III SA/Wa 3104/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Celnej, uznając, że opodatkowanie nowo nabytego samochodu osobowego z UE podatkiem akcyzowym było zgodne z prawem krajowym i wspólnotowym.
Podatnik D. G. skarżył decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą stwierdzenia nadpłaty i zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego od wewnątrzwspólnotowo nabytego nowego samochodu osobowego. Skarżący argumentował, że polskie przepisy dotyczące akcyzy są niezgodne z prawem wspólnotowym (art. 90 TWE), dyskryminując samochody sprowadzane z UE. Sąd, opierając się na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich (sygn. C-313/05), uznał, że podatek akcyzowy nałożony na nowy samochód nie narusza prawa wspólnotowego, ponieważ nie stanowi cła ani opłaty o skutku równoważnym, a zasada niedyskryminacji dotyczy głównie samochodów używanych starszych niż dwa lata.
Sprawa dotyczyła skargi D. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego odmawiającą stwierdzenia nadpłaty i zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia nowego samochodu osobowego. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia prawa materialnego poprzez przyjęcie poboru akcyzy na podstawie przepisów krajowych, które jego zdaniem były niezgodne z art. 23, 25 i 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE) oraz art. 3 ust. 3 Dyrektywy 92/12/EWG. Kwestionował również naruszenie zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego. Organy celne argumentowały, że opodatkowanie jest elementem polityki fiskalnej państwa i polskie przepisy są obowiązujące, a zgodność z Konstytucją lub umowami międzynarodowymi należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, powołując się na wyrok TSUE z dnia 18 stycznia 2007 r. (sygn. C-313/05), oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że wyrok TSUE stanowi, iż podatek akcyzowy nie jest cłem przywozowym ani opłatą o skutku równoważnym (art. 25 TWE), ale podlega ocenie w świetle art. 90 TWE (zakaz dyskryminacji). Jednakże, zgodnie z wyrokiem TSUE, zakaz ten dotyczy głównie samochodów używanych starszych niż dwa lata, gdy podatek na nie nałożony przewyższa rezydualną kwotę podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów krajowych. W rozpatrywanej sprawie samochód był nowy, a stawka akcyzy (13,6%) była zgodna z przepisami krajowymi i nie wykazywała dyskryminacji w porównaniu do samochodów krajowych. Sąd nie podzielił również zarzutów dotyczących naruszenia art. 3 ust. 3 Dyrektywy 92/12/EWG, wskazując, że skarżący nie wykazał negatywnych skutków podatkowych związanych z formalnościami przekraczania granic. Sąd zaznaczył, że organy administracji mają obowiązek uwzględniać prawo wspólnotowe i orzecznictwo TSUE, jednak w tym konkretnym przypadku sprzeczności prawa polskiego z europejskim nie stwierdzono.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, opodatkowanie nowego samochodu osobowego podatkiem akcyzowym zgodnie z polskimi przepisami nie narusza art. 25 TWE, ponieważ nie stanowi cła ani opłaty o skutku równoważnym. Nie narusza również art. 90 TWE, gdyż nie prowadzi do dyskryminacji podatkowej w porównaniu do samochodów krajowych, zwłaszcza że zakaz dyskryminacji dotyczy głównie samochodów używanych starszych niż dwa lata.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na wyroku TSUE C-313/05, który rozróżnił opodatkowanie nowych i używanych samochodów. Podatek akcyzowy na nowe samochody jest traktowany jako wewnętrzny system opodatkowania, a jego zgodność z prawem wspólnotowym ocenia się przez pryzmat art. 90 TWE. Jednakże, aby doszło do naruszenia art. 90 TWE, podatek nałożony na importowany samochód musiałby być wyższy niż na podobny samochód krajowy, co w przypadku nowego pojazdu nie miało miejsca.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (24)
Główne
upa art. 80
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
upa art. 81
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
rozporządzenie art. 7
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego
Pomocnicze
Ordynacja art. 207
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja art. 72 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja art. 73 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja art. 73 § § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
upa art. 80 § ust. 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
upa art. 82 § ust. 4
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
upa art. 2 § pkt 11
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
upa art. 80 § ust. 2
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
upa art. 81 § ust. 1
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
upa art. 82 § ust. 3
Ustawa z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PUSA art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
PUSA art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Ordynacja art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Ordynacja art. 233 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Konstytucja art. 188
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 9
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 83
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 87
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja art. 91 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Polskie przepisy dotyczące podatku akcyzowego na wewnątrzwspólnotowo nabyte samochody są niezgodne z prawem wspólnotowym (art. 90 TWE) i dyskryminują samochody importowane. Naruszenie zasady pierwszeństwa prawa wspólnotowego przed prawem krajowym. Naruszenie art. 3 ust. 3 Dyrektywy 92/12/EWG poprzez zwiększenie formalności związanych z przekraczaniem granic. Naruszenie przepisów postępowania (art. 122 i 187 Ordynacji) poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i nierozpatrzenie materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Podatek akcyzowy jest częścią wewnętrznego systemu opodatkowania towarów. Artykuł 90 akapit pierwszy WE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w państwie członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów. Rezydualna kwota podatku (rezydualny podatek) to ten element ceny używanego samochodu zakupionego w Polsce, który wynika z kwoty podatku akcyzowego zawartego w cenie nowego pojazdu, przy zachowaniu stosunku podatku akcyzowego do ceny nowego pojazdu i spadku wartości samochodu używanego. Obowiązek przestrzegania i uwzględniania z urzędu prawa wspólnotowego przy wydawaniu decyzji administracyjnych spoczywa na wszystkich organach administracji publicznej.
Skład orzekający
Joanna Tarno
przewodniczący
Krystyna Kleiber
sprawozdawca
Hieronim Sęk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 90 TWE w kontekście opodatkowania akcyzą nowych i używanych samochodów osobowych sprowadzanych z UE, a także obowiązek stosowania prawa wspólnotowego przez organy administracji."
Ograniczenia: Wyrok TSUE C-313/05, na którym oparto rozstrzygnięcie, dotyczy głównie sytuacji samochodów używanych starszych niż dwa lata. W przypadku nowych samochodów zastosowanie ma ogólna zasada niedyskryminacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zgodności polskiego prawa podatkowego z prawem UE, w szczególności w kontekście zakupu samochodów z zagranicy. Wyrok TSUE stanowi kluczowy element analizy.
“Czy akcyza na samochód z UE jest zgodna z prawem? WSA analizuje wyrok TSUE.”
Dane finansowe
WPS: 58 922 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wa 3104/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2007-04-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Hieronim Sęk Joanna Tarno /przewodniczący/ Krystyna Kleiber /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Tarno, Sędziowie Aędzia WSA Krystyna Kleiber (spr.), Asesor WSA Hieronim Sęk, Protokolant Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2007 r. sprawy ze skargi D. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia ... lipca 2006 r. nr ... w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty i zwrotu podatku akcyzowego zapłaconego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego oddala skargę Uzasadnienie Pismem z dnia ... sierpnia 2005 r. D. G. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą D., zwrócił się do Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia w dniu ... czerwca 2005 r. samochodu osobowego marki [...] Nr... rok produkcji 2005 r. Podatek w kwocie 58.922 zł. wpłacił w dniu ... lipca 2005 r. Postanowieniem z dnia ... grudnia 2005 r. Nr ... Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., na podstawie art. 207, art. 72 § 1 pkt 1, art. 73 § 1 pkt 1 u § 2 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) - dalej jako Ordynacja, art. 80 i art. 81 ustawy z 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz. 257 ze zm.), dalej jako upa oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz.U. Nr 87, poz. 825 ze zm.), dalej jako rozporządzenie, odmówił D. G. stwierdzenia nadpłaty i zwrotu uiszczonego podatku akcyzowego, z tytułu nabycia tegoż samochodu. W uzasadnieniu stwierdził, że art. 23 ust. 1, art. 23 ust. 2, art. 25, art. 28 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską - dalej jako TWE - nie mają zastosowania w sprawie, ponieważ podatek akcyzowy nie jest daniną, o której mowa w tych przepisach, ani też opłatą o skutku równoważnym. Zdaniem organu celnego nałożenie podatku akcyzowego na wszystkie samochody, w tym używane, nie jest wyrazem dyskryminacji podatkowej w rozumieniu art. 90 Traktatu, lecz wyrazem zasady powszechności opodatkowania. W ocenie Naczelnika Urzędu Celnego, w przypadku wyrobów akcyzowych niezharmonizowanych, do których zaliczono samochody osobowe, Państwa Członkowskie zachowały prawo do wprowadzania lub utrzymania na nie podatków - co wynika z art. 3 ust. 3 Dyrektywy z dnia 25 lutego 1992 r. Nr 92/12/EEC w sprawie przepisów ogólnych dotyczących wyrobów podlegających opodatkowaniem podatkiem akcyzowym oraz w sprawie składania, przepływu i nadzorowania takich wyrobów - zgodnie z prowadzoną własną polityka fiskalną. Dopóki ustawa o podatku akcyzowym nie utraciła mocy prawnej, to polskie organy podatkowe i celne są zobowiązane do jej stosowania. W odwołaniu z ... stycznia 2006 r. D. G. zarzucił decyzji rażące naruszenie prawa materialnego poprzez przyjęcie poboru akcyzy na podstawie art. 80 ust. 1, art. 82 ust. 4 upa oraz § 7 rozporządzenia, w sytuacji, gdy wskazana podstawa jest niezgodna z art. 23, art. 25 i art. 90 TWE, a nadto z art. 3 ust. 3 Dyrektywy Rady 92/12/EWG z 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów podlegających podatkowi akcyzowemu, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania. Zdaniem odwołującego się została naruszona zasada pierwszeństwa stosowania prawa wspólnotowego przed prawem krajowym, wobec czego doszło do naruszenia art. 122, a nadto art. 187 Ordynacji. Zaskarżoną decyzją z ... lipca 2006 r. Nr... Dyrektor Izby Celnej w W., na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W. W ocenie Dyrektora Izby Celnej opodatkowanie podatkiem akcyzowym samochodów osobowych sprowadzanych z innych Państw Członkowskich Unii Europejskiej jest elementem polityki fiskalnej państwa, zatem brak jest podstaw do wyłączenia stosowania przepisów krajowych, które w sposób jednoznaczny nakreślają obowiązek podatkowy nabywcy takiego samochodu. Zarówno art. 2 pkt 11, art. 80 ust. 2, art. 81 ust. 1, art. 82 ust. 3 upa, jak też § 7 rozporządzenia są przepisami "obowiązującymi w dacie nabycia wewnątrzwspólnotowego i zarówno podatnicy jak i organy administracji publicznej zobowiązane są do ich stosowania". Dyrektor Izby Celnej w W. wyjaśnił też, że na mocy art. 188 Konstytucji stwierdzenie zgodności ustaw i aktów międzynarodowych z Konstytucją oraz zgodność ustaw z ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego. Dopóki uprawniony organ nie orzeknie o niezgodności obowiązujących przepisów prawa z Konstytucją lub ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi, albo też przepisy te nie zostaną zmienione lub uchylone, dopóty każdy ma obowiązek ich przestrzegania oraz ponoszenia ciężarów i świadczeń w nich określonych. Według Dyrektora Izby Celnej w W., w toku postępowania organ I instancji podjął wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, co wynika z art. 122 Ordynacji. Prawo odmowy zastosowania przepisów krajowych sprzecznych z prawem europejskim, o ile taka sprzeczność istnieje, przysługuje jedynie organom władzy sądowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z ... sierpnia 2006 r. D. G. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w W., zarzucając tej decyzji rażące naruszenie prawa poprzez przyjęcie, iż akcyza, pobrana na podstawie przepisów upa oraz na podstawie § 7 rozporządzenia, została pobrana prawidłowo w sytuacji, gdy wskazane przepisy są niezgodne z przepisami prawa wspólnotowego, a w szczególności z art. 90 TWE. Stosownie zaś do art. 9, art. 83, art. 87 i art. 91 ust. 1 Konstytucji, przepis art.90 TWE winien być stosowany bezpośrednio. Przyjęta w zaskarżonej decyzji wykładnia art. 3 ust. 3 Dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków "(...) nie jest słuszna, ponieważ nie uwzględnia warunku zawartego w tym przepisie w myśl którego podatki w nim wskazane nie mogą zwiększać formalności związanych z przekraczaniem granic w handlu między państwami członkowskimi". Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 122 i art. 187 Ordynacji poprzez niepodjęcie w toku postępowania wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy oraz niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie. W ocenie skarżącego, fakt istnienia przepisu wprowadzającego dodatkowe zobowiązania finansowe, adresowanego do nabywców samochodów używanych - ale tylko tych, którzy nabywają takie samochody poza terenem kraju - zwiększa ich zakres obowiązków, w stosunku do nabywców samochodów w obrocie wtórnym na terenie Polski. Jego zdaniem konieczność uiszczenia podatku akcyzowego przy nabyciu samochodu już zarejestrowanego na terytorium Unii Europejskiej, lecz nie w Polsce, wobec braku takiego obowiązku dla samochodów nabywanych w obrocie wtórnym na terenie kraju, jest sytuacją, o której mowa w art. 90 TWE. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269 ze zmianami) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów, w tym wypadku decyzji administracyjnej, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Skarga nie jest zasadna. Zarówno postępowanie przeprowadzone przez organy celne jak też wydane rozstrzygnięcia nie naruszają przepisów prawa w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, z obrotu prawnego. Sprawa niniejsza dotyczy zasadności nałożenia podatku akcyzowego, stosownie do przepisów ustawy o podatku akcyzowym, z tytułu nabycia przez D. G. samochodu osobowego w N., a więc w kraju Wspólnoty Europejskiej. Przedmiotem sporu jest zastosowanie do opodatkowania podatkiem akcyzowym samochodu sprowadzonego na terytorium Polski, na podstawie art. 80 i art. 81 upa oraz § 7 rozporządzenia przy pominięciu przez organy celne przepisów art. 25, art. 28, art. 30 i art. 90 TWE. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w innej sprawie o sygnaturze III SA/WA 679/05, powziął wątpliwości, co do zgodności przepisów polskich, regulujących tę kwestię, z przepisami prawa wspólnotowego i na podstawie art. 234 TWE, postanowieniem z dnia 22 czerwca 2005r., wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot o rozstrzygnięcie wątpliwości związanych z interpretacją art. 25, art. 28 i art. 90 TWE oraz art. 3 ust. 3 Dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania. Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich wyrokiem z dnia 18 stycznia 2007r. sygn. C - 313/05 orzekł, co następuje: 1) Podatek akcyzowy, taki jak ustanowiony w Polsce ustawą z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym, który nie jest nakładany na pojazdy osobowe w związku z przekroczeniem granicy, nie stanowi cła przywozowego ani opłaty o skutku równoważnym w rozumieniu art. 25 WE. 2) Artykuł 90 akapit pierwszy WE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w państwie członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane wcześniej w państwie członkowskim, które nałożyło podatek. Do sądu krajowego należy zbadanie, czy uregulowanie sporne w postępowaniu przed sądem krajowym, a w szczególności stosowanie § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego, ma takie skutki. 3) Artykuł 28 WE nie znajduje zastosowania do deklaracji uproszczonej, takiej jak przewidziana w art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym. Treść art. 3 ust. 3 Dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania nie sprzeciwia się takiej deklaracji, jeżeli sporne uregulowanie należy interpretować w ten sposób, że deklarację tę należy złożyć z chwilą nabycia prawa do rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Wyrok ETS z 18 stycznia 2007 r. sygn C-313/05 został ogłoszony w języku postępowania to jest w języku, w którym zredagowane zostało pytanie prejudycjalne. Orzeczenie w kwestii prejudycjalnej jest wiążące dla sądu krajowego w danej sprawie oraz w innych podobnych sprawach, które toczą się lub będą się toczyć przed sądami państw członkowskich Wspólnoty, bowiem wykładnia prawa wspólnotowego przyjęta przez ETS na podstawie art. 234 TWE ma skutek erga omnes. Teza zawarta w pkt 1 sentencji wyroku ETS z 18 stycznia 2007 r. oznacza, że polski podatek akcyzowy jest częścią wewnętrznego systemu opodatkowania towarów i w związku z tym, powinien być poddawany ocenie z uwzględnieniem art. 90 TWE, a nie art. 23 i art. 25 TWE. Podatek ten nie został nałożony na towary w związku z przekroczeniem granicy, lecz w sytuacjach ściśle określonych w polskim prawie, sprecyzowanych w art. 80 upa, stanowiącym, że akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Stosownie do ust.3 pkt 3 cytowanego przepisu obowiązek podatkowy przy wewnątrzwspólnotowym nabyciu pojazdu powstaje z chwilą nabycia prawa do rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel, nie później jednak niż z chwilą jego rejestracji na terytorium kraju. Jest to zatem podatek wewnętrzny stosowany do określonych kategorii produktów w oparciu o obiektywne kryteria, niezależnie od pochodzenia tych produktów. Obciążenie takie nie wypełnia funkcji cła ani opłaty o skutku równoważnym, zatem niecelowe jest poddawanie go ocenie w świetle art. 25 TWE. Podatek akcyzowy uregulowany w polskiej ustawie o podatku akcyzowym jest częścią ogólnego, wewnętrznego systemu opodatkowania towarów i w związku z tym należy go oceniać również przez pryzmat treści art. 90 TWE, a więc przy obowiązującym na terenie Wspólnot Europejskich zakazie dyskryminacji podatkowej towarów podobnych, pochodzących z innych państw członkowskich. Towarami podobnymi, według utrwalonego orzecznictwa ETS są produkty, które w oczekiwaniu konsumentów posiadają analogiczne właściwości lub zaspokajają te same potrzeby. Oznacza to, że Państwa Członkowskie nie mogą nakładać na towary sprowadzane z innych państw Unii pośrednich lub bezpośrednich podatków, które byłyby wyższe niż nakładane na towary krajowe. Zakaz został wprowadzony w celu przeciwdziałania wykorzystywania instrumentów polityki państwa, jaką zwykle oferuje system podatkowy dla ochrony własnego rynku przed konkurencją wspólnotową oraz rekompensowania strat wynikających ze zniesienia opłat granicznych. Wprowadzając wyższe obciążenia podatkowe dla produktów sprowadzanych stawia się je w trudniejszym położeniu na rynku krajowym, w sposób nieuzasadniony ograniczając możliwość ich obrotu. Nie znaczy to oczywiście, że Państwa Członkowskie zostają pozbawione prawa do ustalania i zróżnicowania podatków. Taka praktyka jest dozwolona pod warunkiem jednak, że nie prowadzi do jakiejkolwiek dyskryminacji produktów importowanych. Niedopuszczalna jest sytuacja, aby w cenie porównywalnego pojazdu, na rynku wewnętrznym, podatki stanowiły kilka procent, natomiast w cenie podobnych aut używanych sprowadzonych w imporcie prywatnym - kilkanaście, czy kilkadziesiąt procent. Okoliczność tę Trybunał podkreślał wielokrotnie we wcześniejszych orzeczeniach, np. w wyroku z 9 marca 1995 r. sygn. C- 345/93 Nunes Tadeu, w wyroku z 22 lutego 2001 r. sygn. C - 393/98 Gomes Valente. ETS wyjaśnił w pkt 2 sentencji wyroku z 18 stycznia 2007 r., że art. 90 akapit pierwszy TWE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on podatkowi akcyzowemu w zakresie, w jakim kwota podatku nakładana na pojazdy używane starsze niż dwa lata, nabyte w Państwie Członkowskim innym niż to, które wprowadziło taki podatek, przewyższa rezydualną kwotę tego podatku zawartą w wartości rynkowej podobnych pojazdów, które zostały zarejestrowane wcześniej w Państwie Członkowskim, które nałożyło taki podatek. Zwrot ,,rezydualna kwota podatku" oznacza krajowy (miejscowy) podatek obciążający pojazdy krajowe. Podatek taki powinien być zawarty w wartości pojazdu. Termin ten został zdefiniowany w wyroku z 19 września 2002 r. wydanym w sprawie C- 101/00 Tulliasiamies, Anty Siilin v. Finlandii. Do tego terminu odwołuje się również Rzecznik Generalny w opinii w sprawie C- 313/05, chociażby w pkt 41. Zdaniem Sądu rezydualna kwota podatku (rezydualny podatek) to ten element ceny używanego samochodu zakupionego w Polsce, który wynika z kwoty podatku akcyzowego zawartego w cenie nowego pojazdu, przy zachowaniu stosunku podatku akcyzowego do ceny nowego pojazdu i spadku wartości samochodu używanego (pkt 32 i n. uzasadnienia wyroku ETS z 18 stycznia 2007r.). W ocenie Sądu opisywany wyrok ETS z dnia 18 stycznia 2007 r. C-313/05 nie dotyczy jednakże sprawy skarżącego. D. G., jak wynika z pisma z ... sierpnia 2005 r., wnosił o stwierdzenie i zwrot nadpłaty podatku akcyzowego od samochodu nabytego na terytorium N. w 2005 r., w firmie F. w M., w dniu ... czerwca 2005 r., a rejestrował w Polsce ... lipca 2005 r. Samochód ten został po raz pierwszy dopuszczony do ruchu na terenie N. w dniu ... czerwca 2005 r. Samochód ten był więc samochodem nowym, gdyż jest mało prawdopodobne, aby firma trudniąca się obrotem samochodów eksploatowała go dla własnych celów. Z treści punktu 2 przywołanego wyroku ETS wynika, że o naruszeniu art. 90 TWE można mówić wyłącznie w sytuacji obciążania podatkiem akcyzowym samochodów używanych starszych niż dwa lata. Sąd zauważa, że zgodnie ze szczegółowymi zasadami obliczania podatku na podstawie tegoż rozporządzenia, kwota tego podatku jest równa - w roku produkcji lub w następującym po nim roku - 3,1% lub 13,6% ceny samochodu, w zależności od pojemności silnika i powiększa się o 12% w każdym kolejnym roku kalendarzowym, aż do maksymalnej wysokości 65%, która zostaje osiągnięta w siódmym roku dla samochodów o pojemności ponad 2000 cm3 i w ósmym roku dla pozostałych samochodów. Oznacza to, że samochody, które zostały sprzedane jako nowe pierwszemu nabywcy w roku produkcji lub w roku następującym po nim, są traktowane w taki sam sposób, niezależnie od tego, czy zostały wyprodukowane w Polsce, czy w innym państwie członkowskim. Nie występuje tu zatem przejaw jakiejkolwiek dyskryminacji, zwłaszcza, że stawka podatku (3,1% lub 13,6% ceny sprzedaży) od używanych samochodów przywożonych do Polski w roku produkcji lub w roku następującym po nim jest taka sama, jak ułamek odpowiadający rezydualnemu podatkowi w wysokości 3,1% lub 13,6%, w wartości porównywalnego samochodu, który został opodatkowany akcyzą w Polsce, wówczas gdy był nowy. Z powyższego, w ocenie Sądu, wynika, iż opodatkowanie nowych lub używanych, posiadających nie więcej aniżeli dwa lata od zakupu, samochodów z innych Państw Członkowskich, nie przewyższa obciążenia nałożonego na nowe lub używane samochody pochodzące z Polski. D. G. opłacił podatek akcyzowy w wysokości 13,6 % od wskazanej przez siebie ceny samochodu. Cena samochodu nie została przez organy celne zakwestionowana, wobec czego i Sąd uznał ją za odpowiadającą faktycznej wartości samochodu. Jak zauważył ETS w wyroku C-313/05, art. 90 TWE zostaje naruszony, gdy podatek nakładany na produkty przywożone zza granicy i podatek nakładany na podobne produkty krajowe są obliczane w różny sposób i zgodnie z innymi zasadami, co prowadzi - choćby tylko w niektórych przypadkach - do wyższego opodatkowania towaru przywiezionego zza granicy, co w tej sprawie nie miało miejsca. Sąd zwraca uwagę na fakt, że podatek akcyzowy jest nakładany na towary luksusowe, do których w Polsce należą samochody. W Polsce jest to podatek jednorazowy, któremu podlegają towary tylko na jednym etapie obrotu. Podatek akcyzowy nakładany jest na wszystkie samochody, niezależnie od kraju pochodzenia, od tego, czy są to samochody stare, czy nowe oraz niezależnie od tego, czy są kupowane w Polsce, czy na terenie Wspólnoty, a więc podatek akcyzowy jest płatny od wszystkich samochodów, czyli od wyprodukowanych w Polsce i przywiezionych do Polski. Z tego względu Sąd nie podziela zarzutów skargi co do błędnej podstawy prawnej wyliczonego podatku akcyzowego. Zdaniem Sądu również zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 3 ust. 3 dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania poprzez nieuwzględnienie warunku o zakazie zwiększania formalności związanych z przekraczaniem granic w handlu między Państwami Członkowskimi, nie są słuszne. Skarżący nie wykazał przy tym w postępowaniu podatkowym jakichkolwiek negatywnych dla niego skutków podatkowych - co do wymiaru podatku - wobec istniejącego zapisu o obowiązku złożenia, w terminie pięciu dni od daty wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu, deklaracji uproszczonej. Okoliczność ta nie miała wpływu ani na cenę samochodu, stanowiącego podstawę wymiaru podatku ani wysokość przyjętej stawki podatkowej. Organy podatkowe, zgodnie z obowiązującym stanem prawnym, przedstawiły treść przepisów, to jest ustawy z 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym, rozporządzenia z 22 kwietnia 2004 r. w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego oraz przepisów prawa europejskiego, to jest Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską oraz dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania. Sąd nie podziela poglądów Dyrektora Izby Celnej w W. o tym, że dopóki uprawniony organ krajowy nie orzeknie o niezgodności obowiązujących przepisów polskiego prawa z Konstytucją lub ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi albo też przepisy te nie zostaną zmienione lub uchylone, każdy - w tym organy administracji - jest zobowiązany do ich stosowania. Sąd zauważa, że obowiązek przestrzegania i uwzględniania z urzędu prawa wspólnotowego przy wydawaniu decyzji administracyjnych spoczywa na wszystkich organach administracji publicznej właściwych w sprawie i są one zobowiązane do uwzględniania całego stanu prawnego relewantnego dla sprawy, łącznie z prawem wspólnotowym i acquis communataire - czyli także orzecznictwa ETS. Poglądy organów, w tym względzie, nie miały jednak znaczenia dla - trafnego - rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ, w ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, nie zachodzi tu sprzeczność polskiego prawa z prawem europejskim. Sąd nie podziela również rozważań Dyrektora Izby Celnej w W., zawartych w uzasadnieniu decyzji, co do sposobu wyliczania podatku akcyzowego, uwzględniającego wiek samochodu, ponieważ samochód skarżącego jest samochodem nowym i został od niego zapłacony podatek akcyzowy w wysokości takiej jak od nowego samochodu, sprzedawanego w kraju. Stwierdzone błędy w uzasadnieniu organu podatkowego również nie miały wpływu na sposób rozstrzygnięcia tej sdprawy. Mając na uwadze powyższe, należało, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., orzec, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI