Orzeczenie · 2022-02-23

III SA/WA 2079/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2022-02-23
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówodsetki od pożyczkiakcjezbycie akcjiprzewłaszczenie na zabezpieczenieinterpretacja podatkowaWSA

Sprawa dotyczyła skargi J.H. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarżący zapytał, czy odsetki od pożyczki zaciągniętej na zakup akcji mogą stanowić koszt uzyskania przychodu ze zbycia tych akcji, jeśli zapłata odsetek nastąpiła po sprzedaży akcji, w ramach rozliczenia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie. Dyrektor KIS uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe w tej części, argumentując, że zapłata odsetek po dniu sprzedaży akcji wyklucza ich zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację w tej części. Sąd uznał, że interpretacja organu była wadliwa z powodu braku wystarczającego uzasadnienia prawnego. Ponadto, Sąd ocenił, że kierunek rozstrzygnięcia organu w zakresie pytania nr 4 był błędny. Sąd podkreślił, że odsetki od pożyczki zaciągniętej na nabycie akcji co do zasady stanowią koszt uzyskania przychodu, zgodnie z art. 22 ust. 1, art. 30b ust. 1 i 2 pkt 4 w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 38 i 38b ustawy o PIT. Kluczowe znaczenie miało jednak to, że akcje zostały przewłaszczone na zabezpieczenie spłaty pożyczki. W takich sytuacjach rozliczenia między stronami, w tym zapłata odsetek, często następują po faktycznym zbyciu przedmiotu zabezpieczenia. Sąd uznał, że z samego faktu późniejszego rozliczenia nie można wywodzić, że wydatek przestaje być kosztem uzyskania przychodu, zwłaszcza gdy pożyczka została w całości przeznaczona na zakup akcji, a odsetki stanowią rzeczywiste uszczuplenie majątku skarżącego. Sąd powołał się również na orzecznictwo NSA w podobnych sprawach dotyczących umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie. W konsekwencji, Sąd uchylił interpretację w zaskarżonej części i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie możliwości zaliczenia odsetek od pożyczki na zakup akcji do kosztów uzyskania przychodów, nawet jeśli zapłata nastąpiła po sprzedaży akcji w ramach rozliczenia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z umową przewłaszczenia na zabezpieczenie i pożyczką na zakup akcji.

Zagadnienia prawne (1)

Czy odsetki od pożyczki zaciągniętej na zakup akcji, zapłacone po dniu sprzedaży tych akcji w ramach rozliczenia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie, mogą stanowić koszt uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia akcji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odsetki te mogą stanowić koszt uzyskania przychodu, nawet jeśli zostały zapłacone po dniu sprzedaży akcji, pod warunkiem że pożyczka została w całości przeznaczona na nabycie akcji, a rozliczenie nastąpiło w ramach umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że późniejsza zapłata odsetek w ramach rozliczenia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie nie wyklucza ich zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu. Kluczowe jest, że pożyczka była przeznaczona na nabycie akcji, a odsetki stanowią rzeczywiste uszczuplenie majątku podatnika. Interpretacja organu była wadliwa z powodu braku uzasadnienia prawnego i błędnego kierunku rozstrzygnięcia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona interpretacja indywidualna została uchylona w części uznającej stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe.

Przepisy (41)

Główne

u.p.d.o.f. art. 30b § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.

u.p.d.o.f. art. 30b § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, w tym z realizacji praw wynikających z tych instrumentów, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji), z odpłatnego zbycia udziałów w spółdzielni oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) albo wkładów w spółdzielni w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 3 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 17 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 17 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji).

Ustawa o obrocie instrumentami finansowymi art. 3 § 1

u.p.d.o.f. art. 30b § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dochodem jest różnica między przychodami a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38 i 38c.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie zalicza się do kosztów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych w chwili poniesienia tych kosztów, natomiast stanowią one koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie zalicza się do kosztów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych w chwili poniesienia tych kosztów, natomiast stanowią one koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie zalicza się do kosztów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych w chwili poniesienia tych kosztów, natomiast stanowią one koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie zalicza się do kosztów uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych w chwili poniesienia tych kosztów; wydatki te stanowią koszt uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e.

u.p.d.o.f. art. 30b § 2

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) albo udziałów w spółdzielni a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38 i 38c.

u.p.d.o.f. art. 11a § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie zalicza się do kosztów uzyskania przychodów odsetek od pożyczki zaciągniętej na nabycie papierów wartościowych, udziałów (akcji) lub pochodnych instrumentów finansowych, przypadających proporcjonalnie na tę część pożyczki, która nie została wydatkowana na nabycie tych papierów wartościowych, udziałów (akcji) lub pochodnych instrumentów finansowych.

O.p. art. 14c § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14c § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 art. 15 zzs4 § 2

p.p.s.a. art. 146 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 3531

Kodeks cywilny

k.c. art. 65 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 155 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odsetki od pożyczki zaciągniętej na zakup akcji, nawet zapłacone po dniu sprzedaży tych akcji w ramach rozliczenia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie, powinny być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. • Interpretacja indywidualna Dyrektora KIS była wadliwa z powodu braku uzasadnienia prawnego. • Umowa przewłaszczenia na zabezpieczenie implikuje rozliczenia następujące po zbyciu przedmiotu zabezpieczenia, co nie wyklucza zaliczenia odsetek do kosztów.

Odrzucone argumenty

Zapłata odsetek od pożyczki na zakup akcji po dniu sprzedaży tych akcji wyklucza możliwość ich zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów.

Godne uwagi sformułowania

Sąd uznał, że interpretacja organu była wadliwa z powodu braku wystarczającego uzasadnienia prawnego. • Kluczowe znaczenie dla niniejszej sprawy ma jednak ocena tego, czy z faktu, że z uwagi na łączące strony stosunki prawne opisane powyżej doszło do późniejszego, niż data sprzedaży akcji, rozliczenia wzajemnych należności między stronami umów, należy wywodzić wniosek o pozbawieniu skarżącego prawa do uznania odsetek od pożyczki zaciągniętej na nabycie akcji za koszty uzyskania przychodów z tytułu ich odpłatnego zbycia. • W ocenie Sądu, wykładnia zaprezentowana przez organ interpretacyjny w istocie prowadzi do podważenia treści art. 30b ust. 1 u.p.d.o.f., zgodnie z którym podatkiem dochodowym opodatkowuje się dochód.

Skład orzekający

Agnieszka Baran

przewodniczący

Agnieszka Sułkowska

sprawozdawca

Ewa Izabela Fiedorowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie możliwości zaliczenia odsetek od pożyczki na zakup akcji do kosztów uzyskania przychodów, nawet jeśli zapłata nastąpiła po sprzedaży akcji w ramach rozliczenia umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z umową przewłaszczenia na zabezpieczenie i pożyczką na zakup akcji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z kosztami uzyskania przychodów w kontekście skomplikowanych transakcji finansowych i umów zabezpieczających, co jest istotne dla prawników i doradców podatkowych.

Odsetki od pożyczki na akcje zapłacone po sprzedaży – czy to nadal koszt podatkowy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst