III SA/Wa 2203/06

III SA/Wa 2203/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-10-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-Osetek /przewodniczący/
Krystyna Kleiber
Maciej Kurasz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Inspektor Kontroli Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.), Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2006 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę
Uzasadnienie
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 15 września 2005 r. G. K. - powoływany dalej jako Skarżący działając na podstawie przepisu art. 156 § 1 pkt 3 w związku z art. 157 § 2 ustawy 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej w skrócie jako Kpa, wniósł o stwierdzenie nieważności wyniku kontroli z dnia [...] marca 1996 r. Nr [...] wydanego przez Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w O., na podstawie którego określono Skarżącemu zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec i lipiec 1995 r.
W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, że powodem wniesienia wniosku o stwierdzenie nieważności było to, iż za ten sam okres Urząd Skarbowy w O. uprzednio określił w 1995 r. wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług. Skarżący w złożonym wniosku powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 1995 r. Sygn. akt III SA 1319/94, podniósł, że w sytuacji, gdy została wydana przez organ podatkowy ostateczna decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego nie może być wydany "wynik kontroli", w którym odmiennie określono by wysokość tego zobowiązania.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. wydaną na podstawie art. 249 § 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. - określanej jako ustawa Ord. pod.) w związku z art. 24 § 1 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) w związku z art. 31 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 65 ze zm.), Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej (GIKS) odmówił wszczęcia postępowania zakończonego wynikiem kontroli, ze względu na uchybienie terminowi do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności w odniesieniu do decyzji ostatecznych wydanych przed upływem roku od daty ich doręczenia.
Skarżący niezgadzając się z powyższą decyzją pismem z dnia 1 lutego 2006 r. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. W złożonym piśmie Skarżący zarzucił, że GIKS nie odniósł się do zarzutów podniesionych we wniosku o stwierdzenie nieważności.
Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej, działając jako organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Organ podatkowy w uzasadnieniu rozstrzygnięcia ponownie podkreślił, iż wniosek Skarżącego o stwierdzenie nieważności rozstrzygnięcia Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia [...] marca 1996 r. został wniesiony z uchybieniem rocznego terminu do jego złożenia.
Na ostateczną decyzję G. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której na podstawie art. 157 § 2 w związku z art. 156 § 1 pkt 3 Kpa wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji (wyniku kontroli) z dnia [...] marca 1996 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 1995 r. Skarżący wniósł również o uchylenie decyzji GIKS z dnia [...] maja 2006 r. W rozwinięciu skargi Skarżący zarzucił decyzji GIKS, iż podważa ona zaufanie do organów skarbowych, ze względu na "nie zastosowanie oznaczonych norm Działu IV Ordynacji podatkowej, których tezę stanowi art. 127 oraz art. 249 § 2 w związku z art. 233 i art. 234 ustawy Ord. pod." Skarżący podniósł także zarzut naruszenia przepisu art. 128 ustawy Ord. pod.
W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
I. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - określanej dalej jako p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) - c) p.p.s.a., lub stwierdzenia nieważności jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w art. 247 ustawy Ordynacja podatkowa (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Sąd zwraca również uwagę na dyspozycję art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji organu podatkowego.
Mając na uwadze powyższe normy prawne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, w stopniu dającym podstawę do jej uchylenia, jak również przepisów proceduralnych w stopniu mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Sąd nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
II. Na wstępie należy wskazać, że przepisy ustawy Ordynacji podatkowej z dniem 1 stycznia 1998 r. w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych zastąpiły właściwe uprzednio przepisy Kpa (art. 307 ustawy Ord. pod.).
Zgodnie z przepisami przejściowymi określonymi w ustawie Ord. pod. m.in., w art. 324 ustawy Ord.pod., do spraw wszczętych, a nie rozpatrzonych przez organ podatkowy pierwszej instancji przed dniem 1 stycznia 1998 r. stosuje się przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, z wyjątkiem spraw z wniosków złożonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy w przedmiocie: 1) odroczenia terminu płatności podatku, 2) rozłożenia na raty zapłaty podatku lub zaległości podatkowej, 3) potrącenia zobowiązań podatkowych. W powyższych sprawach właściwe były przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych.
Powyższy przepis jednoznacznie wskazuje, że przepisy proceduralne ustawy Ordynacja podatkowa są zasadniczo przepisami właściwymi do rozpatrywania wszystkich spraw podatkowych wszczętych po 1 stycznia 1998 r., a także spraw pozostających wówczas w toku.
Zatem zarzut Skarżącego wskazujący, iż niniejsza sprawa, wszczęta z wniosku o stwierdzenie nieważności wniesionego w dniu 15 września 2005 r. powinna być rozpatrzona na podstawie przepisów Kpa jest całkowicie nietrafiony.
Na uwagę zasługuje także norma przepisu art. 337 ustawy Ord. pod., zgodnie z którym żądanie uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej określającej wysokość zaległości podatkowej, wniesione przed dniem 1 stycznia 1998r., podlega rozpatrzeniu na zasadach przewidzianych w dotychczasowych przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.
Przyjmując wykładnię a contrario powyższego przepisu, a także biorąc pod uwagę normy ogólne wynikające z zakresu przedmiotowego ustawy Ord. pod, uznać należy, że wniosek o stwierdzenie nieważności wniesiony po dniu 1 stycznia 1998 r. jest rozpoznawany na podstawie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem terminu do jego złożenia, określonego w ww. ustawie.
W myśl przepisu art. 249 ustawy Ord. pod. w jego pierwotnym brzmieniu organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie roku od jej doręczenia. Przepis ten został z zmieniony z dniem 1 stycznia 2003 r. zgodnie z art. 1 pkt 170 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U Nr 169 poz. 1387), w ten sposób, iż organ mógł wydać decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli w szczególności: żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji.
Jednakże w art. 24 § 1 ustawy z dnia 12 września 2002 r. zmieniającej ustawę Ordynacja podatkowa, wprowadzono przepis przejściowy, zgodnie z którym żądanie stwierdzenia nieważności decyzji, która stała się decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpatrzeniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy zmienianej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.
Powyższe oznacza, że przypadku decyzji, które stały się ostateczne przed 1 stycznia 2003 r. termin do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie ich nieważności upływa po roku od skutecznego doręczenia rozstrzygnięcia.
Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że Skarżący pismem z dnia 15 września 2005 r. wniósł o stwierdzenie nieważności wyniku kontroli z dnia [...] marca 1996 r. Z załączonego do akt sprawy odpisu zwrotnego potwierdzenia odbioru rozstrzygnięcia kontroli skarbowej wynika, że akt ten został skutecznie doręczony Skarżącemu w dniu 11 kwietnia 1996 r. (karta akt administracyjnych nr 38). Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika także, że ze względu na nie wniesienie środka odwoławczego wynik kontroli stał się rozstrzygnięciem ostatecznym w toku instancji.
Nie ulega wątpliwości, że wniosek o stwierdzenie nieważności został złożony po upływie ponad dziewięciu lat od dnia jego doręczenia. W ocenie Sądu odmowa wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, ze względu na uchybienie terminowi do wniesienia wniosku o stwierdzenie nieważności była całkowicie zasadna.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, iż w świetle powołanych powyżej przepisów prawa, wniosek o stwierdzenie nieważności wyniku kontroli, wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu nie mógł wywołać skutków procesowych, a rozpatrujące go organy nie miały w takiej sytuacji podstaw do merytorycznej oceny, czy w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki co do stwierdzenia jego nieważności.
Sąd uznał również, iż wniosek Skarżącego o stwierdzenie nieważności wyniku kontroli z dnia [...] marca 1996 r. zawarty w skardze jest niedopuszczalny. Należy bowiem podkreślić, iż Sąd administracyjny nie jest organem podatkowym uprawnionym do badania zasadności wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej.
Mając na względzie powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.