestionowana.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 145 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Istotą sporu pomiędzy stronami postępowania jest ocena czy w stanie faktycznym niniejszej sprawy zaistniały przesłanki do odmowy stronie wypłaty świadczenia pieniężnego – udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, który w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych zgodnie z zaskarżoną do Sądu decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z 8 listopada 2024 r.
Bezspornym jest, że 5 czerwca 2024 r. skarżący R. C. złożył wniosek do Biura Powiatowego ARiMR w Oleśnicy o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, który w okresie od dnia 1 stycznia 2024 do dnia 31 maja 2024 dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanej zbożowych. Do wniosku strona dołączyła 26 faktur na których jako sprzedawca widniałao G. oraz kopie potwierdzone za zgodność z oryginałem: skróconego aktu zgonu J. C., aktu poświadczenia dziedziczenia, z którego wynika, że spadkobiercami po zmarłym [...] r. J. C. są jego synowie R. C. i T. C. po [...] części każdy z nich, oraz pisemne oświadczenie T. C. o wyrażeniu zgody na wstąpienie R. C. w miejsce spadkodawcy o przyznanie spornej pomocy finansowej.
Przypomnieć należy, że materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowią przepisy § 13zzo ust. 1-7 rozporządzenia. Zgodnie z ust. 1 Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, producentowi rolnemu: 1) któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 2) będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia 2022/2472; 3) któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi agresją Federacji Rosyjskiej wobec Ukrainy; 4) który w okresie od dnia 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 maja 2024 r. dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie obrotu zbożami, skupu lub przetwórstwa zbóż, jak również podmiotom skupującym zboża w związku z prowadzoną przez te podmioty produkcją zwierzęcą; 5) który w 2023 r. złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich, o których mowa w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.
Pomocy, o której mowa w ust. 1, nie przyznaje się producentowi rolnemu: 1) który dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych podmiotom: a) prowadzącym działalność w zakresie obrotu zbożami, skupu lub przetwórstwa zbóż b) skupującym zboża w związku z prowadzoną przez te podmioty produkcją zwierzęcą - którzy są współposiadaczami gospodarstwa tego producenta rolnego; 2) będącemu jednocześnie podmiotem skupującym zboża w związku z prowadzoną przez ten podmiot produkcją zwierzęcą w odniesieniu do sprzedaży danego rodzaju zbóż, które zostały zakupione przez ten podmiot.
Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana: 1) na wniosek producenta rolnego złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę producenta rolnego na formularzu opracowanym przez Agencję i udostępnionym na jej stronie internetowej; 2) w wysokości ustalonej zgodnie z ust. 8 i 12. Wniosek, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, składa się raz do dnia 5 czerwca 2024 r. Wniosek, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, może zostać złożony za pomocą systemu teleinformatycznego Agencji w sposób określony w przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
Wniosek, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, zawiera: 1) imię i nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres producenta rolnego ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1; 2) numer identyfikacyjny producenta rolnego ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1, nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 3) numer identyfikacyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (numer PESEL) lub numer identyfikacji podatkowej (NIP) producenta rolnego ubiegającego się o pomoc, o której mowa w ust. 1, a w przypadku osób fizycznych nieposiadających numeru PESEL - numer paszportu albo innego dokumentu stwierdzającego tożsamość. Do wniosku, o którym mowa w ust. 3 pkt 1, dołącza się kopie faktur lub ich duplikaty potwierdzające sprzedaż w okresie od dnia 1 stycznia 2024 r. do dnia 31 maja 2024 r. pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych podmiotom prowadzącym działalność w zakresie obrotu zbożami, skupu lub przetwórstwa zbóż, jak również podmiotom skupującym zboża w związku z prowadzoną przez te podmioty produkcją zwierzęcą.
Jak wynika z przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2023 r. poz. 885, dalej ustawa ewidencyjna), elementem całego systemu ewidencyjnego jest ewidencja producentów (art. 4 pkt 1). Z definicji ustawowych wynika, że pojęcie producenta obejmuje: producenta rolnego, beneficjenta programów rybackich, posiadacza zwierzęcia, organizację producentów, podmiot prowadzący zakład utylizacyjny oraz potencjalnego beneficjenta (art. 3 pkt 2). Z kolei producentem rolnym jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, będąca rolnikiem w rozumieniu art. 3 pkt 1 rozporządzenia 2021/2115 (art. 3 pkt 2 lit. b). Wreszcie art. 3 pkt 1 rozporządzenia nr 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającego rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013 (Dz. Urz. UE, seria L, nr 435, s. 1, ze zm.), do którego odsyła przytoczony przepis krajowy, definiuje rolnika jako: osobę fizyczną lub prawną bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym stosowania Traktatów, określonym w art. 52 Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 349 i 355 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), oraz które prowadzą działalność rolniczą określoną przez państwa członkowskie zgodnie z art. 4 ust. 2 niniejszego rozporządzenia.
Podkreślenia wymaga, że system (w rozumieniu art. 4 ustawy ewidencyjnej) w tym ewidencję producentów, wykorzystuje się w zakresie przyznawania i wypłaty płatności (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy ewidencyjnej), posiadanie aktualnego statusu producenta rolnego wynikającego z wpisu do ewidencji jest warunkiem ubiegania się o płatności rolne, oczywiście z zastrzeżeniem spełnienia pozostałych warunków, poza formalnym statusem producenta.
Powyższe definicje "rolnika", "producenta rolnego" wynikające z prawa Unii Europejskiej, powtarzają regulacje krajowe w tym: obowiązująca od 15 marca 2023 r. ustawa z 8 lutego 2023 o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oraz ustawa dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, odpowiednio w przepisach: art. 2 pkt 25 oraz at. 3 pkt 3b.
Biorąc pod uwagę przedstawione regulacje uznać należy, że spółce cywilnej jako grupie osób wspólnie wykonujących działalność rolniczą, przysługuje status producenta rolnego, co oznacza, że spółka cywilna jest uznana za odrębny podmiot, który może ubiegać się o dopłaty unijne do działalności rolniczej pod warunkiem spełnienia odpowiednich przesłanek do ich otrzymania. Zgodnie z uchwałą NSA z 30 maja 2021 r. , sygn. akt II GPS 2/12 "W przypadku grupy osób związanych umową spółki cywilnej, status producenta rolnego w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76 ze zm.) przysługuje spółce cywilnej."
Przepis art. 15 ust. 5 ustawy ewidencyjnej stanowi, ze w przypadku producentów działających w formie spółki cywilnej nadaje się jeden numer identyfikacyjny. Numer identyfikacyjny nadaje się spółce.
W rozpoznawanej sprawie wniosek o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, który w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r. dokonał sprzedaży pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych złożył R. C. dołączając dowody sprzedaży (faktury) ww. zbóż dokonanych w wymaganym przepisami terminie, z których wprost wynikało, że sprzedawcą było prowadzone w formie spółki cywilnej G., a nie wnioskodawca, który jest co prawda producentem rolnym, ale prowadzi odrębne gospodarstwo rolne zarejestrowane pod odrębnym numerem identyfikacyjnym. W konsekwencji słusznie organy administracji rolnej przyjęły, że nie został spełniony warunek do przyznania tego rodzaju pomocy zawarty w przepisie § 13zzo pkt 4 rozporządzenia, bowiem wnioskodawca nie sprzedawał pszenicy, żyta, jęczmienia, pszenżyta lub mieszanek zbożowych okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 maja 2024 r.
Sąd nie kwestionuje (nie ma prawa) faktu, że J. C. zmarł [...] r. oraz, że jego spadkobiercami są: R. i T. C. po [...] części każdy z nich. Ponadto nie uszło uwadze Sądu, że w aktach administracyjnych znajduje się oświadczenie T. C., w którym wyraził zgodę na wstąpienie wnioskodawcy w miejsce spadkodawcy w sprawie przyznania mu pomocy na podstawie § 13zzo rozporządzenia. Powyższe okoliczności nie mogą być jednak skutecznym argumentem za przyznaniem ww. pomocy wnioskodawcy.
Podmiotem uprawnionym do przyznania wnioskowanej pomocy, która jak słusznie zauważył organ II instancji była pomocą o charakterze incydentalny, kryzysowy i przejściowy, była dedykowana producentom rolnym/rolnikom, którzy zmuszeni byli dokonać sprzedaży określonych płodów rolnych po cenach niższych niż wynikałoby to z ekonomiki prowadzonego gospodarstwa, co stanowiło zagrożenie dla utraty płynności finansowej tego gospodarstwa. Bezspornym w tej sprawie jest, że sprzedaży takiej dokonało G. prowadzone w formie spółki cywilnej, czyli inny podmiot, inny producent rolny.
W sytuacji, gdy współposiadacz, jeden z dwóch wspólników spółki cywilnej umiera to uprawnionym do złożenia wniosku o pomoc w obowiązującym terminie składania wniosków był współposiadacz gospodarstwa, po uprzednim uzyskaniu numeru identyfikacyjnego w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Nowy numer identyfikacyjny jest niezbędny bowiem pierwotny podmiot -spółka cywilna przestał istnieć. Natomiast w rozpoznawanej sprawie wnioskodawcą przedmiotowej pomocy był co prawda spadkobierca, ale jedynie jednego ze wspólników, przede wszystkim jednak wystąpił on o przedmiotową pomoc jako odrębny producent rolny prowadzący indywidualne gospodarstwo rolne, zarejestrowane pod odrębnym numerem ewidencyjnym, niczym nie powiązane z G.
Co istotne należy podkreślić, że w kontrolowanej sprawie ustawodawca nie zdecydował się na możliwość wstąpienia następcy prawnego do toczącego się postępowania, co oznacza że zrezygnował z możliwości przyznania pomocy w przypadku kontynuacji działalności przez następcę prawnego.
W konsekwencji skarżący jako odrębny rolnik nie był uprawniony do otrzymania niniejszej płatności. Inną sprawą są rozliczenia spadkobierców J. C. jako wspólnika spółki cywilnej pn. G., nie mają jednak one żadnego znaczenia z punktu widzenia zasad przyznania wnioskowanej pomocy.
Sąd zatem oddalił skargę jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI