Orzeczenie · 2023-05-25

III SA/WR 442/22

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2023-05-25
NSAAdministracyjneWysokawsa
ZUSskładkiterminyCOVID-19postępowanie administracyjnedoręczeniaprzywrócenie terminuzasada informowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzającą uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sprawa dotyczyła wniosku P. Ł. o ponowne rozpatrzenie decyzji odmawiającej umorzenia zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek. Decyzja pierwszoinstancyjna została uznana za doręczoną w dniu 22 listopada 2021 r., co oznaczało, że termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie upłynął 6 grudnia 2021 r. Wniosek wpłynął do ZUS 24 stycznia 2022 r. Sąd uznał, że choć formalnie wniosek został złożony po terminie, to ZUS naruszył prawo, nie stosując przepisów szczególnych wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19. Artykuł 15zzzzzn2 ustawy COVID-19 nakładał na organ obowiązek zawiadomienia strony o uchybieniu terminu i wyznaczenia 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Ponadto, sąd podkreślił naruszenie zasady informowania stron (art. 9 k.p.a.), wskazując, że organ powinien był udzielić skarżącemu wyjaśnień dotyczących możliwości merytorycznego procedowania wniosku, zamiast od razu wydawać decyzję o uchybieniu terminu. W związku z tymi uchybieniami proceduralnymi, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów szczególnych dotyczących COVID-19 w kontekście terminów administracyjnych oraz stosowanie zasady informowania stron przez organy administracji.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego okresu obowiązywania stanu epidemii i przepisów z nim związanych. Zasada informowania stron jest ogólna, ale jej zastosowanie w tym kontekście jest kluczowe.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej, stwierdzając uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w okresie stanu epidemii COVID-19, ma obowiązek zastosować przepisy szczególne dotyczące zawiadomienia strony o uchybieniu terminu i wyznaczenia terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma obowiązek zastosować przepisy szczególne (art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19), które nakładają obowiązek zawiadomienia strony o uchybieniu terminu i wyznaczenia 30-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy o COVID-19 wprowadziły szczególny obowiązek informacyjny organu w przypadku uchybienia terminu przez stronę w okresie stanu epidemii. Organ powinien zawiadomić stronę o uchybieniu i wyznaczyć jej 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

Czy organ administracji publicznej, przed wydaniem decyzji o stwierdzeniu uchybienia terminu, powinien udzielić stronie wyjaśnień dotyczących okoliczności prawnych wpływających na jej prawa i obowiązki, zgodnie z zasadą informowania (art. 9 k.p.a.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ powinien udzielić stronie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek z urzędu, aby strona nie poniosła szkody na skutek nieznajomości prawa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organ naruszył art. 9 k.p.a., nie udzielając skarżącemu wyjaśnień, iż uchybił termin do złożenia wniosku i że warunkiem skutecznego procedowania jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Organ powinien był poinformować stronę o konieczności złożenia takiego wniosku.

Czy doręczenie decyzji w trybie zastępczym (art. 44 k.p.a.) w okresie stanu epidemii COVID-19 jest skuteczne bez uwzględnienia szczególnych przepisów dotyczących terminów?

Odpowiedź sądu

Doręczenie w trybie zastępczym może być skuteczne, jednakże organ musi uwzględnić szczególne przepisy dotyczące terminów i obowiązków informacyjnych w okresie epidemii.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że doręczenie decyzji z 2 listopada 2021 r. było skuteczne w dniu 22 listopada 2021 r. zgodnie z art. 44 k.p.a., jednakże organ nie zastosował przepisów szczególnych dotyczących COVID-19, które nakładały na niego dodatkowe obowiązki informacyjne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja ZUS stwierdzająca uchybienie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy została uchylona z powodu naruszenia przepisów postępowania.

Przepisy (11)

Główne

ustawa COVID-19 art. 15zzzzzn[2] § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii terminów do dokonania czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu i wyznacza termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.

k.p.a. art. 134

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron przez organ.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 127 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.u.s. art. 83b § ust. 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

k.p.a. art. 129 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Termin 14 dni do wniesienia odwołania/wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

k.p.a. art. 44

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczenie w zastępstwie, w tym dwukrotne awizowanie.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ obowiązków informacyjnych wynikających z art. 15zzzzzn2 ustawy COVID-19. • Naruszenie przez organ zasady informowania stron (art. 9 k.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

organ nie wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 9 k.p.a. • na skutek nieznajomości prawa strona nie poniosła szkody • organ powinien był czuwać nad tym, aby na skutek nieznajomości prawa strona nie poniosła szkody • organ powinien był udzielić stronie należytego i wyczerpującego wyjaśnienia m. in. o okolicznościach prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków

Skład orzekający

Andrzej Nikiforów

sędzia

Anna Kuczyńska-Szczytkowska

sprawozdawca

Katarzyna Borońska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów szczególnych dotyczących COVID-19 w kontekście terminów administracyjnych oraz stosowanie zasady informowania stron przez organy administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego okresu obowiązywania stanu epidemii i przepisów z nim związanych. Zasada informowania stron jest ogólna, ale jej zastosowanie w tym kontekście jest kluczowe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy nadzwyczajne (COVID-19) wpływają na standardowe procedury administracyjne i jak ważne jest przestrzeganie przez organy obowiązków informacyjnych wobec obywateli.

COVID-19 a terminy w ZUS: Sąd przypomina o obowiązkach organów!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst