III SA/Wa 565/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2011-10-28
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyosoby fizycznezryczałtowany podatekdochody nieujawnionerygor natychmiastowej wykonalnościOrdynacja podatkowazbycie majątkupostępowanie podatkowekontrola skarbowaskarżący

WSA w Warszawie uchylił postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej, uznając brak wystarczającego uzasadnienia co do obawy niewykonania zobowiązania.

Skarżący zakwestionował postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji ustalającej zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. Argumentował, że zbycie mieszkania i garażu nie stanowiło zbycia majątku znacznej wartości w sposób uniemożliwiający wykonanie obowiązku. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organy nie wykazały w sposób wystarczający obawy niewykonania zobowiązania, mimo że uznały zbycie nieruchomości za majątek znacznej wartości.

Sprawa dotyczyła skargi I.L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji ustalającej zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2006 r. w kwocie 276.117,00 zł. Organy uznały, że przesłanki z art. 239b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej zostały spełnione, ponieważ skarżący zbył majątek znacznej wartości (mieszkanie i garaż za 520.000,00 zł) i uprawdopodobniono obawę niewykonania zobowiązania ze względu na niskie dochody z lat 2007-2009. Skarżący zarzucił m.in. błędną interpretację pojęcia "majątku znacznej wartości" oraz naruszenie przepisów proceduralnych. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając częściowo zasadność zarzutów. Sąd zgodził się z organami co do zbycia majątku znacznej wartości, jednakże uznał, że organy nie wykazały w sposób wystarczający obawy niewykonania zobowiązania, nie wskazując podstawy ustaleń co do wysokości dochodów skarżącego. W związku z tym, sąd uchylił postanowienie i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zbycie nieruchomości za kwotę 520.000,00 zł, przy zobowiązaniu podatkowym w kwocie 276.117,00 zł, może być uznane za zbycie majątku znacznej wartości, jednakże samo to nie jest wystarczające do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zbycie mieszkania i garażu za 520.000,00 zł przez skarżącego i jego żonę w trakcie postępowania podatkowego, przy zobowiązaniu podatkowym w kwocie 276.117,00 zł, stanowi zbycie majątku znacznej wartości. Jednakże, aby nadano rygor natychmiastowej wykonalności, organ musi również uprawdopodobnić, że zobowiązanie nie zostanie wykonane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

O.p. art. 239b § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239b § 2

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

O.p. art. 208 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239e

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 217 § 2

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 127

Ordynacja podatkowa

p.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie wykazały w sposób wystarczający obawy niewykonania zobowiązania podatkowego, nie wskazując podstawy ustaleń co do wysokości dochodów skarżącego. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej.

Odrzucone argumenty

Zbycie przez skarżącego mieszkania i garażu za 520.000,00 zł stanowi zbycie majątku znacznej wartości w rozumieniu art. 239b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.

Godne uwagi sformułowania

"zbywanie majątku znacznej wartości" "uprawdopodobnił, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane" "brak jest przedmiotu postępowania" "ocena zgodności z prawem postanowienia nadającego rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji"

Skład orzekający

Anna Wesołowska

przewodniczący sprawozdawca

Marek Krawczak

przewodniczący

Katarzyna Golat

sędzia

Anna Wesołowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, w szczególności wymogu uprawdopodobnienia obawy niewykonania zobowiązania oraz oceny pojęcia \"majątku znacznej wartości\"."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących rygoru natychmiastowej wykonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania podatkowego - nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności, co ma istotne znaczenie praktyczne dla podatników i organów. Interpretacja pojęcia "majątku znacznej wartości" oraz wymogu uprawdopodobnienia obawy niewykonania zobowiązania jest kluczowa.

Kiedy sprzedaż mieszkania może oznaczać natychmiastową egzekucję podatku?

Dane finansowe

WPS: 276 117 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 565/11 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2011-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-02-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Wesołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 208 par. 1 art. 239e art. 187 par. 1 art. 191 art. 217 par. 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Sygn. akt III SA/Wa 565/11 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 października 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Krawczak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat Sędzia WSA Anna Wesołowska (sprawozdawca) Protokolant ref. staż. Dorota Gaj-Mizerska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2011 r. sprawy ze skargi I.L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości; 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz I.L. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
Uzasadnienie
Postanowieniem z [...] września 2010 r. nr Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] ustalającej I. L. (Skarżący) wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2006 r. w kwocie 276.117,00 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, określone decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z [...] czerwca 2010 r., zobowiązanie podatkowe Skarżącej w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2006 r. wynosiło 276.117,00 zł. Termin płatności zobowiązania ustalonego w/w decyzją. upłynął w dniu 13.07.2010 r., a Skarżąca do 21 września 2010 r. nie uregulowała zobowiązania. Osiągnięte w latach 2007-2009 dochody Skarżącego mogły pokryć jedynie 13,5 % zobowiązania ustalonego w/w decyzją.. Skarżący w dniu 19 maja 2010 r. wraz z małżonką sprzedał lokal mieszkalny nr [...] położony w P. przy ul. M. [...] oraz udziały w lokalu niemieszkalnym nr F położonym w P. przy ul. M. [...] (stanowiącym garaż) uzyskując kwotę 520.000,00 zł. W związku z powyższym uznał, iż Skarżący dokonał czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości. Z uwagi na powyższe organ pierwszej instancji stwierdził, iż spełnione zostały przesłanki określone w art. 239b § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze. zm. dalej jako O.p.), oraz art. 239 § 2 O.p. do wydania postanowienia w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności w/w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...].06.2010 r.
Pismem z dnia 4 października 2010 r. Skarżący złożyła zażalenie na powyższe postanowienie w którym wniósł o jego uchylenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
1. niewłaściwą interpretację i zastosowanie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 239b § 1 pkt 1-4 O.p. polegającą na uznaniu, iż podatnik dokonuje czynności uniemożliwiających dobrowolne spełnienie obowiązku pieniężnego podczas, gdy analiza całości zebranego materiału dowodowego nie pozwala na taką interpretację,
2. naruszenie art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. poprzez nieuwzględnienie i nieustosunkowanie się do wszystkich istotnych dla rozpatrzenia sprawy okoliczności przedstawionych w stanie faktycznym.
W uzasadnieniu zażalenia podniósł, iż w sprawie decyzji z dnia [...].06.2010 r. (błędnie podanej w zażaleniu jako z dnia 19.06.2010 r.), ustającej wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2006 r. w kwocie 276.117,00 zł zostało wszczęte postępowanie odwoławcze mające za przedmiot uchylenie w/w rozstrzygnięcia. Zaznaczył, iż do dnia prawomocnego zakończenia postępowania odwoławczego nie można, przewidzieć sposobu rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym i z tego powodu bezzasadne było nadawanie powyższej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Zdaniem Skarżącego brak jest w przepisach Ordynacji podatkowej pojęcia "majątek znacznej wartości" tym samym trudno jednoznacznie ocenić, czy w niniejszej sprawie majątek o takiej wartości rzeczywiście został przez podatnika zbyty. Zastosowanie instytucji określonej w art. 239b § 1 pkt 3 O.p. winno zatem nastąpić po wcześniejszym zbadaniu całości majątku Skarżącego oraz w konsekwencji w proporcji do całości posiadanego przez nią majątku. Dopiero takie porównanie pozwoliłoby na uznanie tej części majątku za mienie znacznej wartości. W ocenie Skarżącego organ nie dokonał takich czynności. Tym samym nie można uznać, iż zbyty przez Skarżącego majątek jest znacznej wartości. Stwierdził, że nie można wykluczyć, że dochody osiągane przez niego po 2009r. nie będą wyższe. Przyjęcie przez organ podatkowy, iż dochody Skarżącego zaspokoją tylko 13,5 % ewentualnego zobowiązania stanowi w ocenie Skarżącego naruszenie konstytucyjnego prawa równości wobec prawa.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. z dnia [...] września 2010 r.
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały przesłanki wymienione w art. 239b O.p., gdyż Skarżący dokonał czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości oraz organ pierwszej instancji uprawdopodobnił, że zobowiązanie wynikające z nieostatecznej decyzji nie zostanie wykonane. Z uwagi na powyższe Dyrektor Izby Skarbowej w W. uznał, iż zasadnym było wydanie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...].06.2010 r. Organ podniósł, że złożenie odwołania przez podatnika nie stanowi przeszkody w zastosowaniu przez organ podatkowy trybu wynikającego z art. 239b O.p. w sytuacji, gdy organ stwierdzi, iż zachodzą przesłanki wymienione w tym przepisie. Wskazał, iż organ był w posiadaniu informacji, że Skarżący nie posiada nieruchomości o czym świadczy brak odpowiednich wpisów w księgach wieczystych, a osiągane dochody za lata poprzednie nie gwarantowały zapłaty zobowiązania. Strona sprzedała mieszkanie wraz z garażem w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. sprzedaż przez Skarżącego wraz z małżonką lokalu mieszkalnego można uznać za zbycie majątku znacznej wartości, dające podstawę do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji. Zauważył, że organ pierwszej instancji posiadał informację z Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych, z której wynikało, iż Skarżący na dzień 21.09.2010 r. nie figuruje w rejestrze Ksiąg Wieczystych jako właściciel bądź współwłaściciel nieruchomości. W tej sytuacji zbycie w trakcie prowadzonego postępowania nieruchomości za kwotę 520.000,00 zł pozwalało przyjąć, że jest to zbycie majątku znacznej wartości, a działanie to utrudni wyegzekwowanie od Skarżącego w przyszłości ustalonego zobowiązania.
Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie realna była obawa niewykonania przez Skarżącą zobowiązania wynikającego z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...].06.2010 r. Zaznaczył, iż w zaskarżonym postanowieniu organ pierwszej instancji porównał sytuację majątkową Skarżącego, (którego roczne dochody wraz z żoną w latach 2007 - 2009 kształtowały się w wysokości około 37.278,52 zł) w stosunku do możliwości zapłacenia kwoty wskazanej w decyzji (tj. 276.117,00 zł) i doszedł do wniosku, iż zachodzi obawa bezskuteczności egzekucji jeśli będzie ona przeprowadzona w terminie późniejszym. W związku z powyższym stwierdził, iż spełnione zostały przesłanki wymienione w art. 239b O.p. Zaznaczył ponadto, iż zobowiązanie określone Skarżącemu w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...].06.2010 r., dotyczyło roku 2006. Strona powinna środki na zapłacenie zobowiązania posiadać już w dniu 13.07.2010 r., gdyż w tym dniu upływał termin płatności tego zobowiązania. Wskazał, iż nieistotna jest zatem wysokość dochodów jakie Skarżący może osiągnąć w przyszłości skoro obowiązek zapłaty zobowiązania już istniał w momencie wydawania zaskarżonego postanowienia. Organ nie podzielił ponadto zarzutu naruszenia kostytucyjnego prawa równości wobec prawa.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie powyższego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. i umorzenie postępowania alternatywnie o jego uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:
- art. 208 § 1 O.p. poprzez wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sytuacji, w której zostały spełnione przesłanki do umorzenia postępowania ze uwagi na jego bezprzedmiotowość, tj. decyzja z dnia [...] czerwca 2010 roku, którą opatrzono klauzulą wykonalności, została w całości uchylona przed wydaniem przez Organ postanowienia w niniejszej sprawie;
- art. 239 b § 1 pkt. 1-4 O.p. poprzez błędną interpretację, polegającą na uznaniu, iż podatnik dokonuje czynności uniemożliwiających dobrowolne spełnienie obowiązku pieniężnego podczas, gdy analiza całości zebranego materiału dowodowego nie pozwala na taką interpretację, w szczególności z uwagi na brak precyzyjnej definicji pojęcia "majątek znacznej wartości", nieuwzględnienie przez Organ okoliczności, że dochody Skarżącego w latach następnych mogą ulec zwiększeniu oraz wywodzenie niekorzystnych dla Skarżącego konsekwencji z faktu, że dochody uzyskane w latach 2007 - 2009 wystarczają na pokrycie tylko 13,5 % zobowiązania;
- art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. poprzez nieuwzględnienie i nieustosunkowanie się do wszystkich okoliczności istotnych dla rozpatrzenia sprawy, między innymi poprzez niedokonanie przez Organ całościowej oceny stanu majątku Skarżącego, niewskazanie w oparciu o jakie kryteria Organ uznał, iż doszło do zbycia "majątku znacznej wartości", naruszenie zasady równego traktowania poprzez przyjęcie, iż zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest w niniejszej sprawie uzasadnione okolicznością, że dochody Skarżącego uzyskane w latach 2007 - 2009 mogą pokryć jedynie 13,5 % zobowiązania, nieuwzględnienie możliwości osiągnięcia przez Skarżącego wyższych dochodów w latach następnych;
- art. 7, 8 i 11 KPA poprzez nieuwzględnienie i nieustosunkowanie się do wszystkich okoliczności istotnych dla rozpatrzenia sprawy, między innymi poprzez niedokonanie przez Organ całościowej oceny stanu majątku Skarżącej, niewskazanie w oparciu o jakie kryteria Organ uznał, iż doszło do zbycia "majątku znacznej wartości", naruszenie zasady równego traktowania poprzez przyjęcie, iż zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest w niniejszej sprawie uzasadnione okolicznością, że dochody Skarżącego uzyskane w latach 2007 - 2009 mogą pokryć jedynie 13,5 % zobowiązania, nieuwzględnienie możliwości osiągnięcia przez Skarżącego wyższych dochodów w latach następnych;
W uzasadnieniu skargi wskazał, iż decyzją z dnia [...] października 2010 roku Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił w całości decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2010 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Zdaniem Skarżącej brak jest przedmiotu postępowania w sprawie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W związku z powyższym organ był zobowiązany do umorzenia z urzędu postępowania w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia [...] czerwca 2010 roku.
Skarżący podniósł, że w przepisach brak jest definicji pojęcia "majątek znacznej wartości". W związku z powyższym, nie można dokonać jednoznacznej oceny, czy w przedmiotowej sprawie Skarżący dokonał zbycia takiego majątku. Ponadto podkreślił, że ocena wartości zbytego majątku powinna nastąpić po wcześniejszym zbadaniu całości jej majątku oraz następczo, w proporcji do całości posiadanego majątku. Dopiero takie porównanie pozwoliłoby na uznanie tej części majątku za mienie znacznej wartości. Wskazał, iż nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie uzasadnia również w przedmiotowej sprawie okoliczność podniesiona przez Organy, iż dochody osiągnięte przez Skarżącego w latach 2007 - 2009 mogą pokryć tylko 13,5 % zobowiązania ustalonego decyzją z dnia [...] czerwca 2010 roku. Zdaniem Skarżącego powyższe narusza, konstytucyjne prawo do równego traktowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniosł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Pismem z dnia 29 wrzesnia 2011 r. Skarżący podtrzymała stanowisko zawarte w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Wojewódzkie Sądy Administracyjne powołane zostały do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej, przy czym zakres tej kontroli ograniczony jest do kontroli legalności działania organów administracji (art. 1 §1 i 2 ustawy 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153 poz. 1269). Indywidualne akty administracyjne, takie jak akty wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") podlegają uchyleniu w razie stwierdzenia ich niezgodności z prawem.
Skarga analizowana według powyższych kryteriów okazała się uzasadniona.
Skarżąca podnosiła w skardze zarzut bezprzedmiotowości postępowania w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, to jest zarzut naruszenia art. 208 § 1 O.p..
Sąd zarzut powyższy uznał za nieuzasadniony.
W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się, że przyczyny bezprzedmiotowości postępowania mogą mieć charakter podmiotowy lub przedmiotowy. Podmiotowe przyczyny bezprzedmiotowości postępowania to takie, które są związane z podmiotem stosunku prawnego w ten sposób, że w razie jego braku nie mogą zamiast niego wstąpić następcy prawni. Przyczyną bezprzedmiotowości o charakterze podmiotowym będzie np. śmierć osoby fizycznej lub likwidacja osoby prawnej. Z kolei przyczyny przedmiotowe zachodzą wówczas, gdy brak jest przedmiotu postępowania, a więc gdy nie istnieje sprawa podatkowa, która mogłaby stanowić ów przedmiot. Bezprzedmiotowość postępowania, o której stanowi przepis art. 208 § 1 O.p. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać rozstrzygnięcia załatwiającego sprawę co do jej istoty. Orzeczenie o umorzeniu postępowania ze względu na bezprzedmiotowość jest bowiem orzeczeniem formalnym, kończącym postępowanie, bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia.
Z przepisu art. 239e O.p. wynika, że decyzja ostateczna podlega wykonaniu bez potrzeby nadania jej klauzuli wykonalności, co nie oznacza jednak w ocenie sądu rozpoznającego sprawę, że z chwilą wydania takiej decyzji bezprzedmiotowe staje się postępowanie dotyczące zażalenia na postanowienie o wcześniejszym nadaniu rygoru wykonalności decyzji nieostatecznej.
W ocenie sądu, wydanie decyzji ostatecznej, nawet uchylającej decyzję organu pierwszej instancji, nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania zainicjowanego zażaleniem na postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji pierwoszoinstancyjnej, ponieważ nadal istnieje przedmiot tego postępowania, czyli ocena zgodności z prawem postanowienia. nadającego rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji. Z uwagi na treść art. 127 O.p. w dalszym ciągu istnieje obowiązek organu odwoławczego zbadania zaskarżonego postanowienia w celu sprawdzenia, czy zarzuty strony wnoszącej zażalenie, dotyczące zgodności zaskarżonego postanowienia z prawem są uzasadnione czy też nie. Ewentualne umorzenie postępowania zażaleniowego zamykałoby natomiast całkowicie drogę do rozpatrzenia zażalenia co do zaistnienia przesłanek zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności, o których mowa w art. 239b § 1 i § 2 O.p. , pozbawiając stronę prawa do merytorycznego rozpatrzenia jej zarzutów.
Za uzasadnione częściowo uznać należy natomiast podniesione w skardze zarzuty naruszenie art. 187 § 1 i 191 O.p.
Stosownie do treści art. 239b § 1 O.p. decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy:
1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub
2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub
3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub
4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.
Przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239b § 2).
Przesłanki określone w art. 239b § 1 pkt 1-4 O.p. mają charakter fakultatywny i rozłączny, co powoduje, że zaistnienie jednej z nich daje podstawę do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Przesłanki te nie są bezpośrednio związane z treścią decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wymienione w art. 239b § 1 O.p. przesłanki mogą być związane albo z sytuacją materialną strony postępowania, jej stosunkiem do wykonania nałożonego obowiązku, albo możliwościami wykonania tego obowiązku w drodze przyszłej egzekucji. Warunkiem koniecznym nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności jest również uprawdopodobnienie przez organ podatkowy, że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239b § 2).
W pierwszej kolejności organ ustala zatem, czy zachodzi jedna z przesłanek określonych w art. 239b § 1 pkt 1-4. Następnie bada, czy zaistnienie jednej z tych przesłanek daje prawdopodobieństwo, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Podkreślić jednakże należy, że w przypadku przesłanek wyliczonych w art. 239b § 1 O.p., organ podatkowy obowiązany jest ustalić ich wystąpienie przez udowodnienie, natomiast dla wykazania spełnienia warunku określonego w art. 239b § 2 O.p. wystarczy jedynie uprawdopodobnienie.
W rozpoznawanej sprawie organ wskazał na zaistnienie przesłanek z art. 239b § 1 pkt 3 O.p. z uwagi na zbycie przez Skarżącego majątku znacznej wartości, jak również wskazał, że porównanie dochodów osiąganych przez stronę w latach 2007-2009 z wysokością określonego zobowiązania uprawdopodobnia, że istnieje obawa bezskuteczności egzekucji.
Sąd rozpoznający sprawę w pełni podziela ustalenia organu pierwszej jak i drugiej instancji co do dokonywania przez stronę Skarżącego czynności polegających na zbyciu majątku znacznej wartości. Okolicznością niesporną w sprawie jest fakt zbycia przez małżonków L. w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego mieszkania oraz garażu za kwotę 520.000,00 zł. W trakcie trwania postępowania w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności Skarżący nie kwestionowała treści pisma nadesłanego przez Ministerstwo Sparwiedliwości Departamentu Informacji i Rejestrów Sądowych z 22 września 2010r., z którego wynika, że na dzień 21 września 2010r. ne znaleziono w elektronicznym rejestrze ksiąg wieczystych Skarżącego ani jego żony.
Sąd podziela wyrażany w doktrynie pogląd, zgodnie z którym, przez pojęcie zbywania majątku znacznej wartości należy rozumieć zbywanie takiej jego części, która w proporcji do pozostałej, pozostającego w dyspozycji strony postępowania, uniemożliwia zaspokojenie wynikającego z decyzji obowiązku podlegającego wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. (por. S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R.Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Warszawa wydanie 7 str. 904.)
W toku postępowania podatkowego pierwszej instancji uzyskał informacje z których wynika, że Skarżący i jeogo żona nie dysponują majątkiem nieruchomym, jak również, że dokonali zbycia posiadanego mieszkania wraz z garażem, przy czym cena uzyskana zez zbycia odpowiadała blisko dwukrotnej wysokości zobowiązania ustalonego w stosunku do Skarżącego. W tej sytuacji, nie mając informacji o innym majątku Skarżącego i jego żony, uznać należy, że organy prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy i prawidłowo uznały, że Skarżący i jego małżonka dokonali zbycia majątku o znacznej wartości.
W przedstawionym wyżej zakresie sąd uznaje więc za nieuzasadniony zarzut naruszenia art. 239 § 1 pkt 1-4 oraz 187 i 191 o.p.
Sąd nie może natomiast podzielić ustaleń faktycznych co do zaistnienia przesłanki o której mowa w art. 239b § 12 O.p. Organ podatkowy zarówno pierwszej jak i drugiej instancji wskazywał, że porównanie dochodów osiągniętych przez stronę w latach 2007-2009 z wysokością określonego zobowiązania uprawdopodobnia, że istnieje obawa bezskuteczności egzekucji. Z postanowień organów obu instancji nie wynika jednak, na jakiej podstawie poczynione zostały ustalenia co do wysokości dochodów Skarżącego.
Zgodnie z art. 217 § 2 O.p. postanowienie winno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie. W niniejszej sprawie z uwagi na nie wskazanie przez organ, na podstawie jakich dowodów przyjęta został wysokość dochodów Skarżącego za lata 2007-2009 nie jest możliwe dokonanie przez Sąd kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia w zakresie uprawdopodobnienia przesłanki o której mowa w art. 239b § 2 O.p. Wobec powyższego, rozpoznając ponownie sprawę organ zobowiązany będzie do wyjaśnienia w jaki sposób ustalona została wysokość dochodów osiąganych przez Skarżącego w latach 2007-2009.
W konsekwencji, w powyższym zakresie Sąd uznaje za uzasadniony zarzut naruszenia art. 187 § 1 i 191 o.p.
Przywołane przez Skarżącego art. 7, 8 i 11 kpa nie miały zastosowania w sprawie, w konsekwencji nie mogły zostać naruszone przez organy podatkowe.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. Zakres, w jakim uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu określono stosownie do art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 tejże ustawy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI