III SA/Wa 2223/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od czynności cywilnoprawnych od umowy pożyczki, uznając umowę za skuteczną mimo braku faktycznego przekazania środków.
Spółka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła jej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych od umowy pożyczki. Skarżąca argumentowała, że umowa nie została wykonana, ponieważ nie otrzymała środków, a roszczenie uległo przedawnieniu. Sąd uznał, że umowa pożyczki jest umową konsensualną, która dochodzi do skutku przez samo porozumienie stron, a wydanie przedmiotu pożyczki jest jej wykonaniem, co potwierdził pożyczkobiorca w umowie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi spółki "E." na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. określającą wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych od umowy pożyczki. Spółka argumentowała, że decyzja była wadliwa z powodu braku uzasadnienia faktycznego oraz że zobowiązanie nie zostało wykonane, gdyż pożyczkobiorca nie otrzymał środków, a roszczenie uległo przedawnieniu. Sąd, kontrolując zgodność z prawem, stwierdził, że umowa pożyczki zawarta między spółką a E. S. na kwotę [...] zł, w której pożyczkobiorca potwierdził otrzymanie środków, jest umową konsensualną zgodną z art. 720 k.c. Zgodnie z ustawą o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą zawarcia umowy. Sąd uznał, że nawet jeśli organ podatkowy nie ustosunkował się do oświadczenia o niewykonaniu umowy, nie miało to wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie, ponieważ umowa dochodzi do skutku przez samo porozumienie stron. W związku z tym, sąd oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, umowa pożyczki podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych od momentu jej zawarcia, nawet jeśli nie doszło do faktycznego przekazania środków, ponieważ jest to umowa konsensualna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że umowa pożyczki jest umową konsensualną, która dochodzi do skutku przez samo porozumienie stron, a wydanie przedmiotu pożyczki jest jej wykonaniem. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą zawarcia umowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.p.c.c. art. 1 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy pożyczki.
u.p.c.c. art. 3 § 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
k.c. art. 720
Kodeks cywilny
Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi a także powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 134 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie naruszenia przepisu prawa materialnego, bądź przepisu postępowania, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do uwzględnienia jej.
o.p. art. 210 § 4
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Umowa pożyczki nie została wykonana, ponieważ pożyczkobiorca nie otrzymał środków pieniężnych. Roszczenie o wydanie przedmiotu pożyczki uległo przedawnieniu zgodnie z art. 722 k.c. Decyzja organu I instancji nie posiada uzasadnienia faktycznego (naruszenie art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej).
Godne uwagi sformułowania
umowa pożyczki jest umową konsensualną, a zatem dochodzi do skutku przez samo porozumienie się stron wydanie przedmiotu pożyczki stanowi wykonanie zawartej już umowy
Skład orzekający
Małgorzata Jarecka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że umowa pożyczki jest konsensualna i podlega PCC od momentu zawarcia, niezależnie od faktycznego przekazania środków."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów podatkowych oraz cywilnych w kontekście PCC.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku od czynności cywilnoprawnych i interpretacji umowy pożyczki, co jest istotne dla wielu podatników i prawników. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi przykład standardowej wykładni przepisów.
“Czy umowa pożyczki bez przekazania pieniędzy podlega podatkowi? WSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wa 2223/05 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-02-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-08-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Małgorzata Jarecka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 lutego 2006 r. sprawy ze skargi E. z/s w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych - oddala skargę. - Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] maja 2005 r., nr [...], określającą wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie [...] zł. W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny. W dniu 9 lutego 2004 r. Spółka "E." (pożyczkobiorca) zawarła z E. S. (pożyczkodawca) umowę pożyczki w kwocie [...] zł. Z ustaleń przeprowadzonych przez organy podatkowe wynika, że żadna ze stron tej czynności nie uiściła należnego podatku od czynności cywilnoprawnych ani też nie złożyła deklaracji podatkowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. po wszczęciu postępowania podatkowego, decyzją z dnia [...] maja 2005 r. określił Spółce "E." wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie [...] zł wraz z odsetkami. Od powyższej decyzji Spółka "E." złożyła odwołanie wnosząc o jej uchylenie w całości, z uwagi na naruszenie art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), ponieważ decyzja nie posiada uzasadnienia faktycznego oraz z uwagi na fakt, iż zdaniem odwołującej się zobowiązanie nie zostało wykonane, gdyż pożyczkobiorca nie otrzymał środków pieniężnych, jak również utracił roszczenie o wydanie przedmiotu pożyczki, ponieważ zgodnie z art. 722 k.c. roszczenie uległo przedawnieniu. Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] utrzymał w mocy w/w decyzję organu podatkowego I instancji. Analizując umowę z dnia 9 lutego 2004 r. organ podatkowy II instancji stwierdził, iż umowa ta jest umową pożyczki zgodną z art. 720 k.c. W ocenie organu podatkowego umowa pożyczki jest umową konsensualną, a zatem dochodzi do skutku przez samo porozumienie się stron, a wydanie przedmiotu pożyczki stanowi wykonanie zawartej już umowy. Organ odwoławczy wskazał ponadto, iż w § 2 przedmiotowej umowy pożyczkobiorca Spółka "E." (odwołujący) potwierdził otrzymanie kwoty [...] zł. Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Skarżąca ponowiła postawione w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji zarzuty. Zdaniem skarżącej organ podatkowy : 1. określił zobowiązanie podatkowe od zdarzenia, które nie spełnia wymogów czynności cywilnoprawnej; 2. jako podstawę opodatkowania przyjęto kwotę [...] zł. czyli kwotę, której pożyczkodawca nigdy nie przeniósł na własność pożyczkobiorcy; 3. zobowiązanie podatkowe zostało określone od zamiaru udzielenia pożyczki, czyli od zdarzenia przyszłego i niepewnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Pismem z dnia 17 października 2005 r. będącym ustosunkowaniem się skarżącej do odpowiedzi na skargę organu podatkowego, wskazano, iż skarżący nadal podtrzymuje stanowisko, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 210 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie zawiera uzasadnienia faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Ocena działalności administracji publicznej dokonywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), nazywanej dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi a także powołaną podstawą prawną, jednakże w myśl § 2 tegoż artykułu Sąd nie może orzec na niekorzyść skarżącego chyba, że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego, bądź przepisu postępowania, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania ( art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c p.p.s.a.). Skarga nie jest zasadna. W sprawie nie doszło do naruszenia przytoczonych w skardze przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak również do innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 1 ust. 1 punkt 1 lit. b. ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych ( tekst jednolity Dz.U. z 2005 r., Nr 41, poz.399), podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają umowy pożyczki. W dniu 9 lutego 2004 r., jak wynika z akt sprawy, została zawarta umowa pożyczki na mocy której P. E. S. udzielił Spółce "E." pożyczki w kwocie [...] zł. Zgodnie z § 2 przedmiotowej umowy pożyczkodawca przekazał pożyczkobiorcy wymienioną w § 1 kwotę [...] zł. w dniu zawarcia umowy – co potwierdził pożyczkobiorca. W świetle art. 3 ust. 1 cytowanej ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej, czyli w tym przypadku – zawarcia umowy pożyczki. Mając powyższe na uwadze należy zgodzić się z argumentacją organu podatkowego II instancji, który analizując niniejszą umowę stwierdził, iż umowa ta jest umową pożyczki zgodną z art. 720 k.c. Stosownie bowiem do art. 720 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Analiza przepisów zawartych w Kodeksie cywilnym wskazuje, iż umowa pożyczki jest umową dwustronnie zobowiązującą nie wywołującą skutków rozporządzających. Do przeniesienia własności pieniędzy czy rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku wymagane jest dokonanie odrębnej czynności rozporządzającej. Jest to również umowa konsensualna, a do jej zawarcia nie jest konieczne wydanie rzeczy. Mając na względzie zarzut strony skarżącej, iż organy podatkowe nie ustosunkowały się do znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia z dnia 22 kwietnia 2005 r. w kwestii niewykonania umowy pożyczki, a tym samym naruszenia przez te organy art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, należy stwierdzić, iż co prawda jest to uchybienie ze strony organu podatkowego bowiem organ winien ustosunkować się do treści zawartej w tym oświadczeniu. Niemniej jednak uchybienie to w ocenie Sądu nie ma wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, bowiem – jak wynika z wyżej przeprowadzonych rozważań - umowa pożyczki dochodzi do skutku przez samo porozumienie się stron, które niewątpliwie miało miejsce w dniu 9 lutego 2004r. Wydanie natomiast przedmiotu pożyczki stanowi wykonanie zawartej już umowy. Mając powyższe na uwadze, Sąd nie podzielił argumentacji skarżącej i w związku z tym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI