III SA/Wr 12/07

III SA/Wr 12/07 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2007-07-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Józef Kremis /przewodniczący/
Maciej Guziński /sprawozdawca/
Marcin Miemiec
Symbol z opisem
6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne
Ochrona zdrowia
Sygn. powiązane
II OSK 1705/07 - Wyrok NSA z 2008-03-05
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 132 poz 1115
par. 2 i 5
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Kremis Sędziowie Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca) Sędzia WSA Marcin Miemiec Protokolant Paulina Rosiak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 lipca 2007 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. w B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A sp. z o.o. w B. stała się decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] Nr [...] (znak [...]), którą organ ten – powołując się na art. 12 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz § 8 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) i art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. – utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] Nr [...] (znak [...]) o stwierdzeniu choroby zawodowej – kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia /poz. 18.2 załącznika do wskazanego rozporządzenia/- u E. K.
W postępowaniu wyjaśniającym organy sanitarne ustaliły, że E. K. była zatrudniona w A sp. z o.o. w B. w latach:
- [...] – [...] jako formierz ceramiki,
- [...] – [...] jako zdobnik ceramiki.
W związku z podejrzeniem choroby zawodowej - kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia, zainteresowana była badana w D. Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we W. Oddział w J. G., który dnia [...] wydał orzeczenie lekarskie (nr [...]) o rozpoznaniu u E. K. choroby zawodowej - kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia (poz. 18 pkt 2 Wykazu załącznika do rozporządzenia z 1982 r.). W uzasadnieniu powyższego orzeczenia podano, iż strona w obserwacji i leczeniu dermatologicznym jest od 2003 r. z powodu zmian chorobowych na skórze dłoni i przedramion. Na stanowisku pracy narażona była na substancje drażniące skórę: farby, wodę, masę ceramiczną. W przeprowadzonym w dniu [...] badaniu dermatologicznym stwierdzono: "zmiany chorobowe na skórze kłębów i kciuków obu rąk pod postacią suchości, złuszczania, drobnych popękań. Skóra zlichenizowana. Na łokciach skóra sucha i pogrubiała. Na przedramieniu lewym po stronie wyprostnej, skóra sucha, szorstka. Wykonano badania testowe z zestawami podstawowymi, zestawem barwników, żywic, gum - badania wypadły ujemnie". W dalszej części uzasadnienia wskazano, że z dokumentacji lekarskiej z lat 2003 - 2004 przedstawionej przez badaną wynika, że zmiany chorobowe na skórze cofają się w okresie zwolnień lekarskich, a nawracają po powrocie do pracy. W podsumowaniu stwierdzono, że w oparciu o całość obrazu tj. objawy kliniczne, przebieg schorzenia, narażenie zawodowe na substancje drażniące skórę: masa ceramiczna, woda, farby, uzasadnionym jest uznanie tła zawodowego schorzenia, pod postacią kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia.
Na podstawie powyższego orzeczenia lekarskiego oraz w oparciu o ocenę narażenia zawodowego wskazującą na kontakt z substancjami drażniącymi skórę (farby, masa ceramiczna), Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B., decyzją z dnia [...] (Nr [...]), stwierdził chorobę zawodową - kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia.
W odwołaniu od powyższej decyzji zakład pracy - A sp. z o.o. w B. - podniósł, iż pracownica ma ograniczony kontakt z farbami ceramicznymi, jej praca polega na nanoszeniu farby w stanie płynnym na wypalony półfabrykat za pomocą pędzla lub stempla z gąbki, a od [...] nie ma kontaktu z surową masą ceramiczną. Podniesiono również, że dokonano jedynie badań testowych z podstawowymi zastawami barwników, żywic i gum, nie wykonano natomiast badań z farbami i masą ceramiczną.
W sprawie, w dniu [...] Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wydał orzeczenie lekarskie Nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia. W uzasadnieniu wskazano: "Aktualnie badaniem fizykalnym stwierdza się: nieliczne, drobne, rumieniowe grudki dookoła ust i w obrębie skrzydełek nosa, w obrębie centralnych części obu dłoni owalne ogniska rumieniowe z poronnym złuszczaniem naskórka, owalne ognisko bladych hyperkeratotycznych grudek na łokciu lewym, niewielką bliznę pourazową w obrębie kłębu ręki lewej. Testy alergiczne metodą prick były dodatnie z pyłkami drzew i poliwakcyną (antygeny bakteryjne). Testy płatkowe standard oraz szeroki zestaw z potencjalnymi alergenami zawodowymi (w tym z próbkami dostarczonymi przez zakład pracy) wypadły ujemnie. Badanie histopatologiczne wycinka skóry okolic lewego stawu łokciowego wykazało łuszczycę". W zakończeniu uzasadnienia stwierdzono: "Biorąc pod uwagę wywiad chorobowy, badanie fizykalne, dostarczoną dokumentację lekarską, aktualne wyniki testów alergologicznych oraz wyniki badania histopatologicznego - brak jest aktualnie podstaw do rozpoznania zawodowej etiologii schorzenia."
W związku z rozbieżnością orzeczeń lekarskich, strona została skierowana na badanie konsultacyjne do Instytutu Medycyny Pracy w Ł., gdzie w dniach [...] – [...] została poddana badaniom. Instytut w dniu [...] wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej - kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia. W uzasadnieniu podniesiono, że według wywiadu i dokumentacji lekarskiej, w [...] wystąpiła choroba skóry, z powodu której pacjentka wielokrotnie była okresowo niezdolna do pracy z powodu nawrotów zmian skórnych, które cofały się w okresie zwolnień lekarskich i nasilały po powrocie do pracy. Zdaniem Instytutu: "Rozpoznanie kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia dokonuje się w oparciu o obserwacje lekarskie czynione podczas zatrudnienia pacjenta na jego stanowisku pracy, na podstawie 2 lub 3-krotnych prób ekspozycji i eliminacji czynników drażniących ze środowiska pracy (przerwy w zatrudnieniu). Według aktualnie obowiązującego wykazu chorób zawodowych kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia rozpoznaje się w terminie do 1-go miesiąca od zakończenia pracy. W związku z tym, że badana nie pracuje zawodowo od [...] rozpoznanie w chwili obecnej kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia jest niemożliwe, natomiast analiza dokumentacji medycznej dotyczącej obrazu klinicznego i przebiegu choroby skóry oraz ustąpienie zmian skórnych po zaprzestaniu pracy zawodowej upoważnia do rozpoznania przebytego zawodowego kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia."
Przed wydaniem decyzji organ drugiej instancji zawiadomił stronę i zakład pracy o zebranym materiale i możliwości złożenia wyjaśnień i żądań. Rozpatrując odwołanie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. nie znalazł dostatecznych podstaw do weryfikacji pierwszoinstancyjnego rozstrzygnięcia. Organ ten podkreślił, że do stwierdzenia przez Państwową Inspekcję Sanitarną choroby zawodowej spełnione muszą być jednocześnie, wynikające z definicji choroby zawodowej zawartej w § 2 ust. 1 i § 5 ust. 2 i ust. 3 powołanego wcześniej rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r., dwa warunki:
1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych;
2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy.
Zdaniem organu w rozpatrywanej sprawie oba powyższe warunki zostały spełnione. Placówki służby zdrowia upoważnione do orzekania w sprawach chorób zawodowych: D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Oddział w J. G.; Instytut Medycyny Pracy w Ł. rozpoznały u zainteresowanej chorobę zawodową pod postacią zawodowego kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia. Ocena narażenia zawodowego przeprowadzona dnia [...] wykazała, iż strona wykonując pracę na stanowisku formiarza ceramiki i zdobnika ceramiki narażona była na kontakt z substancjami drażniącymi skórę: farby, masę ceramiczną, wodę. Wprawdzie Instytut w S. nie rozpoznał choroby zawodowej, ponieważ aktualnie u badanej nie zaobserwowano typowych dla kontaktowego zapalenia skóry zmian. Jednakże, zdaniem organu, strona nie pracuje od [...] dlatego też aktualny obraz kliniczny w tym przypadku jest mało miarodajny. O rozpoznaniu choroby zawodowej u zainteresowanej strony świadczy natomiast całość obrazu klinicznego, przebieg choroby jak i związek występowania zmian skórnych z czynnikami szkodliwymi (alergenami) występującymi w środowisku pracy.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł zakład pracy - A sp. z o.o. - występując o uchylenie zaskarżonej decyzji jako naruszającej prawo i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem strony skarżącej utrzymanie w mocy przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. nastąpiło z naruszeniem § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Rozpoznanie choroby zawodowej może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po jego zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych. W wypadku - kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia – w terminie 1 - go miesiąca od zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, późniejsze badania nie powinny być uwzględnione. Natomiast zdaniem strony skarżącej, D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Oddział w J. G. rozpoznał chorobę zawodową w badaniu dermatologicznym przeprowadzonym w dniu [...], tj. podczas gdy pracownica przebywała na zwolnieniu chorobowym (od [...]) i nie miała kontaktu z czynnikami występującymi w środowisku pracy. Dlatego też te badanie wykonane z przekroczeniem terminu, o którym mowa wyżej, nie powinno być uwzględnione.
Ponadto zdaniem strony skarżącej, testy alergiczne wykazały, że E. K. jest uczulona na pyłki drzew i poliwakcynę (antygeny bakteryjne) a badania histopatologiczne wycinka skóry wykazało łuszczycę. Natomiast badania z próbkami masy i farbami ceramicznymi wypadły ujemnie. Również badania testowe z zestawami podstawowymi, zestawem barwników, żywic i gum wypadły ujemnie. Nadto pracownica po 9 miesiącach ustania ewentualnego narażenia zawodowego, podczas pobytu w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., nadal miała zmiany skórne i to nie tylko na dłoniach ale także na twarzy dookoła ust i w obrębie skrzydełek nosa. Dodatkowo podniesiono w skardze, że zainteresowana strona miała ograniczony kontakt z farbami ceramicznymi, jej praca polegała na nanoszeniu farby w stanie płynnym na wypalony półfabrykat za pomocą pędzla lub stempla z gąbki, a [...] nie miała kontaktu z surową masą ceramiczną.
W odpowiedzi strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odnosząc się do nowych zarzutów wskazano, że przy ustalaniu miesięcznego terminu rozpoznania choroby zawodowej bierze się pod uwagę pierwsze rozpoznanie i leczenie pacjenta w kierunku stwierdzonej choroby. Natomiast na zmiany chorobowe skóry wskazuje już zgromadzona dokumentacja z lat 2003 – 2004, a ponadto wynika z niej, że następowało ich cofanie w okresie zwolnień lekarskich. Co, zdaniem organu sanitarnego, świadczy o podłożu zawodowym choroby.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."), w tym również na decyzje wydawane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a.), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. "b"), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. "c"). Godzi się dodatkowo podkreślić, iż – stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. – rozstrzygając w granicach sprawy, sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną.
W ocenie Sądu, kwestionowanej decyzji nie można postawić skutecznego zarzutu sprzeczności z prawem w rozumieniu w art. 145 p.p.s.a., gdyż zaskarżone rozstrzygnięcie znajduje dostateczne podstawy w prawie materialnym, jego wydanie zaś poprzedziło niewadliwie przeprowadzone postępowanie administracyjne.
Na wstępie zwrócenia uwagi wymaga, iż kluczowe znaczenie dla postępowania ma należyte ustalenie stanu faktycznego – zgodnie z przepisami proceduralnymi – tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest ustalenie zakresu praw i obowiązków strony takiego postępowania. Istotne jest przy tym, aby konieczne w sprawie ustalenia dotyczyły faktów prawotwórczych, a więc mających wpływ na załatwienie sprawy. Chodzi zatem o ustalenia dotyczące stanu faktycznego wyrażonego w normie prawnej.
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej zostało rozpoczęte pod rządami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Zatem przepisy zawarte w tym akcie znajdują zastosowanie w sprawie.
Według § 2 ust. 1 powyższego rozporządzenia Rady Ministrów, przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanym dalej "narażeniem zawodowym". Zgodnie z ust. 2 tego paragrafu, zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie może nastąpić u pracownika lub byłego pracownika, zwanego dalej "pracownikiem", w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został ustalony w wykazie chorób zawodowych. Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego, wynosi w tym wykazie dla choroby określonej jako kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia (pozycja 18 pkt 2) jeden miesiąc.
Zdaniem Sądu, świetle § 2 ust. 2 tego rozporządzenia i Wykazu chorób zawodowych, to nie orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej, o której mowa w § 2 ust. 1, ale zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz sama choroba zawodowa i jej udokumentowane objawy chorobowe upoważniające do rozpoznania choroby zawodowej muszą nastąpić w czasie trwania narażenia zawodowego lub w ściśle określonym czasie po zakończeniu pracy w warunkach takiego narażenia.
Nie trafny jest więc zarzut strony skarżącej o naruszeniu § 2 ust. 2 rozporządzenia, uzasadniony tym, że D. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we W. Odział w J. G. rozpoznał u zainteresowanej strony chorobę zawodową dopiero w dniu [...] i to podczas gdy pracownica przebywała na zwolnieniu chorobowym od [...] i nie miała kontaktu z czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy.
W świetle § 2 ust. 2 rozporządzenia i postanowień Wykazu chorób zawodowych istotne jest, że objawy chorobowe skóry u zainteresowanej strony wystąpiły w czasie zatrudnienia, jej zatrudnienie ustało natomiast dopiero w [...] Ponadto należy wskazać, co wynika z orzeczeń lekarskich, że już od 2003 r. strona była w obserwacji i leczeniu dermatologicznym z powodu zmian chorobowych na skórze dłoni i przedramion. Zdaniem Sądu, skoro E. K. była zatrudniona w skarżącej Spółce do [...], zasadnie organ sanitarny uznał, iż udokumentowane objawy chorobowe, które stanowiły podstawę podejrzenia i rozpoznania choroby zawodowej, wystąpiły w okresie jej zatrudnienia, we wskazanym w rozporządzeniu czasie.
Również nietrafne są pozostałe zarzuty skargi, dotyczące naruszenia postanowień § 2 ust. 1 omawianego rozporządzenia z 2002 r. W świetle jego postanowień w sprawie, przedmiotem której jest stwierdzenie choroby zawodowej, ustalenia wymaga: czy choroba mieści się w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do w/w rozporządzenia; czy choroba spowodowana została działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Zgodnie z Wykazem chorób zawodowych - stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia - do chorób zawodowych zalicza się choroby skóry: kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia (poz. 18 pkt 2). Pozostaje kwestia czy choroba ta spowodowana została czynnikami zawodowymi.
Jak wyżej powiedziano, ustalenia stanu faktycznego w powyższym, istotnym dla sprawy zakresie poczynione muszą być zgodnie z przepisami prawa procesowego. Po myśli art. 7 kpa, wyrażającego m.in. zasadę prawdy obiektywnej, organ orzekający winien podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W tym celu, stosownie do wymogów określonych przepisem art. 77 § 1 kpa, organ obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ocena tak zebranego materiału powinna być dokonana w granicach prawem przewidzianej swobody. Art. 80 kpa, wyrażający zasadę swobodnej oceny dowodów, obliguje przy tym organ administracyjny do przedstawienia poddającej się kontroli oceny dowodów ze wskazaniem (w uzasadnieniu rozstrzygnięcia - art.107 § 1 i § 3 kpa), jakie fakty uznał za udowodnione, dowodów na jakich się oparł w tym zakresie, przyczyn dla których dowodom tym dał wiarę.
Zgodnie z § 5 ust.1 wskazanego rozporządzenia Rady Ministrów, właściwym do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej rozpoznania jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do orzekania w zakresie chorób zawodowych, zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. W szczególności, jak wynika z ust. 2 pkt 1 jednostkami orzeczniczymi I stopnia są poradnie i oddziały chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy, zaś według § 5 ust. 3 pkt 1 jednostkami orzeczniczymi II stopnia są poradnie, oddziały i kliniki chorób zawodowych jednostek badawczo – rozwojowych w dziedzinie medycyny pracy.
Wskazane orzeczenia lekarskie, dotyczące rozpoznania choroby zawodowej, są opiniami w rozumieniu art. 84 § 1 kpa. Trafnie wskazuje się, że bez tych opinii, bądź sprzecznie z nimi, organ administracji nie może we własnym zakresie dokonywać rozpoznania choroby zawodowej ani nie może ustalać czy rozpoznane schorzenie mieści się w powoływanym wykazie. Nie oznacza to jednak zwolnienia organu z obowiązku dokonania oceny tej opinii, jako jednego z dowodów w sprawie, w granicach zakreślonych powołanym wyżej art. 80 kpa. Zasadne jest stwierdzenie, że opinia powinna - aby organ administracji mógł się na niej skutecznie oprzeć - zawierać wszechstronne uzasadnienie i wyjaśniać wątpliwości w sposób przekonujący.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy administracyjne obu instancji nie uchybiły przedstawionym wyżej wymogom proceduralnym.
Należy przede wszystkim zauważyć, że organ Państwowej Wojewódzkiej Inspekcji Sanitarnej we W. dysponował zebranym w postępowaniu wyjaśniającym istotnym do rozpatrzenia i załatwienia sprawy materiałem dowodowy, na który składają się w szczególności orzeczenia medyczne specjalistycznych jednostek (D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. Oddział w J. G., Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., Instytutu Medycyny Pracy w Ł.), oraz oceną narażenia zawodowego sporządzoną na urzędowym formularzu, odnoszącym się do rozpatrywanej jednostki chorobowej. Dokumentacja zgromadzona w aktach sprawy stwarzała organowi administracji dostateczne podstawy do przyjęcia, że orzeczenia lekarskie, w tym orzeczenie D. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. Oddział w J. G. i Instytutu Medycyny Pracy w Ł., zostały wydane po badaniach zainteresowanej strony i po uwzględnieniu innych dowodów istotnych w rozpoznawanym przypadku, co pozwalało przypisać takim orzeczeniom walory opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 kpa. Mając do dyspozycji specjalistyczne orzeczenia, bazujące na analizie dokumentacji medycznych, organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej mógł więc – bez naruszenia granic zakreślonych w art. 80 k.p.a. – ocenić te dowody i przyjąć je za podstawę faktyczną rozstrzygnięcia w sprawie.
Niewadliwie przeprowadzone postępowanie wyjaśniające miało decydujący wpływ na materialnoprawne podstawy kwestionowanego rozstrzygnięcia. Według wskazanego już § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r., przy zgłaszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzględnia się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Jeśli idzie o chorobę skóry w postaci kontaktowego zapalenia skóry z podrażnienia (poz. 18 pkt 2 Wykazu), w świetle literatury przedmiotu, jej rozpoznanie ustala się na podstawie: stwierdzenia klinicznych objawów ostrego lub przewlekłego zapalenia skóry, które wystąpiły podczas wykonywania pracy w styczności z czynnikami drażniącymi u pacjenta, u którego poprzednio te zmiany nie występowały; dodatnich porób ekspozycji i eliminacji – ustępowania zapalenia skóry – w okresie przerw w pracy i nawrotu lub zaostrzenia po podjęciu zatrudnienia; stwierdzenia obecności substancji drażniących w środowisku pracy (zob. Choroby zawodowe, pod red. K. Marka. s. 514 - 516).
Stwierdzenie choroby zawodowej nastąpiło w związku z ustaleniem, że E. K. wykonując prace na stanowisku formiarza ceramiki i zdobnika ceramiki narażona była na kontakt z substancjami drażniącymi skórę: farby, masa ceramiczna. Nastąpiło w oparciu o badania dermatologiczne - przeprowadzone w Ośrodku Medycyny Pracy w okresie zatrudnienia strony (w [...]) - stwierdzające zmiany chorobowe skóry, a także w oparciu o dokumentację medyczną, z której wynika, że już w [...] wystąpiła choroba skóry u strony, z powodu której później była wielokrotnie niezdolna do pracy w związku z nawrotem zmian skórnych, które cofały się w okresie zwolnień lekarskich i nasilały po powrocie do pracy.
W ocenie Sądu, występowanie w środowisku pracy czynników szkodliwych, lokalizacja zmian chorobowych (na rękach), czas powstania choroby (w czasie pracy zawodowej) , cofanie się zmian skórnych po odsunięciu od pracy i ich ponawianie się po powrocie do pracy, jak również opisana w literaturze medycznej specyfika tej choroby zawodowej wyrażająca się w tym, iż jej rozpoznania dokonuje się w oparciu o obserwacje lekarskie czynione podczas zatrudnienia pacjenta, pozwalały na rozpoznanie i stwierdzenie z dużym stopniem prawdopodobieństwa, bez przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa), że jest związek przyczynowy pomiędzy chorobą E. K. a narażeniem zawodowym w miejscu pracy. Spełnione zatem zostały przesłanki określone w § 2 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia, konieczne dla uznania choroby zawodowej.
Odnosząc się do innych zarzutów wskazać należy, że ujemne wyniki testów alergicznych wykonanych u strony pozwoliły wyeliminować alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, wymienione jako odrębna jednostka chorobowa w pozycji 18 pkt 1 Wykazu, nie eliminowały natomiast przedmiotowej choroby. Zasadnie organ sanitarny uznał także, że skoro strona nie pracuje od [...] obraz stanu skóry ustalonych w badaniach [...] jest mało miarodajny do rozpoznania choroby zawodowej, jako, że rozpoznanie tej jednostki chorobowej dokonywane winno być podczas zatrudnienia pacjenta na stanowisku pracy. Tym samym nie uzasadniony jest zarzut nie uwzględnienia orzeczenia Instytutu Medycyny Pracy w S.
Skoro wszczęte skargą zakładu pracy postępowanie sądowe nie dało podstaw do postawienia organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej zarzutu naruszenia prawa materialnego lub reguł postępowania administracyjnego, przeto – stosownie do dyspozycji art. 151 p.p.s.a. – należało orzec jak w sentencji wyroku.