III SA/Wr 218/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki J. sp. z o.o. w części dotyczącej obowiązku usunięcia odpadów ciekłych, ale uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej z powodu niewystarczających ustaleń faktycznych i proceduralnych.
Spółka J. sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Inspektora Sanitarnego nakazującą usunięcie odpadów ciekłych i zapewnienie prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej. Sąd administracyjny, podzielając stanowisko organu odwoławczego, uchylił decyzję w części dotyczącej instalacji kanalizacyjnej, wskazując na potrzebę doprecyzowania odpowiedzialności za niedrożność systemu i zapewnienia udziału wszystkich stron postępowania. Jednocześnie sąd utrzymał w mocy decyzję w części dotyczącej obowiązku usunięcia odpadów ciekłych, uznając, że spółka jako zarządca nieruchomości jest odpowiedzialna za ich składowanie w niewłaściwy sposób.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę J. sp. z o.o. na decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu, która częściowo uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia w zakresie zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej, a w pozostałej części utrzymała w mocy nakaz usunięcia odpadów ciekłych. Sprawa dotyczyła nieprawidłowej gospodarki ściekowej w budynku przy ul. [...] w J. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że decyzja organu I instancji w części dotyczącej instalacji kanalizacyjnej była przedwczesna. Brak było kluczowych ustaleń faktycznych co do tego, czy problem niedrożności dotyczy instalacji wewnętrznej, czy zewnętrznego systemu kanalizacyjnego, za który odpowiedzialność mógłby ponosić inny podmiot (np. P. sp. z o.o.). Ponadto, organ I instancji nie zapewnił udziału wszystkich potencjalnie zainteresowanych stron. W związku z tym, sąd uznał za zasadne uchylenie tej części decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Natomiast w części dotyczącej obowiązku usunięcia odpadów ciekłych, które były składowane w beczkach na sąsiedniej działce, sąd utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Stwierdzono, że spółka J. sp. z o.o., jako zarządca nieruchomości, jest odpowiedzialna za nieprawidłowe składowanie odpadów, które zostały wytworzone w związku z użytkowaniem budynku. Składowanie ścieków w beczkach na sąsiedniej działce nie stanowi prawidłowej gospodarki odpadami. Sąd oddalił skargę w całości, uznając, że w części dotyczącej odpadów ciekłych rozstrzygnięcie było prawidłowe, a w części dotyczącej instalacji kanalizacyjnej konieczne było ponowne postępowanie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, nałożenie tego obowiązku było przedwczesne z powodu braku kluczowych ustaleń faktycznych i proceduralnych.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że konieczne jest precyzyjne ustalenie, na którym odcinku systemu kanalizacyjnego występuje problem braku sprawności (instalacja wewnętrzna czy dalsze elementy systemu), kto ponosi za to odpowiedzialność, oraz czy zapewniono udział wszystkich stron postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 27 § ust. 1
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
u.ch.z. art. 22 § ust. 1
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Pomocnicze
ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej art. 12 § 2 pkt 1
Ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.c.p.g. art. 5 § ust. 1 pkt 3a
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.c.p.g. art. 5 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
u.z.z.w. art. 5 § ust. 1
Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków
u.z.z.w. art. 5 § ust. 2
Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające ustalenia faktyczne dotyczące odpowiedzialności za niedrożność instalacji kanalizacyjnej. Niezapewnienie udziału wszystkich stron postępowania administracyjnego. Odpowiedzialność zarządcy nieruchomości za nieprawidłowe składowanie odpadów ciekłych.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące naruszenia prawa i logiki w całości decyzji (w części dotyczącej odpadów ciekłych).
Godne uwagi sformułowania
decyzja w części dotyczącej obowiązku "zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej w budynku ma charakter samodzielny w rozumieniu przyjętym w wyroku NSA z 24 stycznia 2020 r., II OSK 660/18 w sprawie nie dokonano kluczowych ustaleń faktycznych, wyjaśniających czy problem niedrożności przewodów kanalizacyjnych występuje na odcinku wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej budynku, czy też na odcinku systemu kanalizacyjnego, za który odpowiedzialność ponosi P. sp. z o.o. w sprawie nie zapewniono udziału wszystkich stron tj. wszystkich podmiotów, których odpowiedzialność potencjalnie wchodzi w grę w niniejszej sprawie składowanie odpadów ciekłych w beczkach położonych na sąsiedniej działce nie jest natomiast postacią prawidłowej gospodarki odpadami i ściekami wykonywanej dla nieruchomości obejmującej działkę nr [...]
Skład orzekający
Anna Kuczyńska-Szczytkowska
sprawozdawca
Kamila Paszowska-Wojnar
przewodniczący
Magdalena Jankowska-Szostak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie odpowiedzialności za nieprawidłową gospodarkę ściekową i odpadową w budynkach wielostanowiskowych, znaczenie prawidłowego ustalenia granic instalacji wewnętrznej i zewnętrznego systemu kanalizacyjnego, konieczność zapewnienia udziału wszystkich stron w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z podziałem nieruchomości i odpowiedzialnością zarządcy, a także relacjami z przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje złożoność odpowiedzialności za problemy sanitarne w budynkach, szczególnie gdy w grę wchodzą różne podmioty i granice nieruchomości. Jest to ciekawy przykład zastosowania przepisów prawa administracyjnego i sanitarnego w praktyce.
“Kto odpowiada za ścieki? Sąd wyjaśnia zawiłości odpowiedzialności za niedrożną kanalizację i składowanie odpadów.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wr 218/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2025-11-20 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-06-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Anna Kuczyńska-Szczytkowska /sprawozdawca/ Kamila Paszowska-Wojnar /przewodniczący/ Magdalena Jankowska-Szostak Symbol z opisem 6205 Nadzór sanitarny Hasła tematyczne Nadzór budowlany Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 1985 nr 12 poz 49 art. 27 Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Anna Kuczyńska-Szczytkowska, (sprawozdawca), Protokolant specjalista Ewa Zawal, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 20 listopada 2025 r. sprawy ze skargi J. sp. z o.o. w J. na decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu z dnia 24 kwietnia 2025 r. Nr HK.906.1.2025.TL w przedmiocie wydania nakazów w przedmiocie usunięcia odpadów ciekłych oddala skargę w całości. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 24 kwietnia 2025 r. (nr HK.906.1.2025.TL) Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we Wrocławiu (dalej: DPWIS, organ II instancji, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w J. (dalej: PPIS, organ I instancji) z dnia 16 stycznia 2025 r., nr 101/25, nakazującej J. Sp. z o.o. w J. (dalej: strona skarżąca), doprowadzenie nieruchomości przy ul. [...] w J. [...] do należytego stanu higieniczno-sanitarnego, w celu zapobieżeniu zakażeniom i chorobom zakaźnym poprzez zapewnienie prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej w budynku [...] przy ul. [...] w J. [...] i usunięcie odpadów ciekłych z [...] pojemników i [...] beczek (łącznie [...] l) składowanych na dz. [...] w J. do oczyszczalni ścieków, działając na podstawie: art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 416 ze zm., dalej: ustawa o Państwowej Inspekcji Sanitarnej), art. 138 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm. dalej: k.p.a.), uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej obowiązku zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej w budynku [...] przy ul. [...] w J. [...] i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji; utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w części dotyczącej obowiązku usunięcia odpadów ciekłych z [...] pojemników i [...] beczek (łącznie [...] l) składowanych na dz. [...] w J. do oczyszczalni ścieków. Z akt administracyjnych sprawy oraz z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że dniu 7 maja 2024 r. przedstawiciele Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej: PPIS) w J. przeprowadzili kontrolę sanitarną, dotyczącą prowadzenia gospodarki ściekowej w budynku przy ul. [...] w J. Kontrola sanitarna przeprowadzona została w związku z wnioskiem Z. S.A. uzupełnionego o informacje zawarte w e-mail, co do adresu lokalizacji [...], w której nastąpił wyciek nieczystości. Budynek [...] przy ul. [...] w J. znajduje się na działce nr [...]. Działka ta, zgodnie z księgą wieczystą nr [...], stanowi własność gminy J. i pozostaje w użytkowaniu wieczystym C. sp. z o.o. w J. (dalej także: C.). W trakcie kontroli sanitarnej w [...] budynku [...], stwierdzono obecność kałuży cieczy na rozłożonej foliowej płachcie, a także słabo wyczuwalny odór ścieków. Według oświadczenia obecnego podczas kontroli świadka – S. J., ciecz sączy się z rury kanalizacyjnej pod sufitem, która jest zaślepiona. Ustalono także, że ścieki z budynku [...] odprowadzane są do studzienki kanalizacyjnej, która opróżniana jest [...] w miesiącu. Studzienka ta znajduje się od wewnętrznej strony budynku [...] przy ul. [...], na działce nr [...]. Nie przedstawiono umowy na odbiór ścieków lub faktur za ich odbiór. W wyniku przeprowadzonej kontroli wydane zostały zalecenia. W dniu 20 maja 2024 r. przedstawiciele PPIS w J. przeprowadzili kolejną kontrolę sanitarną w budynku [...], w wyniku której stwierdzono nieprawidłowości w utrzymaniu w należytym stanie nieruchomości przy ul. [...] w J. [...] dz. nr [...], ponieważ gospodarka ściekami nie jest prowadzona prawidłowo. PPIS w J. pismem z dnia 21 maja 2024 r., skierowanym do C. sp. z o.o., wniósł o przedstawienie dokumentów potwierdzających przekazanie sieci kanalizacyjnej po byłej C.1 P. w J. (dalej: P. sp. z o.o.) lub Gminie J. Zawiadomieniem z dnia 22 maja 2024 r. PPIS w J. wszczął postępowanie administracyjne wobec C., w sprawie dotyczącej utrzymania w należytym stanie higieniczno-sanitarnym w związku z uchybieniami stwierdzonymi podczas kontroli sanitarnych w budynku [...] przy ul. [...] w J. M. G. w odpowiedzi na wezwanie C. o dostarczenie dokumentu na okoliczność kto włada siecią kanalizacyjną na terenie C.1, poinformował, że w tej sprawie należy zwrócić się do Gminy J., która posiada stosowną umowę. W toku postępowania administracyjnego P. sp. z o.o., przekazała informację, że C. sp. z o.o. wystąpiła z pismem do P. sp. z o.o. o określenie możliwości przyłączenia do sieci kanalizacyjnej istniejącego budynku na działce nr [...] (budynek [...]). W związku z brakiem złożenia i uzupełnienia przez C. sp. z o.o. wymaganych dokumentów formalno-prawnych, nie dokonano przyłączenia ww. nieruchomości do sieci kanalizacji miejskiej. Ponadto P. sp. z o.o. wyjaśniła, że powodem zaprzestania opróżniania studzienki znajdującej się na dziedzińcu budynku [...] był fakt, że odbiorca nie posiada umowy z P. sp. z o.o. W dniu 8 listopada 2024 r. przedstawiciele PPIS w J. przeprowadzili kolejną kontrolę sanitarną w obecności M. G. reprezentującego Z. S.A. w J., w zakresie sprawdzenia prowadzenia gospodarki ściekowej w budynku przy ul. [...], w związku z informacją e-mail od M. G. W trakcie kontroli stwierdzono nieprawidłowo prowadzoną gospodarkę ściekami, a także wydano zalecenie niezwłocznego opróżnienia studzienki, w której zalegają ścieki z budynku [...] w celu zapobieżenia i przesączenia ścieków do [...] tegoż budynku. PPIS w J. wszczął z urzędu wobec Z. S.A. w J. postępowanie administracyjne i w dniu 13 listopada 2024 r. wydał decyzję Nr 1623/24, w której nakazał spółce Z. S.A. w J. doprowadzenie nieruchomości przy ul. [...] w J. [...] do należytego stanu higieniczno-sanitarnego w celu zapobieżenia zakażeniom i chorobom zakaźnym poprzez zapewnienie prawidłowego funkcjonowania kanalizacji w budynku, w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszej decyzji. W dniu 20 listopada 2024 r. przedstawiciele PPIS w J. przeprowadzili kontrolę sanitarną na wniosek M. G. w związku z pęknięciem rury z fekaliami w budynku [...]. Przeprowadzona kontrola sanitarna wykazała, że studzienka kanalizacyjna została opróżniona, nieczystości ze studzienki przechowywane są w [...] pojemnikach i [...] beczkach obok studzienki. Podczas kontroli stwierdzono, że nieruchomość przy ul. [...] w J. [...] dz. nr [...] nadal nie jest utrzymana w należytym stanie higieniczno-sanitarnym, ponieważ gospodarka ściekami nie jest prowadzona prawidłowo z powodu niedrożnej sieci kanalizacyjnej za studzienką [...] przyłącza, licząc od budynku [...] Niedrożna rura i zasypana studzienka sieci kanalizacyjnej znajdują się na działce nr [...]. Kolejna kontrola sanitarna ponownie wykazała, że dz. nr [...] nie jest utrzymana w należytym stanie higieniczno-sanitarnym. W wyniku tej kontroli wydane zostały następujące zalecenia: nieczystości ze studzienki, które przechowywane są w [...] pojemnikach i [...] beczkach obok studzienki [...] należy zutylizować zgodnie z przepisami ochrony środowiska obowiązującymi na terenie miasta J., a użytkownik sieci kanalizacyjnej na terenie C.1 powinien niezwłocznie otworzyć (udrożnić) zasypane sieci. W dniu 14 stycznia 2025 r. przeprowadzona została ponowna kontrola sanitarna nieruchomości [...] w J. ul. [...] i przyłącza na działce [...], w zakresie sprawdzenia wykonania zaleceń. W trakcie kontroli ustalono, m.in., że użytkownikiem wieczystym działki nr [...] w J. zabudowanej budynkiem jest C. Sp. z o.o. w likwidacji z/s w J., zarządcą ww. obiektu były Z. S.A., a od stycznia 2024 r., tj. od zawieszenia działalności Z. S.A. funkcje zarządcze przejęła J. sp. z o.o. Kontrola wykazała, że przedmiotowa nieruchomość nadal nie jest utrzymana w należytym stanie higieniczno-sanitarnym, a ponadto nieczystości płynne, które zostały poprzednio wydobyte ze studzienki przechowywane są nadal w [...] pojemnikach i [...] beczkach obok studzienki. PPIS w J. wydał w dniu 16 stycznia 2025 r. decyzję nr 101/25. Odwołanie od tej decyzji wniosła strona skarżąca. W dniu 29 stycznia 2025 r. przedstawiciele PPIS w J. przeprowadzili kolejną kontrolę sanitarną nieruchomości w J. przy ul. [...], na okoliczność sprawdzenia wykonania zaleceń określonych w decyzji PPIS w J. nr 101/25 z dnia 16 stycznia 2025 r. W toku postępowania prowadzonego przez organ II instancji M. G. oświadczył, że J. Sp. z o.o. przejęła funkcję zarządcy budynkiem z dniem 1 stycznia 2024 r. Przedłożył także porozumienie z dnia 15 grudnia 2023 r. zawarte pomiędzy J., a C. sp. z o.o. W porozumieniu tym, C. Sp. z o.o. wyraziła m.in. zgodę na korzystanie przez J. od dnia 1 stycznia 2024 r. z pomieszczeń wyremontowanych przez Z. S.A. w budynku [...], które scedowały umowy na P.1. P.1, jako użytkownik, ma prawo zawrzeć umowy na dostawy mediów lub zobowiązać najemców/dzierżawców do podpisania umów z dostawcami mediów. W toku postępowania odwoławczego DPWIS uzupełnił materiał dowodowy o pochodzący z akt innej sprawy (znak [...]) e-mail przesłany w dniu 20 grudnia 2022 r. od P. sp. z o.o., w którym Kierownik [...] P. sp. z o.o. wskazał, że: "W zakresie przyłączenia wymienionych obiektów do sieci kanalizacyjnej informujemy, że odprowadzanie ścieków jest realizowane z wykorzystaniem i za pośrednictwem istniejących [...] przewodów kanalizacyjnych usytuowanych na terenie [...] C.1 przy ul. [...]. (...) Cała infrastruktura kanalizacyjna, niebędąca własnością Przedsiębiorstwa na opisywanym terenie, jest wpięta do sieci kanalizacyjnej pozostającej własnością Przedsiębiorstwa, gdzie odbiór ścieków jest realizowany". Uzupełniono również materiał dowodowy o treść księgi wieczystej nr [...], dotyczącej działki nr [...]. W zaskarżonej decyzji z dnia 24 kwietnia 2025 r. organ odwoławczy wskazał, że decyzja organu I instancji w zakresie obowiązku "zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej w budynku [...] ma charakter samodzielny w rozumieniu przyjętym w wyroku NSA z 24 stycznia 2020 r., II OSK 660/18. W tym zakresie należy zaskarżoną decyzję uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania (art. 138 § 2 k.p.a.), albowiem w sprawie nie dokonano kluczowych ustaleń faktycznych, wyjaśniających czy problem niedrożności przewodów kanalizacyjnych występuje na odcinku wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej budynku, czy też na odcinku systemu kanalizacyjnego, za który odpowiedzialność ponosi P. sp. z o.o., a także w sprawie nie zapewniono udziału wszystkich stron tj. wszystkich podmiotów, których odpowiedzialność potencjalnie wchodzi w grę w niniejszej sprawie. Organ II instancji wskazał, że decyzję z dnia 16 stycznia 2025 r. oparto na art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r. poz. 924 ze zm., dalej: u.ch.z.). Jednocześnie z protokołów kontroli (m.in. protokołu nr [...] z 14 stycznia 2025 r., protokołu kontroli nr [...] z 25 listopada 2024 r. i nr [...] z 20 listopada 2024 r.) wynika, że budynek [...] położony jest na działce nr [...]. Cała ta działka stanowi jedną nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...]. Tym samym w kontekście zasad wykształconych w orzecznictwie uznać należy, że wszelkie inne działki położone poza działką [...] stanowią już odrębne nieruchomości. Ponadto z protokołów tych wynika, że problem braku należytej sprawności instalacji kanalizacyjnej dotyczy elementów systemu kanalizacyjnego (studzienki oraz rury kanalizacyjnej) położonych na działce nr [...], czyli już poza granicami działki nr [...] i tym samym na innej nieruchomości. Obowiązek określony w art. 22 ust. 1 u.ch.z. nie obejmuje zapewnienia sprawności dalszych elementów systemu kanalizacyjnego, czyli elementów leżących za instalacją wewnętrzną nieruchomości, jeśli weszły one w posiadanie przedsiębiorstwa wodociągowo kanalizacyjnego tj. zostały przyłączone do sieci i zostały wykorzystane do świadczenia przez to przedsiębiorstwo usług do świadczenia usług odbioru ścieków. Wówczas takie dalsze elementy systemu kanalizacyjnego przestają być częścią składową nieruchomości, lecz stają się odrębnymi rzeczami ruchomymi. Punktem wyjścia dla rozstrzygnięcia sprawy winno być zatem jednoznaczne ustalenie, na którym odcinku systemu kanalizacyjnego występuje problem braku sprawności. Podstawą do dokonania takich ustaleń winno być natomiast precyzyjne określenie granicy wewnętrznej instalacji nieruchomości obejmującej działkę nr [...] oraz dokładne wyjaśnienie okoliczności czy przedsiębiorstwo P. sp. z o.o. weszło w posiadanie elementów systemu kanalizacyjnego (leżących poza granicami instalacji wewnętrznej przedmiotowej nieruchomości). W zakresie określonego w decyzji organu I instancji obowiązku usunięcia odpadów ciekłych składowanych na działce nr [...] w J. organ II instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja w tym zakresie ma charakter samodzielny w rozumieniu przyjętym w wyroku NSA z 24 stycznia 2020 r., II OSK 660/18, tym samym może podlegać odrębnym rozstrzygnięciom odwoławczym. W dalszej kolejności wskazał, że w świetle zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że przedmiotowe odpady ciekłe są odpadami wytworzonymi w zakresie użytkowania budynku [...] położonego na działce nr [...]. Składowanie odpadów ciekłych w beczkach położonych na sąsiedniej działce nie jest natomiast postacią prawidłowej gospodarki odpadami i ściekami wykonywanej dla nieruchomości obejmującej działkę nr [...]. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, gromadzenie nieczystości ciekłych może odbywać się wyłącznie w zbiornikach bezodpływowych lub osadnikach w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków. Za prowadzenie prawidłowej gospodarki odpadami i ściekami nieruchomości obejmującej działkę nr [...] stosownie do art. 22 ust. 1 u.ch.z. odpowiada w pierwszej kolejności zarządca tej nieruchomości. W związku z powyższym w omawianej części zaskarżoną decyzję organ II instancji utrzymał w mocy. W skardze do sądu skarżący wniósł o uchylenie ww. decyzji w całości, ponieważ – jak wskazał – narusza ona zasady prawa i logiki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na mocy art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) dalej: p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a–c), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu, przeprowadzona według powyższych kryteriów kontrola uzasadniającymi jego uchylenie. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego o konieczności uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia w części dotyczącej nałożenia na stronę skarżącą obowiązku zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej w budynku [...] przy ul. [...] w J. [...]. Zauważyć trzeba, że protokoły z przeprowadzonych kontroli wskazują, że problem braku prawidłowej gospodarki ściekowej na nieruchomości przy ul. [...] w J. [...] dz. nr [...] związany jest z niedrożnością elementów systemu kanalizacyjnego położonego na działce nr [...]. Jak ustalono w toku postępowania administracyjnego, zgodnie z wpisami do księgi wieczystej o numerze [...], użytkownikiem wieczystym działki nr [...] w J. zabudowanej budynkiem jest C. Sp. z o.o. w likwidacji z/s w J. Zgodnie z oświadczeniem z dnia 8 listopada 2024 r. oraz porozumieniem z dnia 15 stycznia 2022 r. zarządcą obiektu były Z. S.A., a od stycznia 2024 r., tj. od zawieszenia działalności Z. S.A., funkcje zarządcze przejęła J. sp. z o.o. w J. Jak słusznie podkreślił organ odwoławczy, zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala ustalić, w jaki sposób przedmiotowa nieruchomość jest podłączona do sieci kanalizacyjnej, a nadto czy były dla tej nieruchomości świadczone przez P. sp. z o.o. usługi odbioru ścieków, z wykorzystaniem przyłącza kanalizacyjnego tej nieruchomości. Organ I instancji musi zatem w sposób nie budzący wątpliwości ustalić, czy problem niedrożności przewodów kanalizacyjnych występuje na odcinku wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej nieruchomości [...] (obejmującej wyłącznie działkę nr [...]), czy też na dalszym odcinku systemu kanalizacyjnego, za który odpowiedzialność mógłby ponosić P. sp. z o.o. Reasumując zasadnie wskazał organ odwoławczy, że organ I instancji powinien dokonać w sprawie precyzyjnych ustaleń w zakresie: 1) określenia czy nieruchomość objęta działką nr [...] została wpięta do sieci kanalizacyjnej tj. czy właściciel/zarządzający/posiadacz tej nieruchomości zadośćuczynił obowiązkowi wynikającemu z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2025 r., poz. 733 ze zm., dalej: u.c.p.g.); 2) precyzyjnego określenia granicy wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej nieruchomości obejmującej działkę nr [...]; 3) precyzyjnego ustalenia, czy problem braku sprawności dotyczy wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej nieruchomości obejmującej działkę nr [...] czy też dalszych elementów systemu kanalizacyjnego; 4) precyzyjnego ustalenia czy dalsze elementy systemu kanalizacyjnego (czyli elementy leżące za instalacją wewnętrzną tej nieruchomości) weszły w posiadanie przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego, tj. zostały przyłączone do sieci i zostały wykorzystane do świadczenia przez to przedsiębiorstwo usług do świadczenia usług odbioru ścieków; 5) dokładnego wyjaśnienia czy nastąpiła trwała (nieusuwalna) dekompozycja dalszych elementów systemu kanalizacyjnego i kto ewentualnie takiej trwałej (nieusuwalnej) dekompozycji elementów systemu kanalizacyjnego dokonał tj. czy dokonanie takiej dekompozycji było przejawem pozbawienia przedsiębiorstwa wodociągowo – kanalizacyjnego posiadania tych elementów systemu kanalizacyjnego czy też przeciwnie, stanowiło przejaw posiadania wykonywanego przez przedsiębiorstwo wodociągowo – kanalizacyjne. Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że w zależności od tych ustaleń różnie może przedstawiać się kwestia określenia podmiotu odpowiedzialnego za niedrożność elementów systemu kanalizacyjnego służącego nieruchomości obejmującej działkę nr [...] i w konsekwencji różny może być adresat decyzji wydawanej na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Tym samym przedwczesne było nałożenie obowiązku zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji kanalizacyjnej w budynku [...] na stronę skarżącą. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przypadku stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje w drodze decyzji usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. Stosownie do art. 28 k.p.a. w zw. z art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, stroną w postępowaniu dotyczącym naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych powinien być każdy podmiot, którego obowiązku przestrzegania wymagań higienicznych lub zdrowotnych dotyczy dane postępowanie. Skoro – jak prawidłowo stwierdził organ odwoławczy – postępowanie w niniejszej sprawie potencjalnie może się także zakończyć decyzją wydaną wobec P. sp. z o.o. (ze względu na obowiązek wynikający z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, Dz. U. z 2024 r. poz. 757, dalej: u.z.z.w.), to także ten podmiot powinien być stroną postępowania. Podobnie stroną powinien być także odbiorca usług odbioru ścieków w przedmiotowej nieruchomości (ze względu na obowiązek wyrażony w art. 5 ust. 2 u.z.z.w.) oraz podmiot wymieniony w art. 22 u.ch.z., jeśli to on miałby być adresatem obowiązku z art. 27 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Sąd w pełni zgadza się z organem II instancji, że pominięcie choćby jednej ze stron w postępowaniu przed organem pierwszej instancji także uzasadnia uchylenie decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu organ II instancji prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w części dotyczącej obowiązku usunięcia odpadów ciekłych z [...] pojemników i [...] beczek (łącznie [...] l) składowanych na dz. [...] w J. do oczyszczalni ścieków. Zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 1 u.ch.z. właściciel, posiadacz lub zarządzający nieruchomością są obowiązani utrzymywać ją w należytym stanie higieniczno-sanitarnym w celu zapobiegania zakażeniom i chorobom zakaźnym, w szczególności prowadzić prawidłową gospodarkę odpadami i ściekami. Z treści tego przepisu wynika, że obowiązek utrzymania nieruchomości w należytym stanie obciąża wszystkie wskazane w tym przepisie podmioty, a więc zarówno właściciela (współwłaścicieli) nieruchomości, jak i jej posiadacza lub zarządzającego nieruchomością. W przypadku stwierdzenia naruszenia obowiązków wskazanych w tym przepisie, każdy z tych podmiotów może być adresatem decyzji wydawanej przez organ sanitarny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zgodzić należy się z organem II instancji, że w świetle zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że przedmiotowe odpady ciekłe są odpadami wytworzonymi w zakresie użytkowania budynku [...] położonego na działce nr [...]. Składowanie odpadów ciekłych w beczkach położonych na sąsiedniej działce nie jest natomiast postacią prawidłowej gospodarki odpadami i ściekami wykonywanej dla nieruchomości obejmującej działkę nr [...]. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 pkt 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, gromadzenie nieczystości ciekłych może odbywać się wyłącznie w zbiornikach bezodpływowych lub osadnikach w instalacjach przydomowych oczyszczalni ścieków. Podkreślić przy tym należy, że – jak słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę - w toku przeprowadzonych kolejnych kontroli sanitarnych i dalszego postępowania administracyjnego strona skarżąca nie zgłaszała żadnych uwag w kwestii źródła pochodzenia ścieków przechowywanych w beczkach, tj. że ścieki te zostały wytworzone wskutek użytkowania budynku [...] położonego na działce nr [...] w J. i pochodzą z opróżnionego przez stronę przyłącza do budynku. Zatem podmiotem obowiązanym do usunięcia odpadów ciekłych przechowywanych w pojemnikach i beczkach jest podmiot, który je wytworzył, w sprawie – strona skarżąca. Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił w całości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI