III SA/Wa 2467/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2020-05-27
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnezarzutytytuł wykonawczyodsetkinależności podatkoweorgan egzekucyjnyskarżącyWSAWarszawaegzekucja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, uznając tytuł wykonawczy za prawidłowy.

Spółka złożyła zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym, kwestionując prawidłowość tytułu wykonawczego, w szczególności wysokość naliczonych odsetek oraz brak wskazania imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Organ egzekucyjny i Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznali zarzuty za nieuzasadnione. WSA w Warszawie oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów, że tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne, a sposób naliczania odsetek był prawidłowy.

Sprawa dotyczyła skargi P. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odrzucające zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym. Spółka zarzucała m.in. nieprawidłowe określenie egzekwowanego obowiązku, w tym błędne obliczenie odsetek, oraz brak wskazania imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela w tytule wykonawczym. Naczelnik i Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznali te zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na prawidłowość tytułu wykonawczego i sposób naliczania odsetek, w tym odwołując się do wcześniejszych postanowień i wyroków sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki. Sąd uznał, że tytuł wykonawczy spełniał wymogi formalne, w tym zawierał dane osoby upoważnionej, a jego oryginał był prawidłowy, nawet jeśli odpis mógł być nieczytelny. Sąd podzielił również stanowisko organów co do prawidłowości naliczania odsetek, podkreślając, że zobowiązanie spółki nie było samoistne i powstało na podstawie postanowienia w trybie art. 71a § 9 u.p.e.a. Sąd stwierdził również, że postanowienie Dyrektora zawierało wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, tytuł wykonawczy spełnia wymogi formalne. Oryginał tytułu wykonawczego zawierał wszystkie wymagane informacje, w tym imię i nazwisko oraz podpis osoby upoważnionej. Wadliwy odpis nie dyskwalifikuje prawidłowego oryginału.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że tytułem wykonawczym jest jego oryginał, a nie odpis. Oryginał tytułu wykonawczego zawierał wymagane dane, a porównanie podpisów na oryginale i odpisie nie budziło wątpliwości co do tożsamości osoby podpisującej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (23)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, w tym poprzez określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia (pkt 3) oraz prowadzenie postępowania na podstawie tytułu wykonawczego, którego treść nie spełnia wymogów (pkt 10).

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

u.p.e.a. art. 33 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (np. wykonanie, umorzenie, przedawnienie, wygaśnięcie lub nieistnienie obowiązku).

t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 art. 33 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o oddaleniu skargi.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 27 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa wymogi, jakie musi spełniać tytuł wykonawczy, w tym wskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela (pkt 7) oraz kwoty odsetek i okresu ich naliczania (pkt 3).

u.p.e.a. art. 71a § 9

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Reguluje wydawanie postanowień przez organ egzekucyjny w przypadku, gdy dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

k.p.a. art. 124 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia postanowienia, w tym uzasadnienia faktycznego i prawnego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności w postępowaniu administracyjnym.

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji (stosowane odpowiednio do postanowień).

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.

u.p.e.a. art. 29 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Obowiązek organu egzekucyjnego badania z urzędu dopuszczalności egzekucji.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. do postępowania egzekucyjnego.

u.p.e.a. art. 27 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wymogi tytułu wykonawczego, w tym oznaczenie wierzyciela, datę wystawienia, podpis, imię i nazwisko oraz stanowisko osoby upoważnionej.

u.p.e.a. art. 26c

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wyjątek od zasady jednego tytułu wykonawczego, dotyczący wystawienia dalszego tytułu wykonawczego.

u.p.e.a. art. 26d

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wyjątek od zasady jednego tytułu wykonawczego, dotyczący utraty tytułu wykonawczego.

t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm. art. 54

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Okoliczności wyłączające możliwość naliczania odsetek za zwłokę.

O.p. art. 70 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Naliczanie odsetek za zwłokę.

Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 t.j. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy postanowienia organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Tytuł wykonawczy spełnia wymogi formalne, w tym zawiera dane osoby upoważnionej. Naliczenie odsetek było prawidłowe. Postanowienie organu odwoławczego zawierało wyczerpujące uzasadnienie.

Odrzucone argumenty

Tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów formalnych (brak wskazania osoby upoważnionej). Nieprawidłowe naliczanie odsetek. Brak uzasadnienia faktycznego postanowienia.

Godne uwagi sformułowania

tytułem wykonawczym jest tylko jego oryginał, a nie jego odpis zobowiązanie P. sp. z o.o. nie jest zobowiązaniem 'samoistnym', lecz powstało na podstawie postanowienia w trybie art. 71a §9 u.p.e.a. postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego zostało wyeliminowane z obrotu prawnego

Skład orzekający

Marta Waksmundzka-Karasińska

przewodniczący sprawozdawca

Agnieszka Baran

sędzia

Waldemar Śledzik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych tytułu wykonawczego w postępowaniu egzekucyjnym, kwestia prawidłowości naliczania odsetek oraz znaczenie oryginału tytułu wykonawczego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z egzekucją administracyjną i naliczaniem odsetek w kontekście postanowień art. 71a u.p.e.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym, które są ważne dla prawników praktyków, ale mogą być mniej zrozumiałe dla szerszej publiczności.

Kluczowe wymogi tytułu wykonawczego w egzekucji administracyjnej – czy wadliwy odpis dyskwalifikuje postępowanie?

Dane finansowe

WPS: 9 909 620,1 PLN

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 2467/19 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2020-05-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Baran
Marta Waksmundzka-Karasińska /przewodniczący sprawozdawca/
Waldemar Śledzik
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 3425/21 - Wyrok NSA z 2024-01-10
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1314
art. 33 par. pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (sprawozdawca), Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran, sędzia WSA Waldemar Śledzik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2020 r. sprawy ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę
Uzasadnienie
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. (dalej jako "Naczelnik") wszczął postępowanie egzekucyjne wobec majątku Skarżącej P. Sp. z o.o. (dalej także jako "Spółka") na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...], którym objęto należności z tytułu nieprzekazanej wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności w łącznej kwocie należności głównej 9.909.620,10 zł plus odsetki.
Organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 14 marca 2019 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego prowadzonego przez S. S.A.
Skarżąca działając poprzez pełnomocnika, pismem z dnia 8 kwietnia 2019 r. złożyła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie:
- art. 33 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1314, dalej jako "u.p.e.a.") - poprzez określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, polegające na nieprawidłowym określeniu wysokości należnych odsetek, których kwota została ustalona niezgodnie z treścią art. 54 i art. 70 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej jako "O.p."), poprzez błędne obliczenie kwoty należnych odsetek;
- art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. poprzez prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego treść nie spełnia wymogów określonych w:
1. art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. poprzez niewskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela,
2. art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. poprzez podanie w pozycji E. I .3 tytułu wykonawczego nieprawidłowej kwoty odsetek naliczonych na dzień wystawienia tytułu
Naczelnik postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] uznał zarzuty wniesione na podstawie art. 33 § 1 pkt 3 i 10 u.p.e.a. za nieuzasadnione. Wyjaśnił, że zaległość objęta tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. wystawionym w oparciu o postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] obejmującym należności z tytułu nieprzekazanej kwoty zajętej wierzytelności przez dłużnika zajętej wierzytelności w kwocie 9.909.620,10 zł (należność główna) bezspornie jest wymagalna, została ona określona w wyniku prawomocnego postanowienia. Naczelnik postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] określił wysokość nieprzekazanej wierzytelności w wysokości 9.909.620,10 zł plus odsetki naliczone na dzień 19 kwietnia 2018 r. w wysokości 1.572.507,40 zł plus dalsze odsetki liczone od 19.04.2018 r. do dnia zapłaty. Powyższe było konsekwencją kontroli przeprowadzonej u dłużnika zajętej wierzytelności w zakresie prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego, z której wynika, że na dzień doręczenia zajęcia wierzytelności tj. 6 czerwca 2016 r. dłużnik zajętej wierzytelności miał do zapłaty na rzecz P. sp. z o.o. wierzytelności, jednak od dnia otrzymania zawiadomienia nie zrealizował żadnych przelewów. W sprawie dokonano zajęcia wymagalnej wierzytelności i została ona uznana przez dłużnika zajętej wierzytelności. Zatem brak płatności należało potraktować jako uchylanie się od przekazania wierzytelności organowi egzekucyjnemu. Data początku naliczania odsetek ujęta w tytule wykonawczym nr [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. tj. 26 kwietnia 2016 r. została wskazana w tytule wykonawczym nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. wystawionym na podmiot główny P. Sp. z o.o., od której dłużnik zajętej wierzytelności uchyla się od przekazania zajętej kwoty. Odsetki zostały wyliczone na dzień wystawienia tytułu wykonawczego tj. [...] stycznia 2019 r. w kwocie 2.182.831,40 zł.
Zdaniem Naczelnika nie jest trafny zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. ponieważ w bloku F tytułu wykonawczego wyraźnie wskazano dane wierzyciela - w punkcie 7 widnieje imię, nazwisko, stanowisko służbowe i podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Tym samym tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w u.p.e.a. i w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzoru tytułów wykonawczych stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym., zawiera dane dotyczące należności i odsetek, podstawę prawną należności, a także informację, że zobowiązania są wymagalne i podlegają egzekucji.
Skarżąca w zażaleniu zarzuciła naruszenie:
1. art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej, poprzez niewskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela w tytule wykonawczym;
2. art. 54 O.p. w zw. z art. 70 § 1 oraz art. 27 § 1 pkt 3 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez:
- brak uwzględnienia okoliczności, iż za wskazany okres odsetki od należności głównej nie powinny być naliczane, jako iż postępowanie wobec P. Sp. z o.o. było umorzone;
- wadliwe ustalenie stawki odsetek podatkowych, poprzez brak zastosowania stawki umownej lub też ewentualnie ustawowej;
- błędne wskazania okresu, za który powinny być naliczane odsetki i przyjęcie, że odsetki były należne od dnia 26 kwietnia 2016 r., a nie od 6 czerwca 2016 r., a nadto nawet w razie przyjęcia, iż okres naliczania i stawka zostały prawidłowo określone,
- błędne obliczenie kwoty należnych odsetek;
3. art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez brak sporządzenia uzasadnienia faktycznego zgodnego z przepisami prawa, co powoduje, że Spółka nie możne poznać motywów działania organu egzekucyjnego, a w konsekwencji nie jest możliwe podjęcie rzeczowej polemiki, ponadto ze stanowiska organu egzekucyjnego nie wynika, z jakiego powodu pominął twierdzenia Spółki:
- dotyczące nieprawidłowego ustalenia wysokości, jak i stawki należnych odsetek - do powyższej kwestii nie odniesiono się, powtarzając jedynie lakonicznie wysokość wyliczonych odsetek;
- dotyczące braku uwzględnienia okoliczności, iż za okres od dnia 14 grudnia 2017 r. do 31 sierpnia 2017 r. odsetki od należności głównej nie powinny być naliczane, jako iż postępowanie egzekucyjne wobec P. Sp. z o.o. było umorzone;
- dotyczące błędnego wskazania okresu, za który powinny być naliczane odsetki i przyjęcie, że odsetki były należne od dnia 26 kwietnia 2016 r., a nie od dnia 6 czerwca 2016 r.;
- dotyczące braku podpisu osoby wystawiającej tytuł wykonawczy, tj. brak wskazania dlaczego organ egzekucyjny uznał, iż na tytule wykonawczym znajduje się podpis osoby wystawiającej tytuł;
4. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy poprzez uznanie, że:
- z tytułu wykonawczego wynika imię i nazwisko osoby, która podpisała się pod tytułem, podczas gdy z tytułu wykonawczego powyższe nie wynika, w szczególności nie wynika to z pieczątki przybitej na tytule wykonawczym;
- nie występowały przerwy, w których odsetki nie powinny być naliczane, w sytuacji gdy w okresie od dnia 14 grudnia 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2018 r. odsetki od należności głównej nie powinny być naliczane, jako że postępowanie wobec P. Sp. z o.o. było w tym okresie umorzone;
- nieustalenie, iż odsetki powinny być naliczane od dnia 6 czerwca 2016 r. bowiem w tym dniu Spółka otrzymała zawiadomienie o zajęciu wierzytelności;
- Naczelnik wskazał, iż na dzień [...] stycznia 2019 r. odsetki wynosiły 2.182.831,40 zł podczas gdy odsetki od dnia 26 kwietnia 2016 r. do dnia [...] stycznia 2019 r. wynoszą 2.182.831,39 zł.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej jako "Dyrektor"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 t.j., dalej jako "k.p.a.") oraz art. 18, art. 33 § 1 pkt 3 i 10 oraz art. 34 § 5 u.p.e.a., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika. Zdaniem Dyrektora, skoro w tytule wykonawczym z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] wskazano m.in. akt normatywny, na podstawie którego wydano postanowienie stanowiące podstawę egzekwowanego obowiązku, rodzaj należności pieniężnej, datę wydania orzeczenia, kwotę należności głównej, datę, od której nalicza się odsetki za zwłokę oraz dane identyfikujące Zobowiązaną Spółkę, to nie ma rozbieżności między treścią obowiązku opisanego w tytule wykonawczym, a treścią obowiązku określonego orzeczeniem będącym podstawą do wystawienia tytułu wykonawczego.
W ocenie Dyrektora w sprawie nie wystąpiła żadna z okoliczności wymienionych w art. 54 O.p., które powodują wyłączenie możliwości naliczania odsetek za zwłokę. W szczególności, Dyrektor wydał postanowienie z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...], którym utrzymał w mocy ww. postanowienie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Naczelnika z dnia [...] grudnia 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec P. Sp. z o.o.: postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego zostało wyeliminowane z obrotu prawnego.
Nadto organ egzekucyjny zastosował prawidłową stawkę odsetek za zwłokę tj. 8 %, ponieważ odsetki naliczane w przedmiotowym postępowaniu dotyczą de facto należności dochodzonej w postępowaniu głównym tj. przeciwko P. Sp. z o.o. Zobowiązanie P. Sp. z o.o. nie jest zobowiązaniem czysto samoistnym, lecz związanym z zobowiązaniem P.[2] Sp. z o.o. i powstało na podstawie postanowienia o którym mowa w art. 71 a § 9 u.p.e.a. Kwota odsetek jest liczona od kwoty należności głównej dochodzonej w pierwotnym postępowaniu egzekucyjnym. Dlatego kwota odsetek również została prawidłowo wyliczona od dnia 26 kwietnia 2016 r. do dnia wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] r. tj. do dnia [...] stycznia 2019 r. Dyrektor uznał, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. jest zarówno wierzycielem i organem egzekucyjnym, dlatego też wystawia on tytuł wykonawczy oraz kieruje go do egzekucji, zaś w treści tytułu można odczytać imię i nazwisko osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela.
Dyrektor oceniając tytuł wykonawczy pod kątem wymagań zawartych w art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. nie stwierdził nieprawidłowości. W rozpatrywanej sprawie egzekwowany obowiązek wynika z postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...].11.2018 r. nr [...]. W świetle powyższego zasadnie w części E. l. wskazano kwotę należności głównej - oraz kwotę odsetek. Warunek wynikający z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. jest spełniony wówczas, gdy w poszczególnych pozycjach tytułu wykonawczego wskazana zostanie kwotowo wysokość odsetek, a także okres, od którego odsetki są naliczane, ich charakter, rodzaj i stawka.
Spółka, skargą z dnia 4 października 2019 r. zakwestionowała postanowienie Dyrektora z [...] sierpnia 2019 r. i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Uzasadniając skargę Spółka zarzuciła naruszenie art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej; art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.; art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 18 u.p.e.a.
Zdaniem Spółki wadliwe było zaakceptowanie sporządzenia przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. tytułu wykonawczego niezgodnie z ustawowym wzorem, poprzez niewskazanie imienia i nazwiska osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela w tytule wykonawczym. Nadto nieprawidłowe było uznanie, że z tytułu wykonawczego wynika imię i nazwisko osoby, która podpisała się pod tytułem, podczas gdy z tytułu wykonawczego, a w szczególności z przybitej pieczątki, powyższe nie wynika. Zdaniem Spółki, zostało wydane postanowienie niezawierające uzasadnienia faktycznego, co powoduje, że Skarżąca nie może poznać motywów działania Dyrektora, a w konsekwencji nie jest możliwe podjęcie rzeczowej polemiki, w szczególności w zakresie braku oznaczenia na tytule wykonawczym, w pozycji F7, imienia i nazwiska osoby odpowiedzialnej za sporządzenie tytułu wykonawczego w imieniu wierzyciela. W związku z powyższym pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Dyrektor, w odpowiedzi na skargę, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę należy oddalić.
Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 ustawy dnia z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli: przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W świetle treści wskazanego przepisu oraz przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie korzystając z dyspozycji art. 119 pkt 3 p.p.s.a. mógł z urzędu rozpoznać przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji (postanowienia) podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.
Spór dotyczy zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, tj. środka zaskarżenia przysługującego zobowiązanemu w ramach którego organ egzekucyjny nie rozpoznaje sprawy od strony merytorycznej. Rola zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym sprowadza się przede wszystkim do jednego ze sposobów weryfikacji czynności organów egzekucyjnych mających służyć ochronie adresata czynności.
Na wstępie Sąd akcentuje, że zobowiązanie P. sp. z o.o. nie jest zobowiązaniem "samoistnym", lecz powstało na podstawie postanowienia w trybie art. 71a §9 u.p.e.a. ("Jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty. Na postanowienie w sprawie wysokości nieprzekazanej kwoty przysługuje zażalenie."), które "kreuje" odrębne postępowanie egzekucyjne. Skarga P. sp. z o.o. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności została wyrokiem z dnia 23 października 2019 r., III SA/Wa 356/19 (nieprawomocnie) oddalona. W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano, że w rozstrzyganej sprawie chodzi o precyzyjnie określone należności z tytułu zaległości w podatku od towarów i usług Spółki P. Sp. z o.o. i od zaległości tych należało obliczać odsetki za zwłokę wg stawki 8%, tj. jak "odsetki podatkowe", a więc jak przyjęły to Organy, a nie odsetki umowne/ustawowe od kwoty należności głównej. Wprawdzie wyrok ten jest nieprawomocny, jednak sąd w składzie orzekającym pogląd ten w pełni podziela.
Sąd podziela również poglądy wyrażone w (nieprawomocnym) wyroku (z dnia 23 października 2019 r., sygn.. III SA/Wa 341/19, CBOSA) wydanym w następstwie skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, w którym uznano za zasadne wyeliminowanie (ex tunc) z obrotu prawnego postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec P. Sp. z o.o. Zdaniem Sądu, trafnie organ egzekucyjny przełożył skutki stwierdzenia nieważności postanowienia (a zatem i orzeczenia III SA/Wa 341/19) na prawidłowość liczenia odsetek (s. 6 zaskarżonej decyzji, k. 44 i 44 akt administracyjnych).
Odnosząc się bezpośrednio do zarzutów skargi Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 27 § 1 pkt 3 i 7 u.p.e.a., tytuł wykonawczy zawiera oznaczenie wierzyciela oraz datę wystawienia tytułu, podpis, imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela. Na mocy art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku. Na mocy art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. wynika, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zgodnie z art. 124 § 2 k.p.a., postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie.
Przede wszystkim należy odnotować, że zaskarżone postanowienie Dyrektora z dnia [...] sierpnia 2019 r. zawiera prawidłowo skonstruowane i wyczerpujące uzasadnienie faktyczne, jak i prawne. Uzasadnienie faktyczne obejmowało wskazanie faktów oraz wyjaśnienie Stronie zasadności określonych przesłanek rozstrzygnięcia. Ponadto treść postanowienia zawierała uzasadnienie zastosowania danych przepisów do konkretnych okoliczności faktycznych. Przy czym treść uzasadnienia obrazuje szczegółowy tok rozumowania organu, które doprowadziło do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, oraz wskazuje i wyjaśnia przesłanki, jakimi kierował się organ podejmując konkretne rozstrzygnięcie. Samo uzasadnienie rozstrzygnięcia Dyrektora zawiera nadto szczegółowe ustosunkowanie się do zarzutów zawartych w środku odwoławczym. Uzasadnienie to umożliwia stronie zapoznanie się z motywami, którymi kierował się organ, a także zapewniło możliwość kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia przez sąd. Dyrektor wyjaśnił w uzasadnieniu postanowienia kwestię oznaczenia osoby upoważnionej do podpisania tytułu wykonawczego (s. 8 zaskarżonego postanowienia, k 44 akt administracyjnych). W konsekwencji należy uznać, że nie występuje w sprawie naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia niezawierającego uzasadnienia faktycznego.
W ocenie Sądu, z tego też istotnego powodu organy nie naruszyły w sprawie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W szczególności, działania organu oparte były na zasadzie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz dokładnej analizie zgromadzonego materiału dowodowego, który znajdował się w aktach sprawy, a poczynione ustalenia zawarto w uzasadnieniu postanowienia. Zgromadzony materiał w aktach nie daje podstaw do uznania za trafne argumentów Skarżącej o wygaśnięciu należności (podnoszonymi zwłaszcza w sprawie III SA/WA 2468/19 i które Sąd podziela) i o brakach w zakresie wskazania imienia i nazwiska osoby wystawiającej tytuł wykonawczy. Niezgodność treści zakwestionowanego postanowienia z oczekiwaniami Skarżącej nie jest wyrazem wadliwości postępowania, ponieważ organy administracji są zobowiązane działać na podstawie prawa. Sąd sygnalizuje – o czym więcej niżej - że naliczenie kwoty zobowiązania ze względu na dokonanie nadpłaty mogło być kwestionowane w postępowaniu w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej wierzytelności. W konsekwencji należy stwierdzić, że uzasadnienie stanowi integralną część zaskarżonego rozstrzygnięcia i jest elementem umożliwiającym skuteczną sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego z poszanowaniem reguł wynikających z art. 7, 77 § 1 k.p.a. W uzasadnieniu tym znalazła odzwierciedlenie ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym.
Zdaniem Sądu, nie są trafne zarzuty naruszenia art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 sierpnia 2016 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej. Sąd wskazuje, że oryginał tytułu wykonawczego w sprawie, pozostaje w aktach i zawiera, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. datę wystawienia tytułu wykonawczego – [...] stycznia 2019 r., a nadto imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela ("Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. ") oraz podpis. Chociaż na odpisie doręczonym Zobowiązanej Spółce wyraźnie oznaczono datę wystawienia tytułu wykonawczego ("[...].01.2019 r."), natomiast niewyraźnie wskazano imię i nazwisko osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela (widnieje tylko jej nieczytelny podpis), to jednak porównanie podpisów na oryginale i odpisie tytułu wykonawczego nie budzi wątpliwości, że złożone zostały przez tę samą osobę. Sąd podkreśla, że oryginał tytułu wykonawczego dołączony do akt administracyjnych sprawy (k. 3 i 4 akt administracyjnych) zawiera wszystkie wskazane powyżej informacje i elementy. W związku z tym za prawidłowe należy uznać stanowisko organu odwoławczego wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, mające również oparcie w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2007r., sygn. akt II OSK 146/06 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Warszawie z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt. II SA/Wa 2632/11, Lublinie z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 307/10, Gliwicach z dnia 15 września 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 360/09, CBOSA), że tytułem wykonawczym jest tylko jego oryginał, a nie jego odpis. Doręczenie zatem wadliwego odpisu tytułu wykonawczego, w sytuacji, gdy sam tytuł wykonawczy, na podstawie którego przystąpiono do egzekucji jest prawidłowy, nie może stanowić skutecznego zgłoszenia zarzutu na podstawie ww. przepisów: art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w zw. z art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a.
Wbrew sugestiom Skarżącej, żaden przepis u.p.e.a. nie daje podstaw do wielokrotnego wydania tytułów wykonawczych w stosunku do należności, wobec których uprzednio wydano już tytuły wykonawcze (por.: wyrok z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 306/16 z glosą P. Ostojskiego, Orzecznictwo Sądów Polskich nr 11/2019, str. 158-164). Co do zasady organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego tylko jeden raz tytułu wykonawczego (oryginału). Wystawienie zaś drugich tytułów wykonawczych co do tej samej należności jest niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym (chroni przed wielokrotnym dochodzeniem jednej i tej samej należności). Konieczność ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, w stosunku do zobowiązanego w celu wyegzekwowania należności, która była już przedmiotem egzekucji, a która została umorzona wobec jej nieskuteczności, może nastąpić na podstawie tylko jednego, pierwotnie wystawionego tytułu wykonawczego (oryginału). Podkreślić należy, że wyjątki od ww. zasady, przewidującej jeden tytuł wykonawczy w jednej sprawie (tj. dotyczącej tej samej należności) ustawodawca przewidział w polskim systemie prawnym - w art. 26c i art. 26d u.p.e.a, a dotyczą tylko wystawienia dalszego tytułu wykonawczego (w sytuacjach określonych przepisem art. 26 c) oraz utraty tytułu wykonawczego (art. 26d u.p.e.a. - por. wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 146/06; wyrok NSA z dnia 21 lutego 2012 r., II OSK 2307/10, CBOSA, czy też wyrok WSA w Szczecinie z dnia 4 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 960/15, CBOSA). Z tych powodów Sąd akcentuje, że tytułem wykonawczym jest tylko oryginał, zaś w obrocie prawnym funkcję tytułu wykonawczego może spełniać tylko oryginał tego tytułu
Z tych powodów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI