III SA/Wa 4177/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-04-13
NSApodatkoweWysokawsa
interpretacja podatkowaOrdynacja podatkowauchylenie postanowieniazmiana przepisównaruszenie prawasąd administracyjnyVAT

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów podatkowych, uznając, że samoistna zmiana przepisów nie uzasadnia uchylenia postanowienia o interpretacji podatkowej bez wykazania rażącego naruszenia prawa.

Sprawa dotyczyła uchylenia przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego o prawidłowej interpretacji podatkowej. Organy podatkowe uznały, że zmiana przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o VAT obliguje do uchylenia postanowienia, nawet jeśli nie narusza ono prawa. Skarżąca spółka argumentowała, że uchylenie jest możliwe tylko w przypadku rażącego naruszenia prawa. Sąd uchylił decyzje organów, stwierdzając, że nie zbadały one, czy na skutek zmiany przepisów doszło do rażącego naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę spółki A. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która uchyliła postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o udzieleniu pisemnej interpretacji podatkowej. Organy podatkowe uzasadniały uchylenie postanowienia zmianą przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o podatku od towarów i usług, powołując się na art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Twierdziły, że zmiana przepisów obliguje do uchylenia postanowienia, nawet jeśli nie prowadzi to do rażącego naruszenia prawa. Skarżąca argumentowała, że uchylenie lub zmiana postanowienia z urzędu jest dopuszczalna tylko w przypadku rażącego naruszenia prawa, a drobna zmiana redakcyjna nie może powodować wadliwości postanowienia. Sąd przychylił się do stanowiska skarżącej, uchylając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Sąd podkreślił, że art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej wymaga, aby na skutek zmiany przepisów postanowienie rażąco naruszało prawo. Organy podatkowe nie wykazały, że uchylone postanowienie naruszało prawo w świetle zmienionych przepisów, ograniczając się jedynie do stwierdzenia samej zmiany przepisów. Sąd uznał, że pogląd organów o obligatoryjności uchylenia postanowienia w przypadku zmiany przepisów, niezależnie od naruszenia prawa, jest błędny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sama zmiana przepisów nie obliguje do uchylenia postanowienia o interpretacji podatkowej, jeśli na skutek tej zmiany nie dochodzi do rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej wymaga, aby na skutek zmiany przepisów postanowienie rażąco naruszało prawo, aby mogło zostać uchylone z urzędu. Organy podatkowe nie zbadały tej kwestii, ograniczając się do stwierdzenia samej zmiany przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

Ordynacja podatkowa art. 14b § § 5 pkt 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przepis ten dopuszcza zmianę lub uchylenie postanowienia z urzędu, jeżeli na skutek zmiany przepisów postanowienie rażąco narusza prawo, orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 42 § ust. 3 pkt 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Przepis, na który powołał się organ pierwszej instancji, został zmieniony ustawą nowelizującą.

u.p.t.u. art. 42 § ust. 3 pkt 4

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Przepis, na który powołał się organ pierwszej instancji, został uchylony ustawą nowelizującą.

ustawa nowelizująca

Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o zmianie niektórych innych ustaw

Ustawa, która zmieniła i uchyliła niektóre przepisy u.p.t.u.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli sądowej sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przedmioty kontroli sądowej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 14 § ust. 2 pkt 1 lit. c)

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Podstawa do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie postanowienia o interpretacji podatkowej z urzędu na podstawie art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej jest możliwe tylko w sytuacji, gdy na skutek zmiany przepisów postanowienie rażąco narusza prawo. Organy podatkowe nie zbadały, czy na skutek zmiany przepisów doszło do rażącego naruszenia prawa przez uchylane postanowienie.

Odrzucone argumenty

Zmiana przepisów prawa podatkowego obliguje organ odwoławczy do uchylenia z urzędu postanowienia o interpretacji podatkowej, nawet jeśli nie narusza ono prawa.

Godne uwagi sformułowania

Organy podatkowe ograniczyły się jedynie do stwierdzenia , iż zmienione zostały przepisy na podstawie których Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie. Nie zbadały natomiast, czy w świetle zmienionych przepisów postanowienie narusza prawo. Sąd rozpoznający sprawę nie zgadza się z poglądem wyrażonym przez Dyrektora Izby Skarbowej, iż konstrukcja art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, powoduje obligatoryjność wydania decyzji uchylającej postanowienie, w przypadku zmiany przepisów prawa podatkowego, nawet gdyby zmiana przepisów, nie prowadziła do sytuacji, że wydane przez organ pierwszej instancji postanowienie nie narusza prawa.

Skład orzekający

Lidia Ciechomska-Florek

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Dziełak

członek

Jerzy Płusa

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 14b § 5 pkt 2 Ordynacji podatkowej w kontekście uchylania postanowień o interpretacji podatkowej z urzędu po zmianie przepisów. Podkreślenie konieczności wykazania rażącego naruszenia prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia postanowienia o interpretacji podatkowej z urzędu na podstawie zmiany przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów proceduralnych przez organy administracji i że sama zmiana prawa nie jest wystarczającą podstawą do uchylenia decyzji, jeśli nie narusza ona prawa.

Czy zmiana przepisów automatycznie unieważnia interpretację podatkową? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 4177/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-04-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Dziełak
Jerzy Płusa
Lidia Ciechomska-Florek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Sygn. powiązane
I FSK 1032/07 - Wyrok NSA z 2008-09-05
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędzia WSA Jerzy Płusa, Protokolant Emilia Kasperowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi A. z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... września 2005 r. nr ... w przedmiocie uchylenia z urzędu postanowienia w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia ... lipca 2005 r. nr ..., 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącej spółki kwotę 440 zł (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. – dalej określaną jako Skarżąca, decyzją z dnia ... września 2005 r. Nr ... Dyrektor Izby Skarbowej w W. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 i art. 14b § 5 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm. – powoływanej dalej jako ustawa Ordynacja podatkowa) utrzymał w mocy decyzję z dnia ... lipca 2005 r. Nr ... Dyrektora Izby Skarbowej w W. uchylającą z urzędu postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia ... kwietnia 2005 r. Nr ... uznające za prawidłowe stanowisko Skarżącej przedstawione we wniosku w sprawie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.
Z przesłanych do Sądu akt sprawy wynika, iż pismem z dnia ... stycznia 2005 r. Skarżąca złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji prawa podatkowego w stanie faktycznym w nim wskazanym, przedstawiając własne stanowisko w sprawie.
Postanowieniem z dnia ... kwietnia 2005 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. uznał stanowisko Skarżącej przedstawione we wniosku za prawidłowe.
Następnie, decyzją z dnia ... lipca 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w trybie urzędowego nadzoru uchylił postanowienie organu pierwszej instancji z dnia ... kwietnia 2005 r. Zdaniem Dyrektora Izby, organ pierwszej instancji w w/w postanowieniu powołał się na treść art. 42 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 r. Nr 54, poz. 535 ze zm. – dalej określana jako u.p.t.u.), który został zmieniony ustawą z dnia 21 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 90, poz. 756 – powoływanej dalej jako ustawa nowelizująca), oraz na przepis art. 42 ust. 3 pkt 4 u.p.t.u., który został uchylony ustawą nowelizującą. W ocenie Dyrektora, zgodnie z art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa w wyżej przedstawionej sytuacji zaistniała konieczność uchylenia postanowienia z dnia ... kwietnia 2005 r.
Pismem z dnia 8 sierpnia 2005 r. Skarżąca odwołała się od w/w decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 42 ust. 3 u.p.t.u. Wniosła o uchylenie tej decyzji w całości. W ocenie Skarżącej przepis art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa dopuszcza zmianę lub uchylenie postanowienia z urzędu, w sytuacji gdy zmiana przepisów prowadzi do rażącego naruszenia prawa przez treść postanowienia w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Skarżąca wskazała, iż przedmiotowe postanowienie w żaden sposób nie narusza prawa, a tym bardziej w sposób rażący a drobna zmiana redakcyjna nie może powodować wadliwości niniejszego postanowienia.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia ... września 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jego ocenie, wystąpienie rażącego naruszenia prawa nie jest jedyną przesłanką do wydania z urzędu decyzji uchylającej postanowienia w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Stwierdził on, iż konstrukcja art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa powoduje obligatoryjność wydania takiej decyzji w przypadku zmiany przepisów, zatem nie może być wzięta pod uwagę okoliczność, iż zmiana przepisów prawa podatkowego nie prowadziła do zmiany stanu prawnego w tym zakresie.
Na powołaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której powtórzyła zarzuty wymienione w odwołaniu oraz ich uzasadnienie. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżąca wskazała, iż zgodnie z treścią art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa postanowienie nie musi zostać uchylone, może również zostać zmienione, jednakże tylko w sytuacji gdyby rażąco naruszało prawo.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w W. podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm. ; dalej p.p.s.a.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji.
Oceniając zaskarżoną decyzję w tym zakresie, należy stwierdzić, że nie odpowiada ona prawu. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Dyrektora Izby Skarbowej naruszają prawo w sposób, który uzasadnia wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.
Spór w niniejszej sprawie, na tle stanu faktycznego przedstawionego przez Skarżącą dotyczy kwestii, czy sama zmiana przepisu bez względu na to, czy na skutek tej zmiany wydane przez organ pierwszej instancji postanowienie narusza prawo czy też nie, skutkuje uchyleniem tegoż postanowienia.
Art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi, iż "organ odwoławczy w drodze decyzji zmienia albo uchyla postanowienie , o którym mowa w art.14a § 4 (...) z urzędu, jeżeli postanowienie rażąco narusza prawo, orzecznictwo Trybunału konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, w tym także jeżeli niezgodność z prawem jest wynikiem zmiany przepisów (...)."
Zatem w sytuacji zmiany przepisów organ może uchylić lub zmienić z urzędu postanowienie, jeżeli na skutek tej zmiany postanowienie to rażąco narusza prawo. W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe ograniczyły się jedynie do stwierdzenia , iż zmienione zostały przepisy na podstawie których Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał postanowienie. Nie zbadały natomiast, czy w świetle zmienionych przepisów postanowienie narusza prawo. Ani organ pierwszej instancji ani drugiej instancji, nie wykazał dlaczego uchylił przedmiotowe postanowienie a nie zmienił. Organy nie wyjaśniły też, czy zmiana miała wpływ na naruszenie prawa. Jeżeli organ stwierdził, że zmiana przepisów nie miała wpływu na to aby postanowienie naruszało prawo, to organ powinien umorzyć postępowanie w sprawie, wszczęte z urzędu. Sąd rozpoznający sprawę nie zgadza się z poglądem wyrażonym przez Dyrektora Izby Skarbowej, iż konstrukcja art. 14b § 5 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, powoduje obligatoryjność wydania decyzji uchylającej postanowienie, w przypadku zmiany przepisów prawa podatkowego, nawet gdyby zmiana przepisów, nie prowadziła do sytuacji, że wydane przez organ pierwszej instancji postanowienie nie narusza prawa.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. oraz art. 152 i art. 200 p.p.s.a w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI