III SA/Wa 2948/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2015-06-30
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od czynności cywilnoprawnychPCCnadpłatasprzedaż nieruchomościLasy Państwowegospodarka nieruchomościamiwyłączenie z opodatkowaniaustawa o lasachinterpretacja przepisów

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że sprzedaż nieruchomości przez Lasy Państwowe nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych na mocy wyłączenia dotyczącego gospodarki nieruchomościami.

Skarżący domagał się stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) od umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego przez Lasy Państwowe. Organy podatkowe odmówiły, uznając transakcję za podlegającą PCC. Wojewódzki Sąd Administracyjny, opierając się na wykładni Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że wyłączenie z opodatkowania PCC, przewidziane dla czynności związanych z gospodarką nieruchomościami, obejmuje również transakcje dokonywane na podstawie przepisów ustawy o lasach.

Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) od umowy sprzedaży lokalu mieszkalnego przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił stwierdzenia nadpłaty, uznając, że sprzedaż ta podlega PCC. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie art. 2 pkt 1 lit. g ustawy o PCC, który wyłącza z opodatkowania czynności dotyczące spraw podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami. Skarżący argumentował, że ustawa o lasach zawiera przepisy dotyczące gospodarki nieruchomościami i powinna być traktowana jako podstawa do wyłączenia z opodatkowania. Sąd, powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11.02.2015 r. (II FSK 2742/14), przychylił się do stanowiska skarżącego. Sąd uznał, że wyłączenie z opodatkowania PCC obejmuje nie tylko czynności podlegające ustawie o gospodarce nieruchomościami, ale także te, które regulowane są przepisami o gospodarce nieruchomościami zawartymi w innych ustawach, w tym w ustawie o lasach. W związku z tym, sprzedaż nieruchomości przez Lasy Państwowe, dokonywana na podstawie przepisów ustawy o lasach, nie podlega PCC. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził jej niewykonalność i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sprzedaż nieruchomości przez Lasy Państwowe, dokonywana na podstawie przepisów ustawy o lasach, korzysta z wyłączenia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, ponieważ ustawa o lasach zawiera przepisy dotyczące gospodarki nieruchomościami.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na wykładni Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którą wyłączenie z opodatkowania PCC obejmuje wszystkie czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami, niezależnie od tego, czy przepisy te znajdują się w ustawie o gospodarce nieruchomościami, czy w innych ustawach, w tym w ustawie o lasach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

uopcc art. 2 § pkt 1 lit. g

Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych

Wyłączenie z opodatkowania obejmuje czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami, w tym także te wynikające z ustawy o lasach.

Pomocnicze

u.o.l. art. 40a § ust. 2

Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach

Określa zasady ustalania ceny nieruchomości przy sprzedaży przez Lasy Państwowe, odwołując się do przepisów o gospodarce nieruchomościami.

uogn art. 2 § pkt 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Stanowi, że ustawa o gospodarce nieruchomościami nie narusza innych ustaw w zakresie dotyczącym gospodarki nieruchomościami, w tym ustawy o lasach.

uogn art. 67

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Zawiera przepisy określające sposób ustalania ceny nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprzedaż nieruchomości przez Lasy Państwowe, dokonywana na podstawie przepisów ustawy o lasach, podlega wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na mocy art. 2 pkt 1 lit. g uopcc, ponieważ ustawa o lasach zawiera przepisy dotyczące gospodarki nieruchomościami.

Godne uwagi sformułowania

wyłączeniem z opodatkowania tym podatkiem czynności cywilnoprawnych w sprawach, podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami, objęte są zarówno czynności podlegające przepisom ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jak i czynności podlegające przepisom dotyczącym gospodarki nieruchomościami, zamieszczonym w innych ustawach, w tym także w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach.

Skład orzekający

Jolanta Sokołowska

przewodniczący

Agnieszka Góra-Błaszczykowska

sprawozdawca

Elżbieta Olechniewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że wyłączenie z opodatkowania PCC dotyczące gospodarki nieruchomościami ma szerokie zastosowanie i obejmuje również transakcje dokonywane na podstawie przepisów ustawy o lasach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży nieruchomości przez Lasy Państwowe na podstawie ustawy o lasach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego wyłączenia podatkowego i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy, łącząc różne akty prawne. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i nieruchomości.

Sprzedaż nieruchomości przez Lasy Państwowe – czy zawsze podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 2948/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2015-06-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Góra-Błaszczykowska /sprawozdawca/
Elżbieta Olechniewicz
Jolanta Sokołowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatek od czynności cywilnoprawnych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2010 nr 101 poz 649
art. 2 pkt 1 lit. g
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Jolanta Sokołowska, Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska (sprawozdawca), sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, Protokolant referent stażysta Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz W. P. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
III SA/Wa 2948/14
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 18.06.2014r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. po rozpatrzeniu wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w wysokości 1.710,00 zł pobranym przez notariusza w L. w dniu 14.05.2014 r. z tytułu zawartej ze Skarbem Państwa reprezentowanym przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Nadleśnictwo S., umowy sprzedaży odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr 12 w budynku położonym w S. przy ul. [...].
Organ pierwszej instancji ustalił, iż przedstawiona we wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych analiza przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie uzasadnia stwierdzenia, że sprzedaż nieruchomości przez Skarb Państwa, reprezentowany przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Nadleśnictwo S., w wykonaniu art. 40a ustawy z dnia 28.09.1991 r. o lasach (t.j. Dz. U. z 2011 r. Nr 12, poz. 59 ze zm., zwanej dalej u.o.l.) nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 1 lit. g ustawy z dnia 09.09.2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2010 r.. Nr 101, poz. 649 ze zm., zwanej dalej uopcc). Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. odmówił zatem stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych w wysokości 1.710 zł.
Strona od powyższej decyzji w dniu 20.06.2014 r. wniosła odwołanie. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...].08.2014 r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podtrzymując jego ustalenia w zakresie stanu faktycznego oraz dokonaną ocenę prawną.
Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...].08.2014 r. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze z dnia 19.08.2014 r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż została wydana z naruszeniem art. 2 pkt 1 lit. g uopcc. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że umowa sprzedaży co do zasady objęta jest zakresem przedmiotowym ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, gdyż zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit a. uopcc podatkowi podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy lub
praw majątkowych, jednak w okolicznościach wskazanych m. in. w art. 2 pkt 1 lit. g uopcc sprzedaż nieruchomości nie podlega opodatkowaniu.
W ocenie Skarżącego, wyłączenie z opodatkowania ma miejsce, jeżeli tego rodzaju czynność cywilnoprawna dotyczy sprawy, podlegającej przepisom o gospodarce nieruchomościami. Skarżący podkreślił, iż art. 2 pkt 1 lit. g uopcc nie odwołuje się wyłącznie do norm prawnych, zawartych w konkretnym akcie prawnym tj. ustawie z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm., zwanej dalej uogn). Jego zdaniem treść art. 2 uogn wskazuje, iż zagadnienia dotyczące gospodarki nieruchomościami regulują także inne akty prawne tej samej rangi, w tym ustawy o lasach (art. 2 pkt 3 uogn). Z orzecznictwa wynika, że uogn nie narusza innych ustaw w zakresie dotyczącym tej tematyki, które jako przepisy odrębne, mają pierwszeństwo w stosowaniu. Umowa sprzedaży z dnia 14.05.2014 r. jest zatem wynikiem wzajemnej korelacji unormowań dwóch aktów prawnych, mieszczących się - dla celów podatku od czynności cywilnoprawnych - w ustawowym pojęciu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Na poparcie swego stanowiska Skarżący przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 06.05.2014 r. nr I SA/Łd 128/14 oraz wskazał, iż przepisy prawa nie uległy zmianom w ciągu ostatnich miesięcy, co stoi w sprzeczności z wydawaniem przez Dyrektora Izby Skarbowej w W. decyzji stwierdzającej nadpłatę w przypadku identycznej umowy sprzedaży.
W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga musiała zostać uwzględniona.
W dniu 11.02.2015 Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok w sprawie II FSK 2742/14, w której stan prawny przedstawiał się analogicznie do objętego skargą w sprawie niniejszej.
W tezie swego wyroku NSA przyjął, że ustanowionym w art. 2 pkt 1 lit. g uopcc wyłączeniem z opodatkowania tym podatkiem czynności cywilnoprawnych w sprawach, podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami, objęte są zarówno czynności podlegające przepisom ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jak i czynności podlegające przepisom dotyczącym gospodarki nieruchomościami, zamieszczonym w innych ustawach, w tym także w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach.
Wobec takiej wykładni przepisów, mających zastosowanie w niniejszej sprawie, Sąd, orzekający w sprawie niniejszej przyjął, że określone w art. 2 pkt 1 lit. g uopcc wyłączenie odnosi się również do czynności wynikających z ustawy o lasach. Ponieważ ustawa o lasach zawiera przepisy o gospodarce nieruchomościami, dokonane na ich podstawie czynności cywilnoprawne podlegają wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Ustawa o lasach należy do katalogu ustaw, wymienionych w przepisie art. 2 pkt 3 ugn, stanowiącym, że ustawa (o gospodarowaniu nieruchomościami) nie narusza innych ustaw w zakresie dotyczącym gospodarki nieruchomościami, a w szczególności ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach.
Przepis art. 40a ust. 2 ustawy o lasach stanowi, że ustalenie ceny nieruchomości przy sprzedaży, o której mowa w ust. 1 (a więc dokonywanej przez Lasy Państwowe sprzedaży nieprzydatnych im nieruchomości, zabudowanych budynkami mieszkalnymi i samodzielnych lokali mieszkalnych oraz gruntów z budynkami mieszkalnymi w budowie), następuje na zasadach określonych w przepisach o gospodarce nieruchomościami; nadto art. 67 ugn, zawiera przepisy określające sposób ustalania ceny nieruchomości.
Zdaniem NSA, wyrażonym w powołanym wyżej wyroku, niewątpliwie art. 40 ust. 2a ustawy o lasach jest - zawartym w innej ustawie, niż ustawa o gospodarce nieruchomościami - przepisem dotyczącym gospodarki nieruchomościami. Skoro stanowi materialnoprawną podstawę sprzedaży nieruchomości będących własnością Skarbu Państwa oraz ustalenia ceny sprzedaży (wraz ze wskazanym w odesłaniu przepisem ustawy o gospodarce nieruchomościami), jest przepisem o gospodarce nieruchomościami w rozumieniu art. 2 pkt 1 lit. g ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
NSA podkreślił, że czynność sprzedaży nieruchomości, stanowiącej własność Skarbu Państwa w zarządzie Lasów Państwowych, jest dokonywana na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami i są to przepisy dotyczące gospodarki nieruchomościami w rozumieniu art. 1 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Niezasadne jest ograniczenie zakresu pojęcia spraw, podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami tylko do czynności cywilnoprawnych, znajdujących materialnoprawną podstawę w ustawie o gospodarce nieruchomościami.
Za nieuprawnione uznał NSA różnicowanie sytuacji prawnej podmiotów, dokonujących czynności cywilnoprawnych na podstawie różnych przepisów o gospodarce nieruchomościami, w tym uprzywilejowanie czynności, w których materialnoprawną podstawą jest ustawa o gospodarce nieruchomościami. Konstytucja – zdaniem NSA- przyznaje ustawodawcy szerokie uprawnienia w zakresie kształtowania treści prawa daninowego w granicach wyznaczanych zasadą równości. Dopuszczalne jest także pewne zróżnicowanie sytuacji prawnej podmiotów nawet wykazujących podobieństwo cech istotnych, jeżeli jest to zgodne z zasadą sprawiedliwości społecznej i innymi zasadami konstytucyjnymi. Dotyczy to w szczególności instytucji wyłączeń z obowiązku podatkowego, które muszą być także konfrontowane z wyrażoną w art. 84 Konstytucji zasadą powszechności ponoszenia ciężarów publicznych. NSA podkreślił, że objęcie obowiązkiem podatkowym w podatku od czynności cywilnoprawnych pewnej grupy podatników o cechach podobnych do tych, które charakteryzują inną grupę, wyłączoną z obowiązku podatkowego, nie musi świadczyć o naruszeniu zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji), ani tym bardziej zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji).
Zatem wyłączeniem z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, ustanowionym w art. 2 pkt 1 lit. g uopcc, objęte są wszystkie czynności cywilnoprawne w sprawach, podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami, w tym także w ustawie o lasach.
Mając na uwadze powyższe stanowisko NSA, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit a) P.p.s.a. Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, nastąpiło na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a.
Wydając ponownie decyzję organ uwzględni ocenę prawną dokonaną w tej sprawie przez Sąd, szczegółowo przedstawioną w niniejszym uzasadnieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI