I SA/Op 361/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2011-10-28
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowydochody nieujawnionezawieszenie postępowaniaTrybunał Konstytucyjnyskarga konstytucyjnaprawo podatkowepostępowanie administracyjne

WSA w Opolu zawiesił postępowanie w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od dochodów nieujawnionych źródeł, oczekując na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności przepisów z Konstytucją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zawiesił postępowanie w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2004 r. Powodem zawieszenia jest tocząca się przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawa (sygn. akt SK 18/09) dotycząca zgodności z Konstytucją przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji. Sąd uznał, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed TK.

Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 7 lipca 2011 r. w przedmiocie ustalenia wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Podstawą decyzji były przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 20 ust. 3 i art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, rozpoznając skargę, ustalił, że do Trybunału Konstytucyjnego została złożona skarga konstytucyjna (sygn. akt SK 18/09) kwestionująca zgodność z Konstytucją m.in. art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. Skarga ta dotyczyła naruszenia praw ekonomicznych podatników, prawa własności, prawa do sądu oraz zasady domniemania niewinności, a także kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych. Sąd uznał, że przepisy, których zgodność z Konstytucją ma zbadać Trybunał Konstytucyjny, są tymi samymi przepisami, które stanowiły podstawę wydania decyzji w niniejszej sprawie. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym. Wobec powyższego, Sąd zawiesił postępowanie w sprawie do czasu zakończenia postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sąd zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny zgodności tych przepisów z Konstytucją.

Uzasadnienie

Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, który miał zbadać zgodność z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 125 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 20 § ust. 3

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 30 § ust. 1 pkt 7

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

k.k.s. art. 54

Kodeks karny skarbowy

o.p. art. 68 § § 4

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Konieczność oczekiwania na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności przepisów z Konstytucją.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania skarga konstytucyjna zgodność z Konstytucją

Skład orzekający

Anna Wójcik

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Podstawę prawną zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku toczącego się postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym dotyczącego przepisów będących podstawą zaskarżonej decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej lub sądowoadministracyjnej zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym mogą wpływać na bieżące sprawy sądowe, a także porusza kontrowersyjne kwestie opodatkowania dochodów nieujawnionych.

Czy przepisy o podatku od nieujawnionych dochodów są zgodne z Konstytucją? Sąd czeka na wyrok TK.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Op 361/11 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2011-10-28
Data wpływu
2011-08-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Anna Wójcik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Zawieszono postępowanie.
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 125 par. 1 pkt 1.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Wójcik po rozpoznaniu w dniu 28 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 7 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a zawiesić postępowanie.
Uzasadnienie
Skarżący M. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 7 lipca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego za 2004 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
W podstawach prawnych decyzji organów podatkowych obu instancji powołano m.in. art. 20 ust. 3 i art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) – zwanej dalej: "u.p.d.o.f."
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przed przystąpieniem do rozpoznania skargi tut. Sąd ustalił, iż do Trybunału Konstytucyjnego złożona została skarga konstytucyjna (sprawa o sygn. akt SK 18/09), która dotyczy zbadania zgodności z Konstytucją:
1) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, odczytywanej w związku z ustępem 3 art. 64 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników poprzez ingerencję w ich prawo własności, wyrażające się w obciążeniu podatnika obowiązkiem zapłaty podatku w wysokości 75% ustalonego przez organ podatkowy dochodu, co w rzeczywistości skutkuje pozbawieniem podatnika niemalże całego niezgłoszonego do opodatkowania dochodu i wykazuje cechy zbliżone do konfiskaty mienia, naruszającej istotę prawa własności;
2) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. z art. 46 Konstytucji RP w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP przez to, że upoważniając organ podatkowy, do orzekania o faktycznym przepadku na rzecz Skarbu Państwa 75 % dochodów wypracowanych przez podatników, którzy nie ujawnili wszystkich źródeł przychodu, pod pozorem zryczałtowanego podatku dochodowego, narusza konstytucyjnie ustanowioną wyłączność sądu do orzekania o przepadku rzeczy oraz prawo do sądu;
3) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. ze względu na zastosowanie środka o rzeczywistym charakterze sankcji polegającej na konfiskacie 75% mienia uzyskanego w sposób niewykazany legalnie pod pozorem "zryczałtowanego podatku dochodowego", z art. 2 oraz art. 42 ust. 1 Konstytucji RP, które nakazują ustawodawcy takie określanie czynu zabronionego (jego znamion), aby zarówno dla adresata normy o charakterze prawnokarnym, jak i organów stosujących prawo i dokonujących odkodowania treści regulacji w drodze wykładni danej normy, zakres jej zastosowania oraz rzeczywisty charakter nie budziły wątpliwości;
4) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. ze względu na dopuszczenie stosowania wobec tej samej osoby, za ten sam czyn, sankcji administracyjnej określonej przez cytowaną ustawę jako "zryczałtowany podatek dochodowy od dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodów lub nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach" i odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo przestępstwo skarbowe na podstawie art. 54 Kodeksu karnego skarbowego, z art. 2 Konstytucji RP;
5) art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie środka, w postaci opodatkowania ujawnionych przez organ podatkowy dochodów w wysokości 75% dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, który to środek nie jest instrumentem koniecznym i nieodzownym do zrealizowania postulatu powszechnego opodatkowania podatkiem dochodowym wszystkich grup osób fizycznych, przyświecającego ustawodawcy przy konstruowaniu kwestionowanej w sprawie instytucji;
6) art. 20 ust. 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. rozumianego w ten sposób, że w postępowaniu w sprawie nieujawnionych źródeł przychodów obowiązek wykazania źródeł przychodów ciąży na podatniku, z uwagi na restrykcyjny i penalny charakter cytowanych przepisów, z wzorcem konstytucyjnym wynikającym z normy art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, statuującym zasadę domniemania niewinności osób poddanych represjom o charakterze quasi-karnym;
7) art. 20 ust. 3 oraz art. 30 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. w związku z art. 68 § 4 Ordynacji podatkowej z art. 2 Konstytucji RP w związku z art. 64 ust. 1 Konstytucji RP, ze względu na naruszenie praw ekonomicznych podatników przez pozbawienie ich możliwości powoływania się na zarzut przedawnienia zobowiązań podatkowych z upływem pięcioletniego okresu od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, wskutek wydania przez organ podatkowy decyzji ustalającej podatek od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych i wydłużającej ustawowy bieg przedawnienia tychże zobowiązań do granic nieokreślonych jakimikolwiek ramami czasowymi;
Opisana skarga konstytucyjna do dnia 28 października 2011 r. nie została rozpoznana przez Trybunał Konstytucyjny.
Analizując zakres przepisów, których zgodność z Konstytucją zostanie oceniona przez Trybunał Konstytucyjny stwierdzić należy, że są to te same przepisy, które były podstawą wydania decyzji przez organ pierwszej i drugiej instancji w sprawie będącej przedmiotem skargi.
Stosownie do treści art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej jako "p.p.s.a.") sąd może zawiesić postępowanie w sprawie, jeżeli jej rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Zgodnie z opinią wyrażaną w piśmiennictwie, "celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie pkt 1 § 1 art. 125 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem (...), jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego (...)" (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, Kraków 2005, s. 302).
Ustawodawca, używając sformułowania "może", pozostawił sądowi swobodę podjęcia decyzji w tym zakresie, pod warunkiem zaistnienia przesłanki wpływu wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym na rozstrzygnięcie sprawy przed sądem administracyjnym. W przedmiotowej sprawie taka przesłanka zaistniała, ponieważ wskazane w powyższej skardze konstytucyjnej przepisy u.p.d.o.f., których zgodność z Konstytucją RP poddana została kontroli Trybunału Konstytucyjnego, stanowiły podstawę prawną wydanych w niniejszej sprawie decyzji.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu zakończenia postępowania toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie o sygn. akt. SK 18/09.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI