III SA/Wa 2858/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że sprzedaż nieruchomości nabytych w ramach spłaty pożyczki, a następnie wyłączonych z majątku firmowego, nie podlega opodatkowaniu PIT jako dochód z działalności gospodarczej.
Skarżący, M.N., nabył nieruchomości w drodze spłaty pożyczki udzielonej w ramach działalności gospodarczej. Następnie złożył oświadczenie o wyłączeniu nieruchomości z majątku firmowego i zawarł aneks do umowy, potwierdzający nabycie do majątku osobistego. Po latach zamierzał sprzedać te nieruchomości i uzyskać interpretację podatkową potwierdzającą brak opodatkowania PIT. Dyrektor KIS uznał sprzedaż za dochód z działalności gospodarczej. WSA uchylił interpretację, stwierdzając, że po wyłączeniu nieruchomości z majątku firmowego i upływie odpowiednich terminów, sprzedaż powinna być traktowana jako sprzedaż majątku osobistego, a dochód z niej zwolniony z PIT.
Sprawa dotyczyła wniosku M.N. o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w przedmiocie opodatkowania dochodu ze sprzedaży nieruchomości gruntowych. Nieruchomości te zostały nabyte przez Wnioskodawcę w 2011 roku w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (PKD 64.92.Z) jako spłata pożyczki udzielonej przez niego pożyczkobiorcy. Wkrótce po nabyciu, Wnioskodawca złożył pisemne oświadczenie, że nieruchomości nabywa do majątku osobistego i nie zostaną one wprowadzone do majątku działalności gospodarczej. W 2012 roku zawarto aneks do umowy przeniesienia własności, który wykreślił postanowienia wskazujące na nabycie w ramach działalności gospodarczej. Wnioskodawca nigdy nie wykorzystywał nieruchomości do celów firmowych, nie wprowadził ich do ewidencji środków trwałych ani nie prowadził działalności związanej z obrotem nieruchomościami. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w swojej interpretacji uznał, że sprzedaż nieruchomości nastąpi w ramach działalności gospodarczej, a uzyskany dochód należy opodatkować zgodnie z zasadami dla tego źródła przychodów, powołując się na fakt pierwotnego nabycia w ramach działalności i rozliczenia pożyczki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, pomijając kluczowe znaczenie pisemnego oświadczenia Wnioskodawcy z 2011 roku oraz aneksu z 2012 roku, które jednoznacznie wskazywały na nabycie nieruchomości do majątku osobistego. Sąd podkreślił, że nawet jeśli pierwotne nabycie miało związek z działalnością gospodarczą, to późniejsze wyłączenie nieruchomości z majątku firmowego (co nastąpiło w 2011 roku) skutkowało tym, że ich sprzedaż po upływie wymaganego pięcioletniego terminu (licząc od końca roku nabycia) nie stanowiła przychodu z działalności gospodarczej, lecz przychodu ze sprzedaży majątku osobistego, który jest zwolniony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. Sąd wskazał również, że nawet gdyby przyjąć, że nieruchomości były składnikiem majątku firmy, to po upływie 6 lat od wycofania ich z działalności, ich sprzedaż nie generowałaby przychodu z działalności gospodarczej. W konsekwencji, WSA uchylił interpretację Dyrektora KIS i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sprzedaż ta nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej, lecz przychodu ze sprzedaży majątku osobistego, który jest zwolniony z opodatkowania PIT po upływie odpowiednich terminów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pisemne oświadczenie podatnika o wyłączeniu nieruchomości z majątku firmowego oraz aneks do umowy przeniesienia własności, a także brak wykorzystywania nieruchomości w działalności gospodarczej, przesądzają o ich prywatnym charakterze. Sprzedaż po upływie 5 lat od nabycia (licząc od końca roku kalendarzowego) nie podlega opodatkowaniu PIT jako dochód z działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.p.d.o.f. art. 10 § 1 pkt 8 lit. a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Źródłem przychodów jest odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części, jeżeli następuje ono przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 10 § 1 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Źródłem przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.
u.p.d.o.f. art. 10 § 2 pkt 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zasad określonych w ust. 1 pkt 8 nie stosuje się do odpłatnego zbycia składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia, nie upłynęło 6 lat.
u.p.d.o.f. art. 14 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja przychodu z działalności gospodarczej.
u.p.d.o.f. art. 14 § 2 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przychody z odpłatnego zbycia składników majątku będących środkami trwałymi lub wartościami niematerialnymi i prawnymi, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą.
O.p. art. 14b § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego we wniosku o interpretację.
O.p. art. 14b § 3
Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego we wniosku o interpretację.
O.p. art. 14c § 1
Ordynacja podatkowa
Interpretacja indywidualna zawiera opis stanu faktycznego i ocenę stanowiska wnioskodawcy z uzasadnieniem prawnym.
P.p.s.a. art. 57a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa skargi na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego.
P.p.s.a. art. 146 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia interpretacji indywidualnej.
P.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
k.c. art. 453
Kodeks cywilny
Przeniesienie własności w celu zwolnienia z zobowiązania (datio in solutum).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieruchomości zostały nabyte do majątku osobistego, a nie firmowego, co potwierdzają pisemne oświadczenie i aneks do umowy. Sprzedaż nieruchomości nastąpiła po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego nabycia, co wyłącza ją z opodatkowania PIT jako dochód z działalności gospodarczej. Nawet jeśli nieruchomości byłyby uznane za składnik majątku firmy, to po upływie 6 lat od wycofania z działalności, ich sprzedaż nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej.
Odrzucone argumenty
Dyrektor KIS uznał, że sprzedaż nieruchomości stanowi przychód z działalności gospodarczej, ponieważ pierwotne nabycie nastąpiło w ramach tej działalności i służyło rozliczeniu pożyczki.
Godne uwagi sformułowania
Sąd oceniając okoliczności sprawy prezentowane przez Skarżącego zgodził się z nim, że nabyte nieruchomości zostały wyłączone z zakresu działalności gospodarczej i jako prywatne mogły zostać sprzedane bez podatku z uwzględnieniem 5 letniego terminu określonego w u.p.d.o.f. W ocenie Sądu organ niezasadnie w sprawie pominął skutek prawny pisemnego oświadczenia Podatnika z dnia 20 grudnia 2011 r. opisanego w stanie faktycznym sprawy. Z oświadczenia tego jasno wynika, że Nieruchomości zostały nabyte do majątku osobistego, wobec czego nie były wykorzystywane do działalności gospodarczej i nie zostały wprowadzone do majątku działalności gospodarczej Podatnika.
Skład orzekający
Maciej Kurasz
przewodniczący sprawozdawca
Ewa Izabela Fiedorowicz
przewodnicząca
Jacek Kaute
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie możliwości wyłączenia z majątku firmowego nieruchomości nabytych w ramach działalności gospodarczej i późniejszej sprzedaży jako majątku osobistego, z uwzględnieniem terminów opodatkowania PIT."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której podatnik złożył wyraźne oświadczenie o nabyciu do majątku osobistego i nie wykorzystywał nieruchomości w działalności gospodarczej. Kluczowe jest udokumentowanie wyłączenia z majątku firmowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest formalne wyłączenie majątku z działalności gospodarczej, nawet jeśli pierwotnie był on z nią związany, aby uniknąć opodatkowania przy późniejszej sprzedaży. Jest to praktyczny przykład dla przedsiębiorców.
“Nieruchomości kupione w ramach firmy, a sprzedane bez podatku? WSA wyjaśnia, jak to zrobić.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wa 2858/24 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-03-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Maciej Kurasz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 14b § 3, art. 14c § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 226
art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 3 i 8 i ust. 2, art. 14 ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, Sędziowie sędzia WSA Jacek Kaute, sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), Protokolant starszy sekretarz sądowy Michał Strzałkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2025 r. sprawy ze skargi M. N. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz M. N. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
1. 21 czerwca 2024 r. do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wpłynął wniosek M.N. ("Skarżący", "Strona", "Wnioskodawca", "Podatnik") wniosek z 29 maja 2024 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych sprzedaży nieruchomości gruntowych otrzymanych jako spłata pożyczki pieniężnej udzielonej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Treść wniosku jest następująca: Wnioskodawca jest osobą fizyczną prowadzącą jednoosobową działalność gospodarczą od 10 czerwca 2008 r. we własnym imieniu o nazwie M.N. (NIP [...]) pod numerem ewidencyjnym [...] na podstawie zgłoszenia (z 2008-06-09) do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Gminy K., która została zawieszona od 31 stycznia 2023 r. Obecnie Wnioskodawca nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej w sensie faktycznym. Wnioskodawca był czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT od 15 lipca 2008 r. do 19 lutego 2024 r. Został wykreślony z rejestru na podstawie art. 96 ust. 9a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 1570 ze zm.) - zawieszenie działalności gospodarczej na co najmniej 6 miesięcy. Podstawowym przedmiotem wykonywanej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej było PKD 64.92.Z "Pozostałe formy udzielania kredytów". Pomimo ujawnienia w CEIDG działalności objętej PKD 68.10.Z Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek oraz PKD 68.20.Z Wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi - Wnioskodawca nigdy nie wykonywał w tym zakresie żadnej działalności. Wnioskodawca w swojej działalności gospodarczej nigdy nie wykonywał żadnych usług ani czynności związanych z nieruchomościami. W dniu 15 grudnia 2011 r. Wnioskodawca działając jako przedsiębiorca nabył od podmiotu trzeciego niezwiązanego z nim w żaden sposób (dalej "Zbywca") własność i współwłasność kilkunastu nieruchomości gruntowych niezabudowanych (dalej "Nieruchomości") na podstawie umowy przeniesienia własności zawartej w formie aktu notarialnego. Nabycie Nieruchomości nastąpiło w wyniku zwolnienia Zbywcy ze zobowiązań wobec Wnioskodawcy z tytułu pożyczki udzielonej 2 października 2009 roku w ramach działalności gospodarczej. Transakcja ta nie została opodatkowana podatkiem od towarów i usług (tak, w ówczesnym stanie prawnym było to prawidłowe). Po nabyciu Nieruchomości Wnioskodawca nigdy nie używał ich do prowadzenia działalności gospodarczej ani nie wprowadził ich do majątku przedsiębiorstwa. Nieruchomości nigdy nie były środkiem trwałym. Wnioskodawca nigdy nie miał intencji wykorzystywania nabytych nieruchomości do działalności gospodarczej, 20 grudnia 2011 r. - kilka dni po ich nabyciu - Wnioskodawca złożył oficjalne oświadczenie na piśmie, że nabyte nieruchomości (udziały w nieruchomości) nie były i nie będą wykorzystane do działalności gospodarczej i nie zostaną wprowadzone do majątku działalności gospodarczej. W związku z tym, 17 grudnia 2012 r. zawarł ze zbywcą w formie aktu notarialnego aneks do umowy sprzedaży Nieruchomości, w którym wykreślono postanowienie umowy wskazujące, że Wnioskodawca zawarł umowę sprzedaży Nieruchomości oraz związaną z nią umowę pożyczki w ramach działalności gospodarczej. W związku ze złożonym oświadczeniem Wnioskodawcy z 20 grudnia 2011 r. nabyte przez Wnioskodawcę Nieruchomości nigdy nie były wprowadzone na majątek działalności gospodarczej oraz nie były wykorzystywane do działalności gospodarczej, w której nie rozpoznano żadnych kosztów lub przychodów dotyczących tych nieruchomości. Według ksiąg wieczystych działki składające się na Nieruchomość są obecnie wykorzystywane jako: drogi, lasy. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego niektóre działki są przeznaczone jako "drogi", zaś niektóre jako: "tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na działkach zalesionych".
2. Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu sprawy:
Jak została zaewidencjonowana (rozliczona w ramach prowadzonej działalności) pożyczka udzielona przez Skarżącego 2 października 2009 r.? Podatnik nie prowadził pełnej księgowości a jedynie księgę przychodów i rozchodów (k.p.i r.). Pożyczka w kwocie głównej nie podlegała ewidencji w księdze przychodów i rozchodów, w księdze ujawniane były zafakturowane przychody z tytułu pożyczki i wszystkie koszty prowadzenia działalności gospodarczej. Zarówno udzielenie pożyczki jak i jej spłata nie są ani przychodem, ani kosztem, w związku z tym nie zostały zaewidencjonowane w księdze przychodów i rozchodów. W związku z Oświadczeniem M.N. z 20 grudnia 2011 roku, w którym stwierdził, że nieruchomości nabyte kilka dni wcześniej na podstawie Aktu Notarialnego Rep. A nr [...] nabywa do majątku osobistego i nie zostaną wprowadzone na majątek działalności gospodarczej, nieruchomości nabyte na podstawie tego Aktu nigdy (nawet na chwilę) nie zostały ujęte w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.
Czy wartość pożyczki została zwrócona w pełnej wysokości?
Na należności z tytułu pożyczki składały się: prowizja (zapłacona i ujęta w k.p. i r.), odsetki (w części zapłaconej ujęte w k.p. i r., niezapłacone odsetki od pożyczki zgodnie z obowiązującymi przepisami nie zostały zaewidencjonowane w księdze przychodów i rozchodów) oraz należność główna, która nie została spłacona i właśnie w celu rozliczenia niespłaconej należności głównej pożyczki (1.000.000 zł) został zawarty Akt Notarialny Rep. A nr [...]. W § 3.1. powyższego Aktu I. oświadczył, że "w trybie art. 453 kodeksu cywilnego celem zwolnienia spółki I. Sp. z o.o. z opisanych w §2 zobowiązań wynikających z umowy pożyczki zawartej 2 października 2009 roku przenosi na rzecz M.N. własność opisanych w § 1 ust. 1 i 3 działek gruntu nr [...] oraz udziały wynoszące 12/24 części we własności nieruchomości obejmujących opisane w § 1 ust. 2 działki gruntu nr [...], zaś M.N. oświadcza, że na powyższe przeniesienie wyraża zgodę oraz nie zachowuje jakichkolwiek roszczeń wobec spółki I. Sp. z o.o. z tytułu wymienionych wyżej zobowiązań ". W powyżej opisany sposób, Strony uzgodniły spłatę - całkowite rozliczenie zobowiązań - z tytułu pożyczki z 2 października 2009 roku.
Czy z umowy pożyczki wynikało na jaki okres została ona udzielona, czy pożyczka była oprocentowana? Okres na jaki pożyczka została udzielona regulował § 3 ust 1. Umowy Pożyczki z 2 października 2009 roku o treści następującej: "Pożyczka zostaje udzielona na okres od dnia jej uruchomienia do 30 października 2010 roku (20 dzień po dacie wymagalności pożyczki A.). W przypadku spełnienia przez A. warunków formalnych wynikających z § 11 ust. 4. umowy pożyczki zawartej przez I. z A. i wydłużeniem okresu obowiązywania tej umowy do 6 miesięcy, okres obowiązywania niniejszej umowy zostanie odpowiednio wydłużony, maksymalnie do 30 kwietnia 2011 roku", natomiast oprocentowanie regulował §4 ust 2. Umowy Pożyczki z 2 października 2009 roku o treści następującej: "Oprocentowanie pożyczki jest stałe i wynosi w całym okresie 20% p.a."
Czy spłata została dokonana w terminie i w pełnej kwocie wynikającej z umowy pożyczki? Pożyczka nie została spłacona w (maksymalnym) terminie spłaty to jest do 30 kwietnia 2011 roku przewidzianym w § 3 ust 1. Umowy Pożyczki z 2 października 2009 roku cytowanym w pkt 3 powyżej. W celu rozliczenia niespłaconej należności głównej pożyczki (1.000 000 zł) został zawarty Akt Notarialny Rep. A nr [...]. Wyczerpująca informacja w tym zakresie została ujęta w pkt 2 powyżej. Na jaki cel zgodnie z umową została udzielona pożyczka Pożyczkobiorcy? Cel udzielenia pożyczki regulował § 1 ust 3. Umowy Pożyczki z 2 października 2009 roku o treści następującej: "M.N. - w wykonaniu postanowień opisanych powyżej - niniejszym udziela I. pożyczki w kwocie 1. 000 000 zł (słownie: jeden milion złotych), w celu udzielenia przez I. pożyczki dla A. " Czy z tytułu udzielonej pożyczki Skarżący otrzymał należne odsetki, czy były to środki pieniężne, inne? Tytułem prowizji i odsetek zapłaconych wystawiono faktury VAT, które zostały zaewidencjonowane i rozliczone w ramach podatku dochodowego, niezapłacone odsetki od pożyczki zgodnie z obowiązującymi przepisami nie zostały zaewidencjonowane w księdze przychodów i rozchodów, żadnych innych środków niepieniężnych z tytułu udzielenia pożyczki nie uzyskano i nie rozpoznano w k.p i.r, w celu rozliczenia niespłaconej należności głównej pożyczki (1 000 000 zł) został zawarty Akt Notarialny Rep. A nr [...]. Jak zostały rozliczone odsetki od udzielonej pożyczki? Odsetki otrzymane zostały zaliczone zostały na poczet należnych odsetek i zaewidencjonowane do podatku zgodnie z wystawionymi fakturami VAT, odsetki nie zapłacone nie podlegały ewidencji co wynikało z obowiązujących przepisów. Komu Wnioskodawca złożył oświadczenie o tym, że nieruchomości i udziały w nieruchomościach otrzymane tytułem zwrotu udzielonej pożyczki (...) nie były i nie będą wykorzystywane do działalności gospodarczej (...)? Zgodnie z obowiązującymi w 2011 i 2012 roku przepisami osoba prowadząca działalność gospodarczą miała prawo decydować, jakie/które składniki majątkowe zostają wprowadzane do działalności gospodarczej, a które do tej działalności nie zostają wprowadzone, jednakże taka dyspozycja wymagała pisemnego oświadczenia, celem odpowiedniego ujęcia zdarzenia gospodarczego w księdze przychodów i rozchodów. W latach 2011-2012 M.N. prowadził działalność gospodarczą jedynie w zakresie PKD 64.92.Z "Pozostałe formy udzielania kredytów" i zamierzał prowadzić działalność tylko w tym zakresie, w związku z powyższym M.N. jako osoba prowadząca działalność gospodarczą i jednocześnie osoba fizyczna sporządził i podpisał Oświadczenie z 20 grudnia 2011 roku, że nie zamierza wprowadzać nabytych na podstawie Aktu Notarialnego Rep. A nr [...] nieruchomości do działalności gospodarczej, które to Oświadczenie zostało przekazane do (zewnętrznej) księgowości działalności gospodarczej do dokumentacji księgowo-podatkowej działalności gospodarczej. Jakie były przyczyny i powody zawarcia aneksu do aktu notarialnego i zmiany kwalifikacji spłaty udzielonej w ramach prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej pożyczki? Zgodnie z obowiązującymi w 2011 i 2012 roku przepisami osoba prowadząca działalność gospodarczą miała prawo decydować, jakie/które składniki majątkowe zostają wprowadzane do działalności gospodarczej, a które do tej działalności nie zostają wprowadzone, wobec czego nie nastąpiła jakakolwiek zmiana kwalifikacji spłaty pożyczki, a jedynie zmiana oświadczenia osoby fizycznej, która oczywiście miała prawo nie wprowadzać nabytej nieruchomości do ewidencji działalności gospodarczej, co z resztą nigdy nie nastąpiło, gdyż Oświadczenie M.N. z 20 grudnia 2011 roku, w którym stwierdził, że nieruchomości nabyte kilka dni wcześniej na podstawie Aktu Notarialnego Rep. A nr [...] nabywa do majątku osobistego i nie zostaną wprowadzone na majątek działalności gospodarczej zostało podjęte i przekazane do księgowości natychmiast (w ciągu 5 dni) od zawarcia ww. Aktu notarialnego. Zawarcie Aktu Notarialnego Rep A nr [...] (zmiana umowy przeniesienia nieruchomości) miało na celu uporządkowanie materii sprawy w aktach notarialnych, a ponadto nadawało dokonywanym czynnościom przymiot daty pewnej.
Ile nieruchomości/działek Wnioskodawca otrzymał tytułem spłaty pożyczki, ile działek powstanie po podziale a ile po scaleniu? Na podstawie Aktu Notarialnego Rep. A nr [...] M.N. nabył własność (10) działek gruntu nr: [...] oraz współwłasność w- części 12/24 (10) działek gruntu nr: [...] położonych w Z., powiat [...]. Planowanemu przez M.N. scaleniu i ponownemu podziałowi będą podległy działki gruntu [...] (jest ich obecnie 10), których ilość po scaleniu i ponownym podziale ulegnie zmniejszeniu do 9.
Numery ewidencyjne działek, będących przedmiotem planowanej sprzedaży, w zakresie których Wnioskodawca oczekuje wydania interpretacji indywidualnej? Planowana sprzedaż dotyczy działek gruntu Nr: [...] z Obrębu Nr [...], położonych w Z., Powiat [...], Województwo [...], o łącznej powierzchni 1 2574 ha, objętych Księgą Wieczystą nr [...]. Planowana sprzedaż będzie dokonana na podstawie jednej umowy zawartej z jedną osobą (prawną lub fizyczną) jednakże ze sprzedaży może zostać wyłączona działka nr 2 lub także inne działki powstałe po scaleniu i ponownym podziale nieruchomości. W tym miejscu należy zaznaczyć, że w wyniku planowanego scalenia i ponownego podziału nieruchomości, numery ewidencyjne działek mogą ulec zmianie, natomiast zmianie nie ulegnie ich położenie oraz księga wieczysta [...] którą są objęte, co umożliwia wydanie interpretacji.
Ile działek Wnioskodawca nabył w 2011 r.? Na podstawie Aktu Notarialnego Rep. A nr [...] M.N. nabył własność (10) działek gruntu nr: [...] oraz współwłasność w części 12/24 (10) działek gruntu nr: [...], położonych w Z., Powiat [...], Województwo [...].
Czy przedmiotem zbycia będą wszystkie nabyte w 2011 r. działki? Nie, działki planowane do sprzedaży zostały opisane w pkt 11. Niesprzedane działki M.N. zamierza zachować dla potomnych.
W jakim celu planowane jest scalenie Nieruchomości, a następnie jej podział? Zamierzenie scalenia i następnie podziału działek Nr. [...] wynika z błędnego ich zaprojektowania, największa działka ma powierzchnię 2300 m2, najmniejsza 181 m2 a przy tym działki są niekształtne. Działki nie były i nie będą do momentu planowanej sprzedaży wykorzystywane przez M.N. w jakikolwiek sposób. Działki nie były wykorzystywane na żadne cele prywatne/osobiste M.N. nawet do zbierania grzybów, pomimo że jest to las - grzyby jadalne nie chcą tam rosnąć. Wnioskodawca nie podejmował próby znalezienia nabywcy Nieruchomości, np. poprzez działania marketingowe typu ogłoszenia w prasie, w Internecie, inne działania. Nieruchomości nie zostały odpłatnie udostępnione innemu podmiotowi.
3. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:
1) Czy uzyskanie dochodu z planowanego zbycia całości lub części Nieruchomości będzie rodzić zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku, gdy działki będące przedmiotem sprzedaży nie będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału?;
2) Czy uzyskanie dochodu z planowanego zbycia całości lub części Nieruchomości będzie rodzić zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych w przypadku, gdy działki będące przedmiotem sprzedaży będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału ?
3) Czy planowana transakcja zbycia całości lub części Nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu w zakresie podatku od towarów i usług, gdy działki będące przedmiotem sprzedaży nie będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału ?
4) Czy planowana transakcja zbycia całości lub części Nieruchomości będzie podlegać opodatkowaniu w zakresie podatku od towarów i usług, gdy działki będące przedmiotem sprzedaży będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału ?
4. Stanowisko Wnioskodawcy:
Ad. 1)
Otrzymanie dochodu z planowanego zbycia całości lub części Nieruchomości nie będzie rodzić zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż dochód ten będzie wyłączony z opodatkowania na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8) lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych dalej jako "u.p.d.o.f.")
Ad. 2)
Otrzymanie dochodu z planowanego zbycia całości lub części Nieruchomości nie będzie rodzić zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż dochód ten będzie wyłączony z opodatkowania na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8) lit. a) u.p.d.o.f., także w przypadku, gdy działki będące przedmiotem sprzedaży będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału, w tym procesu scalenia działek i następnie podziału na inne działki.,
5. W interpretacji indywidualnej z 14 października 2024 r. Dyrektor stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe. Przedmiotem interpretacji jest odpowiedź na pytania oznaczone nr 1 i 2. W zakresie pytań oznaczonych nr 3-4 dotyczących ustawy o podatku od towarów i usług zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że w celu właściwego zakwalifikowania skutków działań podjętych przez Skarżącego do właściwego źródła przychodu należy ocenić zamiar, okoliczności i cel działań związanych z odpłatnym zbyciem udziału w nieruchomości, o której mowa we wniosku. Podstawowym przedmiotem wykonywanej przez Stronę działalności gospodarczej było PKD 64.92.Z "Pozostałe formy udzielania kredytów". Sama działalność natomiast nie została zlikwidowana, a zawieszona. W CEIDG Skarżący ma również zarejestrowaną działalność objętą PKD 68.10.Z Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek oraz PKD 68.20.Z Wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi. W świetle powyższego należy zdaniem Dyrektora stwierdzić, że nabycie nieruchomości w wyniku zwolnienia Zbywcy ze zobowiązań wobec Strony z tytułu pożyczki udzielonej 2 października 2009 r. nie nastąpiło do majątku osobistego, a było dokonane w ramach działalności gospodarczej – w wyniku przejęcia nieruchomości nastąpiło rozliczenie zobowiązań pożyczkobiorcy w związku z pożyczką udzieloną przez Skarżącego jak osobę prowadzącą działalność gospodarczą. Tym samym nie można uznać, że późniejsze złożenie przez Stronę oświadczenia, że nieruchomości nigdy nie były wprowadzone w majątek działalności gospodarczej oraz zawarty po upływie roku aneks, w którym wykreślono postanowienia umowy wskazujące, że Wnioskodawca zawarł umowę sprzedaży oraz związaną z nią umowę pożyczki w ramach działalności gospodarczej – nie świadczy o tym, że nieruchomości zostały nabyte przez Stronę do majątku osobistego, niemającego związku z działalnością gospodarczą. Faktem jest, że pożyczki Skarżący udzielił w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i okoliczności tej nie można zmienić w drodze aneksu, gdyż czynność ta miała już miejsce, a pożyczka nie została spłacona w maksymalnym terminie spłaty i w celu rozliczenia został zawarty akt notarialny, w którym Strony uzgodniły spłatę – całkowite rozliczenie zobowiązań z tytułu udzielonej pożyczki. Zatem nie cele osobiste, a cele gospodarcze leżały u podstaw działania Skarżącego. Chwila nabycia Nieruchomości świadczyła o zamiarze wykorzystywania ich do działalności gospodarczej o charakterze tej transakcji jako związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą. Spłata w formie rzeczowej udzielonej pożyczki nie może być, pomimo składanych przez Stronę oświadczeń, uznana za majątek niezwiązany z działalnością gospodarczą, gdyż nieruchomości nabyte przez Skarżącego stanowią rozliczenie pożyczki udzielonej w ramach działalności gospodarczej, a więc pomimo zawieszenia tej działalności stanowią majątek firmy, nie natomiast jak Strona podnosi – majątek osobisty. Wobec powyższego nabycie nieruchomości w wyniku zwolnienia Zbywcy ze zobowiązań wobec Wnioskodawcy z tytułu udzielonej pożyczki wskazuje, że sprzedaż Nieruchomości nastąpi w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, zarówno, gdy działki będące przedmiotem sprzedaży nie będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału, jak również gdy będą wcześniej przedmiotem scalenia lub podziału. Na gruncie badanej sprawy nie znajdzie zastosowania przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. W konsekwencji przychód ze sprzedaży Nieruchomości należy zakwalifikować do przychodów z działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 tej ustawy i opodatkować zgodnie z zasadami przewidzianymi dla tego właśnie źródła (wybrana formą opodatkowania).
6. Pismem z 12 listopada 2024 r. Skarżący wniósł skargę na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego z 14 października 2024 r., zaskarżając ją w całości i zarzucając naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj.
- art. 9 ust. 1 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 3 i pkt 8 lit. a w związku z art. 10 ust. 2 pkt 3 oraz w związku z art. 14 ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.f. poprzez błędną wykładnię tych przepisów polegającą na uznaniu, że przychód z planowanej sprzedaży Nieruchomości należy zakwalifikować do przychodów z działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 tej ustawy i opodatkować zgodnie z zasadami przewidzianymi dla tego właśnie źródła,
- art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a w związku z art. 10 ust. 2 pkt 3 u.p.d.o.f. poprzez błędną wykładnię oraz niewłaściwą ocenę co do zastosowania tych przepisów polegającą na braku zastosowania w sytuacji, gdy wszystkie przesłanki zastosowania tych przepisów zostały spełnione,
2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
- art. 14b § 1, § 2 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej jako "O.p") poprzez pominięcie przy wydawaniu interpretacji niektórych elementów stanu faktycznego wniosku, co doprowadziło do bezpodstawnej konkluzji, że przychód ze sprzedaży Nieruchomości należy zakwalifikować do przychodów z działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. i opodatkować zgodnie z zasadami przewidzianymi dla tego właśnie źródła (wybrana formą opodatkowania),
- art. 14c § 1 i § 2 O.p. poprzez sporządzenie uzasadnienia interpretacji w sposób niekorespondujący ze stanem faktycznym wniosku i brak wskazania prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym,
- art. 14c § 1 i § 2 oraz art. 14h w zw. z art. 120 i art. 121 § 1 O.p., poprzez niezgodną z prawem materialnym ocenę stanowiska Wnioskodawcy, oparcie stanowiska na tezie nieznajdującej uzasadnienia prawnego oraz brak wskazania prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. Na podstawie art. 146 § 1 oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej także "P.p.s.a."). Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 14 października 2024 r. znak 0114- KDIP3-1.4011.501.2024.3.AK w całości.
7. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga zasługuje na uwzględnienie.
8. Rozpoczynając rozważania prawne w zawisłej przed sądem sprawie, należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z art. 57a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W doktrynie podkreśla się, że w świetle przytoczonego przepisu sąd bada prawidłowość zaskarżonej interpretacji indywidualnej tylko z punktu widzenia zarzutów skargi i wskazanej w niej podstawy prawnej. W szczególności sąd nie może podjąć żadnych czynności zmierzających do ustalenia innych, poza wskazanymi w skardze, naruszeń prawa. W wypadku zaś ustalenia takich wad w toku kontroli przeprowadzonej w granicach wyznaczonych skargą, nie może ich uwzględnić przy formułowaniu rozstrzygnięcia w sprawie (por. A. Kabat, Komentarz do art. 57(a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie VI Wolters Kluwer, wyd. elektr.). Odnosząc się do stanowiska organu zaprezentowanego w zaskarżonej interpretacji, podkreślić należy, że zgodnie z art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Natomiast na mocy art. 14c § 1 O.p. interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. W świetle powołanych powyżej regulacji podkreślić należy, że przepisy normujące wydawanie interpretacji indywidualnych przepisów prawa podatkowego nie przewidują możliwości ustalania stanu faktycznego przez organ w drodze postępowania dowodowego, poprzez badanie dokumentów, przesłuchiwanie świadków i inne środki dowodowe. Wydając interpretację, zarówno organ jak i orzekający w sprawie Sąd jest związany stanem faktycznym przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji, niezależnie od tego, czy stan ten odpowiada zdarzeniom rzeczywistym, czy też nie. Organ nie może również oceniać przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego i dokonywać jego interpretacji, bądź w jakikolwiek sposób go modyfikować lub uzupełnić. Wobec powyższego, podstawowe znaczenie dla oceny konsekwencji prawnych stanu faktycznego w sprawie poddanej sądowej kontroli mają wskazane we wniosku okoliczności. Tak przedstawiony stan faktyczny stanowi wyłączną podstawę dla oceny prawidłowości stanowiska Strony skarżącej. Celem interpretacji nie jest ocena przedstawionego stanu faktycznego, ale ocena stanowiska co do zastosowania przepisów prawa podatkowego. Jeśli przyjęty w wydanej interpretacji stan faktyczny odbiega od stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę stanowi to niedopuszczalną modyfikację wniosku, co bez wątpienia wpływa na ocenę prawidłowości stanowiska wnioskodawcy zaprezentowanego we wniosku o wydanie interpretacji.
9. Zdaniem Sądu wydając zaskarżoną interpretację, organ pominąwszy istotne elementy stanu faktycznego przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji przez Skarżącego dokonał błędnej wykładni prawa materialnego. Tym samym zaskarżona interpretacja obarczona jest wadą powodującą obowiązek wycofania jej z obrotu prawnego.
10. Zdaniem Wnioskodawcy otrzymanie dochodu z planowanego zbycia całości lub części Nieruchomości nie będzie rodzić zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż dochód ten będzie wyłączony z opodatkowania na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f. W ocenie Sądu opis stanu faktycznego zawarty we wniosku oraz wynikający z jego uzupełnienia pozwalał na potwierdzenie prawidłowości stanowiska zaprezentowanego przez Skarżącego.
11. Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f. podatkowi podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy źródłem przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza. Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. źródłem przychodów jest również odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2: nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, prawa wieczystego użytkowania gruntów innych rzeczy, - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany. Zgodnie zaś z art. 10 ust. 2 u.p.d.o.f. zasad określonych w ust. 1 pkt 8 nie stosuje się do odpłatnego zbycia: na podstawie umowy przewłaszczenia w celu zabezpieczenia wierzytelności, w tym pożyczki lub kredytu - do czasu ostatecznego przeniesienia własności przedmiotu umowy; w formie wniesienia wkładu niepieniężnego do spółki lub spółdzielni środków obrotowych, środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych; składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1, z zastrzeżeniem ust. 3, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia, nie upłynęło 6 lat; składników, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 19, nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki te zostały wycofane z działalności gospodarczej, i dniem ich odpłatnego zbycia nie upłynęło 6 lat.
12. Artykuł 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. formułuje generalną zasadę, zgodnie z którą nienastępujące w wykonaniu działalności gospodarczej odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz praw określonych w tym przepisie przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu i rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Zatem, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości oraz ww. praw nastąpi po upływie pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie - nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f., a tym samym kwota uzyskana ze sprzedaży nieruchomości jej części łub udziału w nieruchomości oraz ww. praw w ogóle nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
13. Zważywszy powyższe z opisu stanu faktycznego zawartego we wniosku można przyjąć, że dochód z planowanej sprzedaży Nieruchomości nie będzie podlegał opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, gdyż mogły być spełnione przesłanki wyłączające opodatkowanie określone dla źródła przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. Z przedstawionego przez Stronę stanu faktycznego po pierwsze wynika, że sprzedaż ta będzie miała charakter odpłatny. Po drugie, sprzedaż ta nastąpi po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tych nieruchomości przez Wnioskodawcę (nabycie nastąpiło w 2011 r., a zbycie nastąpi nie wcześniej niż w 2024 r.). Po trzecie, odpłatne zbycie nie nastąpi w wykonaniu działalności gospodarczej, gdyż Wnioskodawca obecnie nie prowadzi działalności gospodarczej (działalność zawieszona), zaś przedmiotowe nieruchomości nigdy nie były wprowadzone do majątku działalności gospodarczej, ani nigdy nie były przez niego wykorzystywane w działalności gospodarczej, ani związane z działalnością gospodarczą. Nie zmienia tego okoliczność, że Wnioskodawca pierwotnie nabył przedmiotowe nieruchomości jako przedsiębiorca, gdyż po tym nabyciu nieruchomości nie zostały wprowadzone do majątku przedsiębiorstwa. Ponadto, umowa nabycia została w tym zakresie zmieniona, gdyż w dniu 17 grudnia 2012 r. Wnioskodawca zawarł ze Zbywcą w formie aktu notarialnego aneks do umowy sprzedaży Nieruchomości, w którym wykreślono postanowienie umowy wskazujące, że Wnioskodawca zawarł umowę sprzedaży Nieruchomości oraz związaną z nią umowę pożyczki w ramach działalności gospodarczej. Co więcej, Wnioskodawca nigdy nie prowadził działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami, czy też pośrednictwa w takim obrocie. Po czwarte, w niniejszej sprawie nie zaistniała żadna z sytuacji określonych w art. 10 ust. 2 u.p.d.o.f., która mogłaby wyłączyć zastosowanie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy. Po piąte można uznać z analizy opisu Strony, że sprzedaż nieruchomości miała charakter incydentalny, gdyż Wnioskodawca nie sprzedawał wcześniej żadnych nieruchomości uprzednio nabytych. Tym samym Sąd uznał, że wbrew stanowisku zaprezentowanemu przez organ stan faktyczny opisany przez Skarżącego pozwalał na uznanie, że przedmiotowa sprzedaż nieruchomości miała charakter prywatny i nie była elementem prowadzonej działalności gospodarczej.
14. Z opisu strony wynikało, że w dniu 15 grudnia 2011 r. Wnioskodawca działając jako przedsiębiorca nabył od podmiotu trzeciego niezwiązanego z nim w żaden sposób własność i współwłasność kilkunastu nieruchomości gruntowych niezabudowanych ("Nieruchomości") na podstawie umowy przeniesienia własności zawartej w formie aktu notarialnego. Nabycie nieruchomości nastąpiło w wyniku zwolnienia Zbywcy z zobowiązań wobec Wnioskodawcy z tytułu pożyczki udzielonej w dniu 2 października 2009 roku w ramach działalności gospodarczej (datio in solutum). Transakcja ta nie została opodatkowana podatkiem od towarów i usług. Z opisu wniosku wynikało, że po nabyciu nieruchomości Wnioskodawca nigdy nie używał ich do prowadzenia działalności gospodarczej, ani nie wprowadził ich do majątku przedsiębiorstwa. Nieruchomości nigdy nie były środkiem trwałym. W dniu 20 grudnia 2011 r. kilka dni po ich nabyciu - Wnioskodawca złożył pisemne oświadczenie, że nabyte nieruchomości (udziały w nieruchomości) nie były i nie będą wykorzystane do działalności gospodarczej i nie zostaną wprowadzone do majątku działalności gospodarczej. W związku z tym, w dniu 17 grudnia 2012 r. zawarł ze Zbywcą w formie aktu notarialnego aneks do umowy sprzedaży Nieruchomości, w którym wykreślono postanowienie umowy wskazujące, że Wnioskodawca zawarł umowę sprzedaży Nieruchomości oraz związaną z nią umowę pożyczki w ramach działalności gospodarczej. Miało to na celu uporządkowanie materii sprawy w aktach notarialnych, zgodnie z faktyczną wolą Wnioskodawcy, a ponadto nadawało dokonywanym czynnościom przymiot daty pewnej. Zgodnie z obowiązującymi w 2011 i 2012 r. przepisami, osoba prowadząca działalność gospodarczą miała prawo decydować, które składniki majątkowe zostają wprowadzane do działalności gospodarczej a które do tej działalności nie zostają wprowadzone, wobec czego nie nastąpiła jakakolwiek zmiana kwalifikacji spłaty pożyczki, a jedynie zmiana oświadczenia osoby fizycznej, która oczywiście miała prawo nie wprowadzać nabytej nieruchomości do ewidencji działalności gospodarczej. Sąd oceniając okoliczności sprawy prezentowane przez Skarżącego zgodził się z nim, że nabyte nieruchomości zostały wyłączone z zakresu działalności gospodarczej i jako prywatne mogły zostać sprzedane bez podatku z uwzględnieniem 5 letniego terminu określonego w u.p.d.o.f.
15. W ocenie Sądu organ niezasadnie w sprawie pominął skutek prawny pisemnego oświadczenia Podatnika z dnia 20 grudnia 2011 r. opisanego w stanie faktycznym sprawy. Z oświadczenia tego jasno wynika, że Nieruchomości zostały nabyte do majątku osobistego, wobec czego nie były wykorzystywane do działalności gospodarczej i nie zostały wprowadzone do majątku działalności gospodarczej Podatnika. Zatem Organ dokonał błędnej oceny skutków opisanego zdarzenia gospodarczego, albowiem jasno z niego wynika wola Skarżącego w zakresie dysponowania Nieruchomościami, to znaczy że zamiarem podatnika wyrażonym w tym oświadczeniu było posiadanie Nieruchomości w majątku osobistym, a nie w majątku związanym z działalnością gospodarczą. Nawet jeśli więc przyjąć, że nabycie nastąpiło w ramach działalności, to Podatnik miał prawo do przeniesienia Nieruchomości do majątku osobistego, co jasno wynikało ze złożonego oświadczenia i co potwierdza to oświadczenie z dnia 20 grudnia 2011 r. Złożenie pisemnego oświadczenia było wystarczające dla wywołania takiego skutku. Przyjmując zatem za Organem, że nabycie Nieruchomości było dokonane w ramach działalności gospodarczej, to z dniem złożenia oświadczenia z dnia 20 grudnia 2011r. doszło do wycofania Nieruchomości z działalności. Sąd zgodził się ze Stroną, że organ zupełnie pominął ten fakt.
16. Warte odnotowania jest także stanowisko Skarżącego, że w przypadku wątpliwości co do charakteru działań podatnika nawet uznając, że Nieruchomości zostały nabyte przez Skarżącego w ramach działalności gospodarczej, to ich przeniesienie do majątku osobistego Strony (wycofanie z działalności), które nastąpiło w 2011 r. i niewykorzystywanie Nieruchomości na potrzeby związane z działalnością gospodarczą skutkuje na moment przyszłej sprzedaży brakiem opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych i brakiem powstania zobowiązania podatkowego w tym podatku, czego nie dostrzegł Organ w zaskarżonej interpretacji. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł. Stosownie do przepisów tej ustawy - odrębnymi źródłami przychodów są określone w art. 10 ust. 1: pkt 3 - pozarolnicza działalność gospodarcza, pkt 8 - odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2, m.in. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości - jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie. Na uwagę zasługuje jednakże to, że przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. nie ma zastosowania do odpłatnego zbycia składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1 - nawet jeżeli przed zbyciem zostały wycofane z działalności gospodarczej, a między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności i dniem ich odpłatnego zbycia, nie upłynęło 6 lat (art. 10 ust. 2 pkt 3 omawianej ustawy). Oznacza to, że nawet gdyby Nieruchomość służyła do prowadzenia działalności gospodarczej (wbrew stanowisku Strony) to i tak po upływie 6 lat od dnia wycofania z działalności sprzedaż byłaby wyłączona z opodatkowania PIT. Odrębnym źródłem przychodów jest, wskazana w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. działalność gospodarcza. Stosownie do art. 14 ust. 1 ww. ustawy, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług. Przychodem z działalności gospodarczej są również - w myśl art. 14 ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.f. - przychody z odpłatnego zbycia składników majątku będących: a) środkami trwałymi albo wartościami niematerialnymi i prawnymi, podlegającymi ujęciu w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, b) składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie z art. 22g nie przekracza 1500 zł, c) składnikami majątku, które ze względu na przewidywany okres używania równy lub krótszy niż rok nie zostały zaliczone do środków trwałych albo wartości niematerialnych i prawnych, d) składnikami majątku stanowiącymi spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego lub udział w takim prawie, które zgodnie z art. 22n ust. 3 nie podlegają ujęciu w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych - wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą lub przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej, z zastrzeżeniem ust. 2c; przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio.
17. Powyższe oznacza w niniejszej sprawie, że po 6 latach od wycofania Nieruchomości z działalności gospodarczej przez Skarżącego zmieniły się skutki jakie ustawa podatkowa przewiduje dla odpłatnego zbycia takiej nieruchomości. Bowiem zbycie Nieruchomości przez Stronę po 1 stycznia 2018 r. (a więc po upływie 6 lat od ich wycofania z działalności) nie generuje przychodów ze źródła działalność gospodarcza, ale z odpłatnego zbycia nieruchomości, czego nie dostrzegł Organ w zaskarżonej interpretacji, naruszając tym samym powołane przepisy prawa materialnego.
18. W ocenie Sądu na tle opisu sprawy dozwolona jest teza, że planowana sprzedaż Nieruchomości może być rozpatrywana z perspektywy regulacji dotyczących źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f., a zatem jako odpłatne zbycie nieruchomości, które nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej. Wynika to z faktu, że planowana sprzedaż Nieruchomości nie nastąpi w wykonaniu prowadzonej indywidualnej działalności gospodarczej, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., nie nastąpi w okolicznościach wskazujących na dokonanie jej w ramach działalności gospodarczej, ale w ramach zarządu majątkiem prywatnym (osobistym) Wnioskodawcy z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy co potwierdzają przedstawione w stanie faktycznym okoliczności. Zatem otrzymanie dochodu z planowanego zbycia całości lub części Nieruchomości nie będzie rodzić zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż dochód ten będzie wyłączony z opodatkowania na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f.
19. Przedmiotowa interpretacja dotyczy zastosowania przepisów u.p.d.o.f. w zakresie uznania, czy przedmiotowa sprzedaż nieruchomości będzie zwolniona z podatku, czy też będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Kwestie związane z mającym miejsce obecnie scalaniem, podziałem, czy też przygotowaniem działek do sprzedaży na tle czynności ewentualnie podlegających podatkiem VAT pozostają poza zakresem niniejszej sprawy i de facto nie wpływają na ocenę opisanego powyżej zdarzenia prawnego.
20. W świetle powyższych rozważań zasadne okazały się zarzuty naruszenia prawa materialnego podniesione w skardze. Z tego względu interpretacja wymaga uchylenia na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.
21. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ interpretacyjny wyda nową interpretację, dokonując ponownej oceny stanowiska Skarżącego zaprezentowanego we wniosku o wydanie interpretacji, z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku.
22. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz Skarżącego kwotę obejmującą uiszczony wpis sądowy (200 zł), kwotę 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwotę 480 zł tytułem kosztów postępowania sądowego.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI