III SA/WA 2207/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Dyrektora KIS o odmowie wszczęcia postępowania interpretacyjnego, uznając, że nawet wielowariantowy stan faktyczny nie stanowi przeszkody do jego wydania.
Skarżący P.B. złożył wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą momentu rozpoznania przychodu ze sprzedaży ogółu praw i obowiązków w spółkach osobowych. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej odmówił wszczęcia postępowania, uznając wniosek za hipotetyczny i wielowariantowy. WSA w Łodzi uchylił postanowienie organu, stwierdzając, że nawet niepewność co do ostatecznej ceny sprzedaży nie uniemożliwia wydania interpretacji, a organ nie skorzystał z możliwości uzupełnienia wniosku.
Sprawa dotyczyła wniosku P.B. o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie momentu rozpoznania przychodu ze sprzedaży ogółu praw i obowiązków w spółkach osobowych. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) dwukrotnie odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że przedstawiony stan faktyczny jest hipotetyczny i wielowariantowy, co uniemożliwia merytoryczną ocenę. Skarżący argumentował, że niepewność co do ostatecznej ceny sprzedaży, wynikająca z kilkuetapowego jej ustalania, nie jest przeszkodą do wydania interpretacji, a kluczowe jest ustalenie momentu rozpoznania przychodu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organ podatkowy niezasadnie odmówił wszczęcia postępowania, naruszając art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że nawet wielowariantowość stanu faktycznego, jeśli jest szczegółowo opisana, nie stanowi przeszkody do wydania interpretacji, a organ nie skorzystał z możliwości jej uzupełnienia. Sąd odwołał się do orzecznictwa NSA, wskazując, że dopuszcza się wydanie interpretacji nawet w przypadku dwóch wariantów działania, jeśli żaden z nich nie jest wykluczony. Sąd nie podzielił argumentacji organu dotyczącej naruszenia przepisów o terminach rozpatrywania wniosków w związku z COVID-19. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wielowariantowość stanu faktycznego nie stanowi przeszkody do wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji podatkowej, jeśli stan faktyczny jest szczegółowo opisany i pozwala na ocenę stanowiska wnioskodawcy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ podatkowy niezasadnie odmówił wszczęcia postępowania interpretacyjnego, uznając stan faktyczny za hipotetyczny. Podkreślono, że nawet niepewność co do ostatecznej ceny sprzedaży nie uniemożliwia wydania interpretacji, a organ powinien był skorzystać z możliwości uzupełnienia wniosku, zamiast odmawiać wszczęcia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
O.p. art. 165a § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis ten stanowi podstawę do odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Sąd uznał, że wielowariantowość stanu faktycznego nie jest taką przyczyną.
O.p. art. 14b § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis ten określa obowiązek Dyrektora KIS wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla zaskarżone postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uchylając zaskarżone postanowienie, może uchylić również poprzedzające je postanowienie.
Pomocnicze
O.p. art. 14h
Ordynacja podatkowa
Przepis ten stanowi odesłanie do stosowania przepisów Ordynacji podatkowej w postępowaniu w sprawie wydawania interpretacji indywidualnych.
ustawa o COVID-19 art. 31g
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Przepis ten przedłużał terminy rozpatrywania wniosków o interpretacje w okresie pandemii. Sąd uznał, że organ prawidłowo zastosował ten przepis, określając 6-miesięczny termin na rozpatrzenie wniosku.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
u.p.d.o.f. art. 10 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wskazany przez stronę jako potencjalnie istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
u.p.d.o.f. art. 11 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wskazany przez stronę jako potencjalnie istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
u.p.d.o.f. art. 18
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wskazany przez stronę jako potencjalnie istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
u.p.d.o.f. art. 19 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wskazany przez stronę jako potencjalnie istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
u.p.d.o.f. art. 27 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wskazany przez stronę jako potencjalnie istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
u.p.d.o.f. art. 45 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wskazany przez stronę jako potencjalnie istotny dla rozstrzygnięcia sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wielowariantowość stanu faktycznego, w tym niepewność co do ostatecznej ceny sprzedaży, nie stanowi przeszkody do wydania interpretacji indywidualnej. Organ podatkowy nie skorzystał z możliwości uzupełnienia lub doprecyzowania wniosku. Organ podatkowy błędnie uznał wniosek za "poradę" zamiast za wniosek o interpretację.
Odrzucone argumenty
Organ podatkowy argumentował, że stan faktyczny jest hipotetyczny i wielowariantowy, co uniemożliwia wydanie interpretacji. Organ podatkowy uznał, że wniosek dotyczy "porady z zakresu obowiązków podatkowych", a nie interpretacji przepisów prawa.
Godne uwagi sformułowania
"z jakichkolwiek innych przyczyn nie może być wszczęte" należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoją na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny Samo zaś udzielenie interpretacji polega na wyrażeniu poglądu dotyczącego rozumienia treści poddanych przez wnioskodawcę interpretacji przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do wskazanego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. organ skupił się na wykazaniu, iż wielowariantowość i hipotetyczny charakter stanu faktycznego wynikają z kilkuetapowego procesu ustalenia ceny podstawowej i ceny ostatecznej sam element niepewności w postaci kilku wariantów sposobu wyliczenia ceny podstawowej i ceny ostatecznej, na którym koncentruje się organ nie uzasadnia odmowy wszczęcia postępowania z wniosku strony. przeszkody do wszczęcia postępowania interpretacyjnego nie stanowi wielowariantowość stanu faktycznego - jeżeli skarżący "zakłada dwa warianty działania i żadnego z nich na etapie wystąpienia z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej nie wyklucza, nie ma podstaw, aby odmówić mu wydania interpretacji indywidualnej tylko dlatego, że jeszcze nie zdecydował się, który wariant rzeczywiście zrealizuje"
Skład orzekający
Agnieszka Gortych-Ratajczyk
sprawozdawca
Agnieszka Krawczyk
członek
Cezary Koziński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wszczęcia postępowania interpretacyjnego przez organ podatkowy w sytuacji wielowariantowego lub hipotetycznego stanu faktycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o interpretację podatkową, gdzie niepewność dotyczy sposobu ustalenia ceny, a nie samego faktu jej uzyskania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą nadużywać argumentu o "hipotetyczności" wniosku, aby uniknąć wydania interpretacji. Pokazuje też, jak sądy administracyjne chronią prawo podatników do uzyskania jasnej wykładni przepisów.
“Czy niepewność co do ceny sprzedaży blokuje interpretację podatkową? WSA: Nie!”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 904/23 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2024-01-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-12-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Gortych-Ratajczyk /sprawozdawca/ Agnieszka Krawczyk Cezary Koziński /przewodniczący/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania 6560 Hasła tematyczne Podatkowe postępowanie Interpretacje podatkowe Skarżony organ Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej Treść wyniku Uchylono postanowienie I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 2651 art. 14b par. 1, art. 14h, art. 165a par. 1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Dz.U. 2020 poz 1842 art. 31g Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. B. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 28 września 2023 r. nr 0113-KDIPT2-3.4011.35.2023.3.IR w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 14 lipca 2023 r. znak 0113-KDIPT2-3.4011.35.2023.2.SJ; 2. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 28 września 2023 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia P. B., utrzymał w mocy postanowienie z dnia 14 lipca 2023 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wniosku podatnika o wydanie interpretacji indywidualnej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie momentu powstania przychodu ze sprzedaży ogółu praw i obowiązków w spółkach osobowych. Dnia 17 stycznia 2023 r. wpłynął wniosek strony z dnia 13 stycznia 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, uzupełniony pismem z dnia 17 stycznia 2023 r. Z przedłożonych dokumentów wynika m.in., że podatnik dokonał sprzedaży ogółu praw i obowiązków w dwóch spółkach osobowych, tj. spółce komandytowej (sprzedawany ogół praw i obowiązków komplementariusza) oraz spółce jawnej (ogół praw i obowiązków wspólnika) w dniu 15 listopada 2022 r., które były częścią grupy spółek składającej się na jedną całość gospodarczą, w skład grupy wchodzą również dwie inne spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółki prowadziły działalność w zakresie handlu detalicznego. Wspólnicy spółek wchodzących w skład grupy spółek sprzedali wszystkie udziały w kapitale zakładowym tych spółek wchodzących w skład grupy oraz wszystkie ogóły praw i obowiązków w spółkach osobowych jednemu nabywcy. Nabywca zakupił bezpośrednio wszystkie udziały w spółkach z o.o. należących do grupy spółek oraz bezpośrednio i pośrednio wszystkie ogóły praw i obowiązków w spółkach osobowych należących do grupy spółek. Jak podkreślił wnioskodawca okoliczność, że nabywca nabył udziały (bezpośrednio) i ogóły praw i obowiązków (pośrednio lub bezpośrednio) we wszystkich spółkach z grupy jest o tyle istotna, że cena za udziały w zbywanych przez podatnika spółkach jest kalkulowana dla nabycia całej grupy spółek i potem "rozdzielana" pomiędzy poszczególne spółki, a potem pomiędzy udziały lub ogóły praw i obowiązków poszczególnych wspólników, proporcjonalnie do wielkości udziału każdego wspólnika. Wszyscy wspólnicy spółek z grupy oraz nabywca zawarli umowę przedwstępną sprzedaży wszystkich udziałów oraz ogółu praw i obowiązków wszystkich spółek grupy, w której określili zasady ustalania ceny sprzedaży za wszystkie spółki grupy. Umowa przyrzeczona określa sposób wyliczenia ostatecznej ceny za wszystkie spółki z grupy, która będzie rozdzielona pomiędzy poszczególnych wspólników stosownie do proporcji udziałów w kapitale zakładowym (spółki z o.o.) i udziału w zysku (spółki osobowe). Strony w pierwszej kolejności określiły cenę mającą dwojaki charakter – orientacyjny i przede wszystkim będącej podstawą do dalszych wyliczeń ostatecznej ceny - na potrzeby niniejszego wniosku ta cena to "cena podstawowa". Następnie strony określiły matematyczny wzór, w oparciu o który zostanie określona ostateczna cena sprzedaży wszystkich spółek grupy należną ich wspólnikom, w tym stronie. Odpowiednie dodanie do lub odjęcie od ceny podstawowej wartości takich jak ilość gotówki na dzień sprzedaży we wszystkich spółkach grupy, sum należności przysługujących wszystkim spółkom, czy wartość zapasów innych niż zapasy towarów, którym zbliża się termin przydatności lub które nie zostały zbyte przez określony okres od ich wprowadzenia do magazynu, sum długów obciążających wszystkie spółki, wartość towarów bliskich przeterminowania lub niesprzedanych w określonym czasie od wprowadzenia do magazynu, posiadanych przez spółki na dzień sprzedaży, doprowadzi do ustalenia "ceny ostatecznej" należnej wspólnikom. W efekcie ta ostateczna cena należna wspólnikom może być większa lub mniejsza od ceny podstawowej. Cena ostateczna zostanie ustalona w znacznej części w oparciu o wartości zaistniałe na dzień zawarcia umowy sprzedaży udziałów wszystkich spółek grupy, tj. 15 listopada 2022 r., jednak ustalenie tych wszystkich wartości wymaga pogłębionego badania. Strony ustaliły w umowie przyrzeczonej, że ostateczna cena (i dodatnia albo ujemna różnica pomiędzy ceną ostateczną a ceną podstawową) zostanie ustalona do końca marca 2023 r., jednak nie wykluczają przedłużenia tego terminu. Nadto, jak wynika z opisu stanu faktycznego, część ceny podstawowej została wpłacona na rzecz wspólników przez nabywcę w dniu zawarcia umowy przyrzeczonej, za pośrednictwem depozytu notarialnego notariusza dokonującego czynności poświadczenia podpisów pod umową przyrzeczoną, a część została zabezpieczona w tym depozycie notarialnym na zabezpieczenie rozliczenia ceny ostatecznej. Nabywca złożył do depozytu notarialnego w trybie przepisu art. 108 ustawy Prawo o notariacie kwotę odpowiadającej cenie podstawowej, w dniu poprzedzającym zawarcie umowy przyrzeczonej. Kwota odpowiadająca 95% wartości ceny podstawowej została przez czyniącego notariusza przelana na rachunki bankowe wspólników, w wysokości przypadającej na cenę podstawową za udziały lub ogóły praw i obowiązków każdego ze wspólników. Natomiast kwota 5% ceny podstawowej pozostała na rachunku depozytowym notariusza. Na tle opisanego stanu faktycznego wnioskodawca sformułował pytania: 1. W jakim momencie i w którym okresie (roku) Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wpłaconej na Jego rachunek bankowy przypadającej na Niego 95% ceny podstawowej za sprzedane przez Niego ogóły praw i obowiązków w obydwu spółkach grupy? 2. W jakim momencie i w którym okresie (roku) Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wypłaconej przez notariusza Wnioskodawcy przypadającej na Niego, za sprzedane ogóły praw i obowiązków w obydwu spółkach grupy, części lub całości zatrzymanej w depozycie notarialnym kwoty 5% ceny podstawowej, w sytuacji kiedy cena ostateczna przewyższy 95% ceny podstawowej, ale będzie niższa albo równa 100% ceny podstawowej (jeśli taka nadwyżka nastąpi)? 3. W jakim momencie i w którym okresie (roku) Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu przypadającej na Niego za sprzedane ogóły praw i obowiązków w obydwu spółkach grupy nadwyżki ceny ostatecznej nad ceną podstawową (jeśli taka nadwyżka wystąpi)? Postanowieniem z dnia 14 lipca 2023 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na podstawie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.) dalej: O.p., odmówił P. B. wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie momentu powstania przychodu ze sprzedaży udziałów w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością. Przywołując obszerne fragmenty z wniosku a dotyczące sposobu ustalenia ceny podstawowej i ceny ostatecznej oraz pytania nr 2 i nr 3 wniosku, organ stwierdził, że z uwagi na poglądowy i hipotetyczny charakter złożonego wniosku, nie ma możliwości dokonania oceny przedstawionych stanowisk w ramach interpretacji przepisów prawa podatkowego, wydawanej w trybie art. 14b § 1 O.p. W zażaleniu na opisane postanowienie pełnomocnik P. B. zarzucił mające wpływ na wynik postępowania naruszenie przepisów postępowania: art. 165a § 1 w zw. z art. 14h w zw. z art. 14b § 3 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; art. 121 § 1 O.p. poprzez jego niezastosowanie; art. 31g ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, poprzez jego niezastosowanie (Dz.U. z 2020r., poz. 1842 ze zm.) dalej: ustawa o COVID-19. Przywołanym na wstępie postanowieniem z dnia 28 września 2023 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej podzielił dotychczasową ocenę, czemu dał wyraz utrzymując w mocy postanowienie z dnia 14 lipca 2023 r. stosownie do zapisów art. 13 § 2a, art. 221, art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 14h O.p. Dyrektor KIS powielił stwierdzenie, że "analiza treści złożonego przez Pana wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wskazuje, że jest to w istocie wniosek o udzielenie porady z zakresu obowiązków podatkowych, w celu optymalizacji obciążeń podatkowych, a nie wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w rozumieniu art. 14b ustawy Ordynacja podatkowa". Zdaniem organu nie jest stanem faktycznym przedstawienie w trybie hipotetycznym kilku możliwości uzyskania przez stronę faktycznego przychodu. Z wniosku wynika bowiem, że w pierwszej kolejności określono cenę mającą dwojaki charakter – orientacyjny i przede wszystkim będącej podstawą do dalszych wyliczeń ostatecznej ceny. Zdaniem organu kolejną przesłanką do uznania wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, jako przedstawionego w trybie hipotetycznym w zakresie kilku możliwości faktycznego działania jest również treść postawionych we wniosku pytań oraz stanowiska podatnika do tych pytań. Organ stwierdził, iż opis stanu faktycznego, treść postawionych pytań i przedstawione przez podatnika własne stanowisko w sprawie oceny prawnej stanu faktycznego wskazują, że tak naprawdę sam podatnik nie wie dokładnie, co nastąpi w przyszłości, rozważa jedynie hipotetycznie wystąpienie pewnych zdarzeń (w zależności od tego, w jaki sposób zostanie ustalona cena ostateczna za sprzedane udziały, w tym jeśli w ogóle wystąpi "nadwyżka", o której mowa w pytaniach nr 2 i nr 3). Przedstawiony we wniosku opis stanu faktycznego nie pozwala zatem na uznanie, że przedmiotowy wniosek dotyczy wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, bowiem określa alternatywnie elementy zdarzeń przyszłych, które miałyby być objęte zakresem przedmiotowym żądanego rozstrzygnięcia. Dyrektor KIS przytaczając zapis art. 31g ustawy o COVID-19 stwierdził, iż nie został w sprawie naruszony, bowiem z powyższego przepisu jednoznacznie wynika, że wnioski złożone w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii ogłoszonego w związku z COVID-19 organ podatkowy rozpatruje w terminie 6 miesięcy od daty wpływu, zatem termin na rozpatrzenie wniosku złożonego przez podatnika wynosił 6 miesięcy od daty wpływu wniosku, czyli w przedmiotowej sprawie upływałby z dniem 17 lipca 2023 r. Nie podzielając oceny wywiedzionej przez organ, pełnomocnik P. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Zarzucił mające wpływ na wynik postępowania naruszenie przepisów postępowania: art. 165a § 1 w zw. z art. 14h w zw. z art. 14 b § 3 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie; art. 121 § 1 O.p. poprzez jego niezastosowanie; art. 31 g ustawy o COVID-19 w zw. z 14o O.p., poprzez ich niezastosowanie. Pełnomocnik wniósł w imieniu strony o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor KIS podtrzymując argumenty uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Wojewódzki sąd administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167, ze zm.), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie, w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie wydane w pierwszej instancji naruszają przepisy prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie. W ocenie Sądu, organy niezasadnie przyjęły, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do odmowy wszczęcia postępowania interpretacyjnego, tym samym w sprawie doszło do naruszenia przepisu art. 165a § 1 O.p. Wedle wspomnianego przepisu art. 165a O.p. (stosowany odpowiednio w postępowaniu interpretacyjnym z mocy odesłania zawartego w art. 14h O.p.), gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 165 § 9 stosuje się odpowiednio (§ 1). Na postanowienie, o którym mowa w § 1, służy zażalenie (§ 2). Użyty w powyższym przepisie zwrot "z jakichkolwiek innych przyczyn nie może być wszczęte" należy odnieść przede wszystkim do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoją na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne przepisy, których interpretacja uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenie treści żądania w sposób merytoryczny (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 marca 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 2207/06 – dostępny, tak jak inne orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Istota sporu sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy w okolicznościach niniejszej sprawy organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku podatnika o wydanie interpretacji indywidualnej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. Czy trafnie organ wywiódł, iż lektura opisanego we wniosku stanu faktycznego uzasadnia ocenę, iż stan ten jest na tyle hipotetyczny, wielowariantowy, iż sam wnioskodawca nie jest pewien, który z opisanych wariantów finalnie się ziści. A stwierdzenie to uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania z wniosku strony, jako inna przyczyna, o której mowa w art. 165a § 1 O.p. Czy rację należy przyznać stronie skarżącej, która przyznaje, iż owszem wielowariantowość stanu faktycznego występuje, jednakże co do sposobu wyliczenia ceny podstawowej i ceny ostatecznej, nie momentu powstania przychodu, którego określenie, wskazanie jest istotą sformułowanych we wniosku pytań. Zdaniem Sądu, lektura znajdującego się w aktach administracyjnych wniosku o wydanie interpretacji podatkowej - po części przytoczonego w stanie faktycznym niniejszej sprawy dla zobrazowania problemu - uzasadnia akceptację stanowiska strony skarżącej. Zgodnie z art. 14b § 1 O.p., Dyrektor KIS, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. W judykaturze wyrażono pogląd, że wyczerpująco przedstawiony stan faktyczny (zaistniały bądź przewidywany), to taki, na podstawie, którego można w sposób pewny i nieuzasadniający żadnych wątpliwości udzielić informacji w zakresie możliwości zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie. Interpretacja podatkowa ma służyć wyjaśnieniu problemu prawnego o charakterze podatkowym, który to problem przedstawia wnioskodawca, wskazując przepisy budzące jego wątpliwości. Samo zaś udzielenie interpretacji polega na wyrażeniu poglądu dotyczącego rozumienia treści poddanych przez wnioskodawcę interpretacji przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do wskazanego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Organ wydający interpretację niejako "porusza się", zatem wyłącznie w ramach stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego na gruncie tego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oceny prawnej. Organ nie przeprowadza w tego rodzaju sprawach postępowania dowodowego, lecz ogranicza się do analizy okoliczności podanych we wniosku w zakresie sformułowanego pytania. W stosunku tylko do tych okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które winno być ustosunkowaniem się do stanowiska prezentowanego w sprawie przez wnioskodawcę, a w razie negatywnej oceny stanowiska wyrażonego we wniosku winno wskazywać prawidłowe stanowisko z uzasadnieniem prawnym (vide. wyrok WSA w Łodzi z dnia 3 października 2023 r., sygn. akt I SA/Łd 620/23). W kontrolowanej sprawie, odmowę wszczęcia postępowania z wniosku o wydanie interpretacji podatkowej, organ uzasadnia brakiem jednoznacznego stanu faktycznego. Zwraca uwagę na hipotetyczne elementy opisanego stanu faktycznego, na wątpliwości, jakie ma sam skarżący opisując zarówno stan faktyczny, jak i formułując pytania. Zdaniem Sądu argumentacja organu nie zasługuje na uwzględnienie albowiem stan faktyczny przedstawiony we wniosku jest szczegółowy i wyczerpujący do dokonania przez organ oceny stanowiska wnioskodawcy i przedstawienia uzasadnienia prawnego swego stanowiska. Świadczy o tym nie tylko lektura samego wniosku o wydanie interpretacji podatkowej, ale i fakt, iż organ nie skorzystał z możliwości uzupełnienia, czy doprecyzowania wniosku na podstawie art. 169 w zw. z art. 14h O.p. Nadto co nader istotne w sprawie, organ skupił się na wykazaniu, iż wielowariantowość i hipotetyczny charakter stanu faktycznego wynikają z kilkuetapowego procesu ustalenia ceny podstawowej i ceny ostatecznej, którą ma uzyskać skarżący w zamian za sprzedaż ogółu praw i obowiązków w spółkach osobowych. Tymczasem, skarżący obszernie opisując stan faktyczny, jasno wskazał co jest istotą tegoż wniosku. Lektura sformułowanych przez stronę pytań – przywołanych w stanie faktycznym niniejszego uzasadnienia - nie budzi wątpliwości, iż wszystkie dotyczą momentu, okresu roku, w jakim strona powinna rozpoznać przychód w podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z opisaną transakcją. Co więcej, przedstawiając własne stanowisko w sprawie i zakreślając przedmiot wniosku strona wskazała adekwatne w Jej ocenie przepisy prawa (art. 10 ust. 1 pkt 7, pkt 8, art. 11 ust. 1, art. 18, art. 19 ust. 1, art. 27 ust. 1, art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), które winny zostać podane analizie organu. W ocenie Sądu sam element niepewności w postaci kilku wariantów sposobu wyliczenia ceny podstawowej i ceny ostatecznej, na którym koncentruje się organ nie uzasadnia odmowy wszczęcia postępowania z wniosku strony. Tym bardziej, iż w żadnym z zaskarżonych postanowień organ nie wskazał, aby pozostałe elementy opisanego stanu faktycznego, jak chociażby podział ceny uzyskanej ze sprzedaży, czy sposób oraz termin/okres dokonywanych rozliczeń budził wątpliwości i zastrzeżenia uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania z wniosku o wydanie interpretacji podatkowej. Z tych wszystkich względów, Sąd stwierdza, że organ bezpodstawnie odmówił skarżącemu wszczęcia postępowania powołując się na przedstawienie przez niego stanu faktycznego w sposób hipotetyczny. Ponownie rozpoznając sprawę Dyrektor KIS powinien dokonać interpretacji wskazanych we wniosku przepisów w kontekście stanu faktycznego przedstawionego we wniosku interpretacyjnym oraz wyjaśnić, czy korekta ceny sprzedanych ogółu praw i obowiązków w określonym czasie wpływa na "moment rozpoznania przychodu" z tego tytułu. Na marginesie zauważyć należy, iż przeszkody do wszczęcia postępowania interpretacyjnego nie stanowi wielowariantowość stanu faktycznego - jeżeli skarżący "zakłada dwa warianty działania i żadnego z nich na etapie wystąpienia z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej nie wyklucza, nie ma podstaw, aby odmówić mu wydania interpretacji indywidualnej tylko dlatego, że jeszcze nie zdecydował się, który wariant rzeczywiście zrealizuje" (wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2726/12). Odnotować również należy, mając na uwadze zarzuty skargi, że Sąd podziela stanowisko organu, który trafnie argumentował o braku zasadności podniesionego już w zażaleniu zarzutu naruszenia art. 31g ustawy o COVID-19. Stosownie do art. 31g ustawy o COVID-19, w przypadku wniosków o wydanie interpretacji indywidualnej złożonych i nierozpatrzonych do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw oraz złożonych od dnia wejścia w życie tej ustawy do dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii ogłoszonego w związku z COVID-19, trzymiesięczny termin, o którym mowa w art. 14d § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, przedłuża się o 3 miesiące. Jak wynika z dokumentów sprawy, dnia 17 stycznia 2023 r. wpłynął wniosek strony z dnia 13 stycznia 2023 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, uzupełniony pismem z dnia 17 stycznia 2023 r. natomiast stan zagrożenia epidemiologicznego odwołano z dniem 1 lipca 2023 r. Co oznacza, iż termin na rozpatrzenie przez organ podatkowy wniosku złożonego przez stronę skarżącą wynosił 6 miesięcy od daty wpływu wniosku, czyli w przedmiotowej sprawie upływałby z dniem 17 lipca 2023 r. Końcowo należy zauważyć, iż owszem jak argumentuje organ funkcja ochronna interpretacji podatkowej realizuje się w przypadku, gdy wnioskodawca zastosował się do uzyskanej interpretacji indywidualnej, a rzeczywiście zaistniała po jego stronie sytuacja faktyczna jest tożsama ze stanem faktycznym opisanym we wniosku o wydanie interpretacji. Ocena tej "tożsamości" jest możliwa, gdy stan faktyczny/zdarzenie przyszłe zostały opisane w sposób, który nie pozostawia wątpliwości, jakie konkretne okoliczności tworzą ten stan faktyczny. Stąd konieczne jest wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego we wniosku lub w odpowiedzi na wezwania do jego uzupełnienia. A skoro to wnioskodawca zakreśla ramy stanu faktycznego i prawnego opisanego we wniosku to ryzyko pominięcia określonych informacji albo podanie ich w sposób niezgodny z rzeczywistością obciąża wnioskodawcę, który będzie chciał skorzystać z ochronnej funkcji interpretacji indywidualnej. Z powyższych względów Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 165a § 1 w zw. z art. 14h O.p.), w związku z czym podlegało ono uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Jednocześnie, w ramach stosowania środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów podjętych w postępowaniu prowadzonym w granicach sprawy, której skarga dotyczyła, jako niezbędne dla końcowego jej załatwienia Sąd uchylił również postanowienie je poprzedzające (art. 135 p.p.s.a.). O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 200 i art. 205 p.p.s.a. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł ustalonej stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1995). AKE.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI