III SA/Wa 2663/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2023-04-19
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówpomoc humanitarnaUkrainaCSRinterpretacja podatkowaspółka z o.o.WSA Warszawa

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że wydatki na pomoc humanitarną dla Ukrainy i pracowników ukraińskiej spółki zależnej mogą stanowić koszty uzyskania przychodów.

Spółka zapytała o możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz wynajem mieszkań dla pracowników ukraińskiej spółki zależnej, argumentując to społeczną odpowiedzialnością biznesu (CSR). Dyrektor KIS odmówił, uznając brak związku z przychodami. Sąd uchylił interpretację, wskazując na potencjalne zastosowanie art. 38w ustawy CIT oraz wadliwość oceny organu w zakresie związku z przychodami i braku analizy poszczególnych wydatków.

Spółka G. sp. z o.o. zwróciła się o interpretację indywidualną w sprawie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na zakup towarów przekazanych na Ukrainę w ramach pomocy humanitarnej oraz na wynajem mieszkań dla pracowników ukraińskiej spółki zależnej. Spółka argumentowała, że działania te wpisują się w koncepcję społecznej odpowiedzialności biznesu (CSR) i pośrednio przyczyniają się do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów poprzez utrzymanie kondycji finansowej powiązanej spółki ukraińskiej. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) uznał te wydatki za niekwalifikujące się do kosztów uzyskania przychodów, wskazując na brak bezpośredniego związku z osiąganiem, zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów oraz na wyłączenie darowizn z kosztów na mocy art. 16 ust. 1 pkt 14 ustawy CIT. DKIS podkreślił również, że CSR nie jest automatycznie kosztem uzyskania przychodu i wymaga indywidualnej oceny związku z działalnością gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd wskazał, że DKIS pominął możliwość zastosowania przepisu szczególnego art. 38w ustawy CIT w odniesieniu do darowizn przekazanych Ukraińskiemu Czerwonemu Krzyżowi. Ponadto, sąd uznał, że DKIS wadliwie potraktował wszystkie wydatki całościowo, zamiast dokonać zindywidualizowanej oceny każdego z nich, w tym analizy związku z zachowaniem źródła przychodów poprzez wsparcie dla ukraińskiej spółki zależnej. Sąd podkreślił naruszenie przepisów proceduralnych przez organ interpretacyjny.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wydatki te mogą stanowić koszty uzyskania przychodów, pod warunkiem wykazania ich związku z celem osiągnięcia, zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów, a także uwzględnienia przepisów szczególnych (np. art. 38w ustawy CIT).

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ interpretacyjny wadliwie ocenił sprawę, pomijając możliwość zastosowania art. 38w ustawy CIT oraz traktując wszystkie wydatki całościowo, zamiast dokonać zindywidualizowanej analizy ich związku z przychodami i celem prowadzonej działalności, w tym utrzymaniem powiązanej spółki ukraińskiej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (19)

Główne

u.p.d.o.p. art. 15 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.

u.p.d.o.p. art. 38w § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Koszty nabycia rzeczy lub praw przekazanych na cele związane z przeciwdziałaniem skutkom działań wojennych na terytorium Ukrainy mogą być kosztem uzyskania przychodów.

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych art. 15 § 1

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych art. 38w § 1

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 16 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów darowizn i ofiar wszelkiego rodzaju, z pewnymi wyjątkami.

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych art. 16 § 1

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych art. 14c § 1-2

O.p. art. 14c § 1-2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 2

Zasada praworządności i legalizmu.

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu zarzutami skargi i podstawą prawną.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1-2

Kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego.

p.p.s.a. art. 146 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie interpretacji indywidualnej.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie interpretacji indywidualnej w przypadku naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydatki na pomoc humanitarną i wsparcie pracowników ukraińskiej spółki zależnej mogą stanowić koszty uzyskania przychodów na podstawie art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. oraz art. 38w u.p.d.o.p. Działania CSR, choć nie są automatycznie kosztem, mogą być powiązane z celem zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów. Środki ze zbiórki pracowników nie stanowią przychodu Spółki, gdyż pełnią one jedynie funkcje koordynacyjne i nie stanowią definitywnego przysporzenia. Organ interpretacyjny naruszył przepisy proceduralne, nie dokonując wyczerpującej analizy i pomijając istotne przepisy.

Odrzucone argumenty

Wydatki na pomoc humanitarną i wsparcie pracowników ukraińskiej spółki zależnej nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, ponieważ nie wykazują bezpośredniego związku z osiąganiem, zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów. Działania CSR nie są automatycznie uznawane za koszty uzyskania przychodów i wymagają indywidualnej oceny. Darowizny i ofiary wszelkiego rodzaju są wyłączone z kosztów uzyskania przychodów na mocy art. 16 ust. 1 pkt 14 u.p.d.o.p.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w składzie niniejszym przyjmuje rownież jako pogląd własny stanowisko zawarte w wyroku NSA z dnia 26 września 2018 r., sygn. akt II FSK 2500/16 zgodnie z którym "kwalifikacja prawnopodatkowa opisanych we wniosku wydatków powinna być dokonana w sposób zindywidualizowany, odnoszący się do poszczególnych wydatków, względnie grup wydatków odznaczających się jednolitością co do charakteru." Organ interpretacyjny jest związany stanem faktycznym opisanym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej/zdarzenia przyszłego. DKIS wszystkie wydatki pomimo ich faktycznej różnorodności, bowiem były to wydatki na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej, traktuje całościowo i wskazuje, iż ze złożonego wniosku nie wynika, aby działania spółki na rzecz pracowników ukraińskiej spółki zależnej czy wydatków na zakup towarów miały na celu reklamę i promocję spółki. Takie ujęcie przedmiotowego stanowiska nie może być uznane za prawidłowe.

Skład orzekający

Dariusz Czarkowski

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Izabela Fiedorowicz

członek

Kamil Kowalewski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja wydatków ponoszonych w ramach CSR jako kosztów uzyskania przychodów, możliwość zastosowania art. 38w u.p.d.o.p. do pomocy humanitarnej, znaczenie zindywidualizowanej analizy wydatków przez organ interpretacyjny."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i okresu (pomoc dla Ukrainy w 2022 r.). Ocena związku wydatków z przychodami zawsze wymaga indywidualnej analizy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy aktualnego tematu pomocy humanitarnej dla Ukrainy i jej wpływu na rozliczenia podatkowe firm, a także kwestii społecznej odpowiedzialności biznesu. Wyrok pokazuje, jak sądy oceniają argumenty podatników w takich sytuacjach.

Czy pomoc dla Ukrainy to koszt podatkowy? WSA rozstrzyga w sprawie CSR i wydatków humanitarnych.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Wa 2663/22 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2023-04-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Dariusz Czarkowski /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Izabela Fiedorowicz
Kamil Kowalewski
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną w części uznającej stanowisko za nieprawidłowe
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1800
art.15 ust.1, art.16 ust.1 pkt 14, art. 38w ust.1 pkt 1, art. 14c par.1-2
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Czarkowski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Ewa Izabela Fiedorowicz, asesor WSA Kamil Kowalewski, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w Z. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] września 2022 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną w zaskarżonej części, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz G. sp. z o.o. z siedzibą w Z. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej "DKIS") z dnia 23 września 2022 r. w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych, wydana na wniosek G. sp. z o.o. (dalej: "Wnioskodawca", "Skarżący", "Spółka") z dnia 12 lipca 2022 r.
We wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Wnioskodawca przedstawił następujący stan faktyczny:
Skarżący jest częścią Grupy G., w której poszczególne wysoko wyspecjalizowane podmioty wykonują działalność z zakresu m.in. produkcji, upraw tradycyjnych oraz logistyki, tworząc uzupełniający się łańcuch. Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług prowadzącym działalność z zakresu produkcji i sprzedaży warzyw, dań gotowych oraz produktów typu convenience. Spółka za pośrednictwem spółek zależnych prowadzi biznesową działalność operacyjną na rynku ukraińskim.
Wnioskodawca jest jedynym wspólnikiem G. UA spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, będącej z kolei jedynym wspólnikiem spółki G. UA LLC (poprzednia nazwa F. LLC), (dalej jako: "Spółka Ukraińska"), która ma siedzibę i zarząd na terytorium Ukrainy i która wykonuje działalność na Ukrainie. Spółka Ukraińska posiada zakłady produkcyjne w regionie Kijowa i miejscowości przylegających. Wraz z wybuchem konfliktu zbrojnego działalność w zakładach produkcyjnych na terytorium Ukrainy została wstrzymana, jednak planowany jest niezwłoczny powrót do prowadzenia działalności operacyjnej na rynku ukraińskim, jeśli sytuacja w kraju na to pozwoli. Wnioskodawca, G. (J. sp. z o.o. i Spółka Ukraińska pozostają w warunkach ścisłej współpracy, w ramach której dokonują licznych transakcji. w skład których dla każdej ze stron wchodzą zarówno transakcje generujące dla Spółki przychody, jak i koszty uzyskania przychodów.
W świetle napaści zbrojnej na Ukrainę, Spółka niezwłocznie podjęła decyzję o zapewnieniu wsparcia pracownikom Spółki Ukraińskiej, w tym poprzez:
-pomoc materialną w części finansowaną ze środków obrotowych Spółki,
-pomoc materialną w części finansowaną ze środków dobrowolnie przekazanych przez pracowników Spółki.
W celu przeprowadzenia zbiórek pieniężnych przez pracowników Wnioskodawca utworzył dedykowany rachunek bankowy dla tej zbiórki. Wszystkie środki dobrowolnie przekazywane przez pracowników, są i będą wpłacane na ww. konta bankowe, a zakupy towarów przekazywanych w ramach pomocy są i będą finansowane z ww. rachunków bankowych. Z w/w rachunków bankowych nie są i nie będą dokonywane zakupy inne niż pomoc materialna przekazywana w ramach wsparcia humanitarnego na Ukrainę.
Na dzień składania wniosku, w ramach bezpośredniego wsparcia na Ukrainę Spółka zapewniła pomoc materialną finansowaną z własnych środków o wartości około 500.000 PLN, obejmującą przede wszystkim zakup: apteczek wojskowych, leków, opatrunków, chleba w puszkach, innej żywności o wydłużonym terminie przydatności, żywności dla dzieci, odzieży, pieluch oraz innych towarów. Spółka nie wyklucza dalszego udzielania pomocy obejmującej przekazanie podobnych towarów dokonywane w tożsamy sposób (ze środków Spółki I pracowników, z użyciem wydzielonych rachunków bankowych).
Wnioskodawca, przy zaangażowaniu pracowników, zorganizował i wykonał dostawy towarów na Ukrainę. Towary zostały przekazane bezpośrednio do cywilów i żołnierzy, a także bezpośrednio do Ukraińskiego Czerwonego Krzyża i Szpitali na Ukrainie.
Dla zakupionych towarów i wykonywanych dostaw archiwizowana jest dokumentacja stanowiąca dowód faktycznego poniesienia kosztów na nabycie towarów, m.in. faktury dokumentujące zakup:
• towarów spożywczych (mleko, makaron, ryż, kasza);
• artykułów medycznych (strzykawki, opaski dziane podtrzymujące, opatrunki hydrożelowe, żele na gojenie ran);
• artykułów higienicznych oraz dla niemowląt (mleko modyfikowane, pieluchy, mydło, żel pod prysznic, pasta do zębów);
• artykułów spożywczych o wydłużonym terminie ważności (chleb w puszce);
• odzieży roboczej.
Część pracowników Spółki Ukraińskiej posiada status uchodźcy i na dzień składania wniosku przebywa w Polsce. Pracownicy ci pracują zdalnie lub hybrydowo z biura Wnioskodawcy. W ramach swoich obowiązków zajmują się przede wszystkim działaniami na rzecz Spółki Ukraińskiej, w tym w szczególności przy wsparciu realizacji dostaw humanitarnych na Ukrainę. W celu zapewnienia warunków bytowych oraz umożliwienia wykonywania pracy z terytorium Polski pracownikom Spółki Ukraińskiej, Spółka zawiera umowy najmu lokali mieszkalnych z lokalnymi wynajmującymi, które następnie udostępnia w/w pracownikom Spółki Ukraińskiej. Zawierane umowy najmu lokali mieszkalnych są archiwizowane do celów dowodowych faktycznego poniesienia kosztów.
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:
1) Czy Wnioskodawca ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poczynione na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej?
2) Czy wartość środków otrzymywanych przez Wnioskodawcę od jego pracowników w ramach organizowanej zbiórki stanowi przychód Spółki?
Zdaniem Wnioskodawcy, Wnioskodawca ma prawo rozpoznać wydatki na nabycie przekazanych na Ukrainę towarów oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej jako stanowiące koszty uzyskania przychodów
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: "ustawa CIT", "u.p.d.o.p."), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu
Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 14 ustawy CIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów darowizn i ofiar wszelkiego rodzaju, z wyjątkiem wpłat na rzecz Polskiej Organizacji Turystycznej, z tym że kosztem uzyskania przychodów są koszty wytworzenia lub cena nabycia produktów spożywczych, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku od towarów i usług, przekazanych na rzecz organizacji pożytku publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, z przeznaczeniem wyłącznie na cele działalności charytatywnej prowadzonej przez te organizacje.
Zgodnie z art. 38w ust. 1 ustawy CIT, kosztem uzyskania przychodów są koszty wytworzenia lub cena nabycia rzeczy lub praw będących przedmiotem darowizn przekazanych w okresie od dnia 24 lutego 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022r. na cele związane z przeciwdziałaniem skutkom działań wojennych na terytorium Ukrainy:
1) organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących na terytorium Ukrainy,
2) jednostkom samorządu terytorialnego,
3) Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych,
4) podmiotom wykonującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Ukrainy działalność leczniczą lub działalność z zakresu ratownictwa medycznego
- o ile koszty wytworzenia lub cena nabycia nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, w tym poprzez odpisy amortyzacyjne. Tak więc, zgodnie z ust. 2 przepisu, kosztem uzyskania przychodów są koszty poniesione z tytułu nieodpłatnego świadczenia, którego celem jest przeciwdziałanie skutkom działań wojennych na terytorium Ukrainy, realizowanego w okresie od dnia 24 lutego 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 r. na rzecz podmiotów wymienionych w ust. , o ile nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, w tym poprzez odpisy amortyzacyjne.
Wydatki poczynione przez Wnioskodawcę na rzecz nabycia towarów przekazanych na Ukrainę oraz wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej, nie mogą zatem być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu na mocy wyżej przywołanego art. 38 w ust 1 ustawy CIT z uwagi na fakt, iż w ocenie Spółki, abstrahując od celu oraz statutu organizacji na rzecz których będą one przekazane, mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów na zasadach ogólnych.
W ocenie Wnioskodawcy przedmiotowe wydatki, stanowią element strategii rozwoju i zarządzania przedsiębiorstwem, które Wnioskodawca prowadzi w zakresie społecznej odpowiedzialności biznesu. Jak tłumaczy Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Społeczna odpowiedzialność biznesu (ang. Corporate Social Responsibility — CSR) to strategia zarządzania, zgodnie z którą przedsiębiorstwa w swoich działaniach dobrowolnie uwzględniają interesy społeczne, aspekty środowiskowe, czy relacje z różnymi grupami interesariuszy, w szczególności z pracownikami. Bycie społecznie odpowiedzialnym oznacza inwestowanie w zasoby ludzkie, w ochronę środowiska, relacje z otoczeniem firmy i informowanie o tych działaniach, co przyczynia się do wzrostu konkurencyjności przedsiębiorstwa i kształtowania warunków dla zrównoważonego rozwoju społecznego i ekonomicznego.
Nie ulega wątpliwości, że zaangażowanie się firmy w działania skierowane do ofiar wojny na Ukrainie spełnia powyższe przesłanki oraz ma na celu przyniesienie długoterminowych korzyści, w szczególności:
• uwzględnia interesy społeczne,
• oznacza inwestowanie w zasoby ludzkie i kształtowanie relacji z otoczeniem, przez co przyczynia się do: podniesienia renomy Spółki; wzrostu wiarygodności w oczach klientów, pracowników i kontrahentów, opinii publicznej, mediów; podniesienia motywacji pracowników oraz zacieśnienia relacji Spółki z pracownikami; zwiększenia atrakcyjności Spółki jako potencjalnego pracodawcy.
W ocenie Spółki powyższe działania mieszczą się w zakresie definicji CSR, w szczególności w kontekście zaangażowania Wnioskodawcy w relacje z jego otoczeniem (szczególnie pracownikami) i społecznością lokalną, zarówno w Polsce, jak i na Ukrainie. Udzielanie wsparcia w postaci przekazania towarów i udostępnienia lokali na rzecz potrzebujących osób i instytucji ma na celu zapewnienie podstawowych potrzeb w czasach kryzysu, dbanie o zdrowie fizyczne i psychiczne mieszkańców Ukrainy i pracowników Spółki. Jednocześnie umożliwienie i zapewnienie pracownikom Spółki warunków i możliwości do niesienia pomocy jest czynnością wykonaną w ramach polityki społecznej odpowiedzialności. Tym samym działalność CSR Spółki wpływa na jej wizerunek i pozyskiwanie nowych klientów, co przyczynia się do budowania pozycji Spółki na rynku i na jej rozwój. Działania te wpłynęły na zaangażowanie pracowników Spółki i budowanie pozytywnych relacji, co wpłynęło nie tylko na wzrost wiarygodności Wnioskodawcy, ale również podniesienie motywacji pracowników. Biorąc pod uwagę powyższe, koszty poniesione na zakup przekazanych towarów i wynajem udostępnionych lokali spełniają warunki do zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów na gruncie art. 15 ust. 1 Ustawy CIT, niezależnie od spełniania lub braku spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 38w ust. 1 ustawy CIT.
Wydatki ponoszone przez Spółkę w ramach programu CSR nie są darowizną wyłączoną z kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 14 ustawy CIT bowiem brak jest - po stronie Spółki - tzw. "causa donandi", tj. chęci obdarowania innego podmiotu kosztem swojego majątku bez oczekiwania na osiągnięcie jakiejkolwiek korzyści z tego tytułu.
Podsumowując, wydatki na nabycie towarów służących wsparciu działań Ukrainy w obliczu wojny oraz na wynajem mieszkań udostępnionych uchodźcom z Ukrainy są w opinii Spółki elementem społecznej odpowiedzialności biznesu. Wydatki, które ponosi w związku z działalnością CSR stanowią dla niej koszty uzyskania przychodów.
Z uwagi na fakt, iż działalność CSR, zgodna z normą ISO 26000, nie jest certyfikowana, Wnioskodawca podnosi, iż nawet w przypadku braku kwalifikacji jego działalności jako CSR, wartość wydatków mimo to może być zaliczona do kosztów uzyskania przychodów, albowiem wydatki na nabycie przedmiotowych towarów i usług spełniają ogólną definicję kosztów uzyskania przychodów określoną w art. 15 ust. 1 Ustawy CIT. Wydatki te spełniają przesłanki określone w przepisie:
1. Koszt został faktycznie poniesiony.
Dla zakupionych towarów, wykonywanych dostaw oraz zawartych umów najmu mieszkań archiwizowana jest dokumentacja stanowiąca dowód faktycznego poniesienia kosztów.
2. Poniesienie kosztu nastąpiło w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
Warunkiem uznania wydatku za koszt uzyskania przychodów jest m in. poniesienie wydatku z zamiarem osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychów Tym samym nieistotne jest, czy efekt został osiągnięty - o spełnieniu przesłanki decyduje celowość poniesienia wydatku.
Strony dalej wywiodła, że ogólnie dostępne dane publikowane przez PKO BP dowodzą bezsprzecznie, iż obroty znanych sieci handlowych pozostających w Rosji zmniejszyły się w porównaniu z sieciami handlowymi, które zdecydowały się przyłączyć do sankcji przeciwko Rosji. Powyższe dane dotyczą co prawda firm, które podjęły decyzję o kontynuacji działalności na terenie Rosji, jednakże w ocenie Wnioskodawcy analogiczne wnioski można wyciągnąć w szerszym zakresie. A mianowicie, te dane pokazują, jak bardzo stosunek firm do konfliktu w Ukrainie przekłada się w wymierny sposób na obroty przedsiębiorców Spółka ma więc prawo oczekiwać, iż jej działania będą miały zdecydowanie pozytywny efekt również na wyniki finansowe Spółki.
Jest to również uzasadnione z tego powodu, że Spółka Ukraińska jest jednocześnie spółką zależną G. UA sp. z o.o., która z kolei jest spółką zależną Wnioskodawcy (G. UA sp. z o.o. jest uprawniona do otrzymywania dywidendy ze Spółki Ukraińskiej, natomiast Wnioskodawca jest uprawniony do otrzymywania dywidend od G. UA sp. z o.o.) oraz ich kontrahentem. Spółka Ukraińska stanowi dla Wnioskodawcy pośrednie i bezpośrednie źródło przychodów, zarówno w kontekście jako płatnik dywidend podmiotu bezpośrednio wypłacającemu dywidendy Wnioskodawcy oraz jako element majątku spółki kontrolowanej przez Wnioskodawcę), jak i rynkowym (jako kontrahent w kontaktach handlowych). Kondycja finansowa Spółki Ukraińskiej ma zatem wpływ na sytuację finansową Wnioskodawcy, albowiem stanowi element jego struktury pionowej i jest istotnym partnerem biznesowym Tym samym nie ulega wątpliwości, że działania mające na celu wsparcie Ukrainy, na terenie której działa Spółka Ukraińska, jak również bezpośrednia pomoc pracownikom Spółki Ukraińskiej zarówno na terytorium Ukrainy jak i w Polsce, w sposób pośredni przyczynia się do zachowania faktycznego bytu Spółki Ukraińskiej (co bez personelu byłoby niemożliwe) oraz dążenia do wznowienia jej normalnego trybu funkcjonowania, jest działaniem podjętym w celu zachowania i zabezpieczenia źródła przychodów Wnioskodawcy.
Podkreślić należy, iż nabycie i przekazanie towarów pracownikom Spółki Ukraińskiej lub bezpośrednio organizacjom w Ukrainie, w kontekście analizowanych przepisów, miało na celu nie tylko zapewnienie pomocy ludziom znajdującym się na terenie objętym wojną, ale także poprawę samopoczucia pracowników Wnioskodawcy poprzez umożliwienie udzielenia pomocy pracownikom Spółki Ukraińskiej, z którymi są w stałych relacjach biznesowych i koleżeńskich. Nie można pominąć również faktu, iż organizacja zbiórki i przekazanie towarów prowadzi do wzmocnienia więzi między pracownikami oraz pracowników z zakładem pracy.
3. Wydatek nie znajduje się w katalogu wydatków nieuznawanych za koszt, wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy CIT.
Ponadto, posiadanie prawa do zaliczenia kosztów na zakup towarów przekazanych na pomoc określonych podmiotów na Ukrainie w okresie od dnia 24 lutego 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022 do kosztów uzyskania przychodów jest możliwe również na podstawie art. 38w ustawy CIT.
Biorąc pod uwagę powyższe, skoro koszty poczynione na nabycie towarów i wynajem lokali spełniają powyższe przesłanki, w szczególności w świetle kwalifikacji jego działalności jako CSR, Wnioskodawca ma prawo do zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodu na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy CIT.
W zakresie pytania nr 2 Strona zaś wyjaśniła, że wartość środków otrzymywanych w ramach organizowanej zbiórki od pracowników Spółki nie stanowią przychodów Wnioskodawcy.
W przepisach ustawy CIT nie zdefiniowano pojęcia przychodu. Nie mniej, art. 12 tej ustawy zawiera katalog otwarty kategorii przychodów.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy CIT. przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe
Spółka gromadzi zebrane od swoich pracowników środki pieniężne przeznaczone na nabycie przekazywanych na Ukrainę towarów na dedykowanych rachunkach bankowych, co ma zapewnić najwyższą transparentność i uniemożliwić wydatkowanie tych środków na cele inne niż zapewnienie wsparcia humanitarnego na Ukrainę. Środki są ewidencjonowane zgodnie z przepisami prawa Wnioskodawca nie wykorzystywał, nie wykorzystuje ani nie będzie wykorzystywał zebranych środków pieniężnych na cele i w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Wnioskodawca jest zobowiązany natomiast do wykorzystania otrzymanych od pracowników środków pieniężnych na działalność charytatywną w postaci nabycia przekazywanych towarów
W konsekwencji, uzyskane środki pieniężne nie wchodzą na stałe w skład majątku Wnioskodawcy, nie powiększają jego aktywów Wnioskodawca nie może rozporządzać otrzymanymi środkami jak własnymi, dysponuje nimi w konkretnym celu. Tym samym, otrzymane od pracowników nie środki nie stanowią przychodów Spółki, ponieważ są przekazywane na ściśle określony cel i nie stanowią dla Spółki przysporzenia o charakterze definitywnym. W odniesieniu do otrzymanych środków, Spółka pełni jedynie funkcje koordynacyjne i organizacyjne.
W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego
z dnia 23 września 2022 r. DKIS stwierdził, że stanowisko, które przedstawił Skarżący we wniosku w zakresie ustalenia, czy wartość środków otrzymywanych przez Wnioskodawcę od jego pracowników w ramach organizowanej zbiórki stanowi przychód Spółki należało uznać za prawidłowe, zaś stanowisko, które przedstawił Skarżący we wniosku w zakresie ustalenia, czy Wnioskodawca ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poczynione na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej – jest nieprawidłowe.
DKIS stwierdził, że z uwagi na brzmienie art. 15 ust. 1 ustawy o CIT przesłanka celowości poniesionego wydatku ma fundamentalne znaczenie dla konstrukcji podatkowych kosztów uzyskania przychodów. Skoro bowiem podstawą opodatkowania zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o CIT jest dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich dochód ten został osiągnięty, rozumiany jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym, to tym samym pomiędzy podatkowym przychodem a podatkowym kosztem istnieje zależność tego rodzaju, iż poniesiony koszt musi w sposób bezpośredni albo pośredni wpływać na przychód podatkowy, jego osiągnięcie zachowanie albo zabezpieczenie. Stwierdzenie braku takiej zależności powoduje, iż wydatek aczkolwiek poniesiony w sensie ekonomicznym i uwidoczniony w rachunku bilansowym, nie będzie na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych mógł zostać zaliczony do podatkowych kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury: "Warunkiem uznania danego wydatku za koszt uzyskania przychodu jest łączne spełnienie następujących warunków: faktycznego (rzeczywistego) poniesienia wydatku przez podatnika, istnienie związku z prowadzoną przez podatnika działalnością oraz poniesienie go w celu uzyskania przychodu, jego zwiększenia bądź zachowania źródła przychodu.
Nie każdy zatem wydatek, nawet związany z prowadzoną działalnością gospodarczą jest kosztem podatkowym, zmniejszającym podstawę opodatkowania, ale tylko taki, który realizuje cel wskazany w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p
W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że wymienione we wniosku wydatki nie wypełniają podstawowej przesłanki, jaką jest celowość poniesionego wydatku, czyli nakierowanie na osiągnięcie bądź też zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów. W złożonym wniosku spółka nie wskazuje na wypełnienie przesłanki, o której mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o CIT, przy czym nie uzasadnia czy ponoszone wydatki ponoszone są w celu:
1. uzyskania przychodów,
2. zachowania, czy
3. zabezpieczenia źródła przychodów.
Wnioskodawca nie wskazuje, w jaki sposób wydatki na zakup towarów przekazywanym na Ukrainę wpływają na wysokość przychodów uzyskiwanych z działalności w zakresie produkcji i sprzedaży warzyw, dań gotowych oraz produktów typu convenience. Nie uzasadnia również związku z zachowaniem lub zabezpieczeniem źródła przychodów wydatków poniesionych dla pracowników ukraińskiej spółki zależnej (wynajem mieszkań). Za koszty związane z zachowaniem źródła przychodów uznaje się bowiem koszty, które poniesione zostały, aby przychody z danego źródła w dalszym ciągu uzyskiwano, oraz aby takie źródło w ogóle dalej mogło istnieć. Natomiast za koszty służące zabezpieczeniu źródła przychodów należy uznać te koszty, które zostały poniesione na ochronę istniejącego źródła przychodów, w sposób gwarantujący bezpieczne jego funkcjonowanie. Istotą tego rodzaju kosztów jest więc ich obligatoryjne poniesienie w celu niedopuszczenia do utraty źródła przychodów w przyszłości. Z wniosku nie wynika, że poniesienie wydatków na rzecz pracowników ukraińskiej spółki zależnej, z której część ma status uchodźcy miało taki właśnie charakter, tj. bez ich poniesienia źródło przychodów zostałoby narażone na zachwianie lub doszłoby do jego utraty.
Argumentem przedstawionym przez Wnioskodawcę przemawiającym za istnieniem związku, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy jest wskazanie, że wydatki ponoszone są w ramach społecznej odpowiedzialności biznesu. W ocenie Spółki, powyższe działania mieszczą się w zakresie definicji CSR, w szczególności w kontekście zaangażowania Wnioskodawcy w relacje z jego otoczeniem (szczególnie pracownikami) i społecznością lokalną, zarówno w Polsce, jak i na Ukrainie. Udzielanie wsparcia w postaci przekazania towarów i udostępnienia lokali na rzecz potrzebujących osób i instytucji ma na celu zapewnienie podstawowych potrzeb w czasach kryzysu, dbanie o zdrowie fizyczne i psychiczne mieszkańców Ukrainy i pracowników Spółki. Jednocześnie umożliwienie i zapewnienie pracownikom Spółki warunków i możliwości do niesienia pomocy jest czynnością wykonaną w ramach polityki społecznej odpowiedzialności. Tym samym działalność CSR Spółki wpływa na jej wizerunek i pozyskiwanie nowych klientów, co przyczynia się do budowania pozycji Spółki na rynku i na jej rozwój. Działania te wpłynęły na zaangażowanie pracowników Spółki i budowanie pozytywnych relacji, co wpłynęło nie tylko na wzrost wiarygodności Wnioskodawcy, ale również podniesienie motywacji pracowników.
Odnosząc się do powyższego DKIS zauważył, że ustawa o CIT nie zawiera przepisu, który pozwalałby na uznanie wydatków ponoszonych w ramach CSR niejako "automatycznie" za koszty uzyskania przychodów. W każdym przypadku ponoszenia takich wydatków podatnik musi wykazać ich związek z uzyskaniem przychodów, zachowaniem albo zabezpieczeniem ich źródła.
Konieczność indywidualnej oceny każdego z wydatków ponoszonych przez przedsiębiorcę w ramach przyjętej strategii społecznej odpowiedzialności biznesu podkreślają także sądy administracyjne w wydanych orzeczeniach. Przykładowo, w wyroku NSA z 26 września 2018 r., sygn. akt II FSK 2500/16 czytamy: "Pojęcie społecznej odpowiedzialności biznesu jako pewnego rodzaju jednolita struktura funkcjonuje w działalności biznesowej oraz jest dostrzegane na poziomie publicznym (np. zdefiniowanie pojęcia CSR przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną w normie ISO 26000 z 2010 roku), to jednak należy podkreślić, że nie jest ono znane jako takie ustawie podatkowej. Nie zostało ono w niej wymienione expressis verbis, brak jest także innej konstrukcji prawnej, która pozwalałaby uznać tego rodzaju wydatki całościowo. To zaś prowadzi do wniosku, że nie jest możliwe, w oparciu o przepis art. 15 ust. 1 ustawy o CIT dokonywanie oceny wszystkich zagregowanych w strukturze CSR wydatków tak jakby był to jeden wydatek." Analogicznie wypowiadają się sądy na gruncie ustawy o podatku VAT i możliwości odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych na działania CSR: "Podejmowanie przez Spółkę działań w ramach społecznej odpowiedzialności biznesu jest z pewnością pożądane chociażby ze względu na uwzględniany przez firmę interes społeczny. Nie oznacza to jednak, że we wszystkich tego typu inwestycjach przedsiębiorca ma prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków poniesionych na działania CSR. Jest to uzależnione od okoliczności konkretnego przypadku." (por. wyrok NSA z 23 marca 2017 roku, sygn. akt I FSK 1458/15).
Wyjaśniając istotę programów CSR na gruncie podatkowym, sądy administracyjne podkreślają, że program CSR jest powszechnie przyjętą metodą reklamy i promocji podmiotów gospodarczych, działających zwłaszcza w takich szczególnych branżach, w których typowa reklama (telewizyjna, radiowa, internetowa) nie ma zastosowania albo jej zastosowanie nie przynosi spodziewanych efektów. W tym ujęciu wydatki na nabycie towarów i usług, poniesione w związku z realizacją społecznej odpowiedzialności biznesu mogą być kwalifikowane jako wydatki o charakterze marketingowym i mogą mieć związek z prowadzoną przez podatnika działalnością opodatkowaną (por. wyroki NSA z 2 kwietnia 2019 roku, sygn. akt I FSK 561/17, z 13 listopada 2013 r., sygn. akt I FSK 1606/12, z 13 czerwca 2018 r., sygn. akt I FSK 1420/16 oraz z 26 września 2018 r, sygn. akt II FSK 2500/16).
Ze złożonego wniosku nie wynika, aby działania spółki na rzecz pracowników ukraińskiej spółki zależnej miały na celu reklamę i promocję spółki, a przez to skutkowałyby zwiększeniem zainteresowania produktami Spółki, co przełożyłoby się na wzrost sprzedaży, w konsekwencji wzrost przychodów. Podobnie w przypadku ponoszonych wydatków na zakup towarów przekazanych na Ukrainę.
Efekty działań w zakresie CSR spółka upatruje natomiast w przyczynianiu się do budowania pozycji Spółki na rynku i jej rozwój oraz w budowaniu pozytywnych relacji wśród pracowników i współpracowników. Ponadto fakt, iż Wnioskodawca prowadzi działania w celu wsparcia Ukrainy na terenie w którym działa Spółka ukraińska, jak również bezpośrednia pomoc pracownikom Spółki ukraińskiej nie przyczynia się do działania Wnioskodawcy w celu zachowania i zabezpieczenia źródła przychodów Wnioskodawcy. Gdyby uznać zasadność powołanych przez Wnioskodawcę argumentów miałyby one charakter uniwersalny w odniesieniu do każdego przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą, gdyż każdemu przedsiębiorcy zależy na budowaniu dobrej pozycji i rozwoju Spółki oraz na zatrudnianiu lub współpracy z fachową kadrą. Każdy przedsiębiorca, niezależnie od rodzaju prowadzonej działalności, miałby więc prawo do zaliczenia do kosztów podatkowych wydatków ponoszonych bezpośrednio na rzecz uchodźców z Ukrainy. Związek z przychodem nie miałby więc wymaganego charakteru indywidualnego, o czym wspomniano na wstępie, powołując orzecznictwo w tym zakresie, z którego wynika, że kosztowa kwalifikacja konkretnego wydatku u konkretnego podatnika musi uwzględniać charakter i profil prowadzonej działalności gospodarczej.
Co więcej, opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego nasuwa wątpliwości co do przyjęcia, że wydatki na rzecz uchodźców z Ukrainy można w ogóle uznać za ponoszone w ramach CSR. Należy zauważyć, że świadome inwestowanie w ramach społecznej odpowiedzialności biznesu wymaga informowania o tych działaniach. Takie działania powinny wynikać z wcześniejszej strategii i planu działania, na które podatnik może powołać się w przypadku wątpliwości kategoryzacji wydatku na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o CIT.
Wnioskodawca nie przedstawił w tym (podstawowym) zakresie żadnych informacji. Z opisu sprawy nie wynika w jaki sposób będzie przekazywana po powszechnej wiadomości informacja o podjętych działaniach na rzecz uchodźców. Nie ma też żadnej informacji o opracowaniu i zatwierdzeniu strategii działalności firmy, w której jako działania w ramach CSR uwzględnione zostały działania pomocowe na rzecz pracowników Spółki ukraińskiej (uchodźców).
Na uwadze należy mieć ponadto przepis art. 16 ust. 1 pkt 14 ustawy o CIT, który nie pozwala na ujęcie w kosztach przekazanych darowizn i ofiar wszelkiego rodzaju, nawet w sytuacji gdy przesłanka z art. 15 ust. 1 została spełniona.
Końcowo, należy wskazać, że uznanie wydatków na pomoc uchodźcom z Ukrainy za koszty podatkowe możliwe jest na podstawie przepisu szczególnego, tj. art. 38w wprowadzonego przepisem art. 76 ustawy z dnia 12 marca 2022 roku o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. 2022 poz. 583).
Wnioskodawca złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na interpretację indywidualną DKIS z dnia 23 września 2022 r., zaskarżając ją w części tj. w zakresie dotyczącym prawa Strony do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poczynionych na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom powiązanej spółki ukraińskiej.
W skardze zarzucono naruszenie:
-art. 15 ust. 1, art. 16 ust. 1 pkt 4, art 38w ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych z dnia 15 lutego 1992 r. (Dz. U. z 2021 poz. 1800 ze zm.) w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.,) poprzez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie przez Organ podatkowy, iż Wnioskodawca nie ma prawa do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu wydatków poczynionych na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej, podczas gdy Wnioskodawca powinien mieć możliwość zaliczania do kosztów uzyskania przychodu ww. kosztów, a tym samym naruszenie przez Organ podatkowy zasady praworządności wyrażonej w art. 2 Konstytucji.
-art. 14c § 1 i 2 w zw. z art. 121 § 1 w zw. art. 120 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 z późn. zm.) w zw. z art. 2 Konstytucji, poprzez nieuprawnione przyjęcie niekorzystnych dla Skarżącej domniemań dot. stanu faktycznego, pominięcie przez Organ przy wydawaniu interpretacji orzecznictwa sądów administracyjnych przytoczonego przez Stronę we wniosku o wydanie interpretacji dotyczącego zagadnienia będącego przedmiotem interpretacji oraz poprzez brak merytorycznego odniesienia się przez Organ do tego orzecznictwa, mimo, powinno to stanowić element uzasadnienia prawnego zaskarżonej Interpretacji, a także poprzez nie odniesienie się do całości przedstawionego we wniosku stanowiska Strony, nie poddanie analizie wszystkich regulacji prawnych mających wpływ na ocenę przedmiotowej kwestii (w szczególności przepisów Konstytucji), jak również nie przedstawienie w sposób wyczerpujący swojego stanowiska co do oceny prawnej opisanego stanu faktycznego, a tym samym prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego oraz naruszający zasadę legalizmu.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty, Strona wniosła o uwzględnienie skargi, uchylenie w części zaskarżonej interpretacji oraz o zasądzenie od DKIS na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę DKIS podtrzymał swoją argumentację wyrażoną w zaskarżonej interpretacji indywidualnej i wniósł o oddalenie skargi.
W toku postępowania sądowego Strona złożyła pismo procesowe datowane na dzień 11 kwietnia 2023 r., w którym podnosiła, że spełniona jest przesłanka pozwalająca na zastosowanie art. 38w ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p. w zakresie przekazywania towarów Regionalnej Organizacji Towarzystwa Czerwonego Krzyża Ukrainy w mieście W. oraz [...] Miejskiej Organizacji Ukraińskiego Stowarzyszenia Czerwonego Krzyża.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
Sprawując kontrolę sądowoadministracyjną interpretacji podatkowych w sprawach wszczętych po 15 sierpnia 2015 r., sąd nie może wykraczać poza zarzuty skargi oraz powołaną w skardze podstawę prawną. Stosownie bowiem do treści art. 57a p.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co zastosowania przepisu prawa materialnego. Zdanie drugie tego przepisu wprowadza zasadę związania sądu zarzutami skargi i powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona interpretacja indywidualna narusza przepisy prawa.
W przedmiotowej sprawie istotą sporu pomiędzy Organem oraz Skarżącym jest ocena czy Wnioskodawca ma prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatki poczynione na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej.
Strona uznaje, że wydatki na nabycie towarów służących wsparciu działań Ukrainy w obliczu wojny oraz na wynajem mieszkań udostępnionych uchodźcom z Ukrainy są w opinii Spółki elementem społecznej odpowiedzialności biznesu. Wydatki, które ponosi w związku z działalnością CSR stanowią dla niej koszty uzyskania przychodów.
Odmienne stanowisko w powyższym zakresie przyjął DKIS wywodząc, że wymienione we wniosku wydatki nie wypełniają podstawowej przesłanki, jaką jest celowość poniesionego wydatku, czyli nakierowanie na osiągnięcie bądź też zachowanie albo zabezpieczenie źródła przychodów.
Odnosząc się ram prawnych należy wskazać, że w świetle art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu
Zgodnie zaś z art. 16 ust. 1 pkt 14 u.p.d.o.p.. nie uważa się za koszty uzyskania przychodów darowizn i ofiar wszelkiego rodzaju, z wyjątkiem wpłat na rzecz Polskiej Organizacji Turystycznej, z tym że kosztem uzyskania przychodów są koszty wytworzenia lub cena nabycia produktów spożywczych, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku od towarów i usług, przekazanych na rzecz organizacji pożytku publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, z przeznaczeniem wyłącznie na cele działalności charytatywnej prowadzonej przez te organizacje.
Zgodnie z art. 38w ust. 1 u.p.d.o.p., kosztem uzyskania przychodów są koszty wytworzenia lub cena nabycia rzeczy lub praw będących przedmiotem darowizn przekazanych w okresie od dnia 24 lutego 2022 r. do dnia 31 grudnia 2022r. na cele związane z przeciwdziałaniem skutkom działań wojennych na terytorium Ukrainy:
1) organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących na terytorium Ukrainy,
2) jednostkom samorządu terytorialnego,
3) Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych,
4) podmiotom wykonującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium Ukrainy działalność leczniczą lub działalność z zakresu ratownictwa medycznego
- o ile koszty wytworzenia lub cena nabycia nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, w tym poprzez odpisy amortyzacyjne.
Z opisu stanu faktycznego zawartego we wniosku wynika, że towary zostały przekazane bezpośrednio do cywilów i żołnierzy, a także bezpośrednio do Ukraińskiego Czerwonego Krzyża i Szpitali na Ukrainie. Organ zaś absolutnie pominął w swoich rozważaniach okoliczność, że Ukraiński Czerwony Krzyż jest między innymi odbiorcom towarów. Nie dokonał w tym zakresie analizy pod względem ewentualnego zastosowania art. 38w ust. 1 u.p.d.o.p. Na ten element Strona skarżąca zwróciła uwagę w piśmie z dnia 11 kwietnia 2023 r., argumentując, że spełniona jest przesłanka pozwalająca na zastosowanie art. 38w ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.p. w zakresie przekazywania towarów Regionalnej Organizacji Towarzystwa Czerwonego Krzyża Ukrainy w mieście W. oraz [...] Miejskiej Organizacji Ukraińskiego Stowarzyszenia Czerwonego Krzyża.
DKIS uznając stanowisko Strony w zakresie pytania nr 1 przyjął nadto, iż "Z wniosku nie wynika, że poniesienie wydatków na rzecz pracowników ukraińskiej spółki zależnej, z której część ma status uchodźcy miało taki właśnie charakter, tj. bez ich poniesienia źródło przychodów zostałoby narażone na zachwianie lub doszłoby do jego utraty." Z przedmiotowego zaś wniosku wynikało, iż "Spółka Ukraińska jest jednocześnie spółką zależną G. UA sp. z o.o., która z kolei jest spółką zależną Wnioskodawcy (G. UA sp. z o.o. jest uprawniona do otrzymywania dywidendy ze Spółki Ukraińskiej, natomiast Wnioskodawca jest uprawniony do otrzymywania dywidend od G. UA sp. z o.o.) oraz ich kontrahentem. Spółka Ukraińska stanowi dla Wnioskodawcy pośrednie i bezpośrednie źródło przychodów, zarówno w kontekście jako płatnik dywidend podmiotu bezpośrednio wypłacającemu dywidendy Wnioskodawcy oraz jako element majątku spółki kontrolowanej przez Wnioskodawcę), jak i rynkowym (jako kontrahent w kontaktach handlowych). Kondycja finansowa Spółki Ukraińskiej ma zatem wpływ na sytuację finansową Wnioskodawcy, albowiem stanowi element jego struktury pionowej i jest istotnym partnerem biznesowym Tym samym nie ulega wątpliwości, że działania mające na celu wsparcie Ukrainy, na terenie której działa Spółka Ukraińska, jak również bezpośrednia pomoc pracownikom Spółki Ukraińskiej zarówno na terytorium Ukrainy jak i w Polsce, w sposób pośredni przyczynia się do zachowania faktycznego bytu Spółki Ukraińskiej (co bez personelu byłoby niemożliwe) oraz dążenia do wznowienia jej normalnego trybu funkcjonowania, jest działaniem podjętym w celu zachowania i zabezpieczenia źródła przychodów Wnioskodawcy".
Z powyższego prostego porównania widać wyraźnie, że DKIS naruszył przepisy prawa procesowego, których naruszenie zostało podniesione w skardze tj. art. 14c § 1 i 2 O.p. W świetle tej normy prawnej interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie. W razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.
W niniejszej sprawie w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji z jednej strony trudno doszukać się uzasadnienia dlaczego wydatki poniesione na towary przekazane do Ukraińskiego Czerwonego Krzyża nie spełniają przesłanek określonych w art. 38w ust. 1 u.p.d.o.p., z drugiej strony Organ nie przedstawił uzasadnienia dlaczego poniesienie wydatków na rzecz pracowników ukraińskiej spółki zależnej, z której część ma status uchodźcy nie może być uznane za koszt poniesiony w celu niedopuszczenia do utraty źródła przychodów w przyszłości, pomimo zawartego we wniosku o wydanie interpretacji stanowiska Strony w tym zakresie.
Sąd w składzie niniejszym przyjmuje rownież jako pogląd własny stanowisko zawarte w wyroku NSA z dnia 26 września 2018 r., sygn. akt II FSK 2500/16 zgodnie z którym "kwalifikacja prawnopodatkowa opisanych we wniosku wydatków powinna być dokonana w sposób zindywidualizowany, odnoszący się do poszczególnych wydatków, względnie grup wydatków odznaczających się jednolitością co do charakteru. Można także dopuścić wspólną kwalifikacje różnych pod względem rodzaju i charakteru wydatków, ale tylko w odniesieniu do sytuacji, gdy te różne wydatki tworzą jednolitą całość, która jako taka może być rozpatrywana jako stanowiąca lub nie koszt uzyskania przychodów. W tym miejscu należy wyjaśnić, że organ interpretacyjny jest związany stanem faktycznym opisanym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej/zdarzenia przyszłego. Owo związanie w odniesieniu do kwalifikacji wydatku jako kosztu uzyskania przychodu powinno dotyczyć cech istotnych i charakterystycznych poszczególnych wydatków nie zaś ich luźno powiązanych zespołów tworzących całości nieznane ustawie podatkowej. Jak wyżej wskazano ustawa podatkowa nie pozwala na rozpoznanie CSR jako jednego wydatku, który może być uznany za koszt uzyskania przychodów lub nie."
W rozstrzyganej zaś sprawie DKIS wszystkie wydatki pomimo ich faktycznej różnorodności, bowiem były to wydatki na zakup towarów przekazanych na Ukrainę oraz na wynajem mieszkań udostępnionych pracownikom Spółki Ukraińskiej, traktuje całościowo i wskazuje, iż ze złożonego wniosku nie wynika, aby działania spółki na rzecz pracowników ukraińskiej spółki zależnej czy wydatków na zakup towarów miały na celu reklamę i promocję spółki. Takie ujęcie przedmiotowego stanowiska nie może być uznane za prawidłowe.
Organ ponownie rozpatrując niniejszą sprawę uwzględni ocenę wyrażoną przez Sąd w niniejszym orzeczeniu.
Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
O kosztach postępowania (697 zł) orzeczono w oparciu o art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a.
Orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę