III SA/WA 2751/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku spółki R. sp. z o.o. o oprocentowanie nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2020. Nadpłata powstała w wyniku zastosowania art. 15e ust. 1 ustawy o CIT, który ograniczał możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na usługi niematerialne ponoszone na rzecz podmiotów powiązanych. Spółka uzyskała decyzję APA (uprzednie porozumienie cenowe) potwierdzającą rynkowy charakter transakcji dopiero po pewnym czasie, co umożliwiło jej skorygowanie zeznania i wystąpienie o zwrot nadpłaty. Organy podatkowe odmówiły oprocentowania, twierdząc, że polskie prawo nie przewiduje takiej możliwości w tej sytuacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę spółki za zasadną. Sąd stwierdził, że brak jest konkretnej regulacji przewidującej odrębny sposób naliczania oprocentowania w przypadku nadpłaty powstałej w konsekwencji korekty zeznania w związku z decyzją APA, która potwierdziła rynkowy charakter transakcji. Sąd uznał tę sytuację za lukę prawną, którą należy wypełnić przez analogię do przepisów dotyczących oprocentowania nadpłat. W ocenie Sądu, podatnik, który ponosi wydatki na warunkach rynkowych, a następnie musi korygować zeznanie i czekać na decyzję APA, znajduje się w sytuacji porównywalnej do podatnika, któremu błędnie nałożono zobowiązanie podatkowe. Dlatego też, spółce przysługuje oprocentowanie od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu, z zastrzeżeniem, że organ musi wykazać, czy podatnik celowo "hodował odsetki", co mogłoby skutkować przerwą w ich naliczaniu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora IAS oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika US, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie prawa do oprocentowania nadpłat w sytuacjach, gdy polskie przepisy nie przewidują wprost takiej możliwości, a luka prawna może być wypełniona przez analogię, szczególnie w kontekście przepisów unijnych i konstytucyjnych zasad państwa prawa.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z art. 15e u.p.d.o.p. i decyzjami APA. Stosowanie analogii wymaga ostrożności i analizy podobieństwa stanów faktycznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy podatnikowi przysługuje oprocentowanie od nadpłaty podatku dochodowego od osób prawnych, która powstała w wyniku zastosowania art. 15e u.p.d.o.p. przed uzyskaniem decyzji APA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatnikowi przysługuje oprocentowanie od nadpłaty, ponieważ istnieje luka prawna, którą należy wypełnić przez analogię do przepisów Ordynacji podatkowej, przyznając oprocentowanie od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak jest konkretnej regulacji przewidującej oprocentowanie w sytuacji nadpłaty powstałej w związku z art. 15e u.p.d.o.p. przed uzyskaniem decyzji APA. Luka prawna powinna być wypełniona przez analogię, co przyznaje podatnikowi prawo do odsetek od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu, z uwzględnieniem możliwości "hodowania odsetek".
Czy art. 15e u.p.d.o.p. jest niezgodny z prawem unijnym (TFUE) i Konstytucją RP?
Odpowiedź sądu
Sąd wstępnie uznał, że skarżąca prima facie nie wykazała zarzucanej niezgodności art. 15e u.p.d.o.p. z prawem unijnym, wskazując na nieadekwatność przywołanego orzecznictwa TSUE do stanu faktycznego sprawy.
Uzasadnienie
Sąd analizował zarzuty spółki dotyczące naruszenia zasady swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług, stwierdzając, że przywołane orzecznictwo TSUE nie jest prima facie adekwatne do stanu faktycznego sprawy, a zarzut podwójnego opodatkowania również nie znajduje uzasadnienia.
Przepisy (11)
Główne
O.p. art. 78 § 3 pkt 1 i pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepisy te, w drodze analogii, stanowią podstawę do przyznania oprocentowania nadpłaty od dnia jej powstania do dnia zwrotu, z uwzględnieniem sytuacji, gdy podatnik przyczynił się do opóźnienia.
u.p.d.o.p. art. 15e § ust. 1
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Przepis ten, ograniczający koszty uzyskania przychodów, był podstawą powstania nadpłaty, a jego zastosowanie przed uzyskaniem decyzji APA zostało uznane przez sąd za problematyczne w kontekście prawa do oprocentowania.
p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit. a oraz lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § §2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Szczegółowe zasady ustalania zwrotu kosztów postępowania.
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 11a § ust. 1 pkt 7
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Dotyczy uprzedniego porozumienia cenowego (APA), które było kluczowe dla stwierdzenia rynkowego charakteru transakcji i powstania nadpłaty.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Zasada demokratycznego państwa prawa, która wymaga wypełniania luk prawnych w sposób korzystny dla obywatela i zapobiegający czerpaniu korzyści przez państwo z własnych zaniechań.
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Zasada równości wobec prawa, która uzasadnia analogiczne traktowanie podatników w podobnych sytuacjach.
TFUE art. 49
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zakaz ograniczania swobody przedsiębiorczości, podnoszony przez skarżącą jako podstawa zarzutu niezgodności art. 15e u.p.d.o.p. z prawem UE.
TFUE art. 56
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zakaz ograniczania swobody świadczenia usług, podnoszony przez skarżącą jako podstawa zarzutu niezgodności art. 15e u.p.d.o.p. z prawem UE.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie luki prawnej w zakresie oprocentowania nadpłat powstałych w wyniku zastosowania art. 15e u.p.d.o.p. przed uzyskaniem decyzji APA. • Możliwość wypełnienia luki prawnej przez analogię do przepisów Ordynacji podatkowej, przyznając oprocentowanie od dnia powstania nadpłaty do dnia jej zwrotu. • Naruszenie zasady demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP) poprzez dopuszczenie przez organy podatkowe czerpania korzyści z własnych zaniechań (opóźnienia w wydawaniu decyzji APA). • Naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) poprzez nierówne traktowanie podatników w podobnych sytuacjach.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów podatkowych o braku podstaw prawnych do przyznania oprocentowania nadpłaty w sytuacji zastosowania art. 15e u.p.d.o.p. przed uzyskaniem decyzji APA. • Argumentacja organów podatkowych o braku wykazania niezgodności art. 15e u.p.d.o.p. z prawem unijnym i Konstytucją RP.
Godne uwagi sformułowania
luka prawna, którą należy uzupełnić poprzez wnioskowanie per analogiam • Nikt nie może czerpać korzyści z własnego bezprawia • nie można ponosić konsekwencji ewidentnych błędów i zaniedbań prawodawcy • hodowanie odsetek
Skład orzekający
Jacek Kaute
przewodniczący sprawozdawca
Ewa Izabela Fiedorowicz
sędzia
Tomasz Grzybowski
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do oprocentowania nadpłat w sytuacjach, gdy polskie przepisy nie przewidują wprost takiej możliwości, a luka prawna może być wypełniona przez analogię, szczególnie w kontekście przepisów unijnych i konstytucyjnych zasad państwa prawa."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z art. 15e u.p.d.o.p. i decyzjami APA. Stosowanie analogii wymaga ostrożności i analizy podobieństwa stanów faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia oprocentowania nadpłat podatkowych, które często jest przedmiotem sporów. Wykorzystanie analogii prawnej do wypełnienia luki i odwołanie do zasad konstytucyjnych czynią ją interesującą dla prawników i podatników.
“Czy należą Ci się odsetki od nadpłaty podatku? WSA: Tak, jeśli prawo milczy, ale konstytucja i analogia mówią!”
Dane finansowe
WPS: 1 391 567 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.