III SA/WR 156/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2022-11-25
NSAAdministracyjneŚredniawsa
samorząd terytorialnyuchwałaprawo miejscoweopłatydworzec autobusowytransport zbiorowynieważnośćkontrola sądowaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w Świdnicy dotyczącej opłat za dworzec autobusowy, ponieważ zmieniana uchwała została wcześniej prawomocnie unieważniona przez sąd.

Skarga dotyczyła uchwały Rady Miejskiej w Świdnicy zmieniającej stawkę opłat za korzystanie z dworca autobusowego. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, w tym niedyskryminujące zasady ustalania opłat. Sąd stwierdził jednak, że uchwała zmieniana przez zaskarżoną uchwałę została już wcześniej prawomocnie unieważniona wyrokiem WSA. W związku z tym, sąd uznał, że zmiany dokonane w nieistniejącym akcie prawnym są bezprzedmiotowe i również stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę B. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Świdnicy z dnia 20 grudnia 2019 r. nr XIV/138/19, która zmieniała wcześniejszą uchwałę w sprawie ustalenia stawki opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z dworca autobusowego. Zaskarżona uchwała wprowadzała stawkę 0,25 zł za jedno zatrzymanie środka transportu na dworcu. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, w tym art. 16 ust. 4 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, wskazując na brak analizy możliwości i celowości zróżnicowania opłat oraz niedyskryminujące zasady. Sąd, badając sprawę, ustalił istotną okoliczność: uchwała, która była przedmiotem zmiany przez zaskarżoną uchwałę (uchwała nr [...] z dnia [...] r.), została już wcześniej prawomocnie unieważniona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 1150/15. Sąd podkreślił, że stwierdzenie nieważności uchwały działa wstecz (ex tunc), co oznacza, że uchwała ta powinna być traktowana jako nigdy niepodjęta. W konsekwencji, zmiany dokonane w akcie prawnym, który został prawomocnie unieważniony, są bezprzedmiotowe i nie mogą wywołać skutków prawnych. Uchwała zmieniająca nie może samodzielnie istnieć i wywoływać skutków, jeśli przedmiot jej zmiany nie istnieje w obrocie prawnym. Z tego względu Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości, zgodnie z art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała zmieniająca uchwałę, która została prawomocnie unieważniona, jest bezprzedmiotowa i również podlega stwierdzeniu nieważności.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że uchwała zmieniana przez zaskarżoną uchwałę została już wcześniej prawomocnie unieważniona. Skoro uchwała pierwotna nie istniała w obrocie prawnym (ex tunc), to zmiany w niej dokonane są bezskuteczne i sama uchwała zmieniająca jest dotknięta wadą powodującą jej nieważność.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 147 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę stwierdza jej nieważność w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 15

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 40 § ust. 1 i ust. 2 pkt 4

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 101 § ust. 1

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

u.p.t.z. art. 16 § ust. 1, ust. 4 i ust. 5

Ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaskarżona uchwała jest zmianą uchwały, która została wcześniej prawomocnie unieważniona przez sąd administracyjny.

Godne uwagi sformułowania

uchwałę, której nieważność w całości stwierdził sąd administracyjny należy traktować tak, jakby nigdy nie została podjęta. Zmiany aktu prawnego, którego stwierdzono nieważność prawomocnym wyrokiem Sądu, uznać należy za bezprzedmiotowe, gdyż w obrocie prawnym nie istnieje przedmiot tej zmiany. Uchwała zmieniająca uchwałę, odnośnie do której stwierdzono nieważność, nie wywołuje natomiast osobno i samodzielnie skutków prawnych.

Skład orzekający

Anetta Chołuj

sędzia

Barbara Ciołek

sprawozdawca

Magdalena Jankowska-Szostak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stwierdzenia nieważności uchwały, która jest zmianą uchwały już prawomocnie unieważnionej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie przedmiotem zmiany jest akt prawny pozbawiony mocy obowiązującej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest badanie historii prawnej aktu prawnego i konsekwencje prawomocnych orzeczeń sądowych dla późniejszych działań organów samorządu.

Nieważna uchwała zmieniająca: Sąd wyjaśnia, co się dzieje, gdy samorząd działa na podstawie nieistniejącego prawa.

Sektor

transportowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wr 156/20 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2022-11-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-03-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Chołuj
Barbara Ciołek /sprawozdawca/
Magdalena Jankowska-Szostak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6037 Transport drogowy i przewozy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
*Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 149
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca) Protokolant st. specjalista Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 25 listopada 2022 r. sprawy ze skargi B. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Świdnicy z dnia 20 grudnia 2019 r. nr XIV/138/19 w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie ustalenia stawki opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z dworca autobusowego, którego właścicielem jest Gmina Miasto Świdnica stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
Uzasadnienie
W dniu [...] r. Rada Miejska W Ś. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 16 ust. 1, ust. 4 i ust. 5 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym podjęła uchwałę nr [...] (dalej: uchwała) zmieniającą uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia stawki opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z dworca autobusowego, którego właścicielem jest Gmina Miasto Ś. Zgodnie z § 1 uchwały zmiana polegała na tym, że § 1 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] r. otrzymał brzmienie: "§ 1. Ustala się stawkę opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z dworca autobusowego, którego właścicielem jest Gmina Miasto Ś. w wysokości 0,25 zł za jedno zatrzymanie środka transportu na dworcu.".
Pismem z 5 marca 2020 r. skarżący B.D. (dalej: strona skarżąca, skarżący), działając na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wniósł skargę na przedmiotową uchwałę. Zarzucił naruszenie prawa polegające na podjęciu uchwały dokonanym bez przeprowadzenia analizy możliwości i celowości rozróżnienia wysokości opłaty ze względu na jakiekolwiek cechy różnicujące przewoźników, w tym ze względu na wielkość środków transportu, jakimi się posługują, co świadczy o braku uwzględnienia przy podejmowaniu uchwały niedyskryminujących zasad, o których mowa w art. 16 ust. 4 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.
W odpowiedzi Gmina Miasto Ś. (dalej: organ) wniosła o oddalenie skargi i o zasądzenie kosztów postępowania od skarżącego na rzecz organu.
Sąd z urzędu dysponuje wiedzą, że prawomocnym wyrokiem z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 1150/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia stawki opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z dworca autobusowego, którego właścicielem jest Gmina Miasto Ś.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga podlegała uwzględnieniu.
Przedmiotem kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne są między innymi akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 - dalej: p.p.s.a.). Kryterium kontroli stanowi zgodność z prawem aktu przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Stosownie natomiast do treści art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
W sprawie skargą objęta została uchwała Rady Miejskiej w Ś. zmieniająca uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] r. Zmiana uchwały nr [...] z [...] r. polegała na tym, że jej § 1 otrzymał następujące brzmienie: "§ 1. Ustala się stawkę opłat za korzystanie przez operatora i przewoźnika z dworca autobusowego, którego właścicielem jest Gmina Miasto Ś. w wysokości 0,25 zł za jedno zatrzymanie środka transportu na dworcu.".
Przesłanką uwzględnienia skargi w sprawie jest okoliczność stwierdzenia nieważności uchwały zmienianej zaskarżoną uchwałą, a więc uchwały nr [...] Rady Miejskiej w Ś. z dnia [...] r., prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 1150/15. Stwierdzenie przez sąd administracyjny nieważności uchwały wywołuje skutki od chwili jej podjęcia (ex tunc), co oznacza, że uchwałę, której nieważność w całości stwierdził sąd administracyjny należy traktować tak, jakby nigdy nie została podjęta. W konsekwencji należało przyjąć, że uchwała nr [...] z dnia [...] r. pod względem prawnym nie obowiązywała i nie weszła w życie.
Wziąwszy pod uwagę powyższe, uznać należało, że nie mogły odnieść skutku prawnego zmiany wskazanej wyżej uchwały pierwotnej. Zmiany aktu prawnego, którego stwierdzono nieważność prawomocnym wyrokiem Sądu, uznać należy za bezprzedmiotowe, gdyż w obrocie prawnym nie istnieje przedmiot tej zmiany. Uchwała zmieniająca uchwałę, odnośnie do której stwierdzono nieważność, nie wywołuje natomiast osobno i samodzielnie skutków prawnych. W konsekwencji jest ona dotknięta, podobnie jak uchwała zmieniana, istotną wadą powodującą konieczność stwierdzenia jej nieważności.
Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI