III SA/Wr 44/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki na decyzję odmawiającą wydania zezwolenia na sprzedaż alkoholu w pobliżu szkół, uznając lokalizację za niezgodną z uchwałą rady miejskiej.
Spółka M. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję odmawiającą wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w pobliżu szkół. Organy administracji, opierając się na uchwale Rady Miejskiej Wrocławia, uznały, że planowana lokalizacja punktu sprzedaży znajduje się w "najbliższej okolicy" obiektów chronionych (szkół), co jest niedopuszczalne. Sąd administracyjny zgodził się z tym stanowiskiem, podkreślając, że skarpa i teren szkoły nie stanowią wystarczającej przeszkody uniemożliwiającej dostęp i kontakt wzrokowy/słuchowy, a ochrona dzieci jest nadrzędnym celem.
Sprawa dotyczyła skargi M. Sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, która utrzymała w mocy postanowienie Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych odmawiające wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Powodem odmowy była niezgodność lokalizacji planowanego punktu sprzedaży z uchwałą Rady Miejskiej Wrocławia nr LX/1424/18, która zakazuje usytuowania takich punktów w "najbliższej okolicy" obiektów chronionych, w tym szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Spółka argumentowała, że planowany punkt w pasie zieleni nad rzeką, z jednej strony ograniczony skarpą, nie znajduje się w najbliższej okolicy szkół, a skarpa i teren szkoły nie stanowią trwałej przeszkody uniemożliwiającej dostęp i kontakt wzrokowy/słuchowy. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznały jednak, że skarpa nie jest wystarczającą przeszkodą, a teren szkoły, w tym tereny przyległe służące celom edukacyjnym (jak ogród sensoryczny czy M.1), należy traktować jako miejsca chronione. Sąd podkreślił, że celem ustawy i uchwały jest ochrona dzieci przed negatywnymi skutkami spożywania alkoholu, a interpretacja pojęcia "najbliższej okolicy" powinna uwzględniać zasady logiki i doświadczenia życiowego, dążąc do maksymalnego ograniczenia kontaktu między punktem sprzedaży a obiektami chronionymi. Sąd oddalił skargę, uznając, że lokalizacja punktu sprzedaży alkoholu w bezpośrednim sąsiedztwie terenów szkolnych narusza przepisy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, teren szkoły oraz tereny pozostające w jej trwałym zarządzie i służące realizacji zadań oświatowych lub wychowawczych są traktowane jako miejsca chronione, a ich bezpośrednie sąsiedztwo z punktem sprzedaży alkoholu jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarpa i teren szkoły nie stanowią wystarczającej przeszkody uniemożliwiającej dostęp i kontakt wzrokowy/słuchowy z planowanym punktem sprzedaży alkoholu. Ochrona dzieci przed negatywnymi skutkami spożywania alkoholu jest nadrzędnym celem, a lokalizacja punktu sprzedaży w bezpośrednim sąsiedztwie terenów szkolnych narusza przepisy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
u.w.t.p.a. art. 18 § ust. 3a
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
u.w.t.p.a. art. 12 § ust. 1 i 2
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
uchwała nr LX/1424/18 art. § 4
Uchwała Rady Miejskiej Wrocławia
uchwała nr LX/1424/18 art. § 2
Uchwała Rady Miejskiej Wrocławia
Pomocnicze
u.w.t.p.a. art. 2¹ § ust. 1 pkt 1
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi
Pomocnicza definicja "najbliższej okolicy" jako obszaru mierzonego od granicy obiektu, zamkniętego trwałą przeszkodą faktyczną.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1 w związku z § 2 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 43 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Lokalizacja planowanego punktu sprzedaży alkoholu znajduje się w "najbliższej okolicy" obiektów chronionych (szkół), co jest niezgodne z uchwałą rady miejskiej. Skarpa i teren szkoły nie stanowią wystarczającej przeszkody uniemożliwiającej dostęp i kontakt wzrokowy/słuchowy z punktem sprzedaży alkoholu. Ochrona dzieci przed negatywnymi skutkami spożywania alkoholu jest nadrzędnym celem, a lokalizacja punktu sprzedaży w bezpośrednim sąsiedztwie terenów szkolnych narusza przepisy. Tereny szkolne są obiektami chronionymi przez cały czas, niezależnie od godzin otwarcia szkoły lub faktycznego przebywania w niej uczniów.
Odrzucone argumenty
Planowany punkt sprzedaży alkoholu znajduje się w pasie zieleni o szerokości ok. 15m, z jednej strony ograniczonym korytem rzeki, z drugiej betonową skarpą o wysokości ok. 6,5m. Skarpa i teren szkoły nie stanowią trwałej przeszkody uniemożliwiającej dostęp i kontakt wzrokowy/słuchowy. Uchwała nr LX/1424/18 w §4 wskazuje zamknięty katalog obiektów chronionych, wśród których nie wymienia "terenu zarządzanego przez szkołę" czy "miejsca przebywania dzieci w sposób zorganizowany". Zakaz usytuowania punktu sprzedaży alkoholu w pobliżu szkoły powinien uwzględniać "okoliczności konkretnego stanu faktycznego, takich jak - w tym wypadku - choćby okres i godziny otwarcia punktu". Nie jest możliwe całkowite zamknięcie i odizolowanie obszaru chronionego trwałą przeszkodą.
Godne uwagi sformułowania
"najbliższa okolica" - pojęcie należy interpretować zgodnie z potocznym rozumieniem, uwzględniając cele ustawy i zasady logiki. Skarpa nie stanowi trwałej przeszkody, uniemożliwiającej dostęp do miejsca sprzedaży napojów alkoholowych. Teren położony nad skarpą znajduje się w zarządzie Z. oraz L. - publicznych szkół podstawowych i ponadpodstawowych, a więc miejsc chronionych. Pojęcie "nie dopuszcza się" nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych, bezsprzecznie szkołę uznano za miejsce lub obiekt chroniony.
Skład orzekający
Andrzej Nikiforów
przewodniczący
Katarzyna Borońska
sprawozdawca
Barbara Ciołek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"najbliższej okolicy\" w kontekście lokalizacji punktów sprzedaży alkoholu w pobliżu szkół oraz znaczenie ochrony dzieci."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów uchwały Rady Miejskiej Wrocławia i może wymagać analizy lokalnych regulacji w innych miastach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu lokalizacji punktów sprzedaży alkoholu w pobliżu szkół, co ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo dzieci i młodzieży. Interpretacja pojęcia "najbliższej okolicy" jest kluczowa dla wielu przedsiębiorców i samorządów.
“Czy sprzedaż alkoholu tuż obok szkoły jest legalna? Sąd rozwiewa wątpliwości.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wr 44/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2024-10-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-02-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Andrzej Nikiforów /przewodniczący/ Barbara Ciołek Katarzyna Borońska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6041 Profilaktyka i rozwiązywanie problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży, zasad usytuowania miejsc Hasła tematyczne Koncesje Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 165 art. 18 ust. 3a Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Nikiforów Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Borońska (sprawozdawca) Sędzia WSA Barbara Ciołek po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 9 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 5 października 2023 r. nr SKO 4401.23.2023 w przedmiocie negatywnej opinii wniosku o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) oddala skargę w całości. Uzasadnienie Jak wynika z akt sprawy, Spółka M. sp. z o.o. z siedzibą we W. (dalej: skarżąca, strona, Spółka) złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych powyżej 4,5% do18% zawartości alkoholu oraz na piwo, przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży w [...] – B., obręb pi. [...],[...], dz. [...] we W. [...] miał być zlokalizowany na nabrzeżu O., na terenie znajdującym się poniżej skarpy, na której znajdowały się m.in. tereny należące do Z. przy ul. [...] oraz L. przy ul. [...] we W. Postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2023 r. (nr KRPA/303/B/z/2023) Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych we Wrocławiu (dalej również KRPA) negatywnie zaopiniowała złożony wniosek wskazując na niezgodność lokalizacji punktu sprzedaży napojów alkoholowych z zapisami uchwały Rady Miejskiej Wrocławia nr LX/1424/18 w sprawie zasad usytuowania punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych na terenie Wrocławia (Dz. Urz. Woj. Doln. z dnia 28 sierpnia 2018 r. poz. 4101) – dalej także: uchwala nr LX/1424/18, w związku z lokalizacją w najbliższej okolicy punktu sprzedaży publicznej szkoły podstawowej i ponadpodstawowej, tzn. ww. Z. przy ul. [...] oraz L. przy ul. [...] we W. Spółka złożyła zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji , w którym zarzuciła KRPA we Wrocławiu naruszenie: - § 2 ust. 2 wskazanej wyżej uchwały w związku z art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez ich niewłaściwą interpretację w zakresie pojęcia "najbliższej okolicy"; - § 4 pkt 1 wskazanej wyżej uchwały poprzez niewłaściwą interpretację w zakresie pojęcia obiektu chronionego w postaci publicznej lub niepublicznej szkoły podstawowej lub ponadpodstawowej; - art. 77 § 1 i art. 80 w związku z art. 7 Kpa poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i błędne przyjęcie, że położenie punktu stanowi najbliższą okolicę szkół publicznych oraz że pomiędzy punktem sprzedaży a obiektami chronionymi nie istnieje trwała przeszkoda o charakterze faktycznym; - art. 77 § 1 i art. 80 w związku z art. 7 Kpa poprzez dowolne i bezpodstawne przyjęcie, nie poparte postępowaniem dowodowym, że pomiędzy punktem sprzedaży a obiektami chronionymi jest możliwy nieograniczony kontakt słuchowy i wzrokowy. Spółka wniosła o przeprowadzenie dowodów: z projektu (wizualizacji) punktu sprzedaży i umowy dzierżawy na okoliczność jego umiejscowienia; wydruk z Facebooka dotyczący wydarzeń w P., M.2, H. na okoliczność istnienia stref dla dzieci w [...] oraz prowadzenia przez te punkty wydarzeń dla dzieci; zdjęcia z poziomu punktu sprzedaży na teren S. na okoliczność braku kontaktu wzrokowego pomiędzy punktem a obiektem; wydruk z Google Maps na okoliczność umiejscowienia punktów sprzedaży alkoholu obok W.1. Postanowieniem z dnia 5 października 2023 r. (SKO 4401.23.2023) SKO utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W ocenie Kolegium, KRPA we Wrocławiu zobligowana była do wydania opinii negatywnej na temat lokalizacji miejsca stałego punktu podawania napojów alkoholowych, przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży, jako że usytuowanie ww. punktu było niezgodne z wymogami wynikającymi z § 2 i §4 uchwały z dnia 23 sierpnia 2018 r. nr LX/1424/18, które nie dopuszczały usytuowania punktu podawania napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży (§4) i usytuowania stałego punktu sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży lub podawania napojów alkoholowych (§2) jeżeli w najbliższej okolicy tych punktów znajduje się obiekt chroniony. Za taki obiekt ww. uchwała uznaje m.in. publiczną lub niepubliczną szkołę podstawową lub ponadpodstawową. Ponieważ prawodawca lokalny nie wprowadził własnej definicji pojęcia "najbliższej okolicy" , SKO odwołał się do art. 2¹ ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Przy tym, zdaniem organu, pojęcie "najbliższa" należy interpretować zgodnie z jego potocznym rozumienie, jako obszar rozciągający się dookoła jakiegoś terenu, stanowiący jego bezpośrednie otoczenie, będący w niewielkiej odległości, przylegający do czegoś. Z ustaleń KRPA we Wrocławiu wynika natomiast, że pas zieleni, na którym ma być zlokalizowane miejsce sprzedaży napojów alkoholowych, z jednej strony graniczy z korytem rzeki, a z drugiej skarpą o wysokości ok. 6,5 metra. Teren położony nad skarpą znajduje się w zarządzie Z. oraz L. - publicznych szkół podstawowych i ponadpodstawowych, a więc miejsc chronionych, o których mowa w § 4 pkt 1 uchwały z dnia 23 sierpnia 2018 r. nr LX/1424/18. W ocenie Kolegium nie ulega przy tym wątpliwości, że miejscem chronionym jest nie tylko sam budynek szkoły, ale także teren położony wokół niej, pozostający w zarządzie placówki oświatowej i służący realizacji zadań z zakresu oświaty i wychowania, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie. Na terenie należącym do Z. zorganizowano ogród sensoryczny, a na terenie w trwałym zarządzie L. zlokalizowana jest M.1, służąca realizacji zajęć dla dzieci i młodzieży. Kolegium podkreśliło, że nawet jeśli teren w trwałym zarządzie Z. nie służyłby realizacji zajęć lekcyjnych dla uczniów tej szkoły, to nadal pozostaje miejscem należącym do szkoły ponadpodstawowej, a więc miejscem chronionym w rozumieniu §2 i §4 uchwały z 23 sierpnia 2018 r. nr LX/1424/18. Jeśli zatem, tak jak chce żaląca się Spółka, interpretować obowiązujące przepisy zgodnie z celem ustawy, forma prawna władania nieruchomością czy odległość terenu przyległego do szkoły od wejścia głównego do budynku szkoły nie powinna stanowić usprawiedliwienia dla lokalizacji miejsca sprzedaży napojów alkoholowych w bezpośrednim sąsiedztwie terenu służącego realizacji zajęć dla dzieci i młodzieży szkolnej. Jak zauważyło dalej SKO, obszar chroniony, zgodnie z przywołaną wyżej definicją ustawową, powinien także być zamknięty trwałą przeszkodą, uniemożliwiającą dostęp do miejsca sprzedaży napojów alkoholowych. W ocenie Kolegium o kwalifikacji wskazanego przez Spółkę miejsca sprzedaży napojów alkoholowych jako najbliższej okolicy szkół podstawowej i ponadpodstawowej przesądzają istniejące rozwiązania komunikacyjne - w trakcie oględzin ustalono, że przejściem do miejsca sprzedaży napojów alkoholowych będą schody wbudowane w skarpę. Skarpa nie stanowi zatem trwałej przeszkody, uniemożliwiającej dostęp do miejsca sprzedaży napojów alkoholowych, gdyż to właśnie w skarpie znajduje się dojście do tego miejsca. Nie bez znaczenia jest także i ta okoliczność, że dojście do schodów wbudowanych w skarpę następuje przez teren zamknięty, w zarządzie L., ogrodzony płotem, z ograniczonym dostępem przez zamykaną furtkę. Okoliczność ta potwierdza, że miejsce sprzedaży napojów alkoholowych znajdowałoby się w bezpośrednim otoczeniu, czy inaczej mówiąc w najbliższej okolicy miejsc chronionych - szkoły podstawowej i ponadpodstawowej. Wbrew przy tym zarzutom zażalenia skarpa nie stanowi także dostatecznej przeszkody, uniemożliwiającej kontakt wzrokowy i głosowy. Podobnie należy ocenić usytuowanie betonowego placu pomiędzy terenem zielonym , dzierżawionym przez Spółkę, a schodami w skarpie . Na postanowienie strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę, w której ponowiła zarzuty i wnioski dowodowe zawarte w zażaleniu. W uzasadnieniu skargi szczególności skarżąca podniosła, że w sprawie organ dokonał błędnych ustaleń w kwestii umiejscowienia planowanego punktu sprzedaży alkoholu w najbliższej okolicy obiektu chronionego, z uwagi a niewłaściwą wykładnię pojęcia "najbliższej okolicy". Zdaniem skarżącej spółki , wobec braku definicji tego pojęcia w uchwale, przy ustaleniu jego zakresu znaczeniowego należy kierować się zasadami logiki i doświadczenia życiowego, a także konkretnego stanu faktycznego, przy porównaniu tego stanu faktycznego z sytuacją innych podmiotów, posiadających już zezwolenie na sprzedaż alkoholu. Skarżąca podkreśliła, że planowany punkt sprzedaży alkoholu ma być zlokalizowany w pasie zieleni o szerokości ok. 15m, z jednej strony ograniczonym korytem rzeki, z drugiej betonową skarpą o wysokości ok. 6,5m. Zejście do punktu możliwe jest schodami wbudowanymi w skarpę, znajdującymi się na początku tego pasa zieleni i wymaga przejścia brukowanego pasa nad rzeką. Dojście zaś do schodów znajduje się na terenie będącym w trwałym zarządzie L., na którym funkcjonuje M.1, jednak według wiedzy skarżącej zajęcia odbywają się tam w ramach sekcji [...], a nie działalności L.. Podkreśliła, że uchwała nr LX/1424/18 w §4 wskazuje zamknięty katalog obiektów chronionych, wśród których Ne wymienia "terenu zarządzanego przez szkołę" czy też "miejsca przebywania dzieci w sposób zorganizowany". Wskazała następnie, że we Wrocławiu funkcjonuje wiele tzw. [...], przy których wydzielane są place zabaw dla dzieci oraz organizowane zajęcia z udziałem dzieci lub dla nich dedykowane. Skarżąca podkreśliła również, że nie jest możliwe całkowite zamknięcie i odizolowanie obszaru chronionego trwałą przeszkodą, o jakiej mowa w art. 2¹ ust. 1 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Odpowiadając na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie - jak w niniejszym wypadku - w sprawach skarg na postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – jednolity tekst: Dz. U. z2024 r., poz. 935) - dalej: p.p.s.a., w tym również na postanowienia wydawane przez samorządowe kolegia odwoławcze. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego skontrolowanego orzeczenia, ale tylko w razie stwierdzenia co najmniej jednego z naruszeń prawa wymienionych w art. 145 § 1 p.p.s.a. Z drugiej jednak strony, jeśli zakwestionowane rozstrzygnięcie podjęto zgodnie z przepisami, skarga podlega oddaleniu, stosownie do dyspozycji art. 151 tej samej ustawy. Orzekając w ramach tak określonej kognicji i zgodnie ze wskazanymi zasadami kontroli sądowoadministracyjnej, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 18 ust. 3a ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2023 r., poz. 165) – dalej: ustawa o wychowaniu w trzeźwości. Według art. 18 ust. 1 ustawy, sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, wydaje się na podstawie pisemnego wniosku przedsiębiorcy (art. 18 ust. 2 ustawy). Stosownie do art. 18 ust. 3 ustawy zezwolenia, o których mowa w ust. 1, wydaje się oddzielnie na następujące rodzaje napojów alkoholowych: 1) do 4,5% zawartości alkoholu oraz na piwo; 2) powyżej 4,5% do 18% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa); 3) powyżej 18% zawartości alkoholu. Zgodnie natomiast z art. 18 ust. 3a ustawy, zezwolenia, o których mowa w ust. 3 art. 18 ustawy, organ zezwalający wydaje po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy, o których mowa w art. 12 ust. 1 i 2 ustawy. W myśl art. 12 ust. 2 ustawy, rada gminy ustala, w drodze uchwały, dla terenu gminy (miasta) liczbę punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5% alkoholu oraz (z wyjątkiem piwa), przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, jak i w miejscu sprzedaży. Zgodnie zaś z art. 12 ust. 2 ustawy, rada gminy ustala, w drodze uchwały, zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Opinia gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, o której mowa w art. 18 ust. 3a ustawy, przybiera formę postanowienia, wydawanego w trybie art. 106 kpa. Zgodnie z treścią § 4 uchwały Nr LX/1424, nie dopuszcza się usytuowania stałego punktu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży, jeżeli w najbliższej okolicy tego punktu znajduje się co najmniej jedno spośród następujących miejsc lub obiektów chronionych: 1) publiczna lub niepubliczna szkoła podstawowa lub ponadpodstawowa; 2) młodzieżowy ośrodek wychowawczy; 3) młodzieżowy ośrodek socjoterapii; 4) specjalny ośrodek szkolno - wychowawczy lub specjalny ośrodek wychowawczy; 5) placówka opiekuńczo - wychowawcza typu socjalizacyjnego lub interwencyjnego; 6) placówka leczenia uzależnień; 7) Wrocławski Ośrodek Pomocy Osobom Nietrzeźwym. Zgodnie zaś z § 2 ust. 1 wskazanej wyżej uchwały warunkiem dopuszczalności usytuowania stałego punktu sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży lub stałego punktu podawania napojów alkoholowych jest brak w najbliższej okolicy tych punktów miejsc lub obiektów chronionych, o których mowa w § 3 lub § 4 Uchwała stanowi również, że najbliższą okolicę wyznacza się od ogólnodostępnego wejścia do punktu sprzedaży lub podawania napojów alkoholowych, a w przypadku posadowienia obiektu na terenie ogrodzonym, od ogólnodostępnego wejścia zlokalizowanego w ogrodzeniu trwałym (§ 2 ust. 2). W przypadku, gdy punkt sprzedaży lub podawania napojów alkoholowych, o którym mowa w § 3 lub 4, posiada więcej niż jedno ogólnodostępne wejście, najbliższą okolicę wyznacza się od tego z nich, które znajduje się bliżej obiektu chronionego (ust. 3). Uchwała Rady Miejskiej Wrocławia nie podaje odległości, która określałaby i konkretyzowała obszar "najbliższej okolicy". Zgodnie z potocznym rozumieniem (do którego również odwołano się w zaskarżonym postanowieniu) najbliższa okolica to obszar rozciągający się dookoła jakiegoś miejsca, stanowiący jego bezpośrednie otoczenie, obszar znajdujący się w niewielkiej odległości od danego miejsca (obiektu), przylegający do czegoś. Również wskazany w uchwale Nr LX/1424 sposób wyznaczenia "najbliższej okolicy" nie wskazuje (wzorem wcześniejszych unormowań) żadnego konkretnego dystansu, który wyznaczałby granice tego obszaru. Organ odwołuje się w tej sytuacji do art. 2¹ ust. 1 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, który definiuje najbliższą okolicy punktu sprzedaży napojów alkoholowych jako "obszar mierzony od granicy obiektu, zamknięty trwałą przeszkodą o charakterze faktycznym", w dalszej części zawierając przykładowe wyliczenie tego rodzaju przeszkód ( taką jak krawędź jezdni, zabudowa, która ze względu na swój charakter uniemożliwia dostęp oraz kontakt wzrokowy i głosowy, mur bez przejść oraz ciek wodny bez bliskich przepraw). Jak słusznie zauważa organ, trwała, faktyczna przeszkoda jest – w ramach tak sformułowanej definicji – podstawową okolicznością, której istnienie zamyka obszar, o jakim mowa w art. 2¹ ust. 1 pkt 1 ustawy pkt 1 ustawy, stanowiąc w ten sposób granicę "najbliższej okolicy". Wymienione w art. 2¹ ust. 1 pkt 1 przeszkody natomiast niewątpliwie w różny sposób i w różnym stopniu mogą realizować te ograniczenia: od całkowitego odizolowania punktu chronionego, zarówno w zakresie dostępu, jak i kontaktu wzrokowego i słuchowego, poprzez jego znaczące ograniczenie. O ile bowiem np. krawędź jezdni z pewnością utrudnia dostęp do miejsca sprzedaży alkoholu, to go nie uniemożliwia całkowicie (z uwagi choćby na dopuszczalność przekraczania jezdni w określonych miejscach) oraz nie wyłącza kontaktu wzrokowego, a w wielu przypadkach nawet słuchowego (podobnie jak wskazany ciek wodny). Sąd stoi jednocześnie na stanowisku, że powyższa definicja ustawowa, jako że nie została sformułowana w ustawie w odniesieniu do warunków lokalizacji punktów sprzedaży alkoholu i znajduje zastosowanie w innych sytuacjach opisanych w ustawie, nie powinna być, przy interpretacji przepisów ww. uchwały, stosowana bezpośrednio, ale rzeczywiści ma charakter pomocniczy, wyznaczając kierunek wykładni pojęcia zawartego w uchwale (por. np. wyrok WSA we Wrocławiu z 22 listopada 2018 r. sygn. akt III SA/Wr 313/18). Interpretacja pojęcia "najbliższej okolicy" powinna uwzględniać przede wszystkim cele ustawy o wychowaniu w trzeźwości, których realizację ma zapewnić i doprecyzowuje ta uchwała. Celem tym jest natomiast m.in. ochrona dzieci przed negatywnymi skutkami zjawiska spożywania alkoholu, która powinna się – świetle zapisów ustawy i uchwały – realizować przez stworzenie realnych, funkcjonalnych ograniczeń oddziaływania placówek sprzedaży i podawania alkoholu na obiekty podlegające ochronie, takie jak m.in. szkoły podstawowe czy ponadpodstawowe. Wreszcie, Komisja, organ wydający zezwolenia, a końcowo także Sąd, dokonując w konkretnej sprawie oceny, czy elementy stanu faktycznego odpowiadają pojęciu "najbliższej okolicy" w tym oceny charakteru przeszkód, o jakich mowa w art. 2¹ ust. 1 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości, powinny uwzględniać zasady logiki i doświadczenia życiowego, tak, by interpretacja powyższego pojęcia nie prowadziła w warunkach konkretnej sprawy do wniosków absurdalnych, nie znajdujących żadnego umocowania we wskazanym na wstępie celu objęcia szczególną ochroną obiektów, w których przebywają dzieci. Każdorazowo jednak ocena dostępności i kontaktu obiektu chronionego z miejscem podawania lub sprzedaży alkoholu powinna uwzględniać postulat maksymalnego, a przede wszystkim realnego ograniczenia tego kontaktu. Nie można natomiast zgodzić z argumentacją skarżącej, iż prawodawca lokalny, formułując wprost i bezwarunkowo zakaz usytuowania stałego punktu podawania napojów alkoholowych, przeznaczonych do spożycia w miejscu sprzedaży, jeżeli w najbliższej okolicy tego punktu znajduje się takie miejsce lub obiekt chroniony jak publiczna lub niepubliczna szkoła podstawowa lub ponadpodstawowa, w istocie chciał uwzględniać "okoliczności konkretnego stanu faktycznego, takich jak - w tym wypadku - choćby okres i godziny otwarcia punktu". Przede wszystkim treść § 2 i § 4 uchwały dotycząca lokalizacji punktu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych odnosi się wyraźnie tylko do elementów przestrzennych, podobnie jak pojęcie "okolicy". Również żaden z elementów przywołanej wyżej ustawowej definicji "najbliższej okolicy" nie odwołuje się do godzin otwarcia obiektu, w którym serwuje się lub sprzedaje napoje alkoholowe. Proponowana przez skarżącą interpretacja niewątpliwie poddaje w wątpliwość zagwarantowanie realizacji celu ustawy i wynikających z niej ograniczeń lokalizacji punktów sprzedaży i podawania napojów alkoholowych. Należy zauważyć, że na terenie placówek szkolnych, których dotyczy rozpoznawana sprawa, dzieci mogą niejednokrotnie przebywać także poza godzinami nauki. Skoro są to tereny przeznaczone na potrzeby kształcenia i wychowania, będące w świetle przepisów uchwały obiektami chronionymi, to taki status mają przez cały czas, nie zaś jedynie w godzinach , w których odbywają się zajęcia szkolne. Zgodzić się należy z Kolegium, że użyte w § 4 uchwały pojęcie "nie dopuszcza się" nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych, bezsprzecznie szkołę uznano za miejsce lub obiekt chroniony, w przepisie tym, jak i w całej uchwale brak jakichkolwiek postanowień, pozwalających stwierdzić, że sformułowany zakaz ma obowiązywać tylko w określonych dniach, miesiącach czy godzinach, tylko w czasie obecności dzieci w szkole albo tylko wówczas, gdy odbywają się zajęcia lekcyjne czy też że zakaz ten dotyczy fragmentu terenu szkoły, np. jej budynku. Sąd podziela również stanowisko organu, że w świetle postanowień uchwały Rady Miejskiej Wrocławia LX/1424/18 nie ma znaczenia, czy na terenie należącym do szkoły lub znajdującym się w jej trwałym zarządzie prowadzone są faktycznie w danym okresie zajęcia edukacyjne. Rację ma organ, że niezależnie od tego, jakiego rodzaju zajęcia odbywają się na terenie szkoły, czy szkoła prowadzi tam "swoją działalność edukacyjną", zgodnie z obowiązującymi przepisami miejscem chronionym jest nie tylko sam budynek szkoły, ale także teren położony wokół niej, w tym także pozostający w zarządzie placówki oświatowej i służący realizacji zadań z zakresu oświaty i wychowania. W tym kontekście za niezasadny należy uznać zarzut skargi, iż organ błędnie pojęcie obiektu chronionego odnosi także do terenu będącego w trwałym zarządzie szkoły. W uzasadnieniu skarżonego postanowienia Kolegium trafnie wskazało, że zgodnie z przepisami ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U z 2024 r., poz. 1145) forma ta daje placówce edukacyjnej prawo do korzystania z nieruchomości na cele należące do zakresu jej działania (art. 43 ust. 2 pkt 1) – a więc związane z edukacją i wychowaniem. Oznacza to również, że nawet jeśli przestrzeń ta jest w danym momencie wynajmowana lub dzierżawiona, to nie prowadzi to do trwałej zmiany sytuacji tego obszaru i nie może unicestwiać celów ustawy o wychowaniu w trzeźwości poprzez wyłączenie go z ochrony przed negatywnymi skutkami spożywania i sprzedaży alkoholu. Obszar taki co do zasady nadal stanowi część terenu szkoły, która powinna w każdym momencie, w zależności od potrzeb, móc na takim terenie swoje zadania realizować w sposób zgodny także z przepisami ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Zgodzić się więc należy z organem, że dokonywanie zatem ustaleń, kto prowadzi sekcję [...] i czy na określonym fragmencie terenu szkoły przebywają uczniowie, kiedy i jak długo, w świetle jasno sformułowanych przepisów uchwały jest bezprzedmiotowe. Sam fakt funkcjonowania M.1 nie pozbawia szkoły charakteru miejsca chronionego, gdyż byłoby to sprzeczne z wyraźnym brzmieniem § 4 uchwały, bez względu na to kiedy przebywają tam dzieci. Niemniej organ słusznie zwraca uwagę, że skarżąca posiłkując się wydrukami ze strony internetowej dotyczącymi funkcjonowania przystani [...] wybiórczo traktuje dostępne na nich informacje. Fakt, że ( jak wynika z tych informacji) zajęcia [...] odbywają się w godzinach popołudniowych, a w sobotę w godzinach przedpołudniowych, nie wyklucza wykorzystywania całego terenu należącego do L. do celów organizacji zajęć szkolnych, a z drugiej wskazuje, że w planowanych godzinach funkcjonowania miejsca sprzedaży napojów alkoholowych na terenie L. jak najbardziej będą przebywały dzieci. Dla oceny legalności skarżonego postanowienia bez znaczenia są więc także argumenty dotyczące funkcjonowania podobnych punktów pobliżu miejsc, w których przebywają dzieci. Kontroli w niniejszej sprawie nie podlegało przy tym wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych dla innych punktów sprzedaży alkoholu, w przypadku których warunki ich usytuowania również są zindywidualizowane i podlegają takiej też ocenie. W rozpoznawanej sprawie zgromadzony materiał dowodowy, w tym obszerna dokumentacja zdjęciowa i graficzna, potwierdza ustalenia KRPA i Kolegium, że lokalizacja miejsca sprzedaży napojów alkoholowych w pasie zieleni położonym na terenie bezpośrednio graniczącym z terenami dwóch szkół, nie odpowiada wymaganiom ustawy o wychowaniu w trzeźwości. Miejsce planowanej lokalizacji [...] niewątpliwie jest łatwo dostępne z terenu szkoły podstawowej i przedszkola, jak i L., bowiem schodów w skarpie nie można uznać za przeszkodę ograniczającą dostęp, podobnie jak ogrodzenia w którym znajduje się furtka. [...], w którym miałaby się odbywać sprzedaż jest też dobrze widoczny z położonego nad nim terenu Z., a konkretnie z ogródka sensorycznego – miejsca zabaw dzieci. W tych okolicznościach faktycznych nie można mówić o realnym ograniczeniu dostępu do miejsca sprzedaży napojów alkoholowych z terenu obiektów chronionych, a także o maksymalnym lub choćby wystarczającym ograniczeniu kontaktu wzrokowego i słuchowego z miejscem, gdzie na wolnym powietrzu będzie sprzedawany i konsumowany alkohol. Nie można w konsekwencji mówić o zabezpieczeniu przez lokalizację punktu sprzedaży napojów alkoholowych realizacji celu ustawy o wychowaniu w trzeźwości jakim jest ograniczenie dostępności dzieci i młodzieży do miejsc sprzedaży alkoholu, zwłaszcza w obliczu narastających problemów tej grupy z uzależnieniami. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. Nr 935 ze zm.) oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI