III SA/Wa 2530/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2006-05-18
NSApodatkoweWysokawsa
VATzwrot podatkueksportkontrahent zagranicznypostępowanie podatkowekontrola skarbowaOrdynacja podatkowasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą zwrotu VAT z powodu niewyjaśnienia przez organ kluczowych kwestii dotyczących zagranicznego kontrahenta, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.

Sprawa dotyczyła odmowy zwrotu podatku od towarów i usług (VAT) dla A. O. z powodu wątpliwości co do istnienia zagranicznego kontrahenta, któremu sprzedano tkaniny. Organy podatkowe dwukrotnie utrzymały w mocy decyzję Urzędu Skarbowego, powołując się na brak potwierdzenia istnienia kontrahenta przez rosyjskie organy celne. Naczelny Sąd Administracyjny wcześniej uchylił decyzję, wskazując na potrzebę wyjaśnienia wątpliwości co do siedziby kontrahenta. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę ponownie, uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ nie wykonał wiążących wskazań sądu i naruszył przepisy postępowania, nie wyjaśniając kluczowych kwestii dotyczących kontrahenta.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę A. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która odmówiła zwrotu podatku od towarów i usług (VAT) w kwocie 1.595 zł wykazanego w deklaracji za wrzesień 1999 roku. Urząd Skarbowy odmówił zwrotu, powołując się na brak potwierdzenia istnienia zagranicznego kontrahenta (B. W. z K. ul. [...]) przez Główny Urząd Ceł, co uniemożliwiało uznanie transakcji za eksport i zastosowanie 0% stawki VAT. Po odwołaniu podatniczki, Izba Skarbowa utrzymała decyzję w mocy. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 czerwca 2003 roku uchylił tę decyzję, wskazując na konieczność wyjaśnienia, czy siedziba kontrahenta znajdowała się w K. czy w I., oraz czy taka firma tam istnieje. Dyrektor Izby Skarbowej w kolejnej decyzji z lipca 2005 roku ponownie utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji, powołując się na brak potwierdzenia istnienia B. W. w rejonie I. przez rosyjskie organy podatkowe. Skarżąca argumentowała, że fakt figuracji kupującego w rejestrze podatników nie może być warunkiem uznania umowy sprzedaży, a dowody wskazują na przeniesienie własności, wydanie towaru i zapłatę. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że organ nie wykonał wiążących wskazań NSA z poprzedniego wyroku, nadal nie wyjaśniając kluczowych kwestii dotyczących miejscowości K. i istnienia kontrahenta pod wskazanym adresem. Niewyjaśnienie tych podstawowych kwestii stanowiło naruszenie art. 122, 187 i 191 Ordynacji podatkowej oraz art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli podatnik udokumentował wywóz towaru i zapłatę, a organ nie wykonał wiążących wskazań sądu co do wyjaśnienia kluczowych kwestii dotyczących kontrahenta.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ naruszył przepisy postępowania, nie wyjaśniając kluczowych kwestii dotyczących zagranicznego kontrahenta, mimo wcześniejszych wskazań NSA. Podkreślono, że nieustalenie podstawowych faktów stanowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i PPSA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

P.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sądowej sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przedmiot kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia aktu administracyjnego w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Stwierdzenie, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu i organu oceną prawną i wskazaniami sądu.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 4 § pkt 4

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Przepis określający przesłanki dla uznania czynności za eksport.

u.p.t.u. art. 21 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis dotyczący uprawnień do uzyskania zwrotu podatku.

k.c. art. 535

Kodeks cywilny

Definicja umowy sprzedaży.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

O.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nie wykonał wiążących wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego z poprzedniego wyroku. Organ nie wyjaśnił kluczowych kwestii dotyczących istnienia i siedziby zagranicznego kontrahenta. Niewyjaśnienie tych kwestii stanowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu oparta na braku potwierdzenia istnienia kontrahenta przez zagraniczne organy podatkowe/celne, bez należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności.

Godne uwagi sformułowania

Nie ustalenie podstawowych kwestii dla rozstrzygnięcia sprawy stanowiło naruszenie art. 122, 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej, mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Niewykonanie przez organ wiążących wskazań sądu stanowi naruszenie art 153 p.p.s.a.

Skład orzekający

Barbara Kołodziejczak-Osetek

przewodniczący

Dariusz Turek

sprawozdawca

Lidia Ciechomska-Florek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ważność zasady związania organów administracji orzeczeniami sądów administracyjnych (art. 153 p.p.s.a.) oraz konieczność dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego przez organy, nawet w przypadku transakcji międzynarodowych i wątpliwości co do kontrahentów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej i proceduralnej, ale zasady ogólne dotyczące postępowania dowodowego i związania wskazaniami sądu mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie postępowania dowodowego przez organy administracji i jak istotne są wiążące wskazania sądów administracyjnych. Pokazuje też potencjalne trudności w obrocie międzynarodowym.

Sąd administracyjny uchyla decyzję: organ nie wykonał wiążących wskazań sądu w sprawie zwrotu VAT.

Dane finansowe

WPS: 1595 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 2530/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-05-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-Osetek /przewodniczący/
Dariusz Turek /sprawozdawca/
Lidia Ciechomska-Florek
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Asesor WSA Dariusz Turek (spr.), Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2006 r. sprawy ze skargi A. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zwrotu podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2000 roku Urząd Skarbowy W. odmówił zwrotu podatku od towarów i usług w kwocie 1.595 zł wykazanego w deklaracji podatkowej VAT – 7 za miesiąc wrzesień 1999 roku przez A. O. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą A. W uzasadnieniu podniesiono, iż podatnik co prawda załączył dokument SAD z [...] września 1999 roku dotyczący wywozu tkanin syntetycznych, jednak Główny Urząd Ceł przekazał informację, iż nie istnieje kontrahent zagraniczny, na rzecz którego dokonano sprzedaży (B. W., K. ul. [...]). W związku z powyższym uznano, iż nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 4 pkt 4 ustawy z 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11 poz. 50 ze zmianami), zwanej dalej ustawą o podatku od towarów i usług, dla uznania przedmiotowej czynności za eksport, a co za tym idzie, podatnik nie był uprawniony do stosowania 0% stawki VAT i nie nabył uprawnień do uzyskania zwrotu podatku na podstawie art.21 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług.
Od powyższej decyzji pismem z dnia 8 sierpnia 2001 roku odwołała się A. O., stwierdzając, iż doszło do eksportu towaru w wyniku umowy sprzedaży, towar został odebrany, a należność uiszczona przez kontrahenta. Podatnik nie może ponosić odpowiedzialności za wiarygodność zagranicznego kontrahenta, jak i za to, że kontrahent nie figuruje w rejestrach rosyjskich służb celnych.
Decyzją z dnia [...] września 2001 roku Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję, podtrzymując argumentację organu pierwszej instancji.
W wyniku skargi na powyższą decyzję, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 czerwca 2003 roku uchylił ją, podnosząc, iż do zaistnienia umowy sprzedaży określonej w art. 535 kodeksu cywilnego konieczne jest występowanie stron umowy – sprzedającego i kupującego. W toku postępowania nie wyjaśniono, czy siedziba zagranicznego kontrahenta miała się znajdować w miejscowości K. – jak wynika z dokumentów, czy też w miejscowości I. – tej miejscowości dotyczyły ustalenia organów.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z [...] lipca 2005 roku utrzymał w mocy decyzję z [...] października 2000 roku, ponownie podnosząc, iż rosyjskie organy podatkowe nie potwierdziły, by w rejonie I. istniał podatnik B. W. prowadzący działalność pod adresem I. ul. [...].
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dniu 18 sierpnia 2005 roku złożyła A. O., stwierdzając, iż to, czy kupujący figuruje w rejestrze podatników, nie może być warunkiem do uznania, czy doszło do umowy sprzedaży. Przeniesienie własności towaru, wydanie rzeczy i zapłata ceny nastąpiły, o czym świadczą przedłożone dokumenty, tj. protokoły załadunku towarów i dowody wpłaty na rzecz sprzedającego.
W odpowiedzi na skargę z 16 września 2005 roku organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. dalej jako "p.p.s.a.") sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania.
Oceniając zaskarżoną decyzję w tym zakresie należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wyrokiem z dnia 25 czerwca 2003r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylając decyzję z dnia [...] września 2001r. w sprawie ze skargi A. O. wskazał, co organ winien zrobić ponownie rozpoznając sprawę.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż z dokumentu SAD oraz faktury VAT wynika, że nabywcą materiałów miał być B. W. zamieszkały w K. ul. [...], natomiast ustalenia poczynione przez organ dotyczą spółki “B. W." z siedzibą w I. ul. [...]. W szczególności więc nie wyjaśniono, w której ze wskazanych wyżej miejscowości miała mieć siedzibę firma “B. W.", czy istnieje miejscowość K. w Federacji Rosyjskiej, a w przypadku istnienia takiej miejscowości, czy istnieje adres tam ul. [...] i czy pod tym adresem prowadzi działalność B. W. Nieustalenie podstawowych kwestii dla rozstrzygnięcia sprawy stanowiło naruszenie art. 122, 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej, mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Wskazania przytoczone powyżej nie zostały wykonane. Ustalenia organów podatkowych odnosiły się ponownie do B. W. zamieszkałego pod adresem: rejon I., [...], ul. [...] (odpowiedź Ministerstwa Finansów z 15 lutego 2005 roku). W dalszym ciągu nie wyjaśniono, czy istnieje miejscowość K., która jest wskazywana w dokumentach dotyczących sprzedaży eksportowej i czy pod adresem K. ul. [...] prowadzi działalność B. W.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie niniejszym w pełni podziela rozstrzygnięcie, jak wskazania poczynione przez uprzednio rozpoznający sprawę Naczelny Sąd Administracyjny. Nie ustalenie podstawowych kwestii dla rozstrzygnięcia sprawy stanowiło naruszenie art. 122, 187, 191 O.p, mogące mieć istotne znaczenie dla wyniku sprawy.
Zgodnie z art.153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm. dalej jako p.p.s.a.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Niewykonanie przez organ wiążących wskazań sądu stanowi naruszenie art 153 p.p.s.a.
Wobec tego, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Na podstawie art. 152 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
-----------------------
1

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI