III SA/Wa 2543/18

III SA/Wa 2543/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-05-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-10-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Anna Zaorska
Justyna Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Dębkowski
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
III FSK 969/23 - Postanowienie NSA z 2023-09-21
III FSK 1607/21 - Wyrok NSA z 2023-01-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 800
art. 116 1par 1  pkt 1  li. b , art. 116 par 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Justyna Mazur (sprawozdawca), Sędziowie asesor WSA Piotr Dębkowski, sędzia WSA Anna Zaorska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Monika Staniszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2019 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2014 r., podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r., podatku dochodowym od osób fizycznych za sierpień i wrzesień 2014 r. oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z [...] sierpnia 2018 r., po rozpatrzeniu odwołania P. S. (dalej: "skarżący", "strona", "podatnik") Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "DIAS" lub "organ odwoławczy") na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 220 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 800 ze zm.; dalej "Op") utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. (dalej: "organ I instancji" lub "NUS") z [...] marca 2018r. orzekającej o solidarnej z S. Sp. z o.o. (dalej także: "Spółka") odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako Prezesa Zarządu za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za III, IV kwartał 2014r. w łącznej wysokości 122.897,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej wysokości 32.975,00 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w łącznej wysokości 7.501,93 zł oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014r. w wysokości 281.701,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 66.312,00 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości 17.781,28 zł i podatku dochodowym od osób fizycznych za 08, 09/2014r. w łącznej wysokości 957,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej wysokości 262,00 zł i kosztami postępowania egzekucyjnego w wysokości 15,92 zł.
Decyzje zapadły w następujący stanie faktycznym i prawnym:
Powołaną na wstępie decyzją z [...] marca 2018r., w wyniku wszczętego 10 grudnia 2017r. postępowania podatkowego w niniejszej sprawie organ I instancji, na podstawie art. 207, art. 107 § 1, § 2 pkt 2 i pkt 4, art. 108 § 1 i § 2 pkt 2b i pkt 3 oraz § 3, art. 109 oraz art. 116 § 1, § 2 Op orzekł o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako Prezesa Zarządu wraz ze Spółką za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za: III kwartał 2014 r. w wysokości 116.371,00 zł oraz należne odsetki za zwłokę w wysokości 31.347,00 zł i koszty egzekucyjne w wysokości 7.104,69 zł,
IV kwartał 2014 r. w wysokości 6.526,00 zł oraz należne odsetki za zwłokę w wysokości 1.628,00 zł i koszty egzekucyjne w wysokości 397,24 zł, w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r. w wysokości 281.701,00 zł, należne odsetki za zwłokę
w wysokości 66.312,00 zł i koszty egzekucyjne w wysokości 17.781,28 zł, w podatku dochodowym od osób fizycznych: za sierpień 2014 r. w wysokości 397,00 zł, należne odsetki za zwłokę w wysokości 110,00 zł, koszty egzekucyjne w wysokości 15,92 zł,
za wrzesień 2014 r. w wysokości 560,00 zł, należne odsetki za zwłokę w wysokości 152,00 zł.
W odwołaniu od tej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania lub przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania skarżący postawił w szczególności zarzuty naruszenia przepisów: art. 108 § 2 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 208 § 1 Op, poprzez brak umorzenia postępowania podatkowego,
w sytuacji gdy w sprawie wystąpiły podstawy do umorzenia postępowania podatkowego, gdyż ostateczna wysokość zobowiązań Spółki za które skarżący został obciążony nie została poprawnie określona oraz art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1 Op poprzez niedostateczne zapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu. Wskazał także na konieczność wszczęcia z urzędu postępowania podatkowego przeciwko Spółce w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za sierpień
i wrzesień 2014 r., podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. oraz podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2014 r. w celu określenia właściwej wysokości zobowiązania podatkowego w tych podatkach. Autor odwołania wniósł także
o zawieszenie niniejszego postępowania do chwili zakończenia postępowania, o którym mowa wyżej po jego wszczęciu oraz zwrócenie się do kontrahentów Spółki wymienionych w zestawieniu rozrachunków, znajdujących się w aktach organu
I instancji z żądaniem udzielenia informacji, czy faktury wymienione w zestawieniu zostały zapłacone, wraz z przedłożeniem dowodu zapłaty.
Pismem z dnia 2 lipca 2018 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał wnioski, zarzuty i argumentację odwołania. Wniósł jednocześnie o przeprowadzenie dowodu
z korekt deklaracji: VAT za III kwartał 2014 r., oraz CIT-8 za 2014 r. złożonych w dniu 17 maja 2018 r. w organie I instancji, dokonanych przez Spółkę, które mają wpływ na wysokość zobowiązania skarżącego, odpowiadającego jako Prezes Zarządu tej Spółki. Wskazał, iż w wyniku tych korekt uległy zmianie kwoty zobowiązania podatkowego Spółki.
Dyrektor IAS, wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją
z [...] sierpnia 2018r., utrzymał w mocy ww. rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, wskazał na swoje obowiązki jako organu odwoławczego, zakreślił przedmiot sprawy oraz jej ramy prawne. Wskazał w szczególności na charakter postępowania prowadzonego w zakresie odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości podatkowe, unormowanego w Rozdziale 15 Działu III Op. Powołał następnie treść przepisów art. 107 § 1, § 2 pkt 2 i 4, art. 108 § 1 – 3, art. 21 § 1 pkt 1 oraz w dalszej kolejności art. 116 § 1 i § 2 Op. Wskazał, że nie wystąpiły przeszkody formalne do orzekania o odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu Spółki (art. 108 § 2 pkt 2 lit. b) Op – w odniesieniu do zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych i art. 108 § 2 pkt 3 w zw. z art. 108 § 3 Op w odniesieniu do zaległości
w podatku od towarów i usług i podatku dochodowym od osób prawnych. Decyzją
z dnia [...] czerwca 2017r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. określił wysokość należności z tytułu pobranego, a niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych (PlT-4R) m.in. za 08,09/2014r. oraz orzekł
o odpowiedzialności podatkowej płatnika. Decyzja została doręczona w dniu 5 lipca 2017r. (zgodnie z art. 150 § 2 Op). Mając na uwadze, iż postępowanie podatkowe w sprawie odpowiedzialności skarżącego wszczęte zostało w dniu 10 grudnia 2017r. (zgodnie z oświadczeniem strony) postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017r. organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie zachowany został wynikający z art. 108 § 2 pkt 2 lit. b) Ordynacji podatkowej, wymóg uprzedniego doręczenia decyzji
o odpowiedzialności płatnika. Odnośnie natomiast zaległości podatkowych Spółki
w podatku od towarów i usług za III i IV kw. 2014r. oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014r. Dyrektor IAS wskazał, że powstały one w wyniku nieuiszczenia (w całości) podatku wynikającego z deklaracji VAT-7 i korekty zeznania CIT-8 składanych przez Spółkę w [...] Urzędzie Skarbowym W.. W związku z powstałymi zaległościami Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. wystawił tytuły wykonawcze: [...] z dnia 29 grudnia 2014r., obejmujący zaległość w podatku VAT za Ill kw. 2014r., doręczony Spółce w dniu 30 stycznia 2015r., [...] z dnia 25 marca 2015r., obejmujący zaległość w podatku VAT za IV kw. 2014r., doręczony Spółce w dniu 13 kwietnia 2015r., [...] z dnia 13 października 2015r., obejmujący zaległość w podatku ClT za 2014r., doręczony Spółce w dniu 9 listopada 2015r. (w trybie art. 44 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego). Zatem egzekucja administracyjna prowadzona wobec majątku Spółki została wszczęta poprzez doręczenie Spółce odpisów ww. tytułów wykonawczych. Wobec tego, że postępowanie podatkowe
w przedmiocie odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku od towarów i usług i podatku dochodowego od osób prawnych zostało wszczęte przez organ I instancji w dniu 10 grudnia 2017r., w rozpatrywanej sprawie
w stosunku do zaległości w podatku od towarów i usług i podatku dochodowym od osób prawnych warunek dopuszczalności wszczęcia postępowania w stosunku do osoby trzeciej, o którym mowa w art. 108 § 2 pkt 3 w związku z art. 108 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa został spełniony. Następnie stwierdził, że w sprawie wykazane zostało spełnienie przesłanek potwierdzających zasadność obciążenia skarżącego wraz ze Spółką solidarną odpowiedzialnością za jej zobowiązania (zaległości) podatkowe oraz inne należności, o których mowa w sentencji zaskarżonej decyzji (bezskuteczność egzekucji w stosunku do Spółki oraz pełnienie przez skarżącego funkcji prezesa zarządu tej Spółki w czasie upływu terminu płatności zobowiązań podatkowych objętych decyzją organu I instancji). Wskazał, iż w myśl art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004r. nr 54 poz. 535 ze zm., dalej: "ustawa o VAT") podatnicy tego podatku są zobowiązani, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczania i wpłacania podatku za okresy kwartalne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po kwartale, w którym powstał obowiązek podatkowy na rachunek właściwego urzędu skarbowego. Stosownie do ww. przepisu terminy płatności podatku od towarów i usług za: lll i IV kwartał 2014 r. przypadały odpowiednio w dniach: 27 października 2014r. i 26 stycznia 2015r. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2011r., nr 74, poz. 397; dalej: "updop") podatnicy, z wyjątkiem zwolnionych od podatku na podstawie art. 6 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 4a lit. a) i przepisów ustawy wymienionej w art. 40 ust. 2 pkt 8, są obowiązani, z zastrzeżeniem ust. 2a, składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru o wysokości dochodu (straty) osiągniętego w roku podatkowym - do końca trzeciego miesiąca roku następnego i w tym terminie wpłacić podatek należny albo różnicę między podatkiem należnym od dochodu wykazanego w zeznaniu a sumą należnych zaliczek za okres od początku roku. Zatem termin płatności podatku dochodowego od osób prawnych za 2014r. upływał z dniem 31 marca 2015r. Wskazał, iż zgodnie z art. 38 ust. 1 ustawy
o podatku dochodowym od osób fizycznych płatnicy przekazują, z zastrzeżeniem ust.
2 i 2a, kwoty pobranych zaliczek na podatek w terminie do dnia 20-go miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki, na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby, przesyłając
w terminie do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym roczną deklarację. według ustalonego wzoru. Podniósł, iż stosownie do ww. przepisu terminy płatności zaliczek na podatek dochodowy od wypłaconych wynagrodzeń za: sierpień
i wrzesień 2014r. przypadały odpowiednio w dniach: 22 września 2014r. i 20 października 2014r. Zauważył, że okoliczność pełnienia przez skarżącego obowiązków Prezesa Zarządu Spółki w okresie powstania zaległości podatkowych Spółki w podatku od towarów i usług za III i IV kw. 2014r., podatku dochodowym od osób prawnych za 2014r. oraz podatku dochodowym od osób fizycznych za 08,09/2014r. potwierdza znajdujący się w aktach sprawy odpis z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (nr KRS [...]), z którego wynika, że skarżący pełnił funkcję Prezesa Zarządu Spółki od 23 lipca 2014r. Brak było natomiast informacji o jego wykreśleniu
z tego rejestru. W dniu 16 marca 2018r. Spółka S. została wykreślona z KRS. DIAS powołał się nadto na treść uchwały nr 2 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Spółki z 28 października 2013r. powołującej skarżącego na funkcję Prezesa jej Zarządu oraz korektę zeznania CIT-8 za 2014r. podpisaną przez skarżącego. Spełniona została zatem przesłanka odpowiedzialności skarżącego jako osoby trzeciej wymieniona w treści art. 116 § 1 w zw. z § 2 Op. Dyrektor IAS powołał się także na bezskuteczność egzekucji prowadzonej wobec majątku Spółki, w tym wskazał na szereg podjętych przez organ egzekucyjny czynności oraz podjęte bezskuteczne próby poszukiwania majątku Spółki, jak i ustalenia jej składników majątkowych,
z których egzekucja byłaby możliwa. Ostatecznie organ ten, postanowieniem
z [...] października 2016 r. umorzył postępowanie egzekucyjne z powodu bezskuteczności egzekucji (art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.; dalej: "upea"). Tym samym, zdaniem Dyrektora IAS w sprawie spełniona została druga z pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu, wymienionych w art. 116 Op. W sprawie nie wystąpiły natomiast przesłanki egzoneracyjne pozwalające na wyłączenie odpowiedzialności skarżącego za zaległości Spółki. W szczególności zauważył, że z akt sprawy wynika, że 23 września 2013r. Spółka złożyła wniosek
o ogłoszenie upadłości obejmującej likwidację majątku, który postanowieniem
z [...] października 2013r., sygn. akt [...] właściwego Sądu Rejonowego dla spraw upadłościowych i naprawczych został oddalony z uwagi na brak środków na pokrycie bieżących kosztów postępowania. Jak wynikało zaś z treści tego rozstrzygnięcia, z uwagi na fakt istnienia co najmniej dwóch wierzycieli, sąd ten przyjął, że przesłanka z art. 11 ust. 1 puin została wypełniona. Nie miał przy tym wątpliwości, że Spółka nie regulowała swoich wymagalnych zobowiązań, tym samym była niewypłacalna. Wskazał, że posiadała zobowiązania wobec jedenastu wierzycieli. Najstarsze nieuregulowane zobowiązania pochodziły z 2012r. Według bilansu zobowiązania Spółki wynosiły 506.576,10 zł. Przeciwko Spółce prowadzone są dwa sądowe postępowania oraz postępowanie egzekucyjne.
Zdaniem organu odwoławczego, w świetle tych okoliczności uznać należało, że ww. wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki nie został złożony we właściwym czasie (por. wyroki WSA w Warszawie z 22 maja 2007r., sygn. akt III SA/Wa 96/07 oraz NSA
z 5 maja 2005r., sygn. akt FSK 1663/04). Dodał, że stan niewypłacalności Spółki
w zakresie zaległości, o których mowa w decyzji organu I instancji istniał i utrzymywał się w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji Prezesa jednoosobowego Zarządu Spółki. Wskazał nadto, na przeprowadzoną przez organ I instancji analizę kondycji finansowej Spółki wskazując, że Spółka w złożonym sprawozdaniu finansowym wykazała za 2013r. stratę w wysokości 592.167,24 zł. W bilansie za 2014r. Spółka wykazała rzeczowe aktywa trwałe o wartości 22.616,67 zł i środki pieniężne w kasie
w wysokości 1.627,75 zł. Dokonując analizy tej sytuacji zdaniem organu odwoławczego, wykazane w sprawie zostało, że Spółka nie posiadała majątku wystarczającego do pokrycia wymagalnych zobowiązań. Potwierdzają to także akta postępowania egzekucyjnego prowadzonego do Spółki, m.in. informacja uzyskana z Ministerstwa Sprawiedliwości Departamentu Informatyzacji i Rejestrów Sądowych Centralnej Informacji o Zastawach Rejestrowych Krajowego Rejestru Sądowego oraz Ksiąg Wieczystych o braku składników majątkowych Spółki w postaci nieruchomości. Powołując się następnie na treść art. 21 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze DIAS uznał, że to na skarżącym jako osobie reprezentującej Spółkę od 28 października 2013r. spoczywał obowiązek wynikający z treści ww. przepisu, tj. złożenia stosownego wniosku o upadłość Spółki. Skoro bowiem istniejąca w czasie pełnienia przez niego obowiązków w zarządzie sytuacja wskazywała na wystąpienie przesłanek upadłości, obowiązkiem członka zarządu spółki, wynikającym z art. 21 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze było właśnie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki. Zdaniem DIAS zaistnienie przesłanek do ogłoszenia upadłości w czasie, gdy członek nie miał jeszcze wpływu na tego rodzaju kroki bądź nieskuteczne złożenie wniosku przez poprzedni zarząd nie oznacza bowiem, że takich kroków nie może podjąć później, tj. po objęciu swojej funkcji. Wniosek o ogłoszenie upadłości przez wstępującego członka zarządu może być zdaniem organu odwoławczego zgłoszony również powtórnie po niedawnym oddaleniu wniosku o upadłość. Poza sporem pozostaje bowiem okoliczność, że Spółka nie zapłaciła zobowiązań podatkowych dotyczących okresu, którego dotyczy odpowiedzialność podatkowa skarżącego. Zdaniem DIAS była to zatem sytuacja kwalifikująca do uznania Spółki za dłużnika niewypłacalnego. Fakt bezskuteczności egzekucji z majątku Spółki co do tych zaległości podatkowych wynikał m.in. z akt postępowania egzekucyjnego. Nie budzi natomiast wątpliwości, że pomimo zaprzestania płacenia długów wniosek taki nie został przez skarżącego zgłoszony. Tymczasem wykazanie istnienia okoliczności zwalniających od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spoczywało na skarżącym. Winien on wykazać, że niezgłoszenie wniosku o upadłość nastąpiło bez jego winy (art. 116 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Ordynacja podatkowa). Zgodnie także z treścią art. 20 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, każdy członek zarządu ma samodzielnie prawo wniesienia wniosku w powyższym zakresie. Tym samym skarżący godząc się na powołanie w skład zarządu godził się jednocześnie na wszelkie związane z tym prawa i obowiązki, również na przyjęcie obowiązku prowadzenia spraw Spółki
i związaną z tym odpowiedzialność wobec zarządzanego podmiotu, wspólników, podmiotów trzecich, jak również Skarbu Państwa. Członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe tylko wówczas, gdy wykaże, że nie ponosi winy nieumyślnej, a więc nie przewidywał i nie mógł w żaden sposób przewidzieć, że zaistniała w danym momencie sytuacja finansowa wymagająca złożenia wniosku
o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcie postępowania układowego w celu zapewnienia ochrony interesów wierzycieli. Zdaniem Dyrektora IAS taka przesłanka wyłączająca odpowiedzialność w niniejszym przypadku nie wystąpiła. Skarżący nie zgłosił wniosku
o ogłoszenie upadłości Spółki pomimo istnienia ku temu podstaw od chwili powołania do zarządu spółki. W sprawie nie wystąpiła zatem przesłanka egzoneracyjna, o jakiej mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) Op.
Podkreślił przy tym, że powinnością osoby podejmującej się pełnienia funkcji członka zarządu jest w pierwszej kolejności zapoznanie się z sytuacją finansową spółki. Fakt, że stan niewypłacalności powstał w latach poprzednich nie zwalnia z obowiązku monitorowania sytuacji finansowej spółki w chwili objęcia stanowiska członka zarządu. Gdyby skarżący dopełnił tego obowiązku zauważyłby, że sytuacja finansowa Spółki była na tyle niekorzystna, że podstawy do zgłoszenia wniosku o upadłość istniały już
w momencie, kiedy przyjął on funkcję członka zarządu (art. 11 ust. 2 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze; por. wyrok NSA z 23 października 2012r., sygn. akt I FSK 1854/11 oraz z 11 października 2011r., sygn. akt 11 FSK 656/10. CBOSA). Zdaniem organu odwoławczego skarżący godząc się na wejście do zarządu spółki przyjął na siebie wynikające z ww. przepisów prawa ryzyko odpowiedzialności za jego wyniki, także finansowe. W rozpatrywanym przypadku brak takiej staranności doprowadził do sytuacji, w której spółka generowała kolejne długi, czego dowodem są powstałe
w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu zaległości podatkowe. Natomiast okoliczność, że po wejściu 28 października 2013r. skarżącego do zarządu Spółki doszło do niewywiązania się przez Spółkę z zapłaty kolejnych licznych zobowiązań podatkowych pogłębiła niewypłacalność spółki i z uwagi na niezgłoszenie przez skarżącego wniosku o ogłoszenie jej upadłości pogorszyła sytuację jej wierzycieli.
Dyrektor IAS wywiódł także, że skarżący nie wskazał mienia Spółki, z którego możliwe byłoby wyegzekwowanie zaległości podatkowych w znacznej części. Uznał zatem, iż nie doszło także do wykazania przesłanki egzoneracyjnej, o której mowa
w art. 116 § 1 pkt 2 Op.
Dyrektor IAS stwierdził zatem, że zarzuty postawione w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie (zob. s. 16 – 18 zaskarżonej decyzji). Podniósł, iż Naczelnik US prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy. Powtórzył, że w sprawie spełnione zostały warunki dopuszczalności wszczęcia postępowania w stosunku do osoby trzeciej,
o którym mowa w art. 108 § 2 Op. W stosunku do zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych zastosowanie miał art. 108 § 2 pkt 2 lit. b), natomiast do zaległości w podatku od towarów i usług i w podatku dochodowym od osób prawnych art. 108 § 2 pkt 3 w związku z art. 108 § 3 Op. Zatem w niniejszej sprawie nie miał zastosowania przepis art. 108 § 2 pkt 2 lit. a), którego naruszenie zarzucał skarżący w odwołaniu. Organ odwoławczy nie zgodził się nadto z zarzutem naruszenia art. 208 § 1 Op, gdyż
w sprawie nie wystąpiły przesłanki do umorzenia postępowania podatkowego. Wyjaśnił również, że w realiach niniejszej sprawy zobowiązania Spółki wynikały ze złożonych przez nią deklaracji VAT-7, korekty zeznania ClT-8 i decyzji Naczelnika US
z [...] czerwca 2017r. orzekającej o odpowiedzialności płatnika. Podniósł, iż w ramach niniejszego postępowania organ podatkowy nie prowadzi postępowania w zakresie określenia wysokości zobowiązań Spółki. DIAS nie znalazł nadto podstaw do zwrócenia organowi I instancji uwagi na konieczność wszczęcia z urzędu postępowania podatkowego przeciwko Spółce, jak i wystąpienia do kontrahentów Spółki na okoliczność wyjaśnienia czy faktury wymienione w zestawieniu zostały zapłacone wraz z przedłożeniem dowodu zapłaty, gdyż uznał, że okoliczność ta pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego. Podkreślił nadto, że to na członku zarządu spoczywa odpowiedzialność za prawidłowe rozliczanie Spółki z organem podatkowym. Zatem nie można uwzględnić wyjaśnień zawartych w odwołaniu o rozliczeniach dokonywanych przez księgowość, które skarżący zweryfikował w ograniczonym zakresie.
Odnosząc się natomiast do wniosku o przeprowadzenie dowodów ze złożonych w dniu 17 maja 2018r. przez Spółkę korekt deklaracji organ odwoławczy stwierdził, że są bezskuteczne, gdyż Spółka utraciła byt prawny na skutek jej wykreślenia z rejestru przedsiębiorców z dniem 16 marca 2018r. Dodał, że organ I instancji 3 sierpnia 2018r. wydał zawiadomienie o bezskuteczności złożonej 17 maja 2018r. korekty deklaracji VAT-7K za III kw. 2014r. Natomiast złożona 16 lutego 2018r. przez Spółkę korekta zeznania CIT – 8 za 2014r. została uwzględniona w ramach prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania. Za niezasadny uznał zarzut naruszenia art. 123 § 1 w zw. z art. 200 Op. Podniósł, iż organ I instancji postanowieniem z dnia [...] grudnia 2017r., doręczonym w dniu 21 grudnia 2017r., działając w trybie art. 200 § 1 Op wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, zapewniając stronie możliwość czynnego udziału w postępowaniu.
W dniu 23 grudnia 2017r. pełnomocnik skarżącego przesłał drogą elektroniczną pełnomocnictwo szczególne do reprezentowania skarżącego oraz wniosek
o przedłużenie terminu załatwienia sprawy. Przechylając się do powyższej prośby organ I instancji postanowieniem z dnia [...] lutego 2018r. (doręczonym w dniu 22 lutego 2018r.) w trybie art. 140 ustawy Op wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do dnia 9 marca 2018r. W dniu 16 lutego 2018r. Spółka złożyła korektę zeznania o wysokości osiągniętego dochodu CIT-8 za 2014r., którą organ podatkowy pierwszej instancji uwzględnił w wydanym orzeczeniu. Organ odwoławczy nie zgodził się zatem
z twierdzeniem pełnomocnika, że w tej sytuacji na organie ciążył obowiązek ponownego wydania postanowienia o wyznaczeniu 7 dniowego terminu na zapoznanie się
z zebranym materiałem dowodowym. Po wydaniu postanowienia z dnia [...] grudnia 2017r. organ podatkowy nie gromadził już nowego materiału dowodowego. Strona została poinformowana o nowym terminie załatwienia sprawy do 9 marca 2018r., zatem wydanie decyzji w tej dacie nie było dla niej zaskoczeniem, do tego też dnia miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia w sprawie, jednak nie skorzystała z tej możliwości. Dopiero w dniu 14 marca 2018r., tj. po dacie wydania zaskarżonej decyzji, pełnomocnik przesłał drogą elektroniczną pismo w sprawie.
Z uwagi na powyższe nie zostało ono uwzględnione przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. przy wydawaniu zaskarżonej decyzji. Niemniej jednak przedstawione w piśmie wyjaśnienia i złożone wnioski zostały ponowione w odwołaniu z dnia 30 marca 2018r. i odniesiono się do nich w niniejszej decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, występując o uchylenie decyzji organów podatkowych obu instancji oraz zwrot kosztów postępowania, pełnomocnik skarżącego postawił zarzuty naruszenia przepisów:
1) art. 116 § 1 i § 2 Op poprzez:
a) nieuwzględnienie okoliczności, że zobowiązanie Spółki jest mniejsze niż przyjął to organ podatkowy;
b) pominięcie okoliczności, że skarżący nie miał obowiązku złożenia wniosku o upadłość w sytuacji, w której tydzień wcześniej sąd upadłościowy wniosek ten oddalił;
c) błędną wykładnię, że zobowiązanie podatkowe Spółki nie może zostać skorygowane tylko na potrzeby ustalania odpowiedzialności osoby trzeciej już po wykreśleniu spółki z rejestru przedsiębiorców;
2) art. 108 § 2 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 208 § 1 Op poprzez brak umorzenia postępowania podatkowego pomimo tego, że ostateczna wysokość zobowiązania podatkowego Spółki w zakresie podatków VAT i CIT nie została poprawnie i ostatecznie określona.
Uzasadniając skargę pełnomocnik skarżącego podkreślił w pierwszej kolejności, że skarżący nie kwestionuje odpowiedzialności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, natomiast spór dotyczy odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki
z tytułu podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2014 r. oraz podatku dochodowego od osób prawnych (CIT-8) za 2014. W przypadku tych dwóch podatków bowiem, zobowiązanie podatkowe Spółki wynikało z deklaracji i ich korekt. Spór
w niniejszej sprawie sprowadza się zaś do tego, że organ odwoławczy nie uwzględnił korekt złożonych 17 maja 2018 r. z powodu ich złożenia po wykreśleniu spółki z KRS. Tymczasem pełnomocnik skarżącego zauważył, że korekty te zostały sporządzone
8 marca 2018 r., a więc jeszcze przed wykreśleniem Spółki z KRS. Zdaniem pełnomocnika zatem fizyczne złożenie tych korekt w maju 2018 r. nie zmienia faktu, że ich sporządzenie miało miejsce jeszcze w czasie, w którym Spółka istniała. Nie wystąpiły zatem podstawy do ich nieuwzględnienia w niniejszej sprawie, co powoduje, że aktualnie wysokość zobowiązania Spółki z tytułu podatku VAT za III kwartał stanowi kwotę ponad 54 tys. zł, zaś z tytułu podatku CIT ponad 27 tys. zł. Odnosząc się natomiast do niezłożenia przez skarżącego wniosku o upadłość, pełnomocnik skarżącego podkreślił, że skarżący Prezesem Zarządu Spółki został 28 października 2013 r., natomiast 7 dni wcześniej sąd upadłościowy oddalił wniosek o upadłość
z uwagi na brak środków na koszty postępowania. Nieprawdą jest więc, że poprzedni zarząd złożył ten wniosek bezskutecznie i skarżący miał obowiązek złożyć ten wniosek ponownie. Zdaniem pełnomocnika obowiązek taki po jego stronie nie istniał, gdyż z całą pewnością doszłoby do wydania identycznego rozstrzygnięcia przez sąd upadłościowy. Tym samym uznał, że wymaganie, aby wniosek o upadłość był złożony przez tego członka zarządu, wobec którego orzeka się o odpowiedzialności osoby trzeciej, jest przejawem zbytniego formalizmu, szczególnie przy przyjmowaniu przez organ, że dany członek zarządu odpowiada również za błędy czy zaniechania poprzedniego zarządu. Jeśli dany członek zarządu ponosi odpowiedzialność jako osoba trzecia, niezależnie od tego, z czyjej winy zaległość podatkowa powstała, to również ten członek zarządu musi korzystać z dobrodziejstwa złożenia przez poprzedni zarząd poprawnego wniosku
o upadłość. Zauważył, że oddalenie w realiach niniejszej sprawy wniosku o upadłość nie nastąpiło z powodów formalnych. Wniosek o upadłość został zatem złożony
w terminie i wymaganie złożenia go przez kolejny zarząd nie było konieczne.
Odpowiadając na skargę, Dyrektor IAS podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpił o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "ppsa"), stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), sprawowana jest w oparciu
o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) – c) ppsa). Przy czym, zgodnie z art. 134
§ 1 ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.
Badając sprawę w tak zakreślonych granicach kompetencji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz postępowania poprzedzającego jej wydanie, Sąd nie stwierdził bowiem naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, ani wystąpienia innych przesłanek przewidzianych w przepisach art. 145 § 1 i 2 ppsa. Zarzuty skargi uznał za chybione, a działając z urzędu, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd nie stwierdził także wystąpienia przesłanek powodujących konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Wskazać także należy, że decyzja ta została uzasadniona w sposób odpowiadający wymogom z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.
Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy zaistniały przesłanki do przypisania skarżącemu odpowiedzialności z art. 116 Ordynacji podatkowej w odniesieniu do zobowiązań podatkowych Spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za sierpień i wrzesień 2014 r., w podatku od towarów i usług za III
i IV kwartał 2014 r. oraz podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r. Zdaniem strony skarżącej organy podatkowe przyjęły wadliwą wysokość zobowiązań w podatku od towarów i usług za III kwartał 2014 r. i w podatku od osób prawnych za 2014 r., które aktualnie wynoszą, odpowiednio ponad 54 tys. zł i ponad 27 tys. zł. Wadliwie przyjęta wysokość tych zobowiązań wynikła zaś z nieuwzględnienia korekt dotyczących tych zobowiązań, które zostały złożone w dniu 17 maja 2018 r, po wykreśleniu Spółki z KRS. Ponadto w ocenie skarżącego nie był on zobligowany do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, albowiem wniosek taki został złożony w terminie przez poprzedni Zarząd i został oddalony z uwagi na brak środków na koszty postępowania, a nie ze względów formalnych, nie był zatem bezskuteczny.
Organ odwoławczy uznał, iż złożone w dniu 17 maja 2018 r. korekty deklaracji podatku od towarów i usług za III kwartał 2014 r. i podatku dochodowego od osób prawnych za 2014 r. były bezskuteczne z uwagi na utratę bytu prawnego Spółki na skutek wykreślenia tego podmiotu z rejestru przedsiębiorców w dniu16 marca 2018 r. Wskazał, iż wniosek o ogłoszenie upadłości złożony przez Spółkę w dniu 23 września 2013 r. nie został złożony we właściwym czasie. Uznał także, iż z uwagi na to, że istniejąca w czasie pełnienia przez skarżącego obowiązków w Zarządzie Spółki sytuacja wskazywała na wystąpienie przesłanek upadłości, obowiązkiem skarżącego było złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Brak takiego działania oraz brak wskazania mienia Spółki, z którego możliwe byłoby wyegzekwowanie zaległości podatkowych w znacznej części, w ocenie organu odwoławczego sprawia, że wobec skarżącego nie wystąpiła żadna z przesłanek uwalniających od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki.
Zakreślając ramy prawne niniejszej sprawy wskazać należy, że granice odpowiedzialności osób trzecich za zaległości podatkowe podatnika określają przepisy Rozdziału 15 Działu III Ordynacji podatkowej. W analizowanej sprawie przepisy tej ustawy znajdują zastosowanie w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. Zgodnie z art. 107 § 1 Ordynacji podatkowej, w przypadkach i w zakresie przewidzianym w tym rozdziale za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Zakresem tej odpowiedzialności objęte zostały również odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, a także koszty postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy odnoszące się do odpowiedzialności osób trzecich stanowią inaczej (art. 107 § 2 pkt 2 i 4 powołanej ustawy).
Zaległości podatkowe Spółki w podatku od osób fizycznych za sierpień i wrzesień 2014 r., co do których organy podatkowe orzekały o solidarnej odpowiedzialność skarżącego wynikają z decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] czerwca 2017 r., orzekającej o odpowiedzialności podatkowej płatnika z tytułu pobranego, a nie wpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. za ww. okresy, która to decyzja została doręczona Spółce w trybie art. 150 Op z dniem 5 lipca 2017 r. Zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów
i usług za III i IV kwartał 2014 r. oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r., co do których organy orzekły o solidarnej odpowiedzialności skarżącego wynikają zaś z deklaracji VAT – 7K i korekty zeznania CIT-8 złożonych przez Spółkę, przy czym organy podatkowe uwzględniły jedynie korektę CIT-8 złożoną 16 lutego 2018r.
Tym samym w odniesieniu do zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, o których mowa w zaskarżonej decyzji zastosowane miał art. 108 § 2 pkt
2 lit. b) Op, który z uwagi na wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie w dniu
10 grudnia 2017 r., co jest między stronami bezsporne, nie został naruszony. Zgodnie bowiem z treścią tego przepisu postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem doręczenia decyzji
o odpowiedzialności podatkowej płatnika lub inkasenta.
W odniesieniu zaś do zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług oraz w podatku dochodowym od osób prawnych, o których mowa w zaskarżonej decyzji zastosowanie miał art. 108 § 2 pkt 3 i § 3 Op. Zgodnie z brzmieniem art. 108 § 2 pkt 3 Op postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego - w przypadku
o którym mowa w § 3. W myśl art. 108 § 3 Op, w razie wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie deklaracji, na zasadach przewidzianych w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przed orzeczeniem o odpowiedzialności osoby trzeciej nie wymaga się uprzedniego wydania decyzji, o której mowa w § 2 pkt 2.
Zgodnie z art. 26 § 5 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm., dalej: "upea") wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, mającej oparcie
w aktach egzekucyjnych dołączonych do akt sprawy, tytuły wykonawcze obejmujące zobowiązania Spółki w podatku VAT za III i IV kwartał 2014 r. oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r. zostały Spółce doręczone odpowiednio
w dniach 30 stycznia 2015 r., 13 kwietnia 2015 r. i 9 listopada 2015 r. Tym samym nie doszło do naruszenia art. 108 § 2 pkt 3 w. zw. z § 3 Op.
Wbrew twierdzeniom skargi w sprawie nie został naruszony art. 108 § 2 pkt 2 lit. a) Op, przepis ten bowiem nie miał zastosowania. Nie doszło także do naruszenia art. 208 § 1 Op. Jak wynika z treści skargi zarzut ten jest formułowany w powiązaniu
z argumentacją o wadliwym określeniu ostatecznej kwoty zobowiązań w podatku od towarów i usług za III kwartał 2014 r. i w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r. spowodowanym nie uwzględnieniem złożonych w dniu 17 maja 2018 r. korekt.
Odnosząc się do tego zarzutu i towarzyszącej mu argumentacji wskazać należy, iż zobowiązanie z tytułu podatku od towarów i usług, jak i zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych powstają z chwilą zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania, tj. z mocy prawa - art. 21 § 1 pkt 1 Op. Zgodnie zaś z art. 21 § 2 Op, jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje
w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem § 3. Podatek od towarów i usług należy niewątpliwie do kategorii podatków powstających w sposób określony w powołanym art. 21 § 1 pkt 1 Op i z uwagi na wynikający z art. 99 ust. 2 i 3 w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz.1054 j.t. ze zm.) obowiązek składania deklaracji i zapłaty podatku bez wezwania organu podatkowego. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397 ze zm.) podatnicy,
z wyjątkiem zwolnionych od podatku na podstawie art. 6 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 4a lit. a i przepisów ustawy wymienionej w art. 40 ust. 2 pkt 8, są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości dochodu (straty) osiągniętego w roku podatkowym - do końca trzeciego miesiąca roku następnego
i w tym terminie wpłacić podatek należny albo różnicę między podatkiem należnym od dochodu wykazanego w zeznaniu a sumą należnych zaliczek za okres od początku roku.
Podatek wykazany czy to w deklaracji, czy w jego korekcie jest podatkiem do zapłaty (§ 2 art. 21 Op), jeżeli organ podatkowy nie wyda rozstrzygnięcia w trybie art. 21 § 3 Op.
W świetle natomiast treści art. 81 § 1 Op, jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, podatnicy, płatnicy i inkasenci mogą skorygować uprzednio złożoną deklarację. Skorygowanie deklaracji następuje przez złożenie korygującej deklaracji (§ 2). Nie budzi zatem wątpliwości, że złożenie przez podatnika skutecznej korekty deklaracji zastępuje poprzednio złożoną deklarację. Deklaracja (a także jej korekta) jest bowiem przejawem samoobliczenia dokonanego przez podatnika, który ma prawo do skorygowania uprzednio złożonej deklaracji - jeśli odrębne przepisy nie stanowią inaczej. Takie skorygowanie następuje poprzez złożenie korekty deklaracji i wówczas dane objęte korektą zastępują dane ujęte w deklaracji pierwotnej. Są one wiążące do chwili ich ewentualnego zakwestionowania przez organ lub ponownej korekty dokonanej przez samego podatnika. W razie złożenia korekty deklaracji podatkowej, zastępuje ona poprzednio złożoną deklarację i wywołuje skutki podatkowe takie, jakie wywoływała wcześniejsza deklaracja. Nie ma przy tym prawnego znaczenia przyczyna jej złożenia, bowiem skuteczne złożenie korekty powoduje, że deklaracja pierwotna traci swój byt (por. wyroki z 25 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Wr 1382/11 oraz z 28 czerwca 2006r., sygn. akt I SA/Wr 1472/05).
Analizując treść art. 81 § 1 Op zauważyć należy, iż możliwość skorygowania uprzednio złożonej deklaracji mają podatnicy, płatnicy i inkasenci. Dla skuteczności korekty deklaracji nie jest zatem obojętne kto korektę deklaracji składa. W tych okolicznościach w ocenie Sądu zasadne jest stanowisko organu odwoławczego
o bezskuteczności korekt złożonych w dniu 17 maja 2018 r. z uwagi na wykreślenie
z dniem 16 marca 2018 r. Spółki z Krajowego Rejestru Sądowego. Jak wynika z art. 163 pkt 5, art. 272, art. 289 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1577 ze zm.) byt prawny spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zależny jest od wpisania tego podmiotu do rejestru przedsiębiorców. Tym samym wykreślenie Spółki z KRS stanowi o utracie bytu prawnego tego podmiotu, a także jego statusie podatnika. Aktualność wykreślenia Spółki z KRS nie została przez skarżącego podważona. Brak jest zatem podstaw do uznania, iż korekty złożone w dniu 17 maja 2018 r., to jest po dacie wykreślenia Spółki
z KRS zostały złożone przez podatnika. Wobec treści art. 81 § 2 Op sporządzenie korekt przez datą wykreślenia pozostaje bez wpływu na ich skuteczność, albowiem skutek w postaci skorygowania deklaracji następuje poprzez złożenie deklaracji korygującej. Tym, samym brak jest podstaw do uznania zasadności twierdzeń skarżącego, iż organy podatkowe winny uwzględnić złożone korekty lub też wydać decyzję określającą prawidłową wysokość zobowiązań, w sytuacji gdy
w okolicznościach niniejszej sprawy odnosiłoby się to do podmiotu nieistniejącego. Jednocześnie wskazać należy, iż bezskuteczność korekt deklaracji złożonych w dniu
17 maja 2018 r. sprawia, że aktualna pozostaje wysokość zobowiązań w podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2014 r. oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2014 r., wynikająca ze złożonych uprzednio deklaracji oraz korekty zeznania CIT- 8 z dnia 16 lutego 2018 r. Z treści art. 116 § 1 Op wynika bowiem, iż solidarna ze spółką odpowiedzialność członków zarządu dotyczy zaległości podatkowych spółki. W okolicznościach niniejszej sprawy organy podatkowe orzekły
o solidarnej odpowiedzialności skarżącego zaległości podatkowe Spółki w odniesieniu do podatku od towarów i usług i podatku dochodowego od osób prawnych (wraz
z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi), których wysokość została zadeklarowana
i skutecznie skorygowana przez Spółkę (korekta CIT - 8 złożona w dniu 16 lutego 2018 r.). Tym samym w takiej wysokości zobowiązanie podatkowe obciąża Spółkę i w oparciu o treść art. 116 § 1, § 2 i § 4 Op skarżący za tą zaległość odpowiada solidarnie ze Spółką i nie jest możliwe podnoszenie w niniejszym postępowaniu zarzutów zmierzających w istocie do podważenia prawidłowości zobowiązań skutecznie zadeklarowanych przez Spółkę zobowiązań. Art. 116 Op obliguje bowiem organy podatkowe do wykazania istnienia przesłanek pozytywnych odpowiedzialności członka zarządu i braku wystąpienia przesłanek uwalniających od tej odpowiedzialności.
Z przepisu tego nie wynika, aby organy podatkowe w postępowaniu prowadzonym
w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu ze Spółką za jej zaległości był uprawniony do badania prawidłowości określenia zobowiązania podatkowego przez Spółkę. Sąd podziela poglądy prawne prezentowane
w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia
16 listopada 2018 r. w sprawie sygn. akt I SA/Po 695/18 (LEX nr 2595589), z których wynika, iż w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej,
w tym członka zarządu spółki kapitałowej, nie jest możliwe podnoszenie zarzutów dotyczących wysokości zobowiązań podatkowych wynikających z decyzji ostatecznych, a także uchybień procesowych, jakie zdaniem strony w tych postępowaniach wystąpiły, a osoba trzecia nie może skutecznie podważać ustaleń dokonanych w postępowaniu podatkowym prowadzonym w stosunku do podmiotu, za którego długi podatkowe odpowiada. Powyższe wywody zdaniem Sądu należy odnieść także do prawidłowości składanych przez podatnika deklaracji.
Z uwagi na powyższe, zdaniem Sądu nie zaistniały przeszkody do wszczęcia wobec skarżącego postępowania w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności ze Spółkę za jej zaległości podatkowe, kwoty tych zaległości zostały przyjęte w prawidłowej wysokości, a zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza postanowień art. 116 § 1 i 2 Op.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że
w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające przypisanie stronie odpowiedzialności określonej w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy, bądź nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Przy tym odpowiedzialność członków zarządu, określona w § 1, obejmuje między innymi, zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu (§ 2). Powyższe przepisy mają również zastosowanie do byłego członka zarządu, co zostało uregulowane w § 4 art. 116 Ordynacji podatkowej.
Z treści powołanego przepisu wynika, że przesłanki związane
z odpowiedzialnością osób trzecich można podzielić na dwie grupy:
a) przesłanki pozytywne orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu, które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe oraz
b) przesłanki negatywne (egzoneracyjne), które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności.
Pozytywną przesłanką obciążenia odpowiedzialnością członka zarządu jest nieskuteczna w całości lub w części egzekucja z majątku spółki. Stwierdzenie bezskuteczności egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu, przy czym może to nastąpić jedynie po przeprowadzeniu postępowania egzekucyjnego (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2008r., sygn. akt II FPS 6/08 dostępna podobnie jak pozostałe powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl,). Zatem o bezskuteczności postępowania egzekucyjnego, w rozumieniu art. 116 Ordynacji podatkowej, nie musi przesądzać wyłącznie umorzenie postępowania egzekucyjnego. Mogą za tym przemawiać inne działania organu egzekucyjnego, niekoniecznie zakończone postanowieniem o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Muszą one jednak nie pozostawiać żadnych wątpliwości co do tego, że egzekwowana wierzytelność nie może być zaspokojona z jakiejkolwiek części majątku spółki (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 233/06
i wyrok Sądu Najwyższego z 23 marca 2012 r., sygn. akt II UK 152/11).
Odnosząc się do tej przesłanki pozytywnej wskazać należy, iż przed wszczęciem postępowania w sprawie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku Spółki. Postanowieniem z dnia
[...] października 2016 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. na podstawie art. 59 § 3 w zw. z art. 59 § 2 upea postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec majątku Spółki umorzył, wskazując, iż w toku tego postępowania nie doszło do realizacji obowiązku objętego tytułami wykonawczymi. Mimo podejmowanych czynności nie ujawniono majątku z którego można by skierować skuteczną egzekucję. Nie ulega zatem wątpliwości, iż pozytywna przesłanka bezskuteczności egzekucji wobec Spółki została spełniona i przez organy orzekające w sprawie należycie wykazana. Jak wynika z treści skargi okoliczności te nie są także przez skarżącego kwestionowane.
W ocenie Sądu nie ulega także wątpliwości, iż została spełniona kolejna
z pozytywnych przesłanek solidarnej odpowiedzialności skarżącego ze Spółką, to jest pełnienie przez skarżącego obowiązków Prezesa Zarządu Spółki w dacie upływu terminów płatności objętych decyzją zobowiązań. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu w okresie, w którym upływały terminy płatności powyższych zobowiązań przez Spółkę, to jest w 2014 r.
i w 2015 r. Skarżący pełnił bowiem funkcję Prezesa Zarządu Spółki od dnia 28 października 2013 r. Z odpisu pełnego z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego aktualnego na dzień 3 marca 2017 r. nie wynika, aby stan ten uległ zmianie. Z odpisu z KRS wynika jednocześnie, iż jak prawidłowo ustaliły organy podatkowe skarżący sprawował funkcję Prezesa Zarządu Spółki jednoosobowo. Okoliczności te nie zostały przez skarżącego zakwestionowane.
W ocenie Sądu wbrew twierdzeniom skarżącego nie zaistniały w sprawie przesłanki powodujące uwolnienie się skarżącego od odpowiedzialności za zaległości Spółki. Skarżący bowiem nie wykazał, że we właściwym czasie został zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości miało miejsce bez jego winy, jak również nie wskazał mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiała zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części.
Wykazanie okoliczności wyłączających odpowiedzialność obciąża stronę (np. wyroki NSA z 4 sierpnia 2017 r., II FSK 1955/15 i z 19 maja 2017 r., II FSK 1110/15, wyrok WSA w Warszawie z 9 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 3298/15).
Na podstawie art. 208 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. 2013. 1030 j.t. ze zm., dalej: "ksh"), każdy członek zarządu spółki posiada prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki, co jednocześnie oznacza, że odpowiada za wszystkie istotne sprawy spółki, w tym również związane z jej sytuacją ekonomiczno-finansową. Natomiast zgodnie z art. 293 § 2 ksh, członek zarządu spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością przy wykonywaniu swoich obowiązków powinien dołożyć szczególnej staranności będącej wynikiem zawodowego charakteru i w czasie trwania mandatu stale monitorować dokumentację spółki i stan jej finansów.
Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach
z 16 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/GI 1513/08, członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości spółki jedynie wtedy, gdy wykaże, że nie przewidywał
i nie mógł w żaden sposób z przyczyn obiektywnych - przewidzieć, że zaistniała
w spółce sytuacja finansowa wymagała zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcia postępowania układowego w celu zapewnienia ochrony interesów jej wierzycieli przed niewypłacalnością. Profesjonalizm wymagany od członka zarządu spółki kapitałowej, a także wynikająca z niego podwyższona staranność, pozwala na przyjęcie, że jest on obowiązany kontrolować sytuację w spółce przynajmniej z taką uwagą, która pozwala na zorientowanie się, że jest ona niewypłacalna i że należy wystąpić z wnioskiem o ogłoszenie upadłości (wyrok Sądu Najwyższego z 16 września 2008 r., sygn. akt II UK 381/07).
Wyjaśnić należy też, że brak winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość może być odnoszony jedynie do wyjątkowych sytuacji, w których członek zarządu nie ma wiedzy co do rzeczywistej sytuacji w zakresie płacenia zobowiązań przez spółkę
z uzasadnionych (obiektywnie) przyczyn i przy dołożeniu należytej staranności nie może tej wiedzy uzyskać albo podjąć stosownych działań (wyrok Sądu Najwyższego
z 10 lutego 2011 r., sygn. akt II UK 265/10).
Jeżeli istnieją przesłanki do ogłoszenia upadłości, zaś zarząd nie składa takiego wniosku, licząc na poprawę sytuacji gospodarczej, podejmuje to na własne ryzyko. Pogląd taki wyraził między innymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
w wyroku z 14 lipca 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 1347/10 stwierdzając, że członek zarządu osoby prawnej, która stała się niewypłacalna w rozumieniu przepisów ustawy prawo upadłościowe i naprawcze nie może uwolnić się od odpowiedzialności za jej zobowiązania podatkowe powołując się na potencjalną możliwość radykalnej poprawy rentowności firmy, nawet jeżeli wykaże, że liczne, sensowne działania w tym kierunku podejmował. Również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 lipca 2011 r., sygn. akt I FSK 1251/10 wskazał, że sformułowanie art. 116 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej prowadzi do wniosku, że w zamiarze ustawodawcy, od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki uwalnia członka zarządu obiektywna niezawiniona niemożność podjęcia działań wymienionych w tym przepisie, a nie świadome ich niepodjęcie, nawet jeśli w ocenie danego członka zarządu były racjonalne przyczyny takiej decyzji.
Subiektywne przekonanie członka zarządu, że mimo niepłacenia długów spółce uda się jeszcze poprawić kondycję, a więc przekonanie, że niespłacanie długów jest spowodowane przejściowymi trudnościami, nie ma znaczenia dla oceny przesłanki egzoneracyjnej członka zarządu od odpowiedzialności, jeżeli nie jest poparte obiektywnymi faktami uzasadniającymi ocenę, iż spółka rzeczywiście miała szanse,
w możliwym do przewidzenia, krótkim czasie, uzyskać środki na spłatę długów, co uzasadniałoby wstrzymanie się z wnioskiem o upadłość. To na zarządzie spoczywa obowiązek monitorowania stanu finansów spółki i oceny, czy dochodzi do krótkotrwałego wstrzymania płacenia długów na skutek przejściowych trudności, czy też dochodzi do zaprzestania płacenia długów w sposób trwały (wyrok Sądu Najwyższego
z 15 grudnia 2015 r., III UK 39/15, LEX nr 1946412 i powołane tam orzecznictwo).
Wskazać przy tym należy, iż przesłanki upadłościowe w świetle odpowiedzialności z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej należało w niniejszej sprawie analizować na gruncie przepisów ustawy z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe
i naprawcze (Dz.U. 2003, nr 217, poz. 2125 ze zm.; także jako: "puin"), a zatem na podstawie ustawy upadłościowej w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. Obowiązują bowiem te przepisy prawa (materialnego), które obowiązywały w dniu zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa (upadłościowa) wiąże skutek prawny. Podstawy niewypłacalności spółki, jak prawidłowo przyjęły organy podatkowe, powstały przed 31 grudnia 2015 r. Natomiast od 1 stycznia 2016 r. weszła w życie ustawa z 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne (Dz.U. z 2015 r. poz. 978), która wprowadziła zmiany
w powołanej powyżej ustawie Prawo upadłościowe i naprawcze.
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 10 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FPS 3/09, podkreślił, że ocena, czy zgłoszenie upadłości nastąpiło w tzw. czasie właściwym, powinna być dokonywana w świetle przepisów dotyczących postępowania upadłościowego, które regulowane jest przepisami ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze. Odpowiedzialność członka zarządu może wchodzić
w rachubę tylko w sytuacji, gdy w stosunku do spółki wystąpiły przesłanki upadłości.
Z kolei członek zarządu tylko wtedy ponosi odpowiedzialność, kiedy obowiązku
w zakresie złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego nie wypełnił w terminie lub też, kiedy ponosi winę za jego niewypełnienie. W każdym przypadku należy ustalić, że taki obowiązek w ogóle na członku zarządu ciążył oraz kiedy powinien być dopełniony.
W uchwale powyższej omawiano stan prawny obowiązujący przed 1 stycznia 2003 r., jednakże stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w tej uchwale znajduje zastosowanie także w niniejszej sprawie, jako że zarówno w stanie prawnym w zakresie prawa upadłościowego, obowiązującym przed 1 stycznia 2003 r., jak i po tym dniu, przesłanki odpowiedzialności członka zarządu należy odnosić do przesłanek ogłoszenia upadłości jako takich. Trafnie podkreśla się w powołanej powyżej uchwale, że w każdym przypadku orzekania o odpowiedzialności członka zarządu organ podatkowy jest zobowiązany zbadać, czy i kiedy wystąpiły przesłanki ogłoszenia upadłości. Tylko bowiem niezłożenie wniosku o upadłość w terminie czyni otwartą kwestię odpowiedzialności członka zarządu na podstawie przepisu art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Do takiego wniosku prowadzi wnioskowanie a contrario: skoro członek zarządu nie odpowiada, jeśli we właściwym czasie zgłoszono wniosek
o ogłoszenie upadłości, to odpowiadać może tylko wtedy, kiedy wniosku takiego we właściwym czasie nie zgłoszono. Co istotne przesłanka egzoneracyjna z art. 116 § 1 pkt 1 Op odnosi się wyłącznie do zgłoszenia wniosku, a nie do skutku tego wniosku, jakim jest ogłoszenie upadłości. Badaniu zatem podlega także czas właściwy do złożenia wniosku w odniesieniu do czasu w jakim spółka przestała płacić swoje wymagalne zobowiązania. W sytuacji gdy spółka nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, wniosek taki powinien zostać złożony, jego skuteczność podlega ocenie przez właściwy sąd upadłościowy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2018 r. w sprawie II FSK 1686/18 - dostępny w Internecie).
Stosownie do art. 10 puin, upadłość ogłasza się do dłużnika, który stał się niewypłacalny. W myśl art. 11 ust. 1 puin, dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Natomiast zgodnie z art. 11 ust. 2 puin dłużnika będącego osobą prawną uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje.
Przez niewypłacalność rozumie się niewykonywanie przez dłużnika ciążących na nim wymagalnych zobowiązań pieniężnych, co stwarza podstawę ogłoszenia
w stosunku do niego wniosku o ogłoszenie upadłości, przy czym nieistotne jest, czy nie wykonuje on wszystkich zobowiązań, czy też tylko niektórych z nich, jak również nieistotny jest rozmiar niewykonywanych przez dłużnika zobowiązań, bowiem nawet niewykonywanie zobowiązań o niewielkiej wartości oznacza jego niewypłacalność (wyrok WSA w Lublinie z 29 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Lu 717/07, wyrok WSA
w Bydgoszczy z 8 września 2009 r., sygn. akt I SA/Bd 203/09).
Nieistotne jest także to, z jakich przyczyn dłużnik tych zobowiązań nie wykonuje. Podkreślić należy także, że niewypłacalność istnieje nie tylko wtedy, gdy dłużnik nie ma środków pieniężnych na regulowanie swoich zobowiązań, lecz także wtedy, gdy możliwości płatnicze posiada, posiada zatem środki pieniężne, ale nie wykonuje zobowiązań pieniężnych. Pojęcie niewypłacalności jest zatem oderwane od posiadania środków na pokrycie zobowiązań, lecz zostało powiązane z rzeczywistym niespłacaniem zobowiązań pieniężnych wobec wierzycieli.
Skarżący istnienie w niniejszym postępowaniu przesłanki egzoneracyjnej z art. 116 pkt 1 Op upatruje w okoliczności, iż przed objęciem przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu Spółki zapadło postanowienie z dnia [...] października 2013 r. Sądu Rejonowego dla W. w W. [...] Wydziału Gospodarczego dla spraw upadłościowych i naprawczych oddalające wniosek Spółki o ogłoszenie upadłości, złożony w dniu 23 września 2013 r. Zdaniem skarżącego w tych okolicznościach nie miał on obowiązku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki.
W uzasadnieniu ww. postanowienia Sąd ten stwierdził, iż przesłanka z art.
11 ust. 1 puin została wypełniona, albowiem Spółka nie reguluje swoich wymagalnych zobowiązań, tym samym jest niewypłacana, ustalił jednocześnie, iż majątek Spółki nie wystarcza za zaspokojenie kosztów postępowania. Z ustaleń Sądu Rejonowego wynika jednocześnie, iż najstarsze nieuregulowane zobowiązania pochodzą z 2012 r.,
a zobowiązania dłużnika wynoszą 506.576,10 zł, podczas gdy aktywa według bilansu na koniec sierpnia 2013 r. zamykają się kwotą 180.093,81 zł. Wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki został zatem oddalony na podstawie art. 13 ust. 1 puin. W tych okolicznościach organ odwoławczy przyjął, iż brak jest podstaw do uznania, iż powyższy wniosek o ogłoszenie upadłości został zgłoszony we właściwym czasie.
W ocenie Sądu twierdzenie to jest trafne. W orzecznictwie nie budzi bowiem wątpliwości, że ocena, czy zgłoszenie upadłości nastąpiło we "właściwym czasie", powinna być dokonywana w świetle przepisów ustawy - Prawo upadłościowe
i naprawcze (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 10 sierpnia 2009 r. sygn. akt
II FPS 3/09). Stosownie zatem do art. 10 tej ustawy (w brzmieniu znajdującym zastosowanie w niniejszej sprawie), upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Zgodnie z art. 11 ust. 1 i 2 puin dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, zaś dłużnika będącego osobą prawną uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Wykładnia powyższych przepisów wskazuje, że dla stwierdzenia niewypłacalności dłużnika wystarczające jest ziszczenie się tylko jednej
z dwóch enumeratywnie wymienionych w nich podstaw: zaprzestanie wykonywania wymagalnych zobowiązań lub gdy zobowiązania przekroczą wartości majątku (por. wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2018 r. sygn. akt II FSK 3637/15). W sytuacji zaś, kiedy wystąpi podstawa do ogłoszenia upadłości, dłużnik jest obowiązany, nie później niż
w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła taka okoliczność, zgłosić
w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna, obowiązek ten spoczywa na każdym, kto ma prawo go reprezentować sam lub łącznie
z innymi osobami (art. 21 ust. 1 i 2 puin). Tym samym w sytuacji gdy najstarsze nieuregulowane zobowiązania Spółki pochodziły z 2012 r., a wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony 23 września 2013 r., brak jest podstaw do uznania, iż został złożony we właściwym czasie.
Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że zaistniała w sprawie przesłanka egzoneracyjna, o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) Op.
Przepis art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) Ordynacji podatkowej umożliwia zaś członkom zarządu uwolnienie się od odpowiedzialności za zobowiązania spółki, w sytuacji, gdy wykażą, że nie ponoszą oni winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęciu postępowania układowego. Powołany powyżej przepis nie wprowadza rozróżnienia, na winę umyślną czy też nieumyślną, a więc dotyczy obu wskazanych postaci winy, w tym również niedbalstwa.
Członek zarządu należycie dbający o interesy spółki winien posiadać zdolność analizy stanu finansowego zarządzanego podmiotu i możliwość przewidywania skutku w postaci trwałego zaprzestania płacenia istniejących zobowiązań w określonym terminie. Zgodnie ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Gliwicach wyrażonym w wyroku z 16 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/GI 1513/08, członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości spółki jedynie wtedy, gdy wykaże, że nie przewidywał i nie mógł w żaden sposób z przyczyn obiektywnych przewidzieć, że istniejąca w spółce sytuacja finansowa wymagała zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości bądź wszczęcia postępowania układowego w celu zapewnienia ochrony interesów jej wierzycieli przed niewypłacalnością. Profesjonalizm wymagany od członka zarządu spółki kapitałowej, a także wynikająca
z niego podwyższona staranność, pozwala na przyjęcie, że jest on obowiązany kontrolować sytuację w spółce przynajmniej z taką uwagą, która pozwala na zorientowanie się, że jest ona niewypłacalna i, że należy wystąpić z wnioskiem
o ogłoszenie upadłości (wyrok Sądu Najwyższego z 16 września 2008 r., sygn. akt II UK 381/07). Natomiast w wyroku z 28 września 2012 r., sygn. akt I FSK 1899/11 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że brak winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości powinien być oceniany na podstawie wszystkich okoliczności sprawy,
w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie nie tylko o swoje interesy, lecz także o interesy właściciela spółki, jak i jej wierzyciela, w tym także z tytułu należności publicznoprawnych.
Tym samym skarżący dla wykazania, iż nie miał obowiązku złożenia wniosku
o ogłoszenie upadłości, a tym samym nie ponosi winy za jego niezgłoszenie nie może powoływać się na fakt wydania przez Sąd upadłościowy postanowienia o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości i dokonane przez ten Sąd ustalenia.
Z niekwestionowanych ustaleń organu odwoławczego wynika bowiem, iż w okresie sprawowania przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu Spółki stan niewypłacalności ulegał pogłębieniu, o czym świadczą także kolejne nieuregulowane zobowiązania podatkowe objęte niniejszym postępowaniem. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że skarżący nie miał świadomości ryzyka generowania przez Spółkę kolejnego zadłużenia, uderzając tym samym w interesy wierzycieli z uwagi na brak możliwości realizacji powstałych zobowiązań. Odmienny pogląd w tym zakresie prowadziłby do wniosku, iż w przypadku oddalenia przez sąd upadłościowy wniosku
o ogłoszenie upadłości, zarząd spółki jest zwolniony od odpowiedzialności za zobowiązania powstałe po wydaniu takiego rozstrzygnięcia.
Brak jest zatem podstaw do uznania, iż wystąpiła przesłanka uwalniająca skarżącego od odpowiedzialności za zobowiązania Spółki powstałe w okresie sprawowania przez skarżącego funkcji Prezesa Zarządu , o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) Op.
Skarżący w toku postępowania przed organami podatkowymi, jak i przed Sądem nie wskazał też na istnienie jakiegokolwiek majątku Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w jakiejkolwiek części. Nie wystąpiła zatem także przesłanka z art. 116 § 1 pkt 2 Op.
Zasadnie zatem organy podatkowe przyjęły w okolicznościach niniejszej sprawy, że nie wystąpiły w sprawie przesłanki uwalniające skarżącego od odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki. Skarżący ich istnienia nie wykazał.
Z tych względów w ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa, uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego, a zarzuty podnoszone w skardze nie zasługują na uwzględnienie.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ppsa Sąd oddalił skargę, orzekając, jak w sentencji wyroku.