III SA/Wr 258/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2025-10-03
NSAAdministracyjneŚredniawsa
egzekucja administracyjnaczynności egzekucyjneZUSwyczerpanie środków zaskarżeniadopuszczalność skargiprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę na czynności egzekucyjne ZUS z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Skarżąca wniosła skargę do WSA na czynności egzekucyjne ZUS dotyczące zajęcia wynagrodzenia i wierzytelności bankowych, nie wyczerpując przysługujących jej środków zaskarżenia. Sąd, powołując się na art. 52 § 1 p.p.s.a. i zasadę dwuinstancyjności, uznał skargę za niedopuszczalną. Zgodnie z przepisami, skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym, w tym po rozstrzygnięciu organu drugiej instancji. W związku z tym, sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę I. Z. na czynności egzekucyjne Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), dotyczące zajęcia wynagrodzenia za pracę oraz wierzytelności z rachunków bankowych. Skarżąca wniosła skargę bezpośrednio do sądu, podając jako podstawę zaskarżenia zawiadomienia o zajęciu z dnia 26 maja 2025 r. ZUS wniósł o odrzucenie skargi. Sąd, analizując przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), w szczególności art. 52 § 1 i § 2, podkreślił, że dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego wymaga uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że strona powinna skorzystać z wszelkich dostępnych jej środków, takich jak odwołanie, zażalenie czy ponaglenie, aż do uzyskania ostatecznego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji. W niniejszej sprawie skarżąca nie wyczerpała przysługujących jej środków zaskarżenia, w tym skargi na czynność egzekucyjną do organu egzekucyjnego oraz ewentualnego zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie tej skargi, zgodnie z art. 54 § 3 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skoro skarga do sądu administracyjnego mogła być wniesiona jedynie na ostateczne rozstrzygnięcie organu drugiej instancji, a skarżąca pominęła ten etap, sąd uznał skargę za niedopuszczalną. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., który stanowi podstawę do odrzucenia skargi w przypadku braku wyczerpania środków zaskarżenia, Sąd postanowił odrzucić skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym, w tym rozstrzygnięcia organu drugiej instancji.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Oznacza to, że strona musi skorzystać z wszystkich dostępnych środków prawnych w postępowaniu administracyjnym, aż do uzyskania ostatecznego rozstrzygnięcia organu drugiej instancji. W przypadku czynności egzekucyjnych, należy wnieść skargę na czynność egzekucyjną do organu egzekucyjnego, a następnie, w przypadku nieuwzględnienia skargi, skorzystać z zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 52 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna po wyczerpaniu środków zaskarżenia.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę w przypadkach wskazanych w tym przepisie, w tym pkt 6 - gdy skarga jest niedopuszczalna.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.

u.p.e.a. art. 54 § 3

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa termin i organ właściwy do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną.

u.p.e.a. art. 54 § 5

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga jest niedopuszczalna, ponieważ skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie wyręcza organów administracji i nie narusza podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania. Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Skład orzekający

Anna Kuczyńska-Szczytkowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Podstawowe zasady dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego, w szczególności wymóg wyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury skargi na czynności egzekucyjne w administracji, ale zasada wyczerpania środków zaskarżenia jest uniwersalna dla postępowań sądowoadministracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy podstawowych zasad postępowania sądowoadministracyjnego, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności, ale ważną dla prawników procesowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wr 258/25 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-10-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Kuczyńska-Szczytkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Finanse publiczne
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Anna Kuczyńska - Szczytkowska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Z. na czynności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie egzekucji postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
W dniu 26 czerwca 2025 r. wpłynęła do Sądu, przekazana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ZUS), skarga I. Z. (dalej: skarżąca) na czynności egzekucyjne ZUS.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podanie numeru i daty zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności, skarżąca wskazała, że przedmiotem jej skargi są zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę z 26 maja 2025 r. o wskazanych przez nią numerach i zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych z 26 maja 2025 r. o wskazanych przez nią numerach.
W odpowiedzi na skargę ZUS wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie – z ostrożności procesowej – o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej: "p.p.s.a." skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).
Z zestawienia powyższych przepisów wynika, że dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero w momencie, kiedy strona wyczerpie możliwość podważenia rozstrzygnięć organów administracji przy pomocy środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami, a więc kiedy w sprawie administracyjnej wypowiedziały się organy obu instancji.
Wyczerpanie środków zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 2 p.p.s.a. przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Obowiązek ten wynika z założenia, że Sąd nie wyręcza organów administracji i nie narusza podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania. Zasada dwuinstancyjności daje natomiast stronie prawo domagania się dwukrotnego, merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez organy administracyjne różnych instancji.
Od zaskarżonych w niniejszej sprawie czynności egzekucyjnych w postaci zawiadomień o zajęciu wynagrodzenia za pracę i zawiadomień o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego przysługiwała skarżącej skarga na czynność egzekucyjną, którą stosownie do art. 54 § 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r. poz. 132 ze zm.) dalej: u.p.e.a. należało wnieść do organu egzekucyjnego, który dokonał czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. W przypadku uwzględnienia skargi na czynność egzekucyjną organ uchyla zakwestionowaną czynność egzekucyjną lub usuwa stwierdzone wady czynności. W przypadku nieuwzględnienia skargi, organ oddala skargę postanowieniem. Natomiast stosownie do art. 54 § 5 u.p.e.a. na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy podkreślić należy, że wystąpienie ze skargą do Sądu powinno być poprzedzone nie tylko rozstrzygnięciem organu egzekucyjnego I instancji, lecz również zakończeniem postępowania drugoinstancyjnego, tj. wydaniem rozstrzygnięcia, które mogłoby dopiero stanowić przedmiot skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zasadą jest bowiem, że skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść na rozstrzygnięcia mające charakter ostateczny, a zatem takie na które stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca skierowała skargę na czynności egzekucyjne bezpośrednio do Sądu, czyli bez wyczerpania przysługujących jej środków prawnych przewidzianych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym, służących weryfikacji prawidłowości podjętej wobec niej czynności egzekucyjnej, z która się nie zgadza.
W świetle powyższego, wniesiona skarga była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu, gdyż zaskarżeniu do Sądu mogło podlegać tylko ostateczne rozstrzygnięcie organu drugiej instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI