III SA/Wr 377/18Uchylenie kosztow egzekucyjnych nadmierne obciążenie wierzyciela 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę wierzyciela "A" na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. o obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 39.263,40 zł. Koszty te powstały w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec M. S. na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących zwrotu środków z realizacji programów europejskich. Po wyegzekwowaniu należności głównych, postępowanie zostało umorzone z uwagi na uchylenie decyzji stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych. Wierzyciel zarzucił organom naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. (sygn. akt SK 31/14), który stwierdził niezgodność przepisów art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. z Konstytucją z powodu braku określenia maksymalnej wysokości opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych, co prowadziło do nadmiernej ingerencji w prawo własności. Sąd administracyjny przychylił się do stanowiska wierzyciela, uznając, że organy egzekucyjne nie zastosowały się prawidłowo do wyroku TK, a naliczone koszty były nieadekwatne do faktycznego nakładu pracy i stopnia skomplikowania czynności egzekucyjnych. Sąd podkreślił, że opłaty egzekucyjne, zwłaszcza obciążające wierzyciela, powinny być powiązane z rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy, a nie stanowić jedynie sankcję pieniężną. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji i zasądził koszty postępowania na rzecz skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji w kontekście orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w sytuacjach umorzenia postępowania i obciążenia wierzyciela kosztami.
Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi po umorzeniu postępowania z powodu uchylenia podstawowych decyzji. Wymaga uwzględnienia wyroku TK SK 31/14.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wysokość opłat egzekucyjnych (opłaty za czynność i opłaty manipulacyjnej) naliczonych na wierzyciela, w sytuacji umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu uchylenia decyzji stanowiących podstawę jego prowadzenia, jest zgodna z przepisami prawa i orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wysokość naliczonych opłat egzekucyjnych była nadmierna i nieproporcjonalna do nakładu pracy organu egzekucyjnego, co narusza zasadę zakazu nadmiernej ingerencji wynikającą z Konstytucji RP, zgodnie z wyrokiem TK SK 31/14.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy egzekucyjne nie zastosowały się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 31/14, który wskazał na konieczność powiązania wysokości opłat egzekucyjnych z rzeczywistymi kosztami i nakładem pracy organu. Naliczone opłaty, zwłaszcza w sytuacji umorzenia postępowania, były oderwane od rzeczywistości i stanowiły nadmierne obciążenie dla wierzyciela.
Czy organ egzekucyjny prawidłowo obciążył wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, gdy postępowanie zostało umorzone z powodu uchylenia decyzji stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ egzekucyjny prawidłowo zastosował art. 64c § 3 u.p.e.a., obciążając wierzyciela kosztami, skoro postępowanie egzekucyjne było prowadzone na jego wniosek, a następnie umorzone z przyczyn leżących po stronie podstawy prawnej.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że zastosowanie art. 64c § 3 u.p.e.a. było prawidłowe, ponieważ w sytuacji uchylenia decyzji stanowiących podstawę tytułów wykonawczych i umorzenia postępowania, koszty egzekucyjne, które nie mogły być ściągnięte od zobowiązanego, obciążają wierzyciela.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64 § § 6
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 64c § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 64c § § 7
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 59 § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 59 § § 1 pkt 9
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 64 § 1 i 4 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię i określenie opłaty egzekucyjnej w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności, jako nadmiernej, pomimo braku faktycznego zajęcia wierzytelności i naruszenia nakazu wynikającego z wyroku TK SK 31/14. • Naruszenie art. 64 § 6 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię i określenie opłaty manipulacyjnej w wysokości 1% kwoty egzekwowanych należności, jako nadmiernej, naruszając nakaz wynikający z wyroku TK SK 31/14. • Naruszenie art. 64c § 4 u.p.e.a. poprzez obciążenie wierzyciela kosztami egzekucyjnymi w naliczonej wysokości, bez uwzględnienia nakazu wynikającego z wyroku TK SK 31/14. • Opłaty egzekucyjne nie mogą być oderwane od rzeczywistego nakładu pracy organu egzekucyjnego i podjętych czynności, co wynika z wyroku TK SK 31/14.
Godne uwagi sformułowania
organ egzekucyjny wyegzekwował w całości zaległości objęte tytułami wykonawczymi nr [...] i [...], natomiast z uwagi na uchylenie decyzji stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych, na wniosek wierzyciela, organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 roku umorzył toczące się wobec Zobowiązanego postępowanie egzekucyjne • organ egzekucyjny wydał postanowienie z [...] maja 2018 r. obciążył wierzyciela powstałymi w toku postępowania egzekucyjnego kosztami w wysokości 39.263,40 zł • TK orzekł o niekonstytucyjności przepisów, na podstawie których zostało wydane skarżone postanowienie, tzn. stwierdził, że przepis art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP • Sąd stwierdza, że w rozpatrywanej sprawie prawidłowo zastosowano regulację art. 64c § 3, § 7 u.p.e.a., skoro - w związku z uchyleniem decyzji i umorzeniem postępowania stanowiącego podstawę wystawienia przedmiotowych tytułów wykonawczych - organ egzekucyjny zwrócił koszty egzekucyjne zobowiązanemu i obciążył nimi wierzyciela. • TK pokreślił, że w takich sytuacjach opłaty te nie są formą zryczałtowanego wynagrodzenia organu prowadzącego egzekucję za podejmowane czynności, ale z perspektywy podmiotu obciążonego kosztami stają się jedynie sankcją pieniężną. […]
Skład orzekający
Magdalena Jankowska-Szostak
przewodniczący-sprawozdawca
Katarzyna Borońska
sędzia
Anetta Chołuj
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji w kontekście orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w sytuacjach umorzenia postępowania i obciążenia wierzyciela kosztami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi po umorzeniu postępowania z powodu uchylenia podstawowych decyzji. Wymaga uwzględnienia wyroku TK SK 31/14.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kosztów egzekucyjnych i ich zgodności z Konstytucją, co jest istotne dla wielu podmiotów objętych postępowaniami egzekucyjnymi. Pokazuje praktyczne skutki orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego.
“Czy koszty egzekucji mogą być oderwane od pracy urzędnika? Sąd administracyjny odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 39 263,4 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.