III SA/WR 305/06

III SA/Wr 305/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-08-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Chołuj
Krystyna Anna Stec /przewodniczący sprawozdawca/
Maciej Guziński
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 58 poz 515
art. 72  ust. 1
Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 7 marca 2003 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo o ruchu drogowym
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędzia WSA Asesor WSA Krystyna Anna Stec (sprawozdawca), Maciej Guziński, Anetta Chołuj, , Protokolant Katarzyna Dziok, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 16 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie odmowy rejestracji przyczepy marki Sanok D35 i umorzenie postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że uchylona decyzja nie może być wykonana.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. uchyliło decyzję Starosty P. z dnia [...] Nr [...] - którą odmówiono J. W. rejestracji przyczepy marki Sanok - i umorzyło postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że [...] J. W. wystąpił z wnioskiem o rejestrację przyczepy. Do wniosku dołączył fakturę dokumentującą zakup przyczepy od Spółdzielczego Gospodarstwa Rolnego w G. M., dokument identyfikacyjny pojazdu, zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz pismo likwidatora Spółdzielczego Gospodarstwa Rolnego w G. informujące o braku dokumentów dotyczących rejestracji przyczepy przez poprzednich właścicieli.
Wskazano, że Starosta P. pismem z [...] wezwał stronę do uzupełnienia brakujących dokumentów, a to dowodów przeniesienia własności przyczepy, począwszy od jej zakupu u producenta oraz wyciągu ze świadectwa homologacji lub odpisu decyzji zwalniającej pojazd od tego obowiązku - w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Wobec niezastosowania się strony do wezwania Starosta P. decyzją z [...] odmówił rejestracji pojazdu, wyjaśniając, że ze złożonych dokumentów nie wynika, iż przedmiotowa przyczepa była już rejestrowana a w związku z tym należało przedłożyć dowody przeniesienia praw własności począwszy od zakupu pojazdu od producenta oraz wyciągu ze świadectwa homologacji lub odpis decyzji zwalniającej pojazd z tego obowiązku.
W odwołaniu J. W. zarzucił, że załączona do wniosku faktura jest dowodem własności pojazdu a żądanie dowodów przeniesienia własności począwszy od wyprodukowania przyczepy jest nadinterpretacją przepisów. Twierdził, że przyczepy zakupionej w 1992 r. nie rejestrował do tej pory, gdyż nie poruszał się nią po drogach publicznych, Dodał, że poprzedni właściciele najprawdopodobniej też używali jej tylko do prac polowych w obrębie gospodarstwa rolnego i nie dokonali jej rejestracji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. przywołało pełne brzmienie przepisu art. 72 ust.1 ustawy z 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz.515 ze zm.) - wskazujący na podstawie jakich dokumentów dokonuje się rejestracji.
Nadto organ powołał przepisy rozrządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22.07.2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 133, poz. 1123 ze zm.). W szczególności wskazano, że § 2 ust.1 reguluje kwestię dokumentów, które dołącza się do wniosku o rejestracje pojazdu. Ust. 6 zaś wskazuje, jakie dokumenty dołącza się w przypadku zgłoszenia do pierwszej rejestracji nowego pojazdu, zakupionego na terytorium RP. Podniesiono, że § 4 ust.1 powołanego aktu wykonawczego wymienia dokumenty, które potwierdza prawo własności pojazdu, z kolei ust. 2 stanowi, iż w przypadku, gdy dane odnoszące się do zbywcy pojazdu zawarte w dowodzie własności pojazdu dołączonym do wniosku o rejestrację są niezgodne z danymi właściciela zawartymi w dowodzie rejestracyjnym i karcie pojazdu, (jeżeli była wydana) jako dowód własności wymagany do rejestracji rozumie się - co podkreślono - wszystkie dokumenty potwierdzające fakt przeniesienia prawa własności pojazdu.
Powołano też rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 27.09.2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Nr 192, poz. 1878 ze zm.). W szczególności wskazano, że według § 1 pkt 9 Instrukcji w sprawie rejestracji pojazdów (załącznik 1 do w/w rozporządzenia) przepis § 4 ust. 2-3 stosuje się odpowiednio i rejestrując taki pojazd do bazy danych, karty informacyjnej pojazdu oraz dokumentów pojazdu wpisuje się jako pierwszego właściciela pojazdu dane dokonującego pierwszej rejestracji. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z analizy powyższych przepisów wynika, że w przypadku, gdy właściciel nie dołączy do wniosku o rejestrację poprzedniego dowodu rejestracyjnego, wówczas obowiązany jest do przedstawienia wszystkich dokumentów potwierdzających fakt przeniesienia prawa własności począwszy od jego producenta. Wywodzono, że w razie niespełnienie tych wymogów rejestracja pojazdu nie może nastąpić, bowiem wniesione podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa.
Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie J. W. nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów, pomimo wezwania go przez organ I instancji. Tym samym, według Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L., brak było faktycznych i prawnych podstaw do merytorycznego załatwienia sprawy. W konsekwencji powyższego - jak wywodzono - rozstrzygniecie sprawy, mimo braku podstaw faktycznych i prawnych, skutkować musi - stosownie do art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego - uchyleniem decyzji Starosty P. i umorzeniem prowadzonego przez ten organ postępowania.
Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem J. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której domagał się uchylenia decyzji. Twierdził, że przedstawił wszystkie wymagane dokumenty, żądanie uzupełnienia tych dokumentów, w szczególności co do domagania się przez organ dowodów własności przyczepy począwszy od producenta, uważa za nieuzasadnione. Podniósł też, że przyczepa wyprodukowania w 1972 r. nie może mieć świadectwa homologacji, gdyż takie świadectwa wówczas nie obowiązywały. Skarżący nie zgodził się też z tym, że sprawa jest bezprzedmiotowa.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Po myśli art. 1 §1 i §2 ustawy z 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Wyżej powiedziane oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy). Podsumowując: sąd administracyjny ocenia czy kontrolowana decyzja administracyjna nie uchybia prawu (procesowemu i materialnemu) nie jest natomiast uprawniony do merytorycznego załatwienia sprawy.
Oceniając zaskarżoną decyzję administracyjną w granicach przedstawionej wyżej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przepis art. 138 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zawiera zamknięty katalog rozstrzygnięć jakie może wydać organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę - wobec skutecznie wniesionego odwołania.
Wśród rodzaju tych decyzji poza sporem mieści się typowa decyzja kasacyjna tzn. decyzja uchylająca zaskarżoną (odwołaniem) decyzję w całości i umarzająca postępowanie I instancji (art. 138 § 1 pkt 2 Kpa).
Organ odwoławczy nie ma jednak swobody w wyborze sposobu zakończenia sprawy. Uchylenie się przez organ odwoławczy od obowiązku ponownego rozpoznania sprawy i odstąpienie od merytorycznego rozstrzygnięcia musi mieć oparcie w prawie. Przepis art. 138 Kpa nie precyzuje wprawdzie przesłanek umorzenia postępowania, jednak nie powinno budzić wątpliwości, że umorzenie postępowania może nastąpić jedynie w zw. z art. 105 Kpa. Bezprzedmiotowość może wynikać z braku (pierwotnego czy to następczego) przedmiotu postępowania, podstawy prawnej, podstawy faktycznej jak i ze względów podmiotowych, dotyczących organu (i jego właściwości) oraz strony (w każdym stadium postępowania musi istnieć podmiot mający prawną pozycje strony).
W ocenie Sądu jednoznacznie stwierdzić należy, że tak pojmowana bezprzedmiotowość w niniejszej sprawie nie zachodzi. Organ odwoławczy - jak wynika z uzasadnienia decyzji - upatrywał podstaw do wydania decyzji o uchyleniu decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w tym, że strona, mimo wezwania, nie przedłożyła dokumentów, w ocenie organu wymaganych przepisami powołanymi w sprawie. Powyższe organ zinterpretował jako brak podstaw prawnych i faktycznych. Z takim stanowiskiem zdecydowanie nie można się zgodzić. Zwrócenia uwagi wymaga, że jeśli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisie prawa, to organ zobligowany jest wezwać wnoszącego do usunięcia braków w prawem przewidzianym terminie. Stanowi o tym art. 64 §2 Kpa, jednocześnie wskazując, że rygorem nieusunięcia braków jest pozostawienie podania bez rozpoznania. Bezsprzecznie przepis ten dotyczy braków formalnych a zatem braków, które uniemożliwiają nadanie sprawie toku, celem jej rozstrzygnięcia.
Powyższego nie można jednak mylić z brakiem dokumentów, które stanowić mają o zasadności zgłoszonego żądania.
Odróżniać nadto należy przypadki bezprzedmiotowości postępowania od braku przesłanek do uwzględnienia żądania strony.
Uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania przez organ odwoławczy oznacza, że sprawa nie została merytorycznie rozpoznana a zatem nie ma decyzji, która podlegałaby kontroli co do prawidłowości rozpatrzenia podania J. W. z punktu widzenia prawa materialnego, takie bowiem w sprawie nie zostało zastosowane.
Ponieważ jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. w uzasadnieniu decyzji zawarło wywody, co do przepisów prawa materialnego to odnosząc się do nich stwierdzić należy, że: skoro przepis wskazuje, na podstawie jakich dokumentów dokonuje się rejestracji, to brak tych dokumentów nie ma waloru braku formalnego. Nie można się też zgodzić z twierdzeniem, że skoro przepis (a to § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 22.07.2002 r.) stanowi, że w określonych tam okolicznościach dowodem własności są wszystkie dokumenty potwierdzające fakt przeniesienia prawa własności - to nie uzasadnia to stwierdzenia, że chodzi o dowody przeniesienia własności począwszy od producenta.
Z przyczyn procesowych, będących przedmiotem wcześniejszych wywodów, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jako wadliwa. Organ odwoławczy zobligowany będzie do merytorycznego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem poczynionych uwag.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.