III SA/WA 2276/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2019-04-25
NSApodatkoweŚredniawsa
VATinterpretacja podatkowapożyczki pracowniczezwolnienie z VATobowiązek podatkowygrupa kapitałowaświadczenie nieodpłatne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację podatkową Dyrektora KIS, uznając, że udzielanie pracownikom nieoprocentowanych pożyczek na zakup akcji spółki z grupy kapitałowej podlega opodatkowaniu VAT, ale może korzystać ze zwolnienia.

Sprawa dotyczyła skargi T. Sp. z o.o. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) w sprawie opodatkowania VAT udzielanych pracownikom pożyczek na zakup akcji spółki z grupy kapitałowej. Spółka argumentowała, że pożyczki te, choć nieoprocentowane, podlegają opodatkowaniu VAT, ale korzystają ze zwolnienia. DKIS uznał, że czynność ta nie podlega opodatkowaniu VAT, uchylając się od odpowiedzi na dalsze pytania. WSA uchylił interpretację, stwierdzając, że DKIS błędnie zinterpretował przepisy, a udzielanie pożyczek pracownikom mieści się w zakresie opodatkowania VAT, niezależnie od ewentualnego zwolnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał sprawę ze skargi T. Sp. z o.o. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) dotyczącą podatku od towarów i usług (VAT). Spółka, będąca częścią międzynarodowego koncernu, zamierzała udzielać swoim pracownikom nieoprocentowanych pożyczek na zakup akcji innej spółki z tej samej grupy kapitałowej. Spółka zapytała, czy takie pożyczki podlegają opodatkowaniu VAT, czy korzystają ze zwolnienia i kiedy powstaje obowiązek podatkowy. Spółka stała na stanowisku, że udzielanie pożyczek jest usługą podlegającą opodatkowaniu VAT, a nieodpłatne świadczenie na cele osobiste pracowników (art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT) również podlega opodatkowaniu. Jednocześnie argumentowała, że usługi udzielania pożyczek są zwolnione z VAT na mocy art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy. DKIS uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, twierdząc, że czynność ta nie podlega opodatkowaniu VAT, ponieważ jest zwolniona, i w związku z tym odmówił odpowiedzi na pytania dotyczące zwolnienia i obowiązku podatkowego. WSA uchylił zaskarżoną interpretację, uznając skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że DKIS błędnie zinterpretował przepisy, gdyż czynności zwolnione z VAT nadal mieszczą się w zakresie opodatkowania. WSA stwierdził, że udzielanie pożyczek pracownikom, nawet nieoprocentowanych, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT, a DKIS powinien był rozpoznać kwestię zwolnienia i momentu powstania obowiązku podatkowego. Sąd zasądził od DKIS na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, czynność ta podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, nawet jeśli jest nieoprocentowana i stanowi świadczenie na cele osobiste pracowników.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że udzielanie pożyczek pracownikom, nawet nieoprocentowanych, stanowi świadczenie usług w rozumieniu ustawy o VAT. Zastosowanie znajduje art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy, który traktuje nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste pracowników jako czynność podlegającą opodatkowaniu. Sąd podkreślił, że czynności zwolnione z VAT nadal mieszczą się w zakresie opodatkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

u.p.t.u. art. 8 § ust. 2 pkt 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 146 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 5 § 1 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 8 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 43 § ust. 1 pkt 38

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 19a § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 19a § ust. 5 pkt 1 lit. e

Ustawa o podatku od towarów i usług

Ppsa art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 205 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ppsa art. 209

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego art. 3 § ust. 1 pkt 2

Op art. 13 § § 2a

Ustawa Ordynacja podatkowa

Op art. 14b § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Op art. 14c § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Op art. 14c § § 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

Op art. 120

Ustawa Ordynacja podatkowa

Op art. 121 § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Udzielanie nieoprocentowanych pożyczek pracownikom na zakup akcji spółki z grupy kapitałowej stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu VAT na podstawie art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT. Nawet jeśli czynność jest zwolniona z VAT, nadal mieści się w zakresie opodatkowania. Dyrektor KIS błędnie odmówił odpowiedzi na pytania dotyczące zwolnienia i momentu powstania obowiązku podatkowego.

Godne uwagi sformułowania

Wykonywanie czynności zwolnionych nie oznacza wykonywania czynności spoza zakresu opodatkowania tym podatkiem. Zwolnienia z opodatkowania dotyczą zawsze czynności podlegających opodatkowaniu danym podatkiem. W przeciwnym razie nie byłoby sensu ustanawiania zwolnienia.

Skład orzekający

Monika Świercz

przewodniczący

Piotr Dębkowski

sprawozdawca

Katarzyna Owsiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania VAT nieoprocentowanych pożyczek pracowniczych oraz zasady, że czynności zwolnione mieszczą się w zakresie opodatkowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji udzielania pożyczek na zakup akcji w ramach grupy kapitałowej i nieoprocentowanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego z wynagrodzeniami pozapłacowymi i interpretacją przepisów VAT, co jest interesujące dla firm i doradców podatkowych.

Czy nieoprocentowana pożyczka na akcje to VAT? WSA wyjaśnia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 2276/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-04-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-09-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Katarzyna Owsiak
Monika Świercz /przewodniczący/
Piotr Dębkowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 2060/19 - Wyrok NSA z 2023-01-27
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1221
art. 15 ust. 1, art. 15 ust. 2, art. 8 ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 146 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Świercz, Sędziowie asesor WSA Piotr Dębkowski (sprawozdawca), sędzia WSA Katarzyna Owsiak, Protokolant referent stażysta Renata Liminowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 9 lipca 2018 r. nr 0111-KDIB3-1.4012.263.2018.3.KO w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
W dniu 11 kwietnia 2018 r. T. sp. z o.o. z/s w W. (dalej Skarżąca) złożyła do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej DKIS) wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów ustawy z 11 marca 2004 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm., dalej Uptu).
We wniosku Skarżąca podała, że jest członkiem grupy kapitałowej, międzynarodowego koncernu, produkującego m. in. paliwa i smary dla motoryzacji i przemysłu. Skarżąca zamierza wprowadzić program, w oparciu o który jej pracownicy będą mogli nabywać akcje innej spółki wchodzącej w skład grupy kapitałowej. W tym celu Skarżąca będzie udzielała pracownikom pożyczek, z których pracownicy sfinansują wspomniany zakup akcji. Skarżąca nie będzie pobierać od pracowników żadnego wynagrodzenia, czy to w postaci prowizji, czy to w postaci odsetek.
Skarżąca w związku z tym zapytała:
1) czy udzielanie przez Skarżącą pożyczek pracownikowi podlega zakresowi opodatkowania podatkiem od towarów i usług?
2) w razie pozytywnej odpowiedzi na pytanie pierwsze, czy do tej czynności zastosowanie powinno mieć zwolnienie z opodatkowania?
3) kiedy powstanie po stronie Skarżącej obowiązek podatkowy z tytułu udzielanych pożyczek?
Przedstawiając swoje stanowisko Skarżąca podała, że udzielanie pożyczek, co do zasady, stanowi usługę podlegającą opodatkowaniu na podstawie art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 Uptu. Z kolei nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste pracowników podatnika podlega opodatkowaniu stosownie do art. 8 ust. 2 pkt 2 Uptu. Z tego względu na pierwsze pytanie należało udzielić odpowiedzi twierdzącej.
Skarżąca wskazała następnie, że usługi udzielania pożyczek podlegają zwolnieniu na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 Uptu, a zatem na drugie pytanie należało udzielić również odpowiedzi twierdzącej.
W kwestii natomiast powstania obowiązku podatkowego Skarżąca uznała, że moment powstania tego obowiązku winien być ustalany w oparciu o art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. e Uptu, tj. według daty otrzymania przez Skarżącą całości lub części zapłaty.
W interpretacji indywidualnej z 9 lipca 2018 r., wydanej na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm., dalej Op) DKIS uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe.
W kwestii pytania pierwszego DKIS uznał, że należało udzielić odpowiedzi przeczącej, gdyż art. 8 ust. 2 pkt 2 Uptu nie znajdzie zastosowania do opisanych usług, gdyż na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 są to usługi zwolnione.
Z powyższych względów DKIS wskazał, że nie było podstaw do udzielania odpowiedzi na pytania drugie i trzecie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżąca zarzuciła DKIS naruszenie art. 14c § 1 i 2 oraz art. 120, art. 121 § 1 w zw. z art. 14h, a także naruszenie art. 14b § 1 Op. Skarżąca postawiła ponadto zarzuty naruszenia art. 8 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 43 ust. 1 pkt 38, art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. e i art. 19a ust. 1 Uptu.
W odpowiedzi na skargę DKIS wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że Skarżąca w pytaniu pierwszym złożonego wniosku pytała, czy udzielanie nieodpłatnych pożyczek swoim pracownikom, w celu zakupu akcji podmiotu z tej samej grupy kapitałowej, podlega zakresowi opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Udzielenie odpowiedzi na to pytanie wymagało ustalenia, czy przedmiotowo jest to czynność podlegająca opodatkowaniu, zaś podmiotowo, czy jest to czynność wykonywana przez podmiot działający w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.
Skarżąca przedstawiając swoje stanowisko w tej sprawie słusznie wskazała, że działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, stosownie do art. 15 ust. 1 i 2 Uptu. Z kolei przedmiotowo, opisane świadczenie stanowi nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste pracowników podatnika, co zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt 2 Uptu stanowi czynność traktowaną na równi z odpłatnym świadczeniem usług, o którym mowa wart. 8 ust. 1 Uptu. Opisana we wniosku czynność udzielania pożyczek niewątpliwie stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Na pierwsze pytanie Skarżącej należało zatem bezsprzecznie udzielić odpowiedzi twierdzącej.
Tymczasem DKIS uznał, że o podleganiu podatkiem od towarów i usług decyduje to czy dana czynność jest czynnością opodatkowaną według właściwej stawki podatkowej czy też czynnością zwolnioną. DKIS pomija jednak, że wykonywanie czynności zwolnionych nie oznacza wykonywania czynności spoza zakresu opodatkowania tym podatkiem. Wręcz przeciwnie, wykonywanie czynności zwolnionych oznacza wykonywanie świadczeń, które mieszczą się w tym zakresie. Wszakże zwolnienia z opodatkowania dotyczą zawsze czynności podlegających opodatkowaniu danym podatkiem. W przeciwnym razie nie byłoby sensu ustanawiania zwolnienia.
Wbrew stanowisku DKIS, opisane czynności nieodpłatnego udzielania pożyczek pracownikom mieszczą się zatem w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług, niezależnie od tego czy stanowią czynność opodatkowaną, czy tez czynność zwolnioną.
Z tych powodów DKIS udzielił wadliwej odpowiedzi na pytanie pierwsze, gdyż winien uznać, że stanowisko Skarżącej było prawidłowe.
Na marginesie należy jedynie dodać, że DKIS, uznając opisane czynności za zwolnione, potwierdził de facto prawidłowość stanowiska Skarżącej w odniesieniu do pytania drugiego, choć wskazywał, że nie udziela odpowiedzi na pytanie drugie i trzecie.
Sąd stwierdza, że zasadne okazały się zarzuty stawiane przez Skarżącą, gdyż DKIS udzielił wadliwej odpowiedzi na pytanie pierwsze, uchylając się zarazem, i to bezpodstawnie, od udzielenia odpowiedzi na pytanie trzecie.
Zważywszy na wywody DKIS, zawarte w wydanej interpretacji, organ ten ponownie rozpoznając sprawę potwierdzi prawidłowość stanowiska Skarżącej w zakresie pytania pierwszego oraz drugiego złożonego wniosku. DKIS oceni natomiast czy rację ma Skarżąca w kwestii momentu powstania obowiązku podatkowego. Na tę chwilę jest to bowiem zagadnienie, które organ pozostawił bez jakiejkolwiek odpowiedzi.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 punkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018, poz. 1302, dalej "Ppsa"), należało orzec jak w punkcie pierwszym wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 tej ustawy w zw. § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. nr 31, poz. 153).
Koszty postępowania w tej sprawie stanowiły: wpis od skargi w wysokości 200 zł, koszty zastępstwa prawnego doradcy podatkowego 240 zł oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa 17 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI