III SA/Wa 366/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, uznając, że kwestie istnienia i wymagalności obowiązku podatkowego nie mogą być badane w ramach zarzutów egzekucyjnych.
Spółka O. S.A. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym podatku od nieruchomości. Spółka podnosiła zarzuty nieistnienia i niewymagalności obowiązku, niedoręczenia decyzji podatkowej oraz braku nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Organy administracji uznały te zarzuty za niedopuszczalne lub bezzasadne, wskazując, że kwestie istnienia i wymagalności obowiązku były już przedmiotem rozstrzygnięć lub nie mogą być badane w postępowaniu egzekucyjnym. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Sprawa dotyczyła skargi spółki O. S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] listopada 2014 r. dotyczącego należności z tytułu podatku od nieruchomości za 2009 r. Spółka zgłosiła zarzuty na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (upea), podnosząc m.in. nieistnienie obowiązku z powodu niedoręczenia decyzji podatkowej, brak wymagalności obowiązku z powodu braku nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, niedopuszczalność egzekucji oraz niespełnienie wymogów formalnych przez tytuł wykonawczy. Organy administracji (Burmistrz G., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., Naczelnik Urzędu Skarbowego w W., Dyrektor Izby Skarbowej w W.) kolejno rozpatrywały zarzuty. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stanowisko organów, że zarzuty dotyczące istnienia i wymagalności obowiązku podatkowego nie mogą być badane w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż były one przedmiotem postępowania orzeczniczego (decyzji podatkowej). Zarzuty niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 upea) uznano za niedotyczące kwestii merytorycznych, a zarzuty dotyczące wymogów formalnych tytułu wykonawczego (art. 33 § 1 pkt 10 upea) uznano za bezzasadne. WSA w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy, a kwestie podnoszone przez spółkę (jak niedoręczenie decyzji czy brak rygoru) powinny być rozpatrywane w ramach zarzutów z art. 33 § 1 pkt 2 upea, a nie pkt 6. Sąd podkreślił, że postanowienie SKO było wiążące dla organu egzekucyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Zarzuty dotyczące istnienia i wymagalności obowiązku podatkowego nie mogą być badane w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż były one przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu orzeczniczym (decyzji podatkowej).
Uzasadnienie
Sąd administracyjny podkreślił, że postępowanie egzekucyjne nie służy do ponownego badania kwestii istnienia i wymagalności obowiązku, które zostały już rozstrzygnięte w decyzji podatkowej. Zarzuty w tym zakresie są niedopuszczalne na podstawie art. 34 § 1a upea.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
upea art. 33 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis określający podstawy zgłaszania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.
upea art. 33 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
pkt 1: nieistnienie obowiązku, pkt 2: brak wymagalności obowiązku, pkt 6: niedopuszczalność egzekucji, pkt 10: niespełnienie wymogów formalnych tytułu wykonawczego.
Dz. U. 2014 poz. 1619
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
upea art. 34 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stanowisko wierzyciela wyrażone w ostatecznym postanowieniu jest wiążące dla organu egzekucyjnego.
upea art. 34 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zarzutów po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela.
upea art. 27
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa wymogi formalne tytułu wykonawczego.
upea art. 2 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Określa zakres egzekucji administracyjnej (m.in. należności podatkowych).
k.p.a. art. 16
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja rozstrzygnięć ostatecznych.
Op art. 152a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy sposobu doręczeń.
Op art. 144a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dotyczy wniosków o doręczenie.
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kwestie istnienia i wymagalności obowiązku podatkowego nie mogą być badane w postępowaniu egzekucyjnym, gdyż były przedmiotem postępowania orzeczniczego. Zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1 pkt 6 upea) ma charakter formalny i nie obejmuje kwestii merytorycznych, takich jak doręczenie decyzji czy nadanie rygoru wykonalności. Organ egzekucyjny jest związany ostatecznym stanowiskiem wierzyciela (SKO) w sprawie zarzutów, nawet jeśli zostało ono zaskarżone. Tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne określone w art. 27 upea.
Odrzucone argumenty
Egzekucja jest niedopuszczalna z powodu niedoręczenia decyzji podatkowej i braku nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności (interpretowane jako zarzut z art. 33 § 1 pkt 6 upea). Organ egzekucyjny nie mógł wydać postanowienia w sprawie zarzutów, gdyż postanowienie SKO zostało zaskarżone do WSA. Egzekucja dotyczy nieistniejącego lub niewymagalnego obowiązku.
Godne uwagi sformułowania
kwestia istnienia obowiązku była przedmiotem orzeczenia (decyzji określającej), a kwestia wymagalności nie może być oceniana z uwagi na to, że wysokość obowiązku została ustalona w decyzji, od której przysługują środki odwoławcze. ani istnienie, ani wymagalność egzekwowanego obowiązku nie mogą być badane, bo były one przedmiotem rozpoznania w postępowaniu orzeczniczym. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej wiąże się z okolicznościami wykluczającymi możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego wyłącznie ze względów formalnych - podmiotowych lub przedmiotowych, a nie merytorycznych. organ egzekucyjny wydaje swoje postanowienie po uzyskaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela (art. 34 § 4 ustawy). Oczywiście nieuprawnione jest więc stwierdzenie Skarżącej, że wobec zaskarżenia ww. postanowienia SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, Naczelnik, a następnie Dyrektor, nie mogli orzekać w sprawie zgłoszonych zarzutów.
Skład orzekający
Jarosław Trelka
przewodniczący-sprawozdawca
Piotr Przybysz
członek
Dariusz Zalewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności rozróżnienie między zarzutami merytorycznymi (nieistnienie, niewymagalność) a formalnymi (niedopuszczalność egzekucji) oraz zasada związania organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w egzekucji administracyjnej i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych rodzajów postępowań.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa administracyjnego ze względu na szczegółową analizę zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i rozgraniczenie kompetencji organów.
“Egzekucja administracyjna: Kiedy można kwestionować dług, a kiedy tylko formalności?”
Dane finansowe
WPS: 63 548,92 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wa 366/16 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2016-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dariusz Zalewski
Jarosław Trelka /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Przybysz
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 1092/17 - Wyrok NSA z 2019-04-09
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2014 poz 1619
art. 33 par. 1 pkt 1 i 2, art. 33 par. 1 pkt 6, art. 27
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Trelka (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Piotr Przybysz, sędzia WSA Dariusz Zalewski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2016 r. sprawy ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę
Uzasadnienie
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec O. S.A. ("Skarżąca" lub "Spółka") na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] listopada 2014 r., wystawionego przez Burmistrza G., którym wierzyciel objął należności z tytułu podatku od nieruchomości za 2009 r. w łącznej wysokości 63 548, 92 zł należności głównej, a także odsetki liczone od dnia upływu terminu płatności.
Celem wyegzekwowania przedmiotowych należności Naczelnik, na podstawie zawiadomienia z dnia 5 grudnia 2014 r., dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] w W. S.A. Przedmiotowe zawiadomienie doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności oraz Spółce wraz z odpisem w/w tytułu wykonawczego w dniu 5 grudnia 2014 r.
Pismem z dnia 12 grudnia 2015 r. Spółka zgłosiła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, sformułowane na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 2, 6 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.), dalej zwanej też "upea" lub "ustawą". Spółka stwierdziła, że przedmiotowa egzekucja została podjęta w zakresie nieistniejącego obowiązku, gdyż organ nie doręczył Spółce decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2009 r. (art. 33 § 1 pkt 1 upea). Wskazała, że egzekucja dotyczy obowiązku nieistniejącego, gdyż do dnia podjęcia czynności egzekucyjnych nie doręczono decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za 2009 r. Z tych względów, w ocenie Spółki, uzasadniony jest zarzut nieistnienia obowiązku, jak również w związku z niedoręczeniem w/w decyzji oraz z uwagi na fakt, iż decyzji pierwszoinstancyjnej nie nadano rygoru natychmiastowej wykonalności, gdyż postanowienie w tej sprawie zostało doręczone. Ponadto postanowienie o nadaniu rygoru zostało wydane jeszcze przed doręczeniem decyzji określającej. Zatem decyzja Burmistrza G. z dnia [...] listopada 2014 r. nie jest wykonalna, zaś określony w niej obowiązek jest niewymagalny (art. 33 § 1 pkt 2 upea). Z uwagi na powyższe niedopuszczalna jest również egzekucja administracyjna zobowiązania podatkowego ustalonego w decyzji, która ze względu na nienadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nie podlega wykonaniu. W związku z czym zarzut określony w art. 33 § 1 pkt 6 upea jest uzasadniony. Odnośnie zarzutu na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 upea Skarżąca uznała, że błędne oznaczenie, iż egzekwowana należność jest wymagalna powoduje, że wymóg określony w tym przepisie nie został zrealizowany.
Naczelnik przekazał przedmiotowe zarzuty wierzycielowi, celem zajęcia stanowiska w sprawie.
Burmistrz G., postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r., zarzuty wniesione w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej uznał za nieuzasadnione.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., uchyliło zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji w całości i orzekło co do istoty, uznając zarzut nieistnienia i braku wymagalności obowiązku określonego tytułem wykonawczym za niedopuszczalny oraz stwierdziło, że zarzuty niedopuszczalności egzekucji administracyjnej i prowadzenia egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego niespełniającego wymogów określonych w art. 27 upea są bezzasadne.
Odnośnie zarzutów podjęcia egzekucji wobec nieistniejącego i niewymagalnego obowiązku, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż nie mogą być one przedmiotem oceny w ramach postępowania prowadzonego przez wierzyciela i organ wyższego stopnia, gdyż kwestia istnienia obowiązku była przedmiotem orzeczenia (decyzji określającej), a kwestia wymagalności nie może być oceniana z uwagi na to, że wysokość obowiązku została ustalona w decyzji, od której przysługują środki odwoławcze. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 33 - 34 upea ani istnienie, ani wymagalność egzekwowanego obowiązku nie mogą być badane, bo były one przedmiotem rozpoznania w postępowaniu orzeczniczym. Z tych powodów należało orzec o niedopuszczalności tych zarzutów na podstawie art. 34 § 1a upea.
Z kolei za nieuzasadnione uznało Kolegium zarzuty zgłoszone w trybie art. 33 § 1 pkt 6 i pkt 10 upea.
Odnośnie zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej Kolegium wskazało, iż egzekwowanie należności podatkowych następuje w trybie egzekucji administracyjnej (art. 2 § 1 pkt 1 upea), zaś wobec osoby zobowiązanego nie zachodzą jakiekolwiek okoliczności, które stałyby na przeszkodzie, aby były podmiotem, w stosunku do którego taka egzekucja była prowadzona.
Za nietrafiony SKO uznało również zarzut niespełnienia wymogów art. 27 § 1 pkt 3 upea. Wskazało, iż istotnym jedynie jest fakt, czy tytuł wykonawczy odpowiada wymaganiom wskazanym w art. 27 upea, w ramach rozpatrywania zarzutu opartego na art. 33 § 1 pkt 10 upea nie ocenia się natomiast, czy treść tytułu wykonawczego jest zgodna ze stanem rzeczywistym (badaniu tego służą zarzuty oparte na przesłankach zawartych we wcześniejszych punktach tego artykułu).
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., postanowieniem z dnia [...] września 2015 r., uznał zarzuty złożone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 upea za niedopuszczalne, natomiast złożone na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 i 10 w/w ustawy za nieuzasadnione. W uzasadnieniu postanowienia Organ egzekucyjny stwierdził, że skoro w rozpoznawanej sprawie wierzyciel uznał zarzuty Spółki zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 upea za niedopuszczalne, to postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie tych zarzutów nie może być inne. Powołując się na stanowisko wierzyciela Organ egzekucyjny stwierdził, że zarzuty dotyczące podjęcia egzekucji wobec nieistniejącego i niewymagalnego obowiązku nie mogą być przedmiotem oceny w ramach postępowania prowadzonego przez wierzyciela i organ wyższego stopnia, gdyż kwestia istnienia obowiązku była przedmiotem orzeczenia (decyzji określającej), a kwestia wymagalności nie może być oceniana z uwagi na to, iż wysokość obowiązku została ustalona w decyzji, od której przysługują środki odwoławcze. Powołując się na stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., Naczelnik stwierdził, że zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku i braku wymagalności należności objętych tytułem wykonawczym są niedopuszczalne.
Odnośnie zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 upea Naczelnik stwierdził, iż wnosząc zarzut w w/w trybie podstawą jego zgłoszenia może być niedopuszczalność egzekucji ze względów formalnych, a nie merytorycznych, o których mowa w art. 33 pkt 1 i 2 upea. Podkreślił również, iż badanie dopuszczalności egzekucji jak i ocena, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 i § 2 upea, następuje w pierwszym stadium postępowania egzekucyjnego - stadium poprzedzającym wszczęcie egzekucji administracyjnej. W przypadku stwierdzenia przez organ egzekucyjny, że obowiązek, którego dotyczy tytuł wykonawczy, nie podlega egzekucji lub tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 § 1 i § 2 upea, organ egzekucyjny nie przystępuje do egzekucji zwracając tytuł wykonawczy. W sytuacji, gdy organ egzekucyjny stwierdzi, że egzekucja jest dopuszczalna i tytuł wykonawczy spełnia wszystkie wymogi, nadaje mu klauzulę i doręcza jego odpis zobowiązanemu.
Wobec powyższego, w ocenie Organu, zarzut dotyczący niedopuszczalności egzekucji administracyjnej nie zasługuje na uwzględnienie.
Z kolei odnośnie zarzutu zgłoszonego w trybie art. 33 § 1 pkt 10 upea wskazano, że tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym niezbędnym do wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej. Powinien on zawierać treść określoną w art. 27 upea, a przy wniesieniu zarzutu z art. 33 § 1 pkt 10 upea mogą być kwestionowane jedynie wymogi formalne, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy. W związku z tym uznał zarzut zgłoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 za bezzasadny.
Pismem z dnia 16 października 2015 r. Skarżąca złożyła zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika, wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie zarzutów. Spółka wskazała w zakresie zarzutu podniesionego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 upea, że postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2015 r. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zatem rozpatrzenie przez Organ egzekucyjny zgłoszonych zarzutów było przedwczesne. Niezależnie od powyższego, w ocenie Spółki, zasadne były podniesione w piśmie z dnia 12 grudnia 2014 r. zarzuty, których podstawę stanowiły art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 2 upea. Decyzja, która stanowiła podstawę egzekucji, nie została bowiem doręczona. Jedynym skutecznym sposobem doręczenia w tej sprawie był tryb określony w art. 152a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.), dalej "Op", czego – pomimo, iż wniosek złożony przez Skarżącą spełniał wymagania wynikające z art. 144a Op - w przedmiotowej sprawie zaniechano. Powyższe naruszenia prawa dotyczą także kwestii nienadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności. Ponadto nie było podstaw do uznania podniesionych zarzutów za niedopuszczalne, gdyż podniesione w zarzutach kwestie pozostają poza zakresem rozstrzygnięcia w innym postępowaniu sądowym, administracyjnym lub podatkowym. Również kwestia niedoręczenia postanowienia o nadaniu rygoru, co skutkuje brakiem wymagalności oraz niedopuszczalnością egzekucji, dotyczy ściśle egzekucji, choćby z tego powodu, że brak rygoru czyni decyzję nieostateczną niewykonalną, a więc niepodlegającą egzekucji administracyjnej. Żaden z zarzutów nie dotyczy określenia wysokości zobowiązania podatkowego.
Zdaniem Spółki, odnośnie zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 upea, Naczelnik nie uwzględnił, że niedopuszczalne jest egzekwowanie obowiązku określonego w decyzji nieostatecznej, której ani nie doręczono, ani nie nadano jej rygoru natychmiastowej wykonalności. Taka sytuacja w przedmiotowej sprawie miała miejsce. Dalej Skarżąca stwierdziła, iż zarzut podniesiony na podstawie art. 33 § 1 pkt 10 upea nie został w istocie rozpatrzony. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, oprócz ogólnych uwag o elementach formalnych tytułu wykonawczego, brak jest wyjaśnienia, dlaczego konkretny tytuł wykonawczy w przedmiotowej sprawie spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 3 upea.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika. W uzasadnieniu przytoczył art. 33 oraz art. 34 upea i stwierdził, że Naczelnik prawidłowo uznał zarzuty zgłoszone w trybie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 upea za nieuzasadnione. Organ egzekucyjny nie był uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Związanie organu egzekucyjnego w kwestii zasadności zarzutów zgłoszonych w postępowaniu oznacza, że organ ten nie bada ponownie zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi. Również właściwy w sprawie dyrektor izby skarbowej nie jest uprawniony do ingerowania w treść stanowiska wyrażonego przez wierzyciela. Stanowisko to jest bowiem wiążące także dla organu odwoławczego, sprawującego jednocześnie nadzór nad egzekucją administracyjną.
Odnośnie zarzutów nieistnienia i braku wymagalności obowiązku z uwagi na brak doręczenia decyzji, Organ odwoławczy powołał się na wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2010 r. sygn. akt. II FSK 1378/08, gdzie Sąd stwierdził, iż analizowanie prawidłowości doręczenia decyzji podatkowej, stanowiącej podstawę tytułu wykonawczego, oznacza w konsekwencji badanie tego, czy weszła ona skutecznie do obrotu prawnego, a tym samym, czy zobowiązanie w kwocie nią określonej stało się wymagalne. Badanie zatem tej okoliczności w ramach zarzutu opartego na twierdzeniu o nieistnieniu obowiązku stanowiłoby w istocie kontrolę wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, czego zabrania art. 29 § 1 upea.
Dyrektor nie podzielił również zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej w związku z brakiem wymagalności egzekwowanego obowiązku. Podkreślił że podstawy wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, określone w art. 33 upea, są w stosunku do siebie niekonkurencyjne, tzn. nie mogą być stosowane zamiennie, ponieważ każdy z nich ma na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości toczącego się postępowania egzekucyjnego. W związku z tym nie można kwestionować skutków prawnych wywieranych przez decyzję będącą podstawą prowadzenia egzekucji w drodze zarzutu niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6 upea). Brak wymagalności obowiązku nie może więc być utożsamiany z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej musi wynikać z przepisów prawa, wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej, bądź prowadzenia egzekucji w stosunku do osoby posiadającej konkretne przymioty. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych niedopuszczalność egzekucji administracyjnej wiąże się z okolicznościami wykluczającymi możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego wyłącznie ze względów formalnych - podmiotowych lub przedmiotowych, a nie merytorycznych.
Organ odwoławczy podkreślił również, że Spółka nie wskazała jakichkolwiek okoliczności uzasadniających stwierdzenie niedopuszczalności toczącej się egzekucji, kwestionując wyłącznie prawidłowość doręczenia decyzji stanowiącej podstawę prowadzonej egzekucji oraz braku wydania postanowienia o nadaniu w/w decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, co stanowiło podstawę zarzutu zgłoszonego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 2 upea, uznanego przez Wierzyciela za niedopuszczalny.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia [...] listopada 2014 r., wystawiony przez właściwy organ i obejmujący zaległości w podatku od nieruchomości za 2009 r. Obowiązek ten podlegał więc egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 1 upea. Ponadto Spółka podlega orzecznictwu polskich organów administracji publicznej. Wobec powyższego przedmiotową egzekucję administracyjną uznać należy za dopuszczalną.
Ustosunkowując się do zarzutu określonego w art. 33 § 1 pkt 10 upea, tj. niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, Dyrektor Izby Skarbowej w W. wskazał, iż w zarzucie tym mogą być kwestionowane jedynie wymogi formalne, jakim musi odpowiadać tytuł wykonawczy. W w/w tytułach wykonawczych, w części E wskazano wszystkie elementy wymienione w art. 27 § 1 pkt 3 upea. Zatem Naczelnik prawidłowo uznał zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 upea za bezzasadny.
W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w W. niezasadny jest również zarzut dotyczący przedwczesnego wydania przez Organ egzekucyjny postanowienia w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Stosownie do art. 34 § 4 upea, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela. Przywołany przepis wskazuje zatem na wymóg ostateczności, nie zaś prawomocności tego postanowienia. Przymiot ostateczności, w myśl art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), mają te rozstrzygnięcia, od których nie służy odwołanie (zażalenie) w administracyjnym toku instancji. Wobec tego wydanie przez Naczelnika postanowienia, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., bez oczekiwania na uprawomocnienie się go, było zgodne z prawem.
Skarżąca wniosła skargę na powyższe postanowienie Dyrektora. Spółka ponownie podniosła, iż Organ egzekucyjny wydał postanowienie w sprawie zarzutów, choć stanowisko wierzyciela - jakkolwiek ostateczne w administracyjnym toku instancji - nie miało przymiotu prawomocności. Również ponownie został podniesiony zarzut z art. 33 § 1 pkt 6 upea, niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z uwagi na niedoręczenie decyzji określającej obowiązek oraz nienadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu podatkowego stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zgodność aktów, w tym postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym i egzekucyjnym, podlegających zaskarżeniu zażaleniem, z prawem procesowym i materialnym obowiązującym w dacie wydania postanowienia. Zgodnie natomiast z art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem nieaktualnym dla sprawy).
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Jakkolwiek w samej skardze nie kwestionowano już stanowiska Organów co do zarzutów zakwalifikowanych z punktu 1 i 2 art. 33 § 1 ustawy, to jednak należy wyjaśnić w tej kwestii, że w ostatecznym postanowieniu SKO w B. z dnia [...] kwietnia 2015 r. organ ten uznał dwa pierwsze zarzuty Skarżącej za niedopuszczalne, a dwa ostatnie – za bezzasadne. Stosownie natomiast do art. 34 § 1 ustawy, stanowisko wyrażone w ostatecznym postanowieniu w sprawie stanowiska wierzyciela było dla Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego wiążące. Naczelnik nie mógł zatem inaczej ocenić tych dwóch zarzutów, a w efekcie Dyrektor Izby Skarbowej zobowiązany był utrzymać w mocy stanowisko Naczelnika w tym zakresie.
Co do argumentacji samej skargi powtórzyć należy, że organ egzekucyjny wydaje swoje postanowienie po uzyskaniu ostatecznego postanowienia wierzyciela (art. 34 § 4 ustawy). Oczywiście nieuprawnione jest więc stwierdzenie Skarżącej, że wobec zaskarżenia ww. postanowienia SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, Naczelnik, a następnie Dyrektor, nie mogli orzekać w sprawie zgłoszonych zarzutów. Tym ostatecznym postanowieniem było przecież ww. postanowienie SKO.
Niedopuszczalność egzekucji, o której stanowi art. 33 § 1 pkt 6 ustawy, wynikać może ze względów podmiotowych lub przedmiotowych, i ma ona charakter formalny. O ile rzeczywiście decyzja podatkowa lub postanowienie o nadaniu decyzji rygoru wykonalności nie zostałyby doręczone Spółce, właściwy zarzut w takim przypadku powinien znaleźć swoje oparcie w art. 33 § 1 pkt 2 ustawy (brak wymagalności obowiązku), co zresztą w niniejszej sprawie nastąpiło, w efekcie czego wydano ostateczne postanowienie SKO. Powtórzyć trzeba w tym względzie, że dla Naczelnika, jako organu egzekucyjnego nie będącego wierzycielem, to postanowienie SKO było wiążące. Zatem nawet ewentualne niedoręczenie postanowienia o nadaniu rygoru nie mogłoby skutkować uwzględnieniem tak uzasadnionego zarzutu z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy.
W innej kwestii niezgłoszonej w samej skardze, tj. co do niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów z art. 27 ustawy, ponowić trzeba ocenę Organów, iż samo stwierdzenie, że egzekwowany obowiązek jest wymagalny, zostało w tytule zawarte. Tytuł spełniał więc konieczne wymogi z art. 27 § 1 pkt 3 upea. Inną kwestią jest to, czy to stwierdzenie było prawdziwe, ale rozstrzygnięcie tej kwestii mogło nastąpić (i nastąpiło – choć wbrew forsowanej ocenie Spółki) w ramach zarzutu z art. 33 § 1 pkt 2 ustawy.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
Podstawą rozpoznania skargi w trybie uproszczonym był art. 119 pkt 3 P.p.s.a. w brzmieniu od 15 sierpnia 2015 r.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI