III SA/Wa 431/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-05-23
NSApodatkoweŚredniawsa
wznowienie postępowaniapostanowienieorgan podatkowyOrdynacja podatkowaskarżącyDyrektor Izby SkarbowejNaczelnik Urzędu Skarbowegouchylenie postanowieniakoszty postępowania

WSA w Warszawie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że organ II instancji nie rozpoznał prawidłowo zażalenia na pozostawienie bez rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego.

Skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania podatkowego dotyczącego podatku dochodowego za lata 1994-1997 oraz o wstrzymanie wykonania decyzji. Naczelnik Urzędu Skarbowego pozostawił wniosek bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że organ II instancji nie rozpoznał prawidłowo zażalenia, nie uwzględniając wyjaśnień strony i nie przekazując sprawy do właściwego organu, jeśli taki był przypadek.

Sprawa dotyczyła skargi A. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1994-1997. Wniosek o wznowienie postępowania został złożony na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Organ I instancji wezwał pełnomocnika do sprecyzowania żądania, wskazania dowodów i przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Po bezskutecznym wezwaniu, wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, uznając, że wniosek nie był wystarczająco sprecyzowany, a organ nie mógł domniemywać jego treści. Dodatkowo, Dyrektor wskazał na niewłaściwość Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. do rozpoznania wniosku w części dotyczącej decyzji wydanych przez Izbę Skarbową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej nie rozpoznał prawidłowo zażalenia strony. W ocenie Sądu, organ II instancji powinien był rozpatrzyć wniosek strony z uwzględnieniem jej wyjaśnień ujawnionych na etapie odwoławczym, a w przypadku stwierdzenia niewłaściwości, przekazać sprawę właściwemu organowi. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdził jego niewykonalność i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie rozpoznał prawidłowo zażalenia, ponieważ powinien był rozpatrzyć wniosek strony z uwzględnieniem jej wyjaśnień ujawnionych na etapie postępowania odwoławczego, a w przypadku stwierdzenia niewłaściwości, przekazać sprawę właściwemu organowi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ II instancji nie jest związany ustaleniami faktycznymi organu I instancji i powinien samodzielnie rozpatrzyć sprawę wniesioną zażaleniem, uwzględniając wyjaśnienia strony, które ujawniły się na etapie odwoławczym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

or.pod art. 240 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit. a)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

or.pod art. 169 § § 1

Ordynacja podatkowa

or.pod art. 169 § § 4

Ordynacja podatkowa

or.pod art. 170 § § 1

Ordynacja podatkowa

or.pod art. 244 § § 1

Ordynacja podatkowa

or.pod art. 246 § § 1

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

or.pod art. 220

Ordynacja podatkowa

or.pod art. 229

Ordynacja podatkowa

or.pod art. 233

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ II instancji nie rozpoznał prawidłowo zażalenia, nie uwzględniając wyjaśnień strony ujawnionych na etapie odwoławczym. Organ II instancji powinien był rozpatrzyć wniosek strony z uwzględnieniem jej wyjaśnień, a w przypadku stwierdzenia niewłaściwości, przekazać sprawę właściwemu organowi.

Odrzucone argumenty

Wniosek o wznowienie postępowania zawierał braki formalne i nie był wystarczająco sprecyzowany. Organ I instancji prawidłowo pozostawił wniosek bez rozpatrzenia z powodu niezastosowania się do wezwania do uzupełnienia braków.

Godne uwagi sformułowania

Organ podatkowy nie może domniemywać treści wniosku Podatnika, w sytuacji gdy treść wniosku nie jest jednoznaczna. W ocenie Sądu Dyrektor Izby Skarbowej nie ma racji. Tak, jak w przypadku rozpoznania odwołania od decyzji, wniesienie zażalenia na postanowienie, powoduje przeniesienie sprawy do rozpatrzenia i rozpoznania przez organ wyższego stopnia (dewolutywność).

Skład orzekający

Małgorzata Jarecka

przewodniczący sprawozdawca

Dariusz Dudra

sędzia

Maria Grabowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących rozpoznawania zażaleń przez organy administracji, w szczególności zasady dewolutywności i obowiązku rozpatrzenia sprawy przez organ wyższego stopnia z uwzględnieniem nowych okoliczności ujawnionych na etapie odwoławczym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o wznowienie postępowania i zażaleniem na postanowienie o jego pozostawieniu bez rozpatrzenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, a mianowicie prawidłowego rozpoznawania zażaleń przez organy administracji. Jest to interesujące dla prawników procesowych i doradców podatkowych.

Jak organ odwoławczy powinien rozpoznać zażalenie? Kluczowe zasady postępowania administracyjnego.

Dane finansowe

WPS: 25 163,23 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 431/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-05-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dariusz Dudra
Małgorzata Jarecka /przewodniczący sprawozdawca/
Maria Grabowska
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Dariusz Dudra, sędzia WSA Maria Grabowska (del.), Protokolant Karolina Zawadzka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2005 r. sprawy ze skargi A. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wznowienia postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za okres 1994-1997 oraz o wstrzymanie wykonania decyzji 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącego kwotę 340,00 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] września 2004r, w którym pozostawiono bez rozpoznania wniosek Strony o wznowienie postępowania.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że wnioskiem z dnia 4 maja 2004 r. pełnomocnik Strony złożył wniosek na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) o wznowienie postępowania w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za okres 1994-1997 r oraz wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpatrzenia wniosku.
W uzasadnieniu wniosku Pełnomocnik informował, że Podatnik przed terminem wpłaty ostatniej raty zwrócił się do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego o jej umorzenie w związku z trudną sytuacją finansową. Zdaniem Pełnomocnika zadłużenie powstało z winy organu skarbowego, który wydawał decyzję o wysokości karty podatkowej na dany rok bez wniosku Podatnika, naruszając tym prawo.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego pismem z dnia 25.05.2004r. znak: US-24/2150/413/87/2004 wezwał Pełnomocnika do sprecyzowania treści żądania zawartego we wniosku, a w szczególności o :
- określenie, czy wniosek dotyczy wznowienia postępowania w sprawie udzielenia ulgi w spłacie zobowiązań z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za okres 1994-1997 w kwocie 25.163,23 zł,
- sprecyzowanie dowodów, które w ocenie Podatnika wyczerpują przesłankę określoną w art. 240 § l pkt l ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacji podatkowa (Dz.U. nr 137, póz. 926 z późn.zm.), zwaną dalej "or.pod",
- wskazanie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji.
W przedmiotowym piśmie Pełnomocnik Strony został również poinformowany, iż w przypadku niezastosowania się do niniejszego wezwania - wniosek pozostanie bez rozpatrzenia.
Nie uzyskawszy wyczerpującej odpowiedzi ponownie w dniu 23.06.2004r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R. wezwał Pełnomocnika do sprecyzowania o wznowienie, jakiego postępowania wnosi wskazania dowodów wyczerpujących przesłankę określoną w art. 240 § l pkt l ustawy Ordynacja podatkowa oraz do wskazania przesłanek uzasadniający wstrzymanie wykonania decyzji.
Ustosunkowując się do w/w pisma Pełnomocnik Strony stwierdził, iż wniosek z dnia 26.01.2004r. wyczerpuje znamiona art. 240 § l pkt oraz art. 240 § 2 Ordynacji podatkowej. Podał, iż Strona w 1993r. złożyła wniosek o kartę podatkową prowadząc działalność w zakresie szycia bielizny pościelowej. Od tego czasu co roku, bez składania wniosku otrzymywał decyzję w sprawie karty podatkowej. W międzyczasie małżonka Pana F. rozpoczęła działalność w zakresie handlu nurtowego m.in. bielizną pościelowa W trakcie kontroli prowadzonej w firmie żony Podatnik przyznał kontrolującemu, że prowadzi działalność w zakresie produkcji bielizny pościelowej. W konsekwencji tej rozmowy, w ocenie Pełnomocnika, w decyzji zarzucono Podatnikowi, iż prowadź taką samą działalność jak żona i nie może korzystać z opodatkowania kartą podatkową. Ponieważ twierdzenie to było nieprawdziwe w konkluzji wniosku Pełnomocnik wniósł o wznowienie postępowania, a nie o wzruszenie poszczególnych decyzji.
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zgodnie z art. 169 § l or.pod., jeżeli wniesione podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
Wniosek o wznowienie postępowania nie określał jednoznacznie, którego postępowania dotyczy, jak również nie wskazywał przyczyn wznowienia i dowodów na ich potwierdzenie.
Tymczasem organ podatkowy I instancji wydał szereg decyzji z zakresu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1997, wśród których były decyzje w sprawie wyłączenia z karty podatkowej, określenia podatku należnego, zaległości podatkowych i zaliczek na podatek za w/w lata, w sprawie udzielenia ulg w spłacie zaległości podatkowych w postępowaniu, odroczeniu spłaty odsetek za zwłokę.
Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej wniosek o wznowienie postępowania powinien określać, o które postępowanie i w sposób umożliwiający ich nie budzącą wątpliwości identyfikację. Organ podatkowy nie może domniemywać treści wniosku Podatnika, w sytuacji gdy treść wniosku nie jest jednoznaczna.
Ponadto winien również wskazywać przyczyny wznowienia postępowania oraz dowody na ich potwierdzenie. Rozstrzygnięcie w tym zakresie ma istotne znaczenie z uwagi na brzmienie art. 244 § l or.pod, zgodnie z którym organem właściwym w sprawach wymienionych w jest organ, który wydał decyzję w ostatniej instancji.
W przypadku decyzji w podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 1994-1997 dotyczących z karty podatkowej oraz określenia należnego podatku za w/w lata, który wydał decyzje w ostatniej instancji była Izba Skarbowa w W., natomiast w przypadku decyzji dotyczącej odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za w/w lata organem wydającym decyzję w I-ej instancji był Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w R..
Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że Strona we wniosku z dnia 12 lipca 2004r. odwołała się do wniosku z dnia 26 stycznia 2004r., który miał wyczerpywać znamiona art. 240 § 1 pkt 1 i 2 or.pod., gdy tymczasem pismo opatrzone tą datą, które wpłynęło do Urzędu to pełnomocnictwo. Dyrektor Izby Skarbowej podniósł, że pełnomocnik Strony był wyzwany dwukrotnie do sprecyzowania żądania, ponieważ w ocenie Dyrektora tego nie uczynił wniosek ten należało pozostawić bez rozpoznania.
Odnosząc się do stwierdzenia zawartego dopiero w zażaleniu, iż złożone wnioski dotyczyły decyzji nr [...] i wznowienia postępowania za okres 1994-1998 Dyrektor Izby Skarbowej zauważył, jest to zakres żądania niż we wniosku z dnia 04.05.2004r. o wznowienie w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za okres 1994- 1997.Stosownie do art. 244 Ordynacji podatkowej organem właściwym w sprawach w art. 243 w/w ustawy jest organ, który wydał w sprawie decyzje w instancji. Zatem [...] Urząd Skarbowy w R. w sprawie wygaśnięcia decyzji ustalających Panu A. F. wysokość karty- podatkowej za lata 1994-1998 i wyłączających go z opodatkowania podatkowej nie mógł być właściwy.
Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że słusznie, zgodnie z art. 246 § l or. pod. stwierdził, iż brak było podstaw do rozpatrzenia wniosku Podatnika w części dotyczącej wstrzymania wykonania decyzji, gdyż we wniosku z dni 04.05.2004r. nie wskazano decyzji o wstrzymanie której Podatnik wnosi, ponadto w kolejnych pismach kierowanych do Urzędu Skarbowego nie określono jednoznacznie którego postępowania ma dotyczyć wniosek o wznowienie. Z uwagi na to organ podatkowy nie miał możliwości przeprowadzenia postępowania w zakresie istnienia! przesłanki, o której mowa w art. 246 § l or.pod.
W skardze do skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżący, ponownie wskazał, że przedmiotem jego żądania było wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia 18 czerwca 1999 r., sygn.2150/43/99, w której stwierdzono wygaśnięcie decyzji ustalających wysokość karty podatkowej za lata 1995., 1996, 1997, 1998. Wskazał tak, jak poprzednio, że nieprawdziwe były ustalenia faktyczne, które doprowadziły do wydania decyzji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Organ I-ej instancji rozpatrując sprawę stwierdził, że wniesione przez Stronę Skarżącą podanie ( wniosek o wznowienie postępowania) zawiera braki formalne, albowiem nie wskazuje decyzji, których dotyczy ani przesłanek, na których Strona opiera swój wniosek. Organ wezwał Stronę do ich uzupełnienia trybie art. 169 §1 or.pod.
Strona nie wypełniła tego warunku, a zatem na zasadzie art. 169§ 4 or.pod. Pierwszy Urząd Skarbowy pozostawił wniosek bez rozpatrzenia.
Na powyższe postanowienie pełnomocnik Skarżącej wniósł zażalenie. W zażaleniu wskazał, że złożone przez niego wnioski dotyczyły decyzji nr [...] i ponownego wszczęcia postępowania podatkowego za okres od 1994 –1998 roku. Albowiem wyżej wymieniona decyzja skutkowała naliczeniem zobowiązania w podatku VAT, którego płatnikiem Skarżący, jak twierdzi nigdy nie był.
Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Urzędu, albowiem uznał, że zażalenie nie zawiera konkretnych zarzutów przeciwko zaskarżonemu postanowieniu, Nadto stwierdził, że jest to odmienny zakres żądania niż we wniosku z dnia 4 maja o wznowienie postępowania za okres 1994 r. – 1997 r. oraz, że właściwym do rozpoznania, tak na nowo sformułowanego wniosku, nie byłby [...] Urząd Skarbowy w R..
W ocenie Sądu Dyrektor Izby Skarbowej nie ma racji.
Do przepisów dotyczących rozpatrywania zażaleń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące decyzji. W tym art. 220, art. 229 oraz art. 233 ordynacji podatkowej.
Tak, jak w przypadku rozpoznania odwołania od decyzji, wniesienie zażalenia na postanowienie, powoduje przeniesienie sprawy do rozpatrzenia i rozpoznania przez organ wyższego stopnia (dewolutywność). A zatem należy stwierdzić, że Dyrektor Izby Skarbowej nie jest związany ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organ I –ej instancji, ale sam ponownie jest obowiązany rozpatrzyć i rozstrzygnąć sprawę.
W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik Skarżącej wskazał dokładnie, wznowienia którego z postępowań dotyczących Skarżącego domaga się, jak również wyjaśnił, dlaczego to postępowanie ma wpływ na decyzje podatkowe w latach 1994-1997. Wskazał ponownie okoliczność, która w jego ocenie nosi cechy "fałszywego dowodu", która w jego ocenie uzasadnia wznowienie postępowania.
W tym stanie rzeczy organ II-ej instancji winien był rozpatrzyć i rozstrzygnąć wniosek Strony z uwzględnieniem jej wyjaśnień, które ujawniły się dopiero na etapie postępowania odwoławczego. W przypadku stwierdzenia, że do rozpoznania sprawy właściwy jest inny organ powinien w trybie art. 170 § 1 or.pod. przekazać sprawę organowi właściwemu.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) uchylił zaskarżone postanowienie uznając, że zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Na podstawie art.152 wyżej wskazanej ustawy orzekł o niewykonywaniu zaskarżonego aktu, a na podstawie art. 200 tej ustawy orzekł o kosztach postępowania sądowego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI