III SA/Wr 159/06

III SA/Wr 159/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-12-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Jerzy Strzebińczyk
Józef Kremis
Maciej Guziński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Ochrona zdrowia
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 132 poz 1115
par. 8
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Józef Kremis Sędzia WSA Jerzy Strzebińczyk Protokolant Marta Pawłowska po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi J. D. stała się decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] (Nr [...]), którą organ ten - powołując się na art. 12 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) i art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. - utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. Ś. z dnia [...] Nr [...] (znak [...]) o braku podstaw do stwierdzenia, wymienionych w Wykazie chorób zawodowych określonych w załączniku do rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., chorób zawodowych: pylicy azbestowej /poz. 3 pkt 5/; choroby opłucnej lub osierdzia /poz. 4/; nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/.
W postępowaniu wyjaśniającym organy sanitarne ustaliły, że J. D. pracowała w firmie A (obecnie B Spółka z o.o.) w Z. Ś. w okresie od 16 stycznia 1957 r. do 5 kwietnia 1978 r. na stanowiskach:
- od 16 stycznia 1957 r. do 30 czerwca 1962 r.; pracownik fizyczny na Wydziale mechanicznym PR1,
- od 1 lipca 1962 r. do 17 stycznia 1971 r.; wiertacz na Wydziale mechanicznym [...] (praca polegała na przecinaniu wkrętów na maszynach zwanych rowkarkami i wierceniu detali (wykonanych ze stali i mosiądzu - służących do aparatów elektrycznych),
- od 18 stycznia 1971 r. do 5 kwietnia 1978 r.; monter aparatów elektrycznych na Wydziale PR3 (wykonywała operację wkręcania wkręta i nakrętki do wyrobu [...]; praca polegała na wkładaniu wkręta i nakrętki do przyrządu i następnie wkręcanie ich do bimetalu, który wcześniej był owinięty taśmą azbestową lub miką łuszczoną i uzwojeniem grzejnym). Bezpośredni kontakt zainteresowana miała z detalami wykonanymi ze stali pokrytych galwanicznie cynkiem oraz miedzią, która jest jednym ze składników bimetalu.
- w okresie od 1 lutego 1975 r. do 31 grudnia 1975 r. dodatkowo pracowała na 1/2 etatu jako sprzątaczka na Wydziale [...].
Ustaliły, że podczas pracy zawodowej na stanowisku montera aparatów elektrycznych na Wydziale montażu [...] była narażona na czynnik o udowodnionym działaniu rakotwórczym tj. pył azbestu przez okres 7 lat i 3 miesiące. Brak natomiast pomiarów środowiskowych z okresu zatrudnienia zainteresowanej.
W związku ze zgłoszeniem podejrzenia choroby zawodowej spowodowanej narażeniem na azbest u J. D., Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. Ś. wszczął postępowania w tej sprawie.
Dnia [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy - Centrum Profilaktyczno - Lecznicze w L., wydał orzeczenie lekarskie NR [...]; o braku podstaw do rozpoznania u J. D. choroby zawodowej będącej następstwem narażenia na pył azbestu. W piśmie wyjaśniającym z dnia [...] (WOMP [...]) Ośrodek poinformował, że prowadzone u nich postępowanie dotyczyło chorób: pylicy azbestowej płuc /poz. 3 pkt. 5/; choroby opłucnej lub osierdzia wywołane pyłem azbestu /poz. 4/, znajdujących się w wykazie chorób zawodowych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W uzasadnieniu wskazano, że rozpoznanie powyższe "(...) postawiono na podstawie anamnezy, badania ogólnolekarskiego, badań pomocniczych - zdjęcia płuc, badanie spirometryczne płuc, badanie gazometryczne krwi, analizy kserokopii kart informacyjnych z leczenia szpitalnego w Klinice Ginekologicznej PSK Nr [...] w L. w III i IV 1993 r., na Oddziale Ginekologicznym Szpitala w W. - XI/XII 1977r., na Oddziale Pulmonologicznym Szpitala w L. (brak pieczątki nagłówkowej) w XII 2000/2001 r. kart z leczenia sanatoryjnego w D. Z. - VI/VII 2001 r. i S. Z. - IV/V 2004 r., zaświadczeń lekarskich od lekarzy dermatologów, onkologa, specjalisty chorób płuc, lekarza rodzinnego, a także analizy kserokopii charakterystyki stanowiska pracy z B sp. z o.o. w Z. Ś. (dostarczonej przez pacjentkę) i oceny narażenia zawodowego sporządzonej przez PSSE w Z. Ś. Zdjęcia płuc pacjentki od 1995 r. do chwili obecnej - ostatnie [...] nie wykazują zmian spowodowanych przez azbest. Rozpoznany u pacjentki przewlekły nieżyt oskrzeli nie może być obecnie rozpatrywany jako choroba zawodowa, ponieważ pacjentka nie pracuje od 1978 r., a zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 30.07.2002 r. schorzenie to można rozpoznać jako zawodowe do roku od zakończenia pracy zawodowej. Zmian skórnych rozpoznawanych u pacjentki azbest nie powoduje. Zmiany chorobowe stwierdzane w innych układach (ginekologia) nie mogą być wiązane z narażeniem na azbest. W związku z powyższym brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej".
W trybie odwoławczym J. D. była badana w Instytucie Medycyny Pracy w Ł., który w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] (nr [...]) stwierdził braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: pylicy płuc, chorób opłucnej lub osierdzia wywołanych pyłem azbestu oraz nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy. Instytut uzasadnił swoje stanowisko tym, iż (...) "Na podstawie wykonanych badań radiologicznych klatki piersiowej wyklucza się azbestozę oraz choroby opłucnej i osierdzia wywołane przez pył azbestu. Nie potwierdzono także nowotworu złośliwego wywołanego narażeniem zawodowym na azbest".
Na podstawie powyższych orzeczeń lekarskich i w oparciu o wyniki przeprowadzonego dochodzenia wyjaśniającego w sprawie narażenia zawodowego, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. Ś. decyzją z dnia [...] orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej: pylicy azbestowej /poz. 3 pkt 5/, choroby opłucnej lub osierdzia /poz. 4/ nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła J. D. nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem. Jej zdaniem, z uwagi na rodzaj pracy i warunki jej wykonywania, istnieją podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej.
Przed wydaniem decyzji organ drugiej instancji zwrócił się o opinię uzupełniającą do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. W uzupełniającej opinii z dnia [...] ([...]) jednostka medyczna stwierdziła "Podstawą diagnostyki tych chorób jest aktualny obraz radiologiczny klatki piersiowej. W dniu badania w Instytucie Medycyny Pracy wykonano u zainteresowanej zdjęcie radiologiczne klatki piersiowej, które przeanalizowane i ocenione przez doświadczonego lekarza specjalistę neurologa nie potwierdziło żadnej z chorób azbestozależnych. Dolegliwości ze strony układu oddechowego, które odczuwa zainteresowana związane są z czynnikami zapalnymi i mają etiologię pozazawodową".
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. zawiadomił stronę o zebranym materiale dowodowym w przedmiotowej sprawie. Dnia [...] J. D. oświadczyła, że uzupełni materiał dowodowy o wyniki badań lekarskich. Uwzględniając powyższe, Wojewódzki organ sanitarny we W. dnia [...] wydał postanowienie, w którym ustalił nowy termin załatwienia sprawy na dzień [...]. Bez rozpoznania tych dokumentów, decyzją z dnia [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji. Organ ten podkreślił, że do stwierdzenia przez Państwową Inspekcję Sanitarną choroby zawodowej spełnione muszą być jednocześnie, wynikające z definicji choroby zawodowej zawartej w § 2 ust. 1 i § 5 ust. 2 i ust. 3 powołanego wcześniej rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r., dwa warunki:
1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych;
2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy.
Tymczasem, zdaniem organu odwoławczego, w przypadku J. D., jak to wynika z orzeczeń lekarskich wystawionych przez uprawnione placówki służby zdrowia, nie znaleziono związku pomiędzy rozpoznanymi schorzeniami a warunkami pracy, pomimo wykazania wieloletniego narażenia zawodowego na pył azbestowy. Zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy - Centrum Profilaktyczno-Lecznicze w L., jak i Instytut Medycyny Pracy im. prof. dra med. J. N. w Ł. orzekły, że braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej: pylicy azbestowej /poz. 3 pkt 5/, choroby opłucnej lub osierdzia /poz. 4/ i nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu J. D. podniosła, że decyzja ta jest dla niej krzywdząca i naruszyła jej prawa jako obywatela Rzeczypospolitej Polskiej. Jest bowiem 76-letnią osobą, schorowaną, niewidomą, z I grupą inwalidzką, obecnie chorującą przez całą zimę na ciągłe zapalenie płuc i górnych dróg oddechowych. Zdrowie nie pozwala jej pisać więc dyktuję swoje wypowiedzi, które są pisane przez opiekuna. Zdaniem skarżącej, aktualny stan zdrowia oraz rodzaj wcześniej wykonywanej pracy zawodowej i warunki jej świadczenia wskazują niewątpliwie na spełnienie przesłanek ustalenia choroby zawodowej powstałej w wyniku działania azbestu. Jej zdaniem, powinna być skierowana na dalsze badania. Skarżąca podniosła także, że organ odwoławczy nie wziął pod uwagę jej wyjaśnień i zaświadczeń lekarskich, które wysłała w ustalonym terminie, na co załączyła dowód nadania przesyłki. Podniosła, że informowała telefonicznie pracownika organu sanitarnego o wysłanym piśmie i zapewniono ją, że decyzja zostanie podjęta po jego nadejściu. Do skargi dołączono; zaświadczenia lekarskie, kartę leczenia szpitalnego, dowód nadania przesyłki do organu odwoławczego.
W odpowiedzi strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odpowiadając na zarzuty strony, że wieloletnia praca w trudnych warunkach i w narażeniu na azbest, stały się przyczyną powstania chorób zawodowych: pylicy, choroby opłucnej i nowotworu płuca, organ odwoławczy wskazał, iż podstawą diagnostyki tych chorób jest aktualny obraz radiologiczny klatki piersiowej. W dniu badania w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. wykonano u zainteresowanej zdjęcie radiologiczne klatki piersiowej, które przeanalizowane i ocenione przez doświadczonego lekarza specjalistę neurologa nie potwierdziło żadnej z chorób azbestozależnych. Dolegliwości ze strony układu oddechowego, które odczuwa zainteresowana związane są z czynnikami zapalnymi i mają etiologię pozazawodową. Potwierdzają to orzeczenia lekarskie na podstawie całokształtu dokumentacji lekarskiej, które są spójne oraz przekonywujące, zatem spełniają kryteria opinii biegłego.
Natomiast zdaniem organu sanitarnego, dostarczone przez zainteresowaną wypisy ze szpitali nie wnoszą nic nowego do sprawy, potwierdzają jedynie, iż dolegliwości ze strony przewodu oddechowego u J. D. związane są z czynnikami zapalnymi, a więc mają etiologię pozazawodową.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), w tym również na decyzje wydawane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c"). Godzi się dodatkowo podkreślić, iż - stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. - rozstrzygając w granicach sprawy, sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną.
Na wstępie zwrócenia uwagi wymaga, iż kluczowe znaczenie dla postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego - zgodnie z przepisami proceduralnymi - tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Istotne jest przy tym, aby konieczne w sprawie ustalenia dotyczyły faktów prawotwórczych, a więc mających wpływ na załatwienie sprawy. Chodzi zatem o ustalenia dotyczące stanu faktycznego wyrażonego w normie prawnej.
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej u J. D. zostało rozpoczęte pod rządami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Zatem przepisy zawarte w tym akcie znajdują zastosowanie w sprawie.
Według § 2 ust. 1 powyższego rozporządzenia Rady Ministrów, przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Zgodnie z Wykazem chorób zawodowych - stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia - do chorób zawodowych zalicza się: pylicę azbestową /poz. 3 pkt 5/; choroby opłucnej lub osierdzia wywołane pyłem azbestowym /poz. 4/; nowotwory złośliwe powstałe w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/.
W świetle powyższego w sprawie, przedmiotem której jest stwierdzenie choroby zawodowej, ustalenia wymaga: czy choroba mieści się w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do wskazanego rozporządzenia; czy choroba spowodowana została działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Oceniając działanie czynnika szkodliwego uwzględnić należy przy tym rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego jak i sposób wykonywania pracy (§ 2 ust. 2).
Jak wyżej powiedziano, ustalenia stanu faktycznego w powyższym, istotnym dla sprawy zakresie poczynione muszą być zgodnie z przepisami prawa procesowego. Po myśli art. 7 kpa, wyrażającego m.in. zasadę prawdy obiektywnej, organ orzekający winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W tym celu, stosownie do wymogów określonych przepisem art. 77 § 1 kpa, organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ocena tak zebranego materiału powinna być dokonana w granicach prawem przewidzianej swobody. Stosownie do art. 80 kpa organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przy czym według art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny, w tym także dokumenty medyczne i inne dostarczone przez stronę.
Zgodnie z § 5 ust.1 wskazanego rozporządzenia Rady Ministrów, właściwym do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej rozpoznania jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do orzekania w zakresie chorób zawodowych, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. W szczególności, jak wynika z ust.2 pkt 1 jednostkami orzeczniczymi I stopnia są poradnie i oddziały chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy, zaś według § 5 ust. 3 pkt 1 jednostkami orzeczniczymi II stopnia są poradnie, oddziały i kliniki chorób zawodowych jednostek badawczo - rozwojowych w dziedzinie medycyny pracy.
Szczególnym rodzajem dowodu w sprawie choroby zawodowej jest więc, w świetle regulacji rozporządzenia z 2002 r., orzeczenie lekarskie - o którym mowa w § 6 ust. 1 - mające walor opinii wyspecjalizowanej jednostki medycznej. Zgodnie z § 7 ust. 1 cytowanego rozporządzenia zainteresowany, który nie zgadza się z treścią orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania przez jednostkę orzeczniczą drugiego stopnia.
W sprawie, rozstrzygniętej przez państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. zaskarżoną decyzją z dnia [...], stwierdzającą brak podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych: pylicy azbestowej /poz. 3 pkt 5/; choroby opłucnej lub osierdzia /poz. 4/; nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/, kwestią sporną jest przede wszystkim spełnienie przesłanki narażenia zawodowego a tym samym oceny przyczynienia się warunków pracy w czasie zatrudnienia zainteresowanej w stopniu, w którym można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że przedmiotowa choroba została spowodowana w związku z pracą wykonywana przez stronę. W tej materii należy zgodzić się z zarzutami skargi, że w toku postępowania nie ustalono w sprawie stanu faktycznego w oparciu o całokształt materiału dowodowego.
Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej zebrały w postępowaniu wyjaśniającym istotny do rozpatrzenia sprawy materiał dowodowy, na który składają się w szczególności orzeczenia medyczne dwóch specjalistycznych jednostek (Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy - Centrum Profilaktyczno-Leczniczego w Lublinie, Instytutu Medycyny Pracy w Ł.). Jednak w przedmiotowej sprawie J. D. była badana w Ośrodku Medycyny Pracy w kierunku schorzeń mogących być następstwem narażenia na pył azbestowy. Z późniejszych wyjaśnień wynika, że badania dotyczyły choroby: pylicy azbestowej (poz. 3.5); choroby opłucnej lub osierdzia /poz. 4/. Wskazuje to, że prowadzone badania nie dotyczyły choroby: nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/ (pismo z dnia [...] - WOMP [...]). Instytut Medycyny Pracy przeprowadził badania natomiast tych trzech chorób, również rozstrzygnięcie organów sanitarnych dotyczy braku podstaw do rozpoznania: pylicy płuc, chorób opłucnej lub osierdzia wywołanych pyłem azbestu oraz nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy.
Wskazuje to, iż w Ośrodku w L. w przedmiotowej sprawie nie prowadzono badań pod kątem nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi /poz. 17/. Jeżeli nie przeprowadzono tych badań w tym Ośrodku, to nie dopuszczalne było orzekanie w tym przedmiocie w "trybie odwoławczym" przez Instytut w Ł. Istotą orzekania w trybie "odwoławczym" jest bowiem weryfikacja orzeczenia wydanego przez inny ośrodek medyczny. Stanowisko Instytutu w Ł. mogło być uznane za "pierwsze" orzeczenie, które na wniosek zainteresowanej - winno być zweryfikowane przez inną uprawnioną jednostkę medyczną. Tego nie uczyniono w sprawie. Tym samym skarżąca została pozbawiona prawa przysługującego jej na mocy § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 2002 r.
Organ odwoławczy rozstrzygając sprawę oparł się w tej sytuacji przy wydawaniu decyzji na niepełnym materiale dowodowym. Nie można - wbrew przepisom prawa - uznać, że wystarczającym w sprawie było jednokrotne badanie w kierunku nowotworu złośliwego powstałego w następstwie działania czynników występujących w środowisku pracy, uznanych za rakotwórcze dla ludzi, w sytuacji gdy prowadzone przez organy sanitarne postępowanie i wydane rozstrzygnięcia dotyczące braku podstaw do stwierdzenia chorób zawodowych, a kwestionowane przez stronę, dotyczyły trzech jednostek chorobowych. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. nie podjął więc wszystkich kroków w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.
Orzeczenia lekarskie upoważnionych jednostek medycznych dotyczące rozpoznania choroby zawodowej są opiniami, w rozumieniu art. 84 § 1 kpa. Trafnie wskazuje się, że bez tych opinii, bądź sprzecznie z nimi, organ administracji nie może we własnym zakresie dokonywać rozpoznania choroby zawodowej ani nie może ustalać czy rozpoznane schorzenie mieści się w powoływanym wykazie. Nie oznacza to jednak zwolnienia organu z obowiązku dokonania oceny tej opinii, jako jednego z dowodów w sprawie, w granicach zakreślonych powołanym wyżej art. 80 kpa.
Skarżąca na etapie postępowania odwoławczego wnioskowała o wyjaśnienie okoliczności koniecznych do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, min. poprzez uwzględnienie dokumentów medycznych, które dośle, a które pozwolą podjąć decyzję w oparciu o rzeczywisty stan jej zdrowia, będący konsekwencja długoletniej pracy przy azbeście. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. przychylając się do wniosku ustalił nowy termin załatwienia sprawy na dzień [...]. Jak wynika z dołączonego do skargi dowodu, przesyłka z przedmiotowymi dokumentami została przez skarżącą wysłana w dniu [...] a wiec w terminie zakreślonym przez organ odwoławczy. Do organu sanitarnego wpłynęły w dniu [...]. Rozstrzygając sprawę decyzją z dnia [...] organ odwoławczy nie rozpatrzył jednak tych dokumentów jako dowodów w sprawie. Nastąpiło to pomimo uzyskania ich przed wydaniem rozstrzygnięcia. Nie można uznać za dokonanie oceny tych dostarczonych dokumentów jako dowodów w sprawie, stwierdzenia organu odwoławczego, zawartego w odpowiedzi na skargę, że dostarczone wypisy ze szpitali nie wnoszą nic nowego do sprawy. Oceny tych dowodów za organ sanitarny nie może dokonać Sąd Administracyjny.
Nie uwzględnienie dowodów narusza zasady obowiązujące w kodeksie postępowania administracyjnego. Jak już wskazano, ustalenie istotnych w sprawie, przedmiotem której jest stwierdzenie choroby zawodowej, okoliczności faktycznych dokonuje się za pomocą wszystkich środków dowodowych (nie tylko opinii uprawnionych jednostek medycznych) i zgodnie z obowiązującymi regułami dowodzenia. Wyrażona w art. 80 kpa zasada swobodnej oceny dowodów obliguje organ administracyjny do oceny wszystkich dowodów, przedstawienia poddającej się kontroli oceny dowodów ze wskazaniem jakie fakty uznał za udowodnione, dowodów na jakich się oparł w tym zakresie, przyczyn dla których dowodom tym dał wiarę a innym nie. Ustalenia poczynione zakresie tym zakresie powinny znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, jak tego wymaga art. 107 § 3 kpa. Spełnienie tych wymogów stwarza procesową gwarancję prawidłowości rozstrzygnięcia administracyjnego.
W powyższym świetle uznać trzeba, że w sprawie zostały naruszone przepisy prawa procesowego, których naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie art. 7, art. 75 § 1, art. 76, § 3, art. 77, 80 i art. 107 § 3 kpa, poprzez nie ustalenie stanu faktycznego z uwzględnieniem dowodów wnioskowanych przez stronę a jedynie w oparciu o orzeczenia uprawnionych jednostek medycznych.
W ponownym postępowaniu Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny winien wyeliminować stwierdzone nieprawidłowości.
Z tych powodów kontrolowana decyzja podlega uchyleniu na mocy art.145 § 1 pkt 1) lit. a) i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie w pkt II wyroku znajduje wsparcie w art. 152 tej ustawy.