III SA/Wa 858/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-01-19
NSAAdministracyjneWysokawsa
restrukturyzacjanależności publicznoprawnePFRONpomoc publicznaUOKiKhutnictwodecyzjakontrola sądowasąd administracyjny

WSA w Warszawie uchylił decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego dla Huty [...] Sp. z o.o., uznając, że negatywna opinia UOKiK nie mogła stanowić podstawy do umorzenia, a spółka spełniła warunki restrukturyzacji.

Spółka Huta [...] złożyła skargę na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej utrzymującą w mocy decyzję o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego dotyczącego należności na PFRON. Minister oparł się na negatywnej opinii UOKiK, która uznała planowaną pomoc za niezgodną z przepisami o pomocy publicznej dla sektora hutniczego. WSA w Warszawie uchylił decyzję Ministra, stwierdzając, że negatywna opinia UOKiK nie mogła być podstawą do umorzenia postępowania, a spółka spełniła warunki restrukturyzacji określone w ustawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Huty [...] Sp. z o.o. na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, która utrzymała w mocy decyzję Prezesa PFRON o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego. Postępowanie zostało wszczęte na wniosek spółki na podstawie ustawy o restrukturyzacji należności publicznoprawnych. Prezes PFRON ustalił kwotę należności i opłatę restrukturyzacyjną, jednak Prezes UOKiK wydał opinię negatywną, stwierdzając niezgodność planowanej pomocy z przepisami o pomocy publicznej, szczególnie w kontekście restrukturyzacji sektora hutnictwa. Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej uznał tę opinię za podstawę do utrzymania w mocy decyzji o umorzeniu postępowania. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o restrukturyzacji, Konstytucji RP oraz Kodeksu postępowania administracyjnego. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, argumentując, że ustawa o restrukturyzacji ma charakter szczególny i autonomiczny wobec ustawy o pomocy publicznej. Opinia Prezesa UOKiK, wydana na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji, nie mogła mieć znaczenia przypisanego jej w ustawie o pomocy publicznej, a ponadto powinna być wydana w formie postanowienia, a nie pisma. Sąd podkreślił, że ustawa o restrukturyzacji nie przewiduje negatywnej opinii UOKiK jako podstawy do umorzenia postępowania, zwłaszcza gdy spółka spełniła warunki restrukturyzacji. Dodatkowo, sąd wskazał na naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, negatywna opinia Prezesa UOKiK nie może stanowić samodzielnej podstawy do umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego, ponieważ ustawa o restrukturyzacji ma charakter szczególny i autonomiczny, a opinia ta powinna być wydana w formie postanowienia, a nie pisma, i nie ma mocy wiążącej dla organu restrukturyzacyjnego w takim zakresie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustawa o restrukturyzacji należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ma charakter szczególny i autonomiczny wobec ustawy o pomocy publicznej. Opinia Prezesa UOKiK wydana na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji nie może mieć znaczenia przypisanego jej w ustawie o pomocy publicznej, a ponadto powinna być wydana w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie, zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, do których ustawa o restrukturyzacji się odwołuje.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (34)

Główne

u.r.n.p.p. art. 21 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.r.n.p.p. art. 1

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 10 § ust. 1 pkt 2 i 3

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 12 § ust. 1

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 18 § ust. 7

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 19

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 21 § ust. 2

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 21 § ust. 3

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.r.n.p.p. art. 9

Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców

u.w.d.n.p.p. art. 15 § ust. 3

Ustawa o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców

u.w.d.n.p.p. art. 2

Ustawa o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców

u.w.d.n.p.p. art. 25

Ustawa o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców

u.w.d.n.p.p. art. 34

Ustawa o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców

u.w.d.n.p.p. art. 6

Ustawa o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców

u.w.d.n.p.p. art. 2 § ust. 2

Ustawa o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit. a i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 209

Ustawa - Ordynacja podatkowa

o.p. art. 49

Ustawa - Ordynacja podatkowa

u.r.z.s.z.o.n. art. 21 § ust. 1, 23, 31 ust.3 pkt 1 i art. 33 ust. 4a, 7, i 7a

Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

u.r.z.s.z.o.n. art. 21

Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 2002 roku w sprawie dopuszczalności pomocy publicznej w sektorze hutnictwa żelaza i stali art. 5

Konst. art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 106 § § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Negatywna opinia Prezesa UOKiK nie stanowiła samodzielnej podstawy do umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego. Ustawa o restrukturyzacji należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ma charakter szczególny i autonomiczny. Opinia Prezesa UOKiK powinna być wydana w formie postanowienia, a nie pisma. Spółka spełniła warunki restrukturyzacji określone w art. 10 ustawy. Naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do materiału dowodowego.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów obu instancji opierające się na negatywnej opinii UOKiK jako podstawie do umorzenia postępowania. Utrzymanie w mocy decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego.

Godne uwagi sformułowania

ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców miała charakter szczególny. opinia Prezesa UOKiK [...] nie może mieć znaczenia przypisanego jej w art. 25 i 34 tej ustawy. samo zajęcie stanowiska przez obowiązany do tego organ następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego tylko z powodu negatywnej opinii Prezesa UOKiK [...] stanowiło naruszenie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy

Skład orzekający

Andrzej Jagiełło

przewodniczący

Jakub Pinkowski

sprawozdawca

Jolanta Sokołowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pomocy publicznej w kontekście postępowań restrukturyzacyjnych, znaczenie opinii UOKiK, wymogi formalne wydawania opinii przez organy, oraz zasady prowadzenia postępowań restrukturyzacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o restrukturyzacji należności publicznoprawnych od przedsiębiorców i jej relacji z ustawą o pomocy publicznej. Orzeczenie z 2005 roku, prawo mogło ulec zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia pomocy publicznej i restrukturyzacji przedsiębiorstw, a także relacji między różnymi ustawami i organami (UOKiK, PFRON, Minister). Pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa interpretacja przepisów i procedur.

Czy negatywna opinia UOKiK może pogrzebać szansę firmy na restrukturyzację? Sąd Administracyjny wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 858/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-01-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Jagiełło /przewodniczący/
Jakub Pinkowski /sprawozdawca/
Jolanta Sokołowska
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ
Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Jagiełło, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Pinkowski (spr.), Asesor WSA Jolanta Sokołowska, Protokolant Ewa Rutkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi Huty [...] Sp. z o. o. na decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego dotyczącego należnych wpłat na PFRON 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ([...] złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 roku Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej – po rozpatrzeniu odwołania Huty [...] sp. z o.o. w C. (dalej zwanej Spółką) - utrzymał w mocy decyzję Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 2003 roku o nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podniósł, iż postępowanie restrukturyzacyjne zostało wszczęte w związku z wnioskiem Spółki złożonym na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. nr 155, poz. 1287). Decyzją z dnia [...] grudnia 2002 roku o nr [...] Prezes Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, uznając że Spółka spełnia przewidziane ustawą kryteria, ustalił ogólną kwotę należności objętej restrukturyzacją w wysokości [...] złotych oraz kwotę opłaty restrukturyzacyjnej w wysokości [...] złotych.
Zgodnie z art. 21 ust 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców projekt decyzji o zakończeniu restrukturyzacji Prezes Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych jako organ restrukturyzacyjny przekazał w celu wydania opinii Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który przy piśmie z dnia [...] grudnia 2003 roku przekazał opinię stwierdzającą niezgodność planowanej pomocy z przepisami ustawy o pomocy publicznej. W opinii podkreślono, że umorzenie wpłat na PFRON stanowi pomoc publiczną w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2002 roku o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców (Dz.U. Nr 141, poz.1177 z późn. zm.).
Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej uznał, iż decyzja Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 2003 roku o nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego odpowiada prawu. Co prawda Spółka spełniła warunki restrukturyzacji określone w art. 10 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, to jednak biorąc pod uwagę negatywną opinię Prezesa UOKiK wydaną w trybie art. 21 ust. 2 tej ustawy postępowanie należało umorzyć.
Opinia Prezesa UOKiK zakwalifikowała planowaną pomoc jako pomoc na restrukturyzację w sektorze hutnictwa żelaza i stali, a podstawę oceny zgodności planowanej pomocy z ustawą o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców stanowiło rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 2002 roku w sprawie dopuszczalności pomocy publicznej w sektorze hutnictwa żelaza i stali (Dz.U. nr 186, poz.1549). §5 tego rozporządzenia określał, że pomoc publiczna na restrukturyzację przedsiębiorstw jest dopuszczalna na zasadach określonych w ustawie o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców oraz w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie jej art. 15 ust. 3 i mogła być udzielona pod warunkiem, że program restrukturyzacji jest związany z ogólną racjonalizacją i ograniczeniem zdolności produkcyjnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a nadto zapewnia przedsiębiorcom korzystającym z pomocy przetrwanie w normalnych warunkach rynkowych po zakończeniu okresu restrukturyzacji, a wielkość i częstotliwość pomocy są ściśle ograniczone do minimum koniecznego do przetrwania i będą stopniowo znoszone. Prezes UOKiK wskazał ponadto, że – w świetle ustaleń podjętych w toku negocjacji członkostwa w Unii Europejskiej - pomoc taka możliwa jest jedynie pod warunkiem, że okres przewidziany w art. 8 (4) Protokołu nr 2 dotyczącego produktów EWWiS do Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską z jednej strony a Wspólnotami Europejskimi i ich państwami członkowskimi z drugiej strony (Dz.U. z roku 1994, nr 11, poz. 38) zostanie przedłużony. Okres ten przedłużony został na mocy decyzji Rady Stowarzyszenia UE – Polska z dnia 23 października 2002 roku o nr 3/2002. Warunkiem przedłużenia było przedstawienie Komisji Wspólnot Europejskich rządowego programu restrukturyzacji sektora oraz planów restrukturyzacyjnych hut uprawnionych do korzystania z pomocy publicznej, a następnie przyjęcie ich przez Radę UE. W konkluzji Prezes UOKiK stwierdził, że warunkiem udzielenia pomocy publicznej przedsiębiorcy działającemu w sektorze hutnictwa żelaza i stali jest objęcie go całościowym programem restrukturyzacji sektora. Program taki “Restrukturyzacja i rozwój hutnictwa żelaza i stali w Polsce do 2006 roku" został przyjęty przez Radę Ministrów. Zawiera on enumeratywne wyliczenie hut, którym może być udzielona pomoc publiczna. Ponieważ nie wymienia on skarżącej Spółki, Prezes UOKiK musiał stwierdzić niezgodność planowanej dla niej pomocy z przepisami ustawy o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców.
Decyzję Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej Spółka zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Organowi II instancji Spółka zarzuciła naruszenie:
– art. 21 ust. 1 pkt ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców poprzez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania pomimo spełnienia przez Spółkę przesłanek uzasadniających umorzenie należności podlegających restrukturyzacji;
– art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez nierówne traktowanie przedsiębiorców;
– art.15 Kodeksu postępowania administracyjnego przez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i powtórzenie uzasadnienia decyzji organu I instancji:
– art. 9 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niewyjaśnienie w uzasadnieniu w sposób zrozumiały przesłanek umorzenia postępowania;
– art. 106 §5 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niezachowanie przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przy wydaniu opinii formy postanowienia.
Spółka podniosła w uzasadnieniu skargi, że analiza przyjętego przez Radę Ministrów Programu “Restrukturyzacja i rozwój hutnictwa żelaza i stali w Polsce do 2006 roku" wykazuje, iż w programie tym w rozdziale 3.1.3.2. wylicza się enumeratywnie huty, które nie zostały objęte pomocą publiczną na restrukturyzację ze względu na fakt nieprowadzenia typowej działalności hutniczej. Jednakże, jak podniosła Spółka, wśród sześciu hut wymienionych w tym rozdziale nie ma skarżącej Spółki. Uzasadniony jest zatem jej zdaniem zarzut, że organ II instancji, powtarzając argumenty opinii Prezesa UOKiK nie wyjaśnił w sposób właściwy przyczyn, dla których skarżącej Spółce nie można udzielić pomocy publicznej.
Spółka wskazała nadto, że przez wydanie decyzji z dnia [...] grudnia 2002 roku o nr [...] Prezes Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, ustalając ogólną kwotę należności objętej restrukturyzacją oraz kwotę opłaty restrukturyzacyjnej, uznał że Spółka spełnia kryteria ustawy w zakresie restrukturyzacji należności publicznoprawnych. Tym samym, wobec spełnienia warunków restrukturyzacji określonych w art. 10 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, postępowanie restrukturyzacyjne umorzone zostało z naruszeniem przepisu jej art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2. Zdaniem Spółki bowiem, w przypadku spełnienia przesłanek określonych w 10 tej ustawy, decyzja o umorzeniu należności wydawana jest “automatycznie".
W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej wniósł o jej oddalenie, powtarzając co do zasady argumentację ujętą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 §2 tej ustawy, sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania. Oceniając zaskarżoną decyzję w tym zakresie należy stwierdzić, że nie odpowiada ona prawu, aczkolwiek nie wszystkie podniesione zarzuty znajdują uzasadnienie.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców – w myśl postanowień jej art. 1 – określa warunki restrukturyzacji należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, zasady ustalania należności podlegających restrukturyzacji i tryb postępowania restrukturyzacyjnego oraz warunki uzyskania preferencji podatkowych dla przedsiębiorców nieposiadających zaległości podatkowych. Restrukturyzacją na podstawie tej ustawy są objęci przedsiębiorcy, o których mowa w przepisach o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, w szczególności którzy tracą zdolność do konkurowania na rynku, co może się wyrażać zmniejszeniem obrotów, nadmierną zdolnością produkcyjną, wzrostem zapasów, spadkiem zyskowności lub ponoszeniem strat, jak również wzrostem zadłużenia i brakiem możliwości uzyskania bankowych kredytów, poręczeń lub gwarancji. Pomimo faktu, że pomoc udzielana przedsiębiorcom na podstawie tej ustawy wypełniała znamiona pomocy publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 27 lipca 2002 roku o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, to ustawodawca nie tylko w żaden sposób nie ograniczył możliwości jej przyznania przez odesłanie do przepisów tej ustawy, lecz także przyjął regulacje, które przepisom ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców dawały charakter regulacji szczególnych. Jedynie w art. 21 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców na organ restrukturyzacyjny nałożony został obowiązek przekazania projektu decyzji o zakończeniu restrukturyzacji Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w celu wydania opinii - zgodnie z przepisami o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców. Brak generalnego i wyraźnego odesłania do tych przepisów jest tym bardziej znamienny, iż w art. 9 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ustawodawca uznał za wskazane przesądzić, że do restrukturyzacji stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej - w zakresie należności wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 1 (podatki, wpłaty z zysku, należności celne) oraz przepisy właściwe do wymiaru i poboru należności wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 2, tzn. należności wobec Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Funduszu Pracy, Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
W tym kontekście należy podkreślić, że opinia Prezesa UOKiK wyrażana na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców - wobec braku wyraźnego odesłania do ustawy z dnia 27 lipca 2002 roku o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców - nie może mieć znaczenia przypisanego jej w art. 25 i 34 tej ustawy. Po pierwsze bowiem, jest wyrażana już po wydaniu decyzji o warunkach restrukturyzacji, a nie jak w przypadku pomocy publicznej, przed wydaniem decyzji, która ma być podstawą do takiej pomocy. Po drugie, Prezes UOKiK nie ma na gruncie ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców prawa wystąpić do organu restrukturyzacyjnego ani o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach restrukturyzacji, ani o stwierdzenie nieważności decyzji stwierdzającej umorzenie należności podlegających restrukturyzacji. Co prawda w art. 21 ust 2 jest mowa, że projekt decyzji stwierdzającej umorzenie należności podlegających restrukturyzacji przekazuje się Prezesowi UOKiK w celu wydania opinii - zgodnie z przepisami o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, to jednak nie chodzi tu o zastosowanie przepisów tej ustawy, określających tryb wydania opinii, lecz o wskazanie, że ocenie podlega zgodność projektu decyzji z zasadami udzielania pomocy publicznej. Bez wątpienia nie sposób na podstawie tego odesłania przypisać opinii Prezesa UOKiK znaczenia innego niż wynikałoby to bezpośrednio z ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców.
Za taką konkluzją przemawia i ta okoliczność, iż zgodnie ze wspomnianym art. 9 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców do restrukturyzacji stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej - w zakresie należności wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 1, tj należności z tytułu wymienionych tam podatków a także wypłat z zysku i należności celnych oraz przepisy właściwe do wymiaru i poboru należności wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 2, tzn. w omawianym przypadku należności wobec Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Odesłanie zatem do przepisów Ordynacji podatkowej w przypadku wpłat na PFRON jest niejako podwójne, bowiem zgodnie z art. 49 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.) do wpłat określonych w art. 21 ust. 1, 23, 31 ust.3 pkt 1 i art. 33 ust. 4a, 7, i 7a tej ustawy stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej.
Na mocy zaś art. 209 Ordynacji podatkowej, jeżeli tylko przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ, w tym wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie, decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. Organ podatkowy, załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska, jest obowiązany zawiadomić o tym stronę, zaś organ, do którego zwrócono się o zajęcie stanowiska, obowiązany jest przedstawić je niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia doręczenia wystąpienia o zajęcie stanowiska. Organ ten może w razie potrzeby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Co najważniejsze jednak, samo zajęcie stanowiska przez obowiązany do tego organ następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej. O ile zatem sama ustawa z dnia 27 lipca 2002 roku o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców nie określa, w jakiej formie Prezes UOKiK wydaje swoją opinię, to w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, a wyniku zawartego w niej odesłania, także i przepisów Ordynacji podatkowej, opinia ta musi być wydana w formie postanowienia. Należ zwrócić uwagę, że w art. 21 ust. 2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców ustawodawca wyraźnie sprecyzował, że 14-dniowy termin zakreślony do wydania opinii nie może być przedłużony, co stanowi regulację szczególną do przepisu art. 209 Ordynacji podatkowej, to jednocześnie nie wyłączył prawa strony do złożenia zażalenia. W niniejszej sprawie zatem, zdaniem Sądu, doszło do naruszenia art. 209 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie przewidzianej przez przepis tego artykułu formy opinii wydawanej przez Prezesa UOKiK. Tym samym jednak nie znajdują uzasadnienia zarzuty naruszenia art. 9, 11, 15 i 106 Kodeksu postępowania administracyjnego.
O braku bezpośredniego powiązania przepisów ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców z ustawą z dnia 27 lipca 2002 roku o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców świadczy nie tylko odmienny na gruncie obu ustaw charakter opinii Prezesa UOKiK, lecz także porównanie innych przepisów. Przykładowo należy wskazać, że art. 2 ust. 2 pkt ustawy o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców stanowi, że jej przepisy stosuje się do zwolnień podatkowych, zaniechania poboru podatku, umorzenia zaległości podatkowej bądź umorzeniu albo zaniechaniu ustalania i poboru należnych od przedsiębiorcy świadczeń pieniężnych, art. 6 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców natomiast mówi jedynie o restrukturyzacji takich należności jak podatki, należności celne, wpłaty z zysku czy też wpłaty na PFRON.
Zdaniem Sądu, po wzięciu pod uwagę epizodycznego charakteru ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, odmienności przyjętych w niej regulacji w zakresie pomocy publicznej, różnic terminologicznych, jak również faktu, że ustawa ta została uchwalona przez Sejm RP w niespełna dwa miesiące po ustawie o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, uzasadniony wydaje się pogląd, iż ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców miała charakter szczególny. Określiła zatem w sposób całkowicie autonomiczny warunki restrukturyzacji należności publicznoprawnych od przedsiębiorców oraz zasady ustalania należności podlegających restrukturyzacji i tryb postępowania restrukturyzacyjnego.
W tym kontekście szczególnego charakteru nabierają przepisy art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, które określają, że po upływie 15 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, a w przypadku decyzji o warunkach restrukturyzacji doręczonych przed dniem 31 grudnia 2002 roku, nie później niż do dnia 30 kwietnia 2004 roku, organ restrukturyzacyjny wydaje decyzję o zakończeniu restrukturyzacji, w której albo może umorzyć należności podlegające restrukturyzacji, jeżeli tylko warunki restrukturyzacji zostały spełnione, albo może umorzyć postępowanie restrukturyzacyjne, jeżeli warunki restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3, nie zostały spełnione. Decyzję, o której mowa w ust. 1, organ restrukturyzacyjny wydaje po przedłożeniu przez przedsiębiorcę informacji o spełnieniu warunków restrukturyzacji, o których mowa w art. 10 lub 10a, jednak nie wcześniej niż po upływie roku od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji. Art. 10. ust 1 w pkt 2 i 3 stanowi, że należności, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. d i e, objęte restrukturyzacją, podlegają umorzeniu pod warunkiem, że przedsiębiorca wpłaci opłatę restrukturyzacyjną, o której mowa w art. 19, a w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, nie posiada zaległości z tytułu należności wymienionych w art. 6, z wyjątkiem należności wymienionych w art. 11 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, nieobjętych restrukturyzacją, należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego.
Poza tymi przepisami ustawa określa przesłanki umorzenia postępowania jeszcze w dwóch przepisach. I tak, zgodnie z art 18 ust. 7 organ restrukturyzacyjny wydaje decyzję o umorzeniu wszczętego postępowania restrukturyzacyjnego, jeżeli z analizy danych wymienionych w ust. 1 tego artykułu wynika, że zamierzone działania przedsiębiorcy nie rokują powodzenia w przeciwdziałaniu zjawiskom, o których mowa w art. 1 ust. 2 ustawy. Odpowiednio natomiast do dyspozycji art. 21 ust. 3 postępowanie restrukturyzacyjne umarza się również w przypadku, gdy wobec przedsiębiorcy zostało wszczęte postępowanie likwidacyjne lub upadłościowe. W takim przypadku organ restrukturyzacyjny niezwłocznie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego.
Należy podkreślić, że poza wymienionymi przepisami ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców nie przewiduje żadnych innych przesłanek umorzenia postępowania. W żadnym też miejscu nie upoważnia do przyjęcia negatywnej opinii Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jako podstawy umorzenia. Zdaniem Sądu zatem umorzenie postępowania restrukturyzacyjnego tylko z powodu negatywnej opinii Prezesa UOKiK, jak to w przedmiotowej sprawie uczyniły organy obu instancji, i to po spełnieniu przez skarżącą Spółkę ustalonych wcześniejszą decyzją warunków restrukturyzacji, stanowiło naruszenie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców.
Wypada również wspomnieć, iż jak wynika z przedłożonych akt sprawy, ani organ I, ani organ II instancji, nie uczyniły zadość obowiązkom określonym w art. 200 Ordynacji podatkowej, co oznacza, że na żadnym etapie postępowania skarżąca Spółka nie miała możności wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - w oparciu o przepisy art. 145 § 1 lit. a i c, art. 152 i art. 200 ustawy z 30.08.2002r. Ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) - orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI