III SA/Wr 161/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki prowadzącej niepubliczną szkołę podstawową w domu wczasów dziecięcych na odmowę wypłaty dotacji oświatowej, uznając, że dotacja na ucznia takiej szkoły nie przysługuje, gdyż koszty edukacji pokrywa dotacja na wychowanka domu wczasów dziecięcych.
Spółka prowadząca niepubliczną szkołę podstawową w domu wczasów dziecięcych zaskarżyła czynność Burmistrza odmawiającą wypłaty dotacji oświatowej za luty 2024 r. Skarżąca argumentowała, że dotacja powinna zostać przyznana na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że dotacja na ucznia szkoły funkcjonującej w domu wczasów dziecięcych, który jest jednocześnie jego wychowankiem, nie przysługuje. Koszty edukacji pokrywa dotacja na wychowanka domu wczasów dziecięcych przyznawana na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy.
Przedmiotem skargi C. Sp. z o.o. była czynność Burmistrza P. odmawiająca przyznania i wypłaty dotacji oświatowej za luty 2024 r. dla Niepublicznej Szkoły Podstawowej w Domu Wczasów Dziecięcych G. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, domagając się stwierdzenia bezskuteczności czynności organu i wypłaty należnej dotacji. Organ odmówił wypłaty, argumentując, że dotacja na ucznia niepublicznej szkoły zorganizowanej w domu wczasów dziecięcych jest nienależna. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Sąd uznał, że choć wypłata dotacji podlega kontroli sądu administracyjnego, to w tym konkretnym przypadku dotacja na ucznia szkoły funkcjonującej w domu wczasów dziecięcych, który jest jednocześnie jego wychowankiem, nie przysługuje. Sąd oparł się na wykładni przepisów ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, wskazując, że ciężar ekonomiczny edukacji pokrywa dotacja na wychowanka domu wczasów dziecięcych (art. 29 ust. 2 u.f.z.o.), a przepis art. 29 ust. 3 u.f.z.o. nie rozciąga możliwości kumulacji dotacji na szkoły funkcjonujące w domach wczasów dziecięcych. W związku z tym, brak było podstaw do dodatkowej wypłaty dotacji na podstawie art. 26 ust. 1 u.f.z.o.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Dotacja na ucznia niepublicznej szkoły funkcjonującej w domu wczasów dziecięcych, będącego jednocześnie jego wychowankiem, nie przysługuje. Koszty edukacji pokrywa dotacja na wychowanka przyznawana na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 29 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, który dopuszcza kumulację dotacji na wychowanka i ucznia, odnosi się jedynie do określonych placówek (młodzieżowych ośrodków wychowawczych, socjoterapii, specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych) i nie obejmuje szkół funkcjonujących w domach wczasów dziecięcych. W związku z tym, dotacja na wychowanka domu wczasów dziecięcych (art. 29 ust. 2) jest wystarczająca do pokrycia kosztów edukacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (25)
Główne
u.f.z.o. art. 29 § 2
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 29 § 3
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Pomocnicze
u.f.z.o. art. 26 § 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 34 § 2
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
u.f.z.o. art. 47
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
p.p.s.a. art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 53 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.f.z.o. art. 34 § 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 35 § 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
p.o. art. 2 § 8
Ustawa Prawo oświatowe
p.o. art. 123 § 1
Ustawa Prawo oświatowe
p.o. art. 35 § 2
Ustawa Prawo oświatowe
p.o. art. 109 § 1
Ustawa Prawo oświatowe
u.f.z.o. art. 33 § 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
u.f.z.o. art. 29 § 1
Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty art. 71 § 1
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty art. 76 § 1
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty art. 72
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty art. 25 § 1
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty art. 40 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dotacja na ucznia szkoły funkcjonującej w domu wczasów dziecięcych, który jest jednocześnie jego wychowankiem, nie przysługuje, gdyż koszty edukacji pokrywa dotacja na wychowanka domu wczasów dziecięcych (art. 29 ust. 2 u.f.z.o.). Przepis art. 29 ust. 3 u.f.z.o. nie rozciąga możliwości kumulacji dotacji na szkoły funkcjonujące w domach wczasów dziecięcych.
Odrzucone argumenty
Dotacja oświatowa powinna zostać przyznana na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Organ naruszył przepisy postępowania, w tym art. 8 k.p.a., poprzez nieprzyczynienie się do starannego przeprowadzenia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Ciężar ekonomiczny pobytu w DWD, w ramach którego obligatoryjne jest organizowanie zajęć edukacyjnych, a tym samym zapewnienie realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki pokrywa w całości dotacja wypłacana na podstawie art. 29 ust. 2 u.f.z.o. W takiej konkretnej sytuacji nie ma więc podstaw do dodatkowej wypłaty dotacji na ucznia w oparciu o art. 26 ust. 1 u.f.z.o. Wypłata dotacji nie jest wyłącznie czynnością techniczną przekazania fizycznego środków finansowych, a finalnym rezultatem ustalenia wysokości dotacji dla konkretnego podmiotu dokonanego na podstawie konkretnych regulacji.
Skład orzekający
Kamila Paszowska-Wojnar
przewodniczący
Andrzej Nikiforów
sprawozdawca
Barbara Ciołek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących finansowania niepublicznych szkół funkcjonujących w domach wczasów dziecięcych oraz zasady przyznawania dotacji oświatowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji szkół prowadzonych w ramach domów wczasów dziecięcych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy finansowania edukacji w nietypowej placówce (dom wczasów dziecięcych), co może być interesujące dla podmiotów prowadzących podobne placówki oraz dla prawników specjalizujących się w prawie oświatowym.
“Czy szkoła w domu wczasów dziecięcych może liczyć na podwójną dotację? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wr 161/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2024-10-02 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-04-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Andrzej Nikiforów /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego Hasła tematyczne Finanse publiczne Skarżony organ Rada Gminy Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 754 art. 26 ust. 1 Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych Dz.U. 2023 poz 651 par. 71 ust. 1 Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Nikiforów (sprawozdawca), Sędzia WSA Barbara Ciołek, , Protokolant Specjalista Ewa Zawal, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 września 2024 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w P. na czynność Burmistrza P. w przedmiocie odmowy przyznania i wypłaty dotacji oświatowej za luty 2024 r. oddala skargę w całości. Uzasadnienie Przedmiotem skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: skarżąca, strona skarżąca), prowadzącej Niepubliczną Szkołę Podstawową w Domu Wczasów Dziecięcych G., jest czynność Burmistrza P. (dalej: organ, burmistrz) w przedmiocie odmowy przyznania i wypłaty dotacji oświatowej za luty 2024 r. W oparciu o akta administracyjne sprawy, Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Strona skarżąca jest organem prowadzącym niepubliczną placówkę oświatową Dom Wczasów Dziecięcych G. w D. (dalej: DWD) oraz Niepubliczną Szkołę Podstawową w Domu Wczasów Dziecięcych G. (dalej: Szkoła). W dniu 26 września 2023 r. złożyła do organu wniosek o udzielenie dotacji na rok 2024 r. na prowadzoną przez nią Szkołę. Pismem z dnia 2 stycznia 2024 r. organ poinformował skarżącą o konieczności złożenia w określonym terminie danych o uczniach oraz nauczycielach, zgodnie z art. 49 ustawie o systemie informacji oświatowej – w przypadku zgodności ze stanem faktycznym lub niezgodności ze stanem faktycznym skarżący był zobowiązany do dokonania stosownej adnotacji na wydrukowanym raporcie z Systemu Informacji Oświatowej (dalej: SIO). Skarżąca natomiast w dniu 9 stycznia 2024 r. złożyła pismo o niewygenerowaniu raportu z SIO dla Szkoły. Skarżąca nie zamieściła także adnotacji dot. zgodności lub niezgodności raportu ze stanem faktycznym. Następnie w dniu 15 stycznia 2024 r. do organu wpłynął wniosek od skarżącej dotyczący SIO oraz niewygenerowania raportu w sprawie. Skarżąca we wniosku opisała specyfikę i zasady działania szkoły podstawowej działającej w DWD, w której pobierają naukę uczniowie poza miejscem stałego zamieszkania. Opisała pobyty uczniów w placówce wraz z datami, w których uczniowie pobierali naukę. W związku z odmową przyznania i wypłaty dotacji oświatowej za luty 2024 r., skarżąca, pismem z dnia 21 marca 2024 r. wniosła skargę zarzucając organowi : 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. art. 26 ust. 1 i 2 w zw. z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, poprzez ich błędne zastosowanie i nieprzyznanie oraz niewypłacenie dotacji przez Burmistrza P. na rzez Skarżącej dotacji za miesiąc luty 2024 roku, podczas gdy dotacja ta winna była zostać przyznana i wypłacona na wskazaną w informacji o liczbie uczniów w Niepublicznej Szkole Podstawowej w Domu Wczasów Dziecięcych G. w miesiącu lutym 2024 roku; 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na ustalenie należnej Skarżącej dotacji, a mianowicie art. 8 k.p.a. poprzez nieprzyczynienie się przez Burmistrza P. do starannego i zgodnego z przepisami prawa przeprowadzenia postępowania w przedmiocie przyznania Skarżącemu dotacji za luty 2024 roku, podważenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i naruszenie słusznego interesu Skarżącej, bez uzasadnionej ku temu podstawy faktycznej oraz prawnej. Skarżąca przy tym wniosła o: stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności w zakresie odmowy przyznania i wypłaty dotacji za miesiąc luty 2024 roku; uznanie uprawnienia do wypłaty na jej rzecz nieprzyznanej w lutym 2024 roku dotacji wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, liczonymi zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych tj. do wypłaty dotacji w prawidłowej wysokości; zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw; dopuszczenie oraz przeprowadzenie dowodu z dokumentów (dołączonych do skargi): wniosku o udzielenie dotacji na rok 2024; informacji miesięcznej o aktualnej liczbie uczniów w miesiącu styczniu 2024; informacji miesięcznej o aktualnej liczbie uczniów w miesiącu lutym 2024; pismo Skarżącej z dnia 9 stycznia 2024 r. dotyczącego weryfikacji danych SIO; pismo Skarżącej z dnia 12 stycznia 2024 r. dotyczącego uwag związanych z niewygenerowaniem raportu SIO; uchwały z dnia 19 marca 2018r nr IV/16/2018 Rady Miejskiej w P. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych szkół i przedszkoli oraz trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania; Uchwały z dnia 10 grudnia 2021r nr XIV/117/2021 Rady Miejskiej w P. w sprawie zmiany uchwały z dnia 19 marca 2018r nr IV/16/2018 Rady Miejskiej w P. trybu udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych szkół i przedszkoli oraz trybu przeprowadzania kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania. Strona skarżąca uzasadniła swoje stanowisko w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w jego ocenie skarga jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że skarżąca nie tylko dopełniła wymaganych przepisami obowiązków, aby otrzymać dotację oświatową, co także niedopuszczalne jest w jego ocenie pobieranie dotacji na wychowanków Domu Wczasów Dziecięcych, będących jednocześnie uczniami w szkole funkcjonującej w Domu Wczasów Dziecięcych. W piśmie procesowym z dnia 17 lipca 2024 r. strona skarżąca odniosła się do odpowiedzi organu na skargę i podtrzymała swoje stanowisko. W toku postępowania sądowoadministracyjnego organ, pismem z dnia 9 sierpnia 2024 r., podtrzymał swoje stanowisko w sprawie, powołując się na stanowisko wyrażone przez Ministerstwo Edukacji Narodowej (Departament Współpracy z Samorządem Terytorialnym) w piśmie z dnia 31 lipca 2024 r. Wskazał w szczególności, że dotacja na ucznia niepublicznej szkoły zorganizowanej w domu wczasów dziecięcych, o której mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, jest nienależna. W toku rozprawy, która odbyła się 11 września 2024 r., strona skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w sprawie. Przedstawiciel strony podkreślił, że sporna placówka nie jest szkołą prowadzoną przez DWD, tylko przez C. w P. Wskazał, że przedłożona przez organ w toku postępowania opinia MEN nie stanowi wykładni prawa, a także, że jest niezgodna z treścią Rozporządzenia MEN z dnia 30 marca 2023 r. w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty. Przedstawiciel strony zauważył, że strona przedłożyła informację o planowanej liczbie uczniów za styczeń 2024 r. oraz informację o faktycznej liczbie uczniów i w oparciu o to wypłacono spółce dotacje za ten miesiąc. Na pytania Sądu przedstawiciel strony wskazał, że spółka prowadzi również DWD, a na wychowanków DWD spółka otrzymuje dotację. Wyjaśnił również, że do szkoły prowadzonej przez spółkę mogą uczęszczać inni uczniowie niż wychowankowie DWD, jednak w spornym okresie do tej szkoły nie uczęszczali inni uczniowie niż wychowankowie DWD. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa. Sąd, poddając kontroli zaskarżoną czynność organu, stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należało rozważyć kwestię dopuszczalności drogi sądowej w przedmiotowej sprawie. Z utrwalonego poglądu judykatury wynika, że wypłata dotacji nie jest wyłącznie czynnością techniczną przekazania fizycznego środków finansowych, a finalnym rezultatem ustalenia wysokości dotacji dla konkretnego podmiotu dokonanego na podstawie konkretnych regulacji. Czynności te zawierają element konkretyzacji normy prawnej dokonywane są w sposób władczy i jednostronny, a zatem podlegają kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z aktualną wykładnią art. 47 z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 754, dalej: "u.f.z.o.") w granicach pojęcia "przekazanie dotacji" mieści się m.in. przekazanie dotacji w zaniżonej wysokości, a także dokonanie aktualizacji dotacji. Aktualny stan prawny nie pozostawia zatem wątpliwości, że czynności dokonywane w celu ustalenia wysokości, w tym po aktualizacji, lub przekazania dotacji oświatowej, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, które kontrolowane są przez sądy administracyjne. Skoro czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego jest przyznanie dotacji, to w zakres działań organu z tym związanych wchodzi ustalenie jej wysokości i przekazanie dotacji (z uzasadnienia postanowienia NSA z 18 listopada 2020 r., I GSK 1414/20). Przepis art. 47 u.f.z.o. nie stanowi, że czynnościami, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. są wyłącznie te, które realizowane są na podstawie przepisów w nim enumeratywnie wymienionych, a zatem nie można doszukiwać się braku wymienienia czynności z art. 34 u.f.z.o. w art. 47 u.f.z.o. jako podstawy do wyłączenia kognicji sądów administracyjnych (por.: wyrok NSA z 19 marca 2021 r., I GSK 1713/20). Sąd przyjął także, że skarga została wniesiona w terminie. Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a. jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Co istotne ten sam przepis stanowi, że sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W sprawie spór dotyczył dotacji, jaka powinna być wypłacona za miesiąc luty 2024 r. Zgodnie z art. 34 ust. 1 u.f.z.o., dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz 31 ust. 1, są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do dnia 20 stycznia oraz do dnia 15 grudnia roku budżetowego; w przypadku dotacji, o której mowa w art. 31 ust. 1, liczba części należnej dotacji jest równa liczbie miesięcy, w których prowadzony jest dany kwalifikacyjny kurs zawodowy. Zatem o definitywnym braku części dotacji oświatowej za miesiąc luty (a tym samym o zakwestionowaniu uprawnienia skarżącej), strona dowiedziała się najwcześniej 28 lutego 2024 r. Rozpatrywana skarga natomiast został wniesiona 21 marca 2024 r. Po przesądzeniu kwestii dopuszczalności i terminowości wniesienia skargi, w pierwszej kolejności należało wyjaśnić, że udzielanie dotacji oświatowej, oraz wszelkie jej aktualizacje, nie następuje w formie decyzji administracyjnych, wydawanych w trybie postępowania administracyjnego. Czynności organów administracyjnych podejmowane na podstawie przepisu art. 29 ust. 2 i art. 34 ust. 1 i 2 u.f.z.o. dotyczące przyznania lub odmowy przyznania dotacji, a także ustalenia wysokości dotacji dla placówki niepublicznej, są czynnościami z zakresu administracji publicznej, dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Czynności te, zawierają element konkretyzacji normy prawnej, dokonywane są w sposób władczy i jednostronny, a zatem podlegają kontroli Sądu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Skoro ustalenia organu w kwestii prawidłowej wysokości dotacji oświatowej wypłacanej w poszczególnych miesiącach nie są dokonywane w postępowaniu administracyjnym prowadzonym według reguł określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, brak jest więc podstaw do nałożenia na organ obowiązku przeprowadzenia w tym wypadku postępowania w całości zgodnego z wymaganiami k.p.a. (w tym podnoszonym w skardze przepisem art. 8 k.p.a.). Sąd podkreśla zatem, że zwieńczeniem ciągu intelektualnych działań organu dotującego w zakresie ustalenia wysokości należnej części dotacji oświatowej nie jest decyzja administracyjna, lecz właśnie czynność z zakresu administracji publicznej (art. 47 u.f.z.o.). Ratio legis uregulowania prawnego rozszerzającego kontrolę sądu administracyjnego poza sferę decyzji będących przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. związane jest z umożliwieniem sądowej kontroli również takich działań administracji publicznej, które dotyczą praw i obowiązków obywateli i innych podmiotów w sferze publicznej w sytuacji, gdy odnoszący się do nich akt lub czynność posiada cechy określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 11 kwietnia 2019 r., I GSK 452/19). Skoro organ ma uprawnienie do bieżącego weryfikowania materialnej zasadności wypłaty dotacji to konsekwentnie ma prawo do dokonania wypłaty w mniejszej wysokości lub jej zaniechania. Sąd w tym zakresie respektuje uprawnienie organu do bieżącego monitorowania merytorycznych podstaw wypłaty dotacji. A zatem odmawiając wypłaty dotacji za dany miesiąc, organ manifestuje powiązanie tego faktu z dokonaną oceną spełnienia określonych kryteriów jej wypłaty. Przechodząc do meritum sprawy wskazać należy, że skarżąca kwestionowała czynność organu polegającą na niewypłaceniu dotacji za miesiąc luty 2024 r., zarzucając – przede wszystkim - naruszenie art. 26 ust. 1 i 2 w zw. z art. 34 ust. 2 u.f.z.o. Rozważania w powyższym zakresie rozpocząć należy w pierwszej kolejności od kwestii natury ogólnej. Zgodnie z treścią przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 737, dalej: "p.o.") elementem systemu oświaty są m.in. niepubliczne szkoły podstawowe. Problematykę finansowania placówek oświatowych normuje zaś ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych. Wprowadza ona w art. 26 ust. 1 generalną zasadę, że niepubliczne szkoły, w których jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego ucznia w części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostki samorządu terytorialnego. Mechanizm wypłaty dotacji – od strony formalnej - normują przywołane wcześniej przepisy art. 33 oraz art. 34 u.f.z.o. I tak, zgodnie z art. 33 ust. 1 u.f.z.o. dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26 i art. 28-32, są przekazywane pod warunkiem, że: 1) organ prowadzący przedszkole, inną formę wychowania przedszkolnego, szkołę oraz placówkę, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże organowi dotującemu informację o planowanej liczbie odpowiednio dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniów, wychowanków, uczestników zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, nie później niż do dnia 30 września roku bazowego - w przypadku dotacji, o których mowa w art. 15, art. 17, art. 19, art. 21, art. 26 ust. 1, 2, 5 i 8, art. 29, art. 30, art. 31 ust. 1 i 1a oraz art. 31a ust. 1; 2) przedszkole, inna forma wychowania przedszkolnego, szkoła oraz placówka, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, przekaże dane do systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września roku bazowego - w przypadku dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32. Z kolei zgodnie z powołanym wcześniej art. 34 ust. 1 u.f.z.o., dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz 31 ust. 1, są przekazywane na rachunek bankowy przedszkola, innej formy wychowania przedszkolnego, szkoły lub placówki, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe, lub zespołu szkół lub placówek, w 12 częściach w terminie do ostatniego dnia każdego miesiąca, z tym że części za styczeń i za grudzień są przekazywane w terminie odpowiednio do dnia 20 stycznia oraz do dnia 15 grudnia roku budżetowego; w przypadku dotacji, o której mowa w art. 31 ust. 1, liczba części należnej dotacji jest równa liczbie miesięcy, w których prowadzony jest dany kwalifikacyjny kurs zawodowy. Wedle art. 34 ust. 2 u.f.z.o., dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25 ust. 1-4 i 8, art. 26 ust. 1, 2 i 8, art. 28-30 oraz art. 31 ust. 1, są przekazywane na każde dziecko objęte wczesnym wspomaganiem rozwoju, ucznia, wychowanka, uczestnika zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchacza kwalifikacyjnego kursu zawodowego, będącego w danym miesiącu roku budżetowego odpowiednio dzieckiem objętym wczesnym wspomaganiem rozwoju, uczniem, wychowankiem, uczestnikiem zajęć rewalidacyjno-wychowawczych lub słuchaczem kwalifikacyjnego kursu zawodowego odpowiednio w placówce wychowywania przedszkolnego, szkole lub placówce, o której mowa w art. 2 pkt 6-8 ustawy - Prawo oświatowe. Jak wynika z akt sprawy, organ argumentując wstrzymanie wypłaty dotacji początkowo (tj. w odpowiedzi na skargę) wskazywał na spełnienie przez skarżącego warunków formalnych wynikających z przytoczonych wyżej przepisów art. 33 ust. 1 i 2 u.f.z.o. Niemniej w piśmie z dnia 9 sierpnia 2024 r., istotnie zmodyfikował argumentacje prawną. Wskazał w szczególności, że dotacja o której mowa w art. 26 ust. 1 u.f.z.o. na ucznia niepublicznej szkoły zorganizowanej w DWD, jest nienależna co do zasady. W takim stanie rzeczy Sąd zobligowany był do odniesienia się do tej węzłowej kwestii, tj. czy w przypadku niepublicznej szkoły prowadzonej przez stronę skarżącą istotnie istnieją podstawy do uzyskania dotacji na podstawie cytowanego wyżej 26 ust. 1 u.f.z.o. czy też nie. Dlatego w pierwszej kolejności Sąd dostrzega, że w sprawie bezsporną była okoliczność, że przedmiotem spornej dotacji jest prowadzona przez stronę skarżącą Szkoła Podstawowa w Domu Wczasów Dziecięcych G. Bezspornie też strona skarżąca jest równocześnie podmiotem prowadzącym niepubliczną placówkę oświatową Dom Wczasów Dziecięcych G. w D. Z kolei zgodnie z art. 2 pkt 8 p.o., domy wczasów dziecięcych są placówkami zapewniającymi opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania, co stanowi ich podstawową charakterystykę w ramach systemu oświaty. Szczegółowe określenie celu i zadań domów wczasów dziecięcych nastąpiło na poziomie podustawowym w przepisach obowiązującego w spornym okresie rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 30 marca 2023 roku w sprawie niektórych publicznych placówek systemu oświaty (Dz. U. z 2023 r. poz. 651 ze zm., dalej: rozporządzenie), Z treści § 71 ust. 1 rozporządzenia wynika, że "Dom wczasów dziecięcych jest placówką przeznaczoną do okresowego pobytu dzieci i młodzieży w celu organizowania i prowadzenia kształcenia dzieci i młodzieży lub wspierania i uzupełniania tego kształcenia, połączonego z jednoczesnym wspieraniem ich fizycznego i psychicznego rozwoju oraz wzmocnieniem ogólnej kondycji psychofizycznej i kształtowaniem zachowań prozdrowotnych, z wykorzystaniem lokalnych warunków klimatycznych." Tym samym, podstawowym celem funkcjonowania omawianych placówek oświatowych jest organizowanie i prowadzenia kształcenia dzieci i młodzieży lub wspierania i uzupełniania tego kształcenia, które realizowane są przez określone w formie otwartego katalogu zadania domów wczasów dziecięcych, do których należą: 1) organizowanie zajęć edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych i specjalistycznych; 2) organizowanie zajęć mających na celu rozwijanie zainteresowań i uzdolnień wychowanków; czy 3) organizowanie aktywnych form wypoczynku (por. § 72 rozporządzenia). Trzeba przy tym nadmienić, że użyte w rozporządzeniu sformułowanie "zajęcia edukacyjne" stanowi zwrot ustawowy definiujący podstawową formę działalności dydaktyczno-wychowawczej szkoły (por. art. 109 ust. 1 pkt 1 i 2 p.o.). A zatem niewątpliwe powiązane jest z problematyką "obowiązku szkolnego" oraz "obowiązku nauki". Treścią pierwszego z nich, zdefiniowanego w art. 35 ust. 2 p.o., jest obowiązek zdobywania wiedzy i umiejętności w sposób zorganizowany, tzn. w formach szkolnych (por. M. Pilich [w:] A. Olszewski, M. Pilich, Prawo oświatowe. Komentarz, wyd. III, Warszawa 2022, s. 239). Obowiązek szkolny spełnia się bowiem przez uczęszczanie do szkoły podstawowej publicznej albo niepublicznej. Z kolei obowiązek nauki, niezależnie od poziomu kształcenia i rodzaju placówki, w której jest realizowany, trwa do ukończenia 18. roku życia. Konsekwentnie można wysnuć generalne założenie, że pobyt wychowanka w DWD nie wyłącza konieczności realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki, za których organizację odpowiada ta właśnie placówka. Należy dalej wskazać, że chociaż organizowanie zajęć edukacyjnych, przynależy do obligatoryjnych zadań DWD, to nie jest przez nie instytucjonalnie realizowane. Wprost wskazał na to prawodawca w treści § 76 ust. 1 rozporządzenia, przesądzając, że wychowankowie przebywający w domu wczasów dziecięcych spełniają obowiązek szkolny lub obowiązek nauki przez uczęszczanie do "szkoły funkcjonującej w domu wczasów dziecięcych" lub do "szkoły poza domem wczasów dziecięcych". W ocenie Sądu chodzi tutaj zatem o dwie możliwe formy realizacji opisanego obowiązku, tj. w szkole zorganizowanej przez podmiot prowadzący DWD lub w innej szkole. W niniejszej sprawie bezsporne jest więc że jedynym zadaniem Szkoły Podstawowej w Domu Wczasów Dziecięcych G. jest realizacja obowiązku szkolnego i nauki wynikającego z § 76 ust. 1 rozporządzenia. Wynika to ustalonej w sprawie okoliczności, że wszyscy uczniowie tej szkoły są jednocześnie wychowankami DWD (Domu Wczasów Dziecięcych G.). Innymi słowy, Szkoła prowadzona przez skarżącą jest "szkołą funkcjonującą w domu wczasów dziecięcych" w rozumieniu § 76 ust. 1 rozporządzenia (co też niedwuznacznie wynika z samej jej nazwy). Ta okoliczność niesie za sobą dalej idące konsekwencje. Wspomniane rozporządzenie w sposób spójny wprowadza szczególny status szkoły funkcjonalnie (faktycznie) powiązanej z określonymi placówkami oświatowymi w ten sposób, że - co do zasady - uczniami szkoły są jedynie wychowankowie danej placówki. Tak jak zaznaczono tego rodzaju szkoły mogą funkcjonować "w domu wczasów dziecięcych" na podstawie § 76 ust. 1 rozporządzenia. Należy zauważyć, że takie szkoły przewidziano również w kontekście innych placówek wymienionych w omawianym rozporządzeniu, tj. młodzieżowych ośrodków wychowawczych, młodzieżowych ośrodków socjoterapii czy specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczego. Zgodnie z § 25 ust. 1 rozporządzenia, w skład młodzieżowego ośrodka wychowawczego i młodzieżowego ośrodka socjoterapii wchodzi co najmniej szkoła podstawowa specjalna lub szkoła ponadpodstawowa specjalna. Podobnie, w skład specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego wchodzi co najmniej szkoła podstawowa specjalna lub szkoła ponadpodstawowa specjalna (§ 40 ust. 1 rozporządzenia). Powyższa relacja funkcjonalna pomiędzy placówką oświatową a szkołą została dostrzeżona przez prawodawcę na płaszczyźnie przepisów u.f.z.o., a konkretnie w treści przepisu art. 29, który normuje kwestię finansowania niepublicznych placówek, o których mowa w art. 2 pkt 7 i 8 p.o. (w tym także DWD). Zgodnie z art. 29 ust. 1 u.f.z.o. (który jest przepisem ogólnym, właściwym dla wszystkich stypizowanych placówek) niepubliczne placówki, o których mowa w art. 2 pkt 7 i 8 ustawy - Prawo oświatowe, otrzymują na każdego wychowanka dotację z budżetu powiatu w wysokości równej kwocie przewidzianej na takiego wychowanka w części oświatowej subwencji ogólnej dla powiatu. Następnie, według szczególnego art. 29 ust. 2 u.f.z.o. (który dotyczy tylko DWD), wysokość dotacji, o której mowa w ust. 1, dla niepublicznych placówek zapewniających opiekę i wychowanie uczniom w okresie pobierania nauki poza miejscem stałego zamieszkania, będących domami wczasów dziecięcych, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 123 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo oświatowe, jest ustalana jako iloczyn kwoty przewidzianej na takiego wychowanka w części oświatowej subwencji ogólnej dla powiatu oraz liczby dni pobytu tego wychowanka w tej placówce pomniejszonej o jeden dzień i podzielonej przez liczbę dni w roku budżetowym. Wreszcie należy podkreślić - co ma kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie – że w art. 29 ust. 3 u.f.z.o. prawodawca zastrzegł, że niepubliczne młodzieżowe ośrodki wychowawcze, młodzieżowe ośrodki socjoterapii i specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze, posiadające w swoich strukturach szkołę, a w przypadku specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych - także przedszkole lub szkołę podstawową, w której zorganizowano oddział przedszkolny, otrzymują, niezależnie od dotacji, o której mowa w ust. 1, na każdego ucznia tej szkoły, tego przedszkola lub tego oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej dotację z budżetu powiatu w wysokości, o której mowa w art. 17 ust. 5, art. 19 ust. 5 lub art. 26 ust. 1. Innymi słowy konstrukcja art. 29 ust. 3 u.f.z.o. wskazuje, że prawodawca jako wyjątkową przewidział "kumulację" dotacji na "wychowanka" placówki oraz "ucznia" szkoły będącej z nią w związku faktycznym. Chociaż treść omawianego przepisu literalnie odnosi się tylko do niepublicznych młodzieżowych ośrodków wychowawczych, młodzieżowych ośrodków socjoterapii i specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych posiadających w swoich strukturach szkołę, to zasady wykładni językowej (zakaz wykładni "per non est") nakazują wywieść określone skutki normatywne tej regulacji także do sytuacji szkół zorganizowanych w DWD. Oznacza to, że skoro prawodawca wyjątek z art. 29 ust. 3 u.f.z.o. odnosi tylko do stypizowanych placówek, pośród tych, o których mowa w art. 2 pkt 7 i 8 p.o. to nie rozciągnął go na szkoły funkcjonujące w DWD (o których stanowi § 76 ust. 1 rozporządzenia). Przeciwna wykładnia – sprowadzająca się do uznania, że w istocie na każdą szkołę o której mowa w art. 26 ust. 1 u.f.z.o. dotacja przysługuje, oznaczałaby że przepis art. 29 ust. 3 u.f.z.o. jest całkowicie zbędny, co z kolei byłoby sprzeczne z podstawowymi regułami wykładni językowej (por. J. Wróblewski, Sądowe stosowanie prawa, Warszawa 1972, s. 128). Dlatego Sąd uznał, że właściwa wykładnia przepisów art. 26 ust. 1, w związku z 29 ust. 3 u.f.z.o. prowadzi do konkluzji, że na ucznia "szkoły funkcjonującej w domu wczasów dziecięcych" w rozumieniu § 76 ust. 1 rozporządzenia, będącego jednocześnie jego wychowankiem dotacja nie przysługuje. Ciężar ekonomiczny pobytu w DWD, w ramach którego obligatoryjne jest organizowanie zajęć edukacyjnych, a tym samym zapewnienie realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki pokrywa w całości dotacja wypłacana na podstawie art. 29 ust. 2 u.f.z.o. W takiej konkretnej sytuacji nie ma więc podstaw do dodatkowej wypłaty dotacji na ucznia w oparciu o art. 26 ust. 1 u.f.z.o. Zgodnie z art. 35 ust. 1 u.f.z.o. dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań placówek wychowania przedszkolnego, szkół lub placówek w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej. Czyli można generalnie założyć, że dotacja oświatowa pokrywa wszystkie wynikające z przepisów prawa zadania danej placówki. Skoro organizowanie zajęć edukacyjnych (a zatem zorganizowanie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki) należy do obligatoryjnych zadań DWD to powinno zostać pokryte właśnie z dotacji otrzymywanej przez tę placówkę na podstawie art. 29 ust. 2 u.f.z.o. Nie ma więc podstaw prawnych do dofinansowania tego zadania na podstawie odrębnej dotacji na podstawie art. 26 ust. 1 u.f.z.o. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI