III SA/Wa 2083/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi spółki I. S.A. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) w przedmiocie podatku od towarów i usług (VAT). Spółka wniosła o interpretację, czy może stosować mechanizm odwrotnego obciążenia VAT (art. 145e ust. 1 ustawy o VAT) do transakcji dotyczących energii elektrycznej i gazu, które są dokonywane po cenach ujemnych. Spółka argumentowała, że nawet przy ujemnych cenach, transakcje te powinny być traktowane jako dostawa towaru. DKIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe, wskazując, że występowanie ujemnych cen oznacza świadczenie usługi przez odbiorcę, a nie dostawę towaru, co wyklucza zastosowanie mechanizmu odwrotnego obciążenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki. Sąd podzielił stanowisko DKIS, podkreślając, że przepis art. 145e ust. 1 ustawy o VAT, wprowadzający czasowe odwrotne obciążenie dla transakcji dotyczących energii i gazu, obejmuje wyłącznie dostawy towarów. Transakcje z ujemnymi cenami energii i gazu, ze względu na brak odpłatności i specyfikę rozliczeń, są kwalifikowane jako świadczenie usług przez odbiorcę, a nie dostawa towarów. Sąd oparł się na literalnym brzmieniu przepisu, wskazując, że ustawa o VAT wyraźnie rozróżnia dostawę towarów od świadczenia usług, a mechanizm odwrotnego obciążenia dotyczy tylko tej pierwszej kategorii w kontekście energii i gazu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 145e ust. 1 ustawy o VAT w kontekście transakcji z ujemnymi cenami energii i gazu.
Dotyczy specyficznej sytuacji ujemnych cen energii i gazu oraz zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia VAT.
Zagadnienia prawne (1)
Czy transakcje dotyczące energii elektrycznej i gazu dokonywane po cenach ujemnych podlegają mechanizmowi odwrotnego obciążenia VAT zgodnie z art. 145e ust. 1 ustawy o VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, transakcje te nie podlegają mechanizmowi odwrotnego obciążenia VAT.
Uzasadnienie
Przepis art. 145e ust. 1 ustawy o VAT, wprowadzający czasowe odwrotne obciążenie dla transakcji dotyczących energii i gazu, obejmuje wyłącznie dostawy towarów. Transakcje z ujemnymi cenami energii i gazu, ze względu na brak odpłatności i specyfikę rozliczeń, są kwalifikowane jako świadczenie usług przez odbiorcę, a nie dostawa towarów. Ustawa o VAT wyraźnie rozróżnia dostawę towarów od świadczenia usług.
Przepisy (6)
Główne
u.p.t.u. art. 145e § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Przepis obejmuje jedynie dostawy gazu w systemie gazowym oraz dostawy energii elektrycznej w systemie elektroenergetycznym, nie dotyczy transakcji z ujemnymi cenami, które są traktowane jako świadczenie usług.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 7 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Definicja dostawy towarów jako przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel. W przypadku ujemnych cen energii brak jest wymogu odpłatności, co wyklucza kwalifikację jako dostawa towarów.
Ustawa o obrocie instrumentami finansowymi
Prawo energetyczne
Ustawa o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych art. 8 § 5
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 145e ust. 1 u.p.t.u. obejmuje swoim zakresem jedynie dostawy energii elektrycznej i gazu, a nie świadczenie usług. • Transakcje z ujemnymi cenami energii i gazu należy kwalifikować jako świadczenie usług przez odbiorcę, a nie dostawę towarów, ze względu na brak odpłatności i specyfikę rozliczeń. • Literalne brzmienie przepisu jest jednoznaczne i nie pozwala na odstąpienie od jego językowego znaczenia.
Odrzucone argumenty
Transakcje z ujemnymi cenami energii i gazu, mimo ujemnej ceny, powinny być traktowane jako dostawa towaru i podlegać mechanizmowi odwrotnego obciążenia VAT. • Cena transakcji (ujemna) nie powinna wpływać na stosowanie mechanizmu odwrotnego obciążenia. • Cel wprowadzenia regulacji (bezpieczeństwo energetyczne, prewencja przed nadużyciami) uzasadnia szerszą interpretację przepisu.
Godne uwagi sformułowania
Istota sporu w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy przepis art. 145e u.p.t.u., wprowadzający czasowe odwrotne obciążenie dla potrzeb rozliczania transakcji dotyczących energii elektrycznej i gazu, ma zastosowanie do transakcji dokonywanych w cenach ujemnych. • W ocenie Sądu, DKIS w tym zakresie zasadnie argumentuje, że sporny przepis wprost i w sposób jednoznaczny obejmuje swym zakresem jedynie dostawy energii elektrycznej i gazu. • Nie może więc dotyczyć transakcji związanych z obrotem energią elektryczną i gazem po cenach ujemnych, bowiem tego rodzaju transakcje na gruncie podatku VAT kwalifikowana są jako świadczenie usług. • Na gruncie obowiązującego prawa polskiego przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, a zatem dla wystąpienia odpłatnej dostawy towarów konieczne jest istnienie towaru oraz przeniesienie prawa do rozporządzania tym towarem jak właściciel, przy czym transakcja musi być dokonana za wynagrodzeniem. • Właśnie ten element fenomenu nazywanego "ujemnymi cenami energii" powoduje, że nie może być one uznane za dostawę towarów na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług, ponieważ nie jest spełniony warunek odpłatności. • W tym przypadku, jak wskazuje powyższe, wbrew twierdzeniom Ministra Finansów nie ma możliwości, aby zakwalifikować transakcję w obliczu "ujemnych cen energii" jako dostawę towarów. […]
Skład orzekający
Alojzy Skrodzki
przewodniczący sprawozdawca
Radosław Teresiak
sędzia
Piotr Wróbel
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 145e ust. 1 ustawy o VAT w kontekście transakcji z ujemnymi cenami energii i gazu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ujemnych cen energii i gazu oraz zastosowania mechanizmu odwrotnego obciążenia VAT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy nietypowego zjawiska ujemnych cen energii i gazu oraz jego konsekwencji podatkowych, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym i energetycznym.
“Ujemne ceny energii i gazu: Czy VAT płaci odbiorca?”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.