III SA/WA 2022/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że niezaewidencjonowanie odszkodowania komunikacyjnego jako przychodu z działalności gospodarczej było błędem podatnika, a nie skutkiem jego niezdolności do pracy.
Podatnik zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła zobowiązanie w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych. Sprawa dotyczyła niezaewidencjonowanego przychodu z odszkodowania za szkodę komunikacyjną. Podatnik argumentował, że nie mógł prowadzić ewidencji z powodu choroby, jednak sąd uznał, że mimo zwolnienia lekarskiego, podejmował czynności gospodarcze i otrzymał odszkodowanie, które powinno być opodatkowane. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że brak ewidencji wynikał z niewiedzy podatnika, a nie wyłącznie z jego stanu zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę W. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych. Sprawa dotyczyła niezaewidencjonowania przez podatnika przychodu w wysokości [...] zł z tytułu odszkodowania za szkodę komunikacyjną, które otrzymał w czerwcu 2003 r. Organy podatkowe uznały, że odszkodowanie to stanowi przychód z działalności gospodarczej i powinno zostać opodatkowane stawką 8,5%, a jego niezaewidencjonowanie skutkuje zastosowaniem sankcyjnej stawki 42,5% zgodnie z art. 17 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Podatnik podnosił, że nie mógł prowadzić ewidencji z powodu choroby i zwolnienia lekarskiego od maja do listopada 2003 r. Sąd jednak stwierdził, że mimo zwolnienia lekarskiego, podatnik podejmował czynności gospodarcze, sprzedał wrak samochodu i kupił nowy, a także osiągał przychody w kolejnych miesiącach. Sąd uznał, że brak ewidencji odszkodowania wynikał z niewiedzy podatnika, a nie wyłącznie z jego stanu zdrowia, co potwierdzają jego pisma do urzędu. Sąd podkreślił, że podatnik nie może wybiórczo wywiązywać się z obowiązków prawnych w okresie choroby. Oddalono skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, odszkodowanie za szkodę dotyczącą składnika majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą stanowi przychód z tej działalności, zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 12 updof.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 14 ust. 2 pkt 12 updof, który jednoznacznie stanowi, że odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z działalnością gospodarczą są przychodem z tej działalności. Przepis ten obowiązuje od 2001 r. i nie wymaga wykładni.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
uzpd art. 6 § 1
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
updof art. 14 § 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
uzpd art. 17
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
rozporządzenie art. 13 § 3
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów i wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Pomocnicze
uzpd art. 12 § 1
Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
op art. 193 § 4
Ordynacja podatkowa
op art. 14a
Ordynacja podatkowa
op art. 233 § 2
Ordynacja podatkowa
op art. 291
Ordynacja podatkowa
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argument podatnika, że nie mógł prowadzić ewidencji z powodu choroby i zwolnienia lekarskiego, nie został uwzględniony jako wyłączna przyczyna braku ewidencji, gdy jednocześnie podejmował czynności gospodarcze i brak wiedzy był istotnym czynnikiem. Argument o niewłaściwej informacji udzielonej przez Urząd Skarbowy nie został udowodniony przez podatnika.
Godne uwagi sformułowania
strona nie może wybiórczo wywiązywać się ze swoich obowiązków prawnych tylko dlatego, że jest chora Albo strona jest chora i nie podejmuje żadnej czynności, albo uznaje, że czuje się na siłach i dokonuje wszelkich czynności, zarówno praw (jeżeli chce z nich skorzystać), jak i obowiązków (które musi realizować), zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Skład orzekający
Alojzy Skrodzki
asesor
Jakub Pinkowski
przewodniczący
Joanna Tarno
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja obowiązku opodatkowania odszkodowania komunikacyjnego związanego z działalnością gospodarczą oraz zasady rzetelności ewidencji przychodów w kontekście stanu zdrowia podatnika."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika prowadzącego działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych i otrzymującego odszkodowanie za szkodę w środku trwałym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z odszkodowaniami i interpretacją przepisów dotyczących prowadzenia ewidencji w trudnych sytuacjach życiowych podatnika.
“Czy odszkodowanie za wypadek samochodowy to przychód? WSA wyjaśnia obowiązki podatnika.”
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Wa 2022/06 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2006-09-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-06-28 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Alojzy Skrodzki Jakub Pinkowski /przewodniczący/ Joanna Tarno /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Pinkowski, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.), Asesor WSA Alojzy Skrodzki, Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2006 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych oddala skargę Uzasadnienie III SA/Wa 2022/06 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2004 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] lipca 2004 r., nr [...], określającą W. G. zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od przychodów ewidencjonowanych za 2003 r., w kwocie [...] zł W uzasadnieniu podano, że w wyniku kontroli działalności gospodarczej usług transportowych, wykonywanych przez W. G., w zakresie zryczałtowanego podatku dochodowego za okres od 1 stycznia do 31 lipca 2003 r. oraz dodatkowej kontroli podatkowej za okres od 1 sierpnia 2003 r. do 31 grudnia 2003 r., stwierdzono niezaewidencjonowany przychód w wysokości [...] zł., dotyczący odszkodowania z tyt. szkody komunikacyjnej z dnia [...] maja 2003 r. i uszkodzenia samochodu V. nr rej. [...], będącego środkiem trwałym, związanym z prowadzoną działalnością. Odszkodowanie zostało wypłacone w dniu [...] czerwca 2003 r. przez P. S.A. Inspektorat w R.. Organ powołał się na art. 6 ust. l ustawy z dnia 20 listopada 1998r.o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 z późn, zm.), zwanej dalej uzpd, który stanowi że opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych z zastrzeżeniem art. 8, podlegają przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej, o których mowa w art. 14 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz.176 z późn. zm.), zwanej dalej updof, w tym przychody z otrzymanego odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą - art. 14 ust. 2 pkt. 12 updof. Zdaniem organu kwotę otrzymanego odszkodowania należało zaewidencjonować w ewidencji przychodów i opodatkować według właściwej stawki tj. 8,5% zgodnie z przepisem art. 12 ust l pkt. 3 lit f uzpd, oraz odprowadzić należny podatek zryczałtowany w terminie do 20 dnia następnego miesiąca, czego podatnik nie uczynił. Organ powołał się na art. 17 uzpd, który stanowi, że w przypadku nieprowadzenia ewidencji lub prowadzenia jej niezgodnie z warunkami wymaganymi do uznania jej za dowód w postępowaniu podatkowym, organ podatkowy określi wartość niezaewidencjonowanego przychodu, w tym również w drodze oszacowania i określi od tej kwoty ryczałt stanowiący pięciokrotność stawek o których mowa w art. 12 tej ustawy, które byłyby zastosowane do przychodu w przypadku jego zaewidencjonowania. Zatem ryczałt od przychodu wg. stawki 8,5%, w przypadku jego niezaewidencjonowania wynosi 42,5% przychodu, co w niniejszej sprawie stanowi [...] zł. Ponieważ do czasu kontroli, tj. do 16 września 2003 r., W. G. nie zaewidencjonował kwoty [...] zł z tyt. otrzymanego odszkodowania i nie odprowadził ryczałtu wg właściwej stawki (8,5%) na konto Urzędu Skarbowego, prowadzoną przez niego ewidencję uznano za nierzetelną. Zgodnie bowiem z § 13 ust. 3 pkt. l rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów i wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (Dz. U. Nr 219, poz. 1836 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, ewidencję uznaje się za rzetelną jeżeli niewpisane lub błędnie wpisane kwoty przychodów łącznie nie przekraczają 0,5% przychodu wykazanego w ewidencji w roku podatkowym. W przypadku W. G. wartość niezaewidencjonowanego przychodu stanowiła 21,94% przychodu ogółem wykazanego w ewidencji za rok 2003 r. w kwocie [...] zł. Zgodnie więc z art. 193 § 4 Ordynacji podatkowej nie uznaje się jej za dowód w postępowaniu podatkowym - w części dot. niezaewidencjonowanego przychodu. Organ podkreślił, że dokonanie przez podatnika wpisu do ewidencji i wpłaty ryczałtu w dniu 23 września 2003 r. nie upoważnia do odstąpienia od zastosowania art. 17 uzpd. Odnośnie zarzutu odwołania, że pierwsza kontrola u podatnika przeprowadzona została w okresie jego zupełnej niezdolności do pracy, gdy nie mógł on poprawnie prowadzić ewidencji, organ stwierdził, że zgodnie z art. 21 ust. l uzpd, podatnicy są obowiązani za każdy miesiąc prowadzenia działalności obliczać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych i wpłacać na rachunek urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania podatnika. Zdaniem organu, mimo, że W. G. brał udział w wypadku drogowym i w okresie od [...] do [...] maja 2003 r. przebywał na leczeniu w szpitalu, później jednak był w stanie załatwić sprawy związane z otrzymaniem odszkodowania i kupić nowy samochód ciężarowy M. w dniu [...] czerwca 2003 r. Zatem wypadek jakiemu uległ W. G. nie był bezpośrednim powodem tego, że nie dopełnił on obowiązków podatkowych. Odnośnie zarzutów, że pierwszą kontrolę podatkową przeprowadzono za okres styczeń - lipiec 2003 r. a drugą za ostatnie pięć miesięcy roku 2003, zamiast za cały 2003 rok, organ wyjaśnił, że uchylenie decyzji z dnia [...] stycznia 2004 r. nie spowodowało, że dotychczasowe ustalenia dokonane w toku kontroli stały się nieaktualne. Jednakże po zakończeniu roku podatkowego nie można było wydać decyzji określającej zobowiązanie podatkowe tylko za jego część. Zatem zaszła konieczność skontrolowania prawidłowości rozliczeń podatkowych za pozostałe miesiące 2003 r. Odnośnie zarzutu W. G., że w Urzędzie Skarbowym udzielono mu niewłaściwej informacji o opodatkowaniu otrzymanego odszkodowania, organ stwierdził, że podatnik nie przedstawił żadnego dowodu na tę okoliczność, natomiast zgodnie z art. 14 a Ordynacji podatkowej mógł zwrócić się do Urzędu Skarbowego w K. z pisemnym zapytaniem. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez pełnomocnika W. G., który wniósł o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i zastosowanie, zwłaszcza uzpd, naruszenie przepisów prawa procesowego przez błędną ocenę stanu faktycznego z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, arbitralną ocenę dowodów i wnioskowanie na ich podstawie oraz inne uchybienia proceduralne, co miało istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, to jest naruszenie stosownych przepisów Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu podano, że w połowie września 2003 r., organ I instancji przeprowadził u skarżącego kontrolę podatkową, w wyniku której stwierdził, że skarżący od maja 2003 r. (od chwili wypadku) nie prowadził ewidencji sprzedaży i nie ujął w niej odszkodowania otrzymanego w dniu [...] czerwca 2003 r. Skarżący nie mógł prowadzić ewidencji przychodów w okresie choroby, potwierdzonej zwolnieniem lekarskim, bowiem był niesprawny i niezdolny do wykonywania jakiejkolwiek pracy fizycznej i umysłowej. Natomiast zakup samochodu nie wiążę się wprost ze sprawnością umysłową i fizyczną, tym bardziej, że samochód nabył ktoś inny w imieniu skarżącego. Po dokonaniu kontroli w połowie września 2003 r., za okres od 1 stycznia do 31 lipca 2003 r., organ wydał decyzję z dnia [...] stycznia 2004 r., w której określił skarżącemu zryczałtowany podatek dochodowy od przychodu ewidencjonowanego w sankcyjnej wysokości (42,5% zamiast 8,5%). Powyższa decyzja została zaskarżona przez skarżącego do Dyrektora Izby Skarbowej w W, który decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r., nr [...], uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji. Zatem dotychczasowe ustalenia dokonane w toku kontroli z połowy września 2003 r. stały się nieaktualne, a wydanie nowej decyzji podatkowej powinno być poprzedzone wszczęciem postępowania podatkowego, czego organ pierwszej instancji zaniechał. Użycie w decyzji kasacyjnej określenia "do ponownego rozpoznania" wskazuje niewątpliwie na konieczność ponownego zebrania dowodów i ich prawidłowej oceny. Tymczasem organ podatkowy I instancji dokonał ponownej kontroli podatkowej u skarżącego w dniu 5 maja 2004 r., lecz tylko za okres od 1 sierpnia do 31 grudnia 2003 r., co nie było zgodne z dyspozycją organu odwoławczego, który zobowiązał organ I instancji do przeprowadzenia postępowania podatkowego na okoliczność określenia właściwej kwoty zobowiązania podatkowego w roku podatkowym 2003. We wrześniu 2003 r. skarżący wpłacił podatek dochodowy od otrzymanego odszkodowania w wysokości 8,5% i złożył odpowiednie zeznanie podatkowe za cały 2003 r., uwidaczniając w tym zeznaniu kwotę podatku w wysokości 8,5%. W. G. podkreślił, że kontrola i postępowanie podatkowe w maju 2004 r. zastały inną jakość w ewidencji jego przychodów - samoobliczenie oraz uregulowanie zobowiązania podatkowego, uzupełnienie ewidencji przychodów we wrześniu 2003 r. oraz roczne zeznanie podatkowe złożone w styczniu 2004 r. Ustalenia kontroli podatkowej z września 2003 r. nie mają nic wspólnego z kontrolą z maja 2004 r. Zryczałtowany podatek dochodowy od przychodów ewidencjonowanych ma tą specyfikę, że oblicza się go raz w roku, a na przestrzeni roku podatkowego podatnik wpłaca zaliczki. Nie składa się jakichkolwiek deklaracji podatkowych za okresy miesięczne typu PiT-5, a za uchybienia w ustalaniu niewłaściwej wysokości zaliczki miesięcznej podatnik ponosi konsekwencję w postaci odsetek. Organ podatkowy winien skontrolować podatnika po zakończeniu roku podatkowego, gdyż wtedy deklaruje on wysokość podatku. Ponadto pełnomocnik skarżącego oświadczył, że nie został zapoznany w dniu 24 czerwca 2004 r. z materiałem dowodowym zgromadzonym przez organ odwoławczy, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że nie zachodziła konieczność gromadzenia nowych dowodów. Zdaniem pełnomocnika w wyniku odwołania organ odwoławczy ponownie rozpoznaje sprawę, a nie dokonuje oceny postępowania organu pierwszej instancji. Gdyby bowiem nie zachodziła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy to nie zachodziłaby potrzeba wzywania skarżącego do zapoznania się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie przez organ pierwszej instancji, gdyż ten materiał był znany stronie przed wydaniem zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga jest niezasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 12 updof przychodem z działalności gospodarczej są również otrzymane odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej. Przepis w tej wersji obowiązuje od 1 stycznia 2001 r. (Dz. U. z 2000 r., Nr 104, poz. 1104 - art. 1), jest jednoznaczny i nie wymaga dokonywania wykładni. Sposób prowadzenia ewidencji przychodów określa § 13 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem podatnik jest obowiązany prowadzić ewidencję rzetelnie i w sposób niewadliwy (ust. 1). Za niewadliwą uważa się ewidencję prowadzoną zgodnie z przepisami ustawy i rozporządzenia. Za rzetelną uważa się ewidencję, jeżeli dokonywane w niej zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty (ust. 2). Według ust. 3 ewidencję uznaje się za rzetelną i niewadliwą, również gdy: 1) niewpisane lub błędnie wpisane kwoty przychodów łącznie nie przekraczają 0,5% przychodu wykazanego w ewidencji za dany rok podatkowy lub przychodu wykazanego w roku podatkowym do dnia, w którym naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej stwierdził te błędy, lub 2) brak właściwych zapisów jest związany z nieszczęśliwym wypadkiem lub zdarzeniem losowym, które uniemożliwiło podatnikowi prowadzenie ewidencji, lub 3) podatnik uzupełnił zapisy lub dokonał korekty błędnych zapisów w ewidencji przed rozpoczęciem kontroli przez naczelnika urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej, lub 4) błędne zapisy są skutkiem oczywistej omyłki, a podatnik posiada dowody określone w § 3-5 i 7. Niewątpliwie wypadek samochodowy, jakiemu uległ skarżący można zaliczyć do kategorii nieszczęśliwych wypadków, o których stanowi § 13 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia A zatem mimo braku właściwych zapisów, ewidencję skarżącego można by było uznać za rzetelną i niewadliwą, jednakże tylko wówczas, gdyby brak właściwych zapisów spowodowany został wyłącznie tym wypadkiem i stanem zdrowia skarżącego. Tymczasem z akt sprawy wynika, że mimo zwolnienia lekarskiego w dniach od 21 maja do 16 listopada 2003 r., skarżący nadal dokonywał czynności związane z działalnością gospodarczą. W czerwcu 2003 r. sprzedał wrak zniszczonego w wypadku samochodu i kupił nowy samochód, zaś od lipca prowadził już regularną działalność gospodarczą, o czym świadczy otrzymany przychód: w lipcu - [...] zł., w sierpniu - [...] zł., we wrześniu -[...] zł., w październiku - [...] zł., w listopadzie - [...] zł. (k. 24). Ponadto z protokołu kontroli podatkowej przeprowadzonej przez organ I instancji w dniach 16-17 września 2003 r. wynika również, że skarżący brał w niej czynny udział i nie poinformował kontrolujących, że nadal korzysta ze zwolnienia lekarskiego, a w każdym razie fakt taki nie został odnotowany w protokole kontroli (k. 2 akt administracyjnych). Wprawdzie skarżący oświadczył do protokołu, że [...] maja 2003 r. miał wypadek i z tego tytułu otrzymał odszkodowanie, jednakże poinformował również, że [...] czerwca 2003 r. sprzedał wrak samochodu, na który wystawił fakturę nr [...]; w czerwcu również zakupił nowy samochód, sfinansowany z własnych oszczędności i otrzymanego odszkodowania. Skarżący podpisał protokół kontroli, który został mu doręczony [...] września 2003 r. W protokole pouczono go o prawie wnoszenia wyjaśnień i zastrzeżeń do protokołu w terminie 14 dni od jego doręczenia, czego jednak skarżący nie uczynił. Z akt administracyjnych sprawy wynika więc niezbicie, że przyczyną niezaewidencjonowania przedmiotowego odszkodowania nie był stan zdrowia skarżącego, lecz wyłącznie jego brak wiedzy w tym zakresie. Skarżący sam przyznaje to zresztą w pismach kierowanych do organu. I tak w dniu 23 września 2003 r. skarżący zwrócił się z prośbą do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. (k. 4) o niekaranie go z powodu nieterminowego wpłacenia części podatku ryczałtowego za czerwiec 2003 r. Dopiero wówczas oświadczył, że nadal przebywa na zwolnieniu lekarskim, ale wskazał również, że nie wiedział o obowiązku odprowadzenia podatku od otrzymanego odszkodowania. Wprawdzie powołał się na błędną informację urzędniczki w Urzędzie Skarbowym w tym zakresie, nie podał jednak żadnych szczegółów i tak też (ogólnie) odniósł się do tej kwestii organ. O tym, że niewpłacenie podatku wynikało z braku wiedzy, a nie ze stanu zdrowia świadczy również wniosek z dnia 21 stycznia 2004 r. o wstrzymanie wykonania decyzji (k. 11). Dokonując oceny postępowania skarżącego należy stwierdzić, że strona nie może wybiórczo wywiązywać się ze swoich obowiązków prawnych tylko dlatego, że jest chora (por. post. WSA w Warszawie z dnia 28 września 2004 r., sygn. akt I SA/Wa 461/04). Nie do przyjęcia jest bowiem interpretacja dopuszczająca dokonywanie wyboru praw i obowiązków wyznaczonych przez prawo, które strona chce podjęć w okresie choroby. Albo strona jest chora i nie podejmuje żadnej czynności, albo uznaje, że czuje się na siłach i dokonuje wszelkich czynności, zarówno praw (jeżeli chce z nich skorzystać), jak i obowiązków (które musi realizować), zgodnie z obowiązującymi przepisami. A zatem jeżeli skarżący, mimo niezdolności do pracy, zdecydował się na kontynuowanie działalności gospodarczej przy pomocy innych osób, powinien również zapewnić sobie pomoc w prowadzeniu ewidencji przychodów, tym bardziej, że wypadek miał miejsce w maju 2003 r., a kontrola podatkowa została przeprowadzona we wrześniu 2003 r., zaś podstawowa działalność firmy skarżącego została wznowiona od lipca 2003 r. Z protokołu kontroli przeprowadzonej przez organ I instancji w dniach [...] września 2003 r. wynika, że jej przedmiotem była ewidencja przychodów w okresie od 1 stycznia do 31 lipca 2003 r. Prawidłowość czynności wówczas dokonanych nie została zakwestionowana przez organ odwoławczy, a zatem nie było potrzeby ponownego badania okresu objętego tą kontrolą, również w postępowaniu dotyczącym określenia wysokości zobowiązania podatkowego za cały 2003 r. Takie stanowisko organu należy uznać za prawidłowe i logiczne, tym bardziej, że skarżący nie złożył wówczas żadnych zastrzeżeń do protokołu kontroli, zgodnie z art. 291 Ordynacji podatkowej. Celem kontroli podatkowej jest bowiem ustalenie stanu faktycznego w zakresie wywiązywania się podatnika z obowiązków wynikających z prawa podatkowego. Z tego powodu w protokole, który podsumowuje postępowanie kontrolne, nie zawiera się wypowiedzi na temat wyników sprawdzenia wywiązywania się z obowiązków, a także nie porównuje się zachowania kontrolowanego do wzorca wynikającego z przepisów prawa podatkowego. O negatywnych wynikach dokonanego sprawdzenia kontrolowany dowiaduje się po zakończeniu kontroli podatkowej, dopiero gdy zostanie wszczęte postępowanie podatkowe lub karne skarbowe (por. M. Niezgódka-Medek w: Ordynacja podatkowa Komentarz, Warszawa 2004 r., s.700). Jeżeli zatem stan faktyczny za dany okres (w tym przypadku za miesiące od stycznia do lipca 2003 r.) został już ustalony i zawarty w protokole kontroli z września 2003 r., to nie było potrzeby, aby ustalać go ponownie za ten sam okres, jeżeli ani organ odwoławczy, ani sam kontrolowany nie zgłosili zastrzeżeń co do faktów, które zostały wówczas wykazane. Stan faktyczny dotyczący danego roku podatkowego może wynikać z dwu kontroli i z dwu protokołów je kończących, jeżeli w sumie obejmuje swoim zakresem cały rok podatkowy, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Sytuacja, gdy organ odwoławczy uchyla decyzję organu I instancji i przekazuje mu sprawę do ponownego rozpoznania, zgodnie z art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, stanowi zobowiązanie do przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części, co wprost wynika z powołanego przepisu. Oznacza to więc, że nie zawsze wszystkie dowody należy zbierać od początku, wystarczyć może bowiem przeprowadzenie dowodów uzupełniających i w tym kontekście dokonanie ponownej oceny zgromadzonego materiału. Natomiast zarzut niezapoznania strony z materiałem dowodowym przez Dyrektora Izby Skarbowej pełnomocnik skarżącego wywodzi z ustalenia, że organ ten oparł się wyłącznie na materiale zgromadzonym przez organ I instancji. W związku z powyższym pełnomocnik uznał, że nie został zapoznany z materiałem dowodowym i analitycznym zgromadzonym przez organ odwoławczy (protokół z dnia 24 września 2004 r. sporządzony przez pracownika Izby Skarbowej - k. 51 akt administracyjnych). Podkreślić należy jednak, że dokonanie kontroli prawidłowości decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy wynika przede wszystkim z decyzji tego ostatniego organu (art. 233 Ordynacji podatkowej). Jeżeli zatem uznaje on, że materiał zgromadzony przez organ I instancji jest wystarczający do załatwienia sprawy, nie ma obowiązku dokonywać własnych dodatkowych i udokumentowanych czynności poprzedzających wydanie takiej decyzji. Również fakt, że skarżący wpłacił zaległy podatek, gdy w wyniku kontroli dowiedział się o istnieniu takiego obowiązku, nie stanowi podstawy do wzruszenia zaskarżonej decyzji, bowiem podatnik jest obowiązany do samoobliczenia i odprowadzenia podatku bądź zaliczki na ten podatek z mocy prawa i bez jakiejkolwiek inicjatywy organu w tym zakresie. Natomiast zgodnie z art. 17 uzpd, nieprowadzenie ewidencji lub prowadzenie niezgodnie z warunkami wymaganymi do uznania jej za dowód w postępowaniu podatkowym, daje podstawę organowi podatkowemu do określenia zarówno wartości niezaewidencjonowanego przychodu, jak i kwoty ryczałtu stanowiącego pięciokrotność stawek podstawowych, o których mowa w art. 12 tej ustawy. Przepis ten został więc prawidłowo zastosowany w niniejszej sprawie. Z powyższych względów na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI