III SA/Wa 2313/05Odmowa przekazania 1 podatku na organizacje pożytku publicznego
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi H. M. i W. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie przekazania 1% podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. na rzecz organizacji pożytku publicznego. Skarżący, emeryci, wystąpili do urzędu skarbowego z wnioskiem o przekazanie części ich podatku, rozliczonego przez ZUS, na rzecz wskazanej organizacji. Urząd skarbowy i następnie Dyrektor Izby Skarbowej odmówili wszczęcia postępowania, wyjaśniając, że przepisy Ordynacji podatkowej i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewidują możliwości dokonania takiej wpłaty przez organ podatkowy w imieniu podatnika. Aby skorzystać z ulgi 1%, podatnik musi samodzielnie dokonać wpłaty na rzecz organizacji pożytku publicznego i wykazać ją w swoim zeznaniu podatkowym. Skarżący argumentowali, że jako emeryci, rozliczani przez ZUS, nie powinni być obciążani dodatkowymi czynnościami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy. Sąd podkreślił, że art. 27d ustawy o PIT jasno stanowi, iż to podatnik dokonuje wpłaty i wykazuje ją w zeznaniu, a art. 34 ust. 9 pkt 5 tej ustawy nie zwalnia podatnika z tego obowiązku, jeśli płatnik dokonał rocznego rozliczenia. Sąd stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do żądania przez podatnika, aby organ podatkowy zastąpił go w czynnościach związanych z realizacją ulgi, a odmowa wszczęcia postępowania była zgodna z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących ulgi 1% na organizacje pożytku publicznego, zwłaszcza w kontekście podatników rozliczanych przez płatników (np. emerytów) i konieczności samodzielnego działania podatnika.
Dotyczy stanu prawnego z 2005 roku, choć podstawowe zasady dotyczące ulgi 1% pozostają aktualne. Sprawa ma charakter proceduralny, skupiając się na odmowie wszczęcia postępowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ podatkowy może na wniosek podatnika (emeryta) przekazać 1% jego podatku dochodowego na rzecz organizacji pożytku publicznego, jeśli podatnik jest rozliczany przez płatnika (ZUS) i nie składa samodzielnie zeznania podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie może zastąpić podatnika w tej czynności. Podatnik musi samodzielnie dokonać wpłaty i wykazać ją w swoim zeznaniu podatkowym, aby skorzystać z ulgi.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o PIT (art. 27d i art. 34 ust. 9 pkt 5) jednoznacznie wskazują, że to podatnik jest stroną dokonującą wpłaty i wykazującą ją w zeznaniu podatkowym. Brak jest podstaw prawnych do żądania od organu podatkowego wykonania tych czynności w zastępstwie podatnika, nawet jeśli jest on emerytem i rozliczany przez ZUS.
Czy odmowa wszczęcia postępowania podatkowego jest zasadna, gdy podatnik domaga się od organu wykonania czynności, które zgodnie z przepisami prawa podatkowego leżą po jego stronie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa wszczęcia postępowania jest zasadna w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy postępowanie nie może być wszczęte z przyczyn prawnych. W tej sprawie brak było podstaw prawnych do wszczęcia postępowania, ponieważ żądanie podatnika dotyczyło czynności, które musiałby wykonać sam.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (8)
Główne
ord. pod. art. 165a § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Przepis stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
u.p.d.o.f. art. 27d § ust. 1, 2, 4
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa zasady zmniejszenia podatku dochodowego o kwotę wpłat na rzecz organizacji pożytku publicznego, wskazując, że podatnik musi dokonać wpłaty i wykazać ją w zeznaniu.
u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Obowiązek składania przez podatników zeznań rocznych o wysokości osiągniętego dochodu.
u.p.d.o.f. art. 34 § ust. 9 pkt 5
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
W przypadku emerytów rozliczanych przez ZUS, podatek wynikający z rocznego rozliczenia jest podatkiem należnym, chyba że podatnik skorzysta z ulgi na podstawie art. 27d.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 34 § ust. 7
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Obowiązek organów rentowych (w tym ZUS) sporządzenia i przekazania rocznego obliczenia podatku dla emerytów i rencistów.
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych – kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a – c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy do wyeliminowania aktu administracyjnego z obrotu prawnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie sądu w przypadku nieuwzględnienia skargi – oddalenie skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustawy o PIT (art. 27d, art. 34 ust. 9 pkt 5) wymagają od podatnika samodzielnego działania w celu skorzystania z ulgi 1% na organizacje pożytku publicznego, w tym dokonania wpłaty i złożenia zeznania podatkowego. • Organ podatkowy nie ma podstaw prawnych do zastąpienia podatnika w czynnościach związanych z realizacją tej ulgi. • Odmowa wszczęcia postępowania podatkowego jest zasadna, gdy żądanie dotyczy czynności, które nie mogą być wykonane przez organ na rzecz podatnika.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżących, że organ podatkowy powinien samodzielnie przekazać 1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego w ich imieniu, jako emerytów rozliczanych przez ZUS. • Twierdzenie, że przepisy nie regulują trybu postępowania dla emerytów w zakresie tej ulgi. • Utożsamianie żądania przekazania 1% podatku ze zwrotem 'nienależnej cząstki podatku'.
Godne uwagi sformułowania
Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu - w niniejszej sprawie zaskarżonego postanowienia - nie może natomiast orzekać za organ w sposób merytoryczny przyznając określone uprawnienia lub zwalniając z obowiązków. • Tym bardziej nie może również zobligować [...] Urzędu Skarbowego W. do przekazania określonej kwoty wraz z odsetkami na rzecz organizacji pożytku publicznego... • Również nietrafne są zarzuty jakoby ustawodawca nie uregulował stosowania przedmiotowej ulgi przez osoby rozliczane za pośrednictwem ZUS. • Podkreślić także należy, że art. 27d oraz art. 34 ust. 9 pkt 5 u.p.d.o.f. wprost odwołują się do określonych czynności podatnika a nie płatnika, w ramach realizacji prawa do zmniejszenia podatku dochodowego o kwoty wpłat na rzecz organizacji pożytku publicznego. • Część zastrzeżeń Skarżących w istocie można także zakwalifikować jako postulaty pod adresem ustawodawcy.
Skład orzekający
Krystyna Kleiber
sędzia WSA
Sylwester Golec
asesor WSA
Hieronim Sęk
asesor WSA (spr.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi 1% na organizacje pożytku publicznego, zwłaszcza w kontekście podatników rozliczanych przez płatników (np. emerytów) i konieczności samodzielnego działania podatnika."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego z 2005 roku, choć podstawowe zasady dotyczące ulgi 1% pozostają aktualne. Sprawa ma charakter proceduralny, skupiając się na odmowie wszczęcia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowy problem interpretacyjny przepisów podatkowych dotyczących ulg i obowiązków podatników, szczególnie w specyficznych sytuacjach (emeryci). Jest interesująca dla prawników podatkowych i osób zajmujących się tematyką organizacji pożytku publicznego.
“Emeryci chcieli przekazać 1% podatku, ale sąd wyjaśnił: musisz to zrobić sam!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.