III SA/Wa 20/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2021-04-22
NSApodatkoweŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnezajęcie rachunku bankowegoskarga na czynność egzekucyjnązaległości podatkoweVAT WSA Warszawaprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu rachunku bankowego, uznając, że zarzuty dotyczące okresu, za który naliczono zaległości, nie mogą być przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną.

Spółka złożyła skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu jej rachunku bankowego, zarzucając błędne wskazanie okresu zaległości w zawiadomieniu o zajęciu. Organ egzekucyjny i Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznali, że skarga na czynność egzekucyjną nie jest właściwym trybem do kwestionowania merytorycznej zasadności długu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił to stanowisko, oddalając skargę i wskazując, że zarzuty dotyczące okresu zaległości powinny być podnoszone w odrębnym postępowaniu, np. w ramach zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

Sprawa dotyczyła skargi wniesionej przez M. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną. Czynność egzekucyjna polegała na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego spółki w związku z zaległościami podatkowymi w podatku od towarów i usług za okres od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2016 r. Skarżąca zarzuciła, że zawiadomienie o zajęciu zostało błędnie wystawione, ponieważ wskazywało okres, za który spółka nie miała zaległości, co miało czynić czynność egzekucyjną nieważną. Organ egzekucyjny oraz organ odwoławczy uznały, że skarga na czynność egzekucyjną nie jest właściwym środkiem do badania merytorycznej zasadności długu ani błędów w określeniu okresu zaległości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podkreślając, że postępowanie w trybie skargi na czynność egzekucyjną służy wyłącznie ocenie prawidłowości formalnoprawnej samej czynności egzekucyjnej, a nie merytorycznej zasadności egzekwowanego obowiązku. Sąd wskazał, że zarzuty dotyczące okresu zaległości powinny być podnoszone w odrębnym postępowaniu, np. w ramach zarzutów na postępowanie egzekucyjne (art. 33 u.p.e.a.) lub wniosku o umorzenie postępowania (art. 59 § 1 u.p.e.a.). Sąd stwierdził, że wszystkie wymogi formalne dotyczące zajęcia rachunku bankowego zostały spełnione, a forma zawiadomienia odpowiadała przepisom prawa.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut błędnego wskazania okresu zaległości nie może być przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną, gdyż wykracza poza ramy tego postępowania i powinien być badany w odrębnym trybie, np. w postępowaniu w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że skarga na czynność egzekucyjną ma charakter formalnoprawny i służy ocenie zgodności z prawem samej czynności, a nie merytorycznej zasadności egzekwowanego obowiązku. Kwestie materialnoprawne, takie jak prawidłowość określenia okresu zaległości, powinny być rozpatrywane w odrębnych postępowaniach przewidzianych w ustawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

u.p.e.a. art. 54 § 1, 4 i 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 67 § 1 i 2b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 80 § 1, 2 i 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 59 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

P.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na czynność egzekucyjną nie jest właściwym trybem do kwestionowania merytorycznej zasadności długu lub błędów w określeniu okresu zaległości. Zarzuty dotyczące okresu zaległości powinny być podnoszone w odrębnym postępowaniu, np. w ramach zarzutów na postępowanie egzekucyjne (art. 33 u.p.e.a.). Wszystkie wymogi formalne dotyczące zajęcia rachunku bankowego zostały spełnione.

Odrzucone argumenty

Czynność egzekucyjna (zajęcie rachunku bankowego) jest nieważna z powodu błędnego wskazania okresu zaległości w zawiadomieniu o zajęciu.

Godne uwagi sformułowania

skarga na czynności egzekucyjne [...] stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. skarga ta nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżania, m.in. w stosunku do zarzutów, o których mowa w art. 33 u.p.e.a. przedmiotem postępowania prowadzonego w sprawie skargi na czynności organu egzekucyjnego jest wyłącznie prawidłowość zakwestionowanej czynności egzekucyjnej; w postępowaniu tym nie mogą być rozważane inne okoliczności, w tym np. istnienie egzekwowanego obowiązku. zarzut dotyczący błędnego wystawienia zawiadomienia [...] poprzez uwzględnienie w nim okresu, za który Spółka nie posiada żadnych zaległości i zobowiązań, nie może być przedmiotem badania w postępowaniu wszczętym w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a., gdyż wykracza on poza ramy tego postępowania i winien być przedmiotem odrębnego postępowania.

Skład orzekający

Beata Sobocha

przewodniczący-sprawozdawca

Agnieszka Baran

członek

Piotr Przybysz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ograniczeń skargi na czynność egzekucyjną w kontekście kwestionowania merytorycznej zasadności długu."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji i relacji między różnymi środkami zaskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne ograniczenia proceduralne w postępowaniu egzekucyjnym, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

Zajęcie konta bankowego: kiedy skarga na czynność egzekucyjną nie pomoże?

Sektor

podatkowe

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III SA/Wa 20/21 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2021-04-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Agnieszka Baran
Beata Sobocha /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Przybysz
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 4585/21 - Wyrok NSA z 2024-03-07
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 33, art. 54 par. 1, 4 i 5, art. 59 par. 1, art. 67 par. 1 i 2b, art. 80 par. 1, 2 i 3
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Beata Sobocha (sprawozdawca), Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran, sędzia WSA Piotr Przybysz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. – po rozpatrzeniu zażalenia z dnia 21 sierpnia 2020 r. wniesionego przez M. Sp. z o.o. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] sierpnia 2020 r. w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2019 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. wszczął wobec majątku Skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2019r. nr [...] i nr [...] , obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za okres od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2016 r., w łącznej kwocie należności głównej 34.153,00 zł plus odsetki w wysokości 456,70 zł.
W celu wyegzekwowania w/w zaległości organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2019 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. Przedmiotowe zajęcie wraz z odpisami tytułów wykonawczych zostało doręczone Spółce w dniu 26 listopada 2019 r., natomiast Bank otrzymał je za pośrednictwem teleinformatycznego systemu OGNIVO w dniu [...] listopada 2019 r.
Pismem z dnia 10 grudnia 2019 r., Skarżąca wniosła skargę na w/w czynność egzekucyjną. Skarżonej czynności Strona zarzuciła naruszenie art. 67 § 1 w zw. z art. 67 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") poprzez dokonanie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego na podstawie błędnie wystawionego zawiadomienia, w którym jako treść podlegającego egzekucji obowiązku oraz podstawy prawnej tego obowiązku wskazano okres, za który Spółka nie ma zaległości i zobowiązań, co czyni czynność egzekucyjną nieważną.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. oddalił wniesioną przez Skarżącą skargę. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że skarga o której mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a. nie jest środkiem prawnym w ramach, którego można podnosić zarzuty dotyczące błędnego określenia kwoty należności podatkowych i odsetek. W postępowaniu zainicjowanym skargą na czynność egzekucyjną podlegają bowiem ocenie wyłącznie kwestie formalnoprawne w związku z dokonaną czynnością. Nadto wskazał, że zawiadomienie o zajęciu z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] zawiera elementy o których mowa w art. 67 § 2 u.p.e.a. oraz zostało dokonane prawidłowo w oparciu o art. 80 u.p.e.a. W/w postanowienie pełnomocnik Spółki otrzymał w dniu 14 sierpnia 2020 r.
W zażaleniu Skarżąca wskazała zarzuty tożsame do uprzednio podniesionych w skardze z dnia 10 grudnia 2019 r. i wniosła o uchylenie skarżonego postanowienia oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. tytułów wykonawczych.
W uzasadnieniu wymienionego na wstępie zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. powołał się na przepisy art. 54 § 1, art. 80 § 1 – 3, art. 67 § 1, § 1a, § 2b u.p.e.a. i wskazał, że wszystkie wymogi formalne wymienione w art. 80 u.p.e.a. zostały przez organ egzekucyjny spełnione. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2019 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego przesłał przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego OGNIVO do [...] S.A., celem wyegzekwowania dochodzonych należności w całości. W treści przedmiotowego zawiadomienia organ egzekucyjny wezwał Bank, aby bez jego zgody, nie dokonywały wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności. Nadto organ zawiadomił Skarżącą, że bez jego zgody, nie wolno jej dokonywać wypłat zajętej kwoty z rachunku bankowego. W/w zajęcie Bank otrzymał za pośrednictwem teleinformatycznego systemu OGNIVO w dniu [...] listopada 2019 r.
Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia do [...] S.A., Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. poinformował Skarżącą o dokonaniu zajęcia. Przedmiotowe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanej Spółce w dniu 26 listopada 2019 r.
Organ II instancji wskazał, że zajęcie z dnia [...] listopada 2019 r. zawiera elementy określone w art. 67 § 2 u.p.e.a. tj.: oznaczenie Zobowiązanej - M. Sp. z o.o., Wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. , organu egzekucyjnego - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. i dłużnika zajętej wierzytelności - [...] S.A. W/w zawiadomienie zawiera prawidłowo określoną podstawę prawną, tj. art. 80 § 1 u.p.e.a., który uprawnia organ do zastosowania egzekucji z rachunku bankowego. Nadto zawiadomienie z dnia [...] listopada 2019 r. zawiera również prawidłowe oznaczenie numerów tytułów wykonawczych, stanowiących podstawę zajęcia. Jednocześnie wskazana kwota dochodzonych należności i okres, za który należności zostały ustalone, odpowiadają wartości określonej w tytułach wykonawczych. Ponadto w w/w zawiadomieniu o zajęciu organ egzekucyjny określił rodzaj i stawkę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia, a także kwotę należnych kosztów egzekucyjnych.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. zauważył, że Spółka w skardze z dnia 10 grudnia 2019 r., jak i zażaleniu z dnia 21 sierpnia 2020 r., nie wskazała żadnych konkretnych zarzutów odnoszących się do czynności egzekucyjnej, lecz podnosi zarzut błędnego wystawienia zawiadomienia z dnia [...] listopada 2019 r., ponieważ obejmuje okres, za który Spółka nie posiada żadnych zaległości i zobowiązań, co czyni w/w czynność egzekucyjną nieważną.
Ustosunkowując się do powyższego organ odwoławczy wyjaśnił, iż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. w postępowaniu wszczętym skargą na czynność egzekucyjną, nie był uprawniony do badania zasadności podnoszonych przez Stronę zarzutów, gdyż wykraczają one poza ramy niniejszego postępowania i winy być przedmiotem odrębnego postępowania np. postępowania w sprawie zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 u.p.e.a. lub wniosku o umorzenie na podstawie art. 59 § 1 u.p.e.a. W trybie skargi na czynności egzekucyjne nie podlegają bowiem rozpatrzeniu kwestie materialno - prawne stanowiące podstawę uruchomienia odrębnego postępowania administracyjnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 67 § 1 w zw. z art. 67 § 2 u.p.e.a., poprzez dokonanie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego na podstawie błędnie wystawionego zawiadomienia, w którym jako treść podlegającego egzekucji obowiązku oraz podstawy prawnej tego obowiązku wskazano okres, za który Spółka nie ma zaległości i zobowiązań.
Powyższe, zdaniem Strony, czyni nieważną dokonaną przez organ egzekucyjny na podstawie zawiadomienia z dnia [...] listopada 2019 r. czynność egzekucyjną dotyczącą zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A.
Składając przedmiotową skargę Strona wniosła o: uchylenie postawienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2020 r., umorzenie postępowania w sprawie oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. podtrzymał swoją argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2019 r. poz. 2325 ze zm. dalej "P.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.
W ramach swej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd, podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Przedmiotem zaskarżonego postanowienia była skarga na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego.
W sprawie będącej przedmiotem kontroli Sądu, Skarżąca wniosła skargę na czynność egzekucyjną dokonaną przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. na podstawie zawiadomienia z dnia [...] listopada 2019 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r. organ egzekucyjny oddalił w/w skargę.
Skarżąca wskazała na błędne wystawienie zawiadomienia z dnia [...] listopada 2019 r., ponieważ obejmuje okres, za który Spółka nie posiada żadnych zaległości i zobowiązań, co czyni w/w czynność egzekucyjną nieważną.
W myśl art. 54 § 1, § 4 i § 5 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej. W sprawie skarg, o których mowa w § 1 i § 2, postanowienie wydaje organ egzekucyjny.
Wskazać należy, że określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego (por. wyrok NSA z 2 kwietnia 2015 r. sygn. akt: II FSK 778/13; wyrok NSA z 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt: II FSK 1688/13; wyrok WSA w Warszawie z 23 października 2015 r. sygn. akt: III SA/Wa 3396/14, wyrok NSA z 24 października 2014 r. sygn. akt: II GSK 1377/13, CBOSA). W związku z tym, że nie jest to jedyny przewidziany w u.p.e.a środek zaskarżenia, w skardze na czynności egzekucyjne można podnieść okoliczności, które nie są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia, gdyż tylko takie okoliczności mogą być przedmiotem oceny w postępowaniu prowadzonym w oparciu o art. 54 u.p.e.a.
W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, uwzględniając zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia, że skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze faktycznym i to tylko takie, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w ustawie (zarzuty, zażalenia na postanowienia, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu (por. R. Hauser i Z. Leoński - Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Warszawa 1992r., s. 84). Oznacza to, że skarga ta nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżania, m.in. w stosunku do zarzutów, o których mowa w art. 33 u.p.e.a. Zatem skarga składana w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a., powinna dotyczyć konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ egzekucyjny dokonuje w tym trybie oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego.
Reasumując tę część rozważań, stwierdzić należy, że przedmiotem postępowania prowadzonego w sprawie skargi na czynności organu egzekucyjnego jest wyłącznie prawidłowość zakwestionowanej czynności egzekucyjnej; w postępowaniu tym nie mogą być rozważane inne okoliczności, w tym np. istnienie egzekwowanego obowiązku.
Zgodnie z art. 80 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz bezzwłocznie przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności albo zawiadomił organ egzekucyjny, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w §1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego (zarządzenia zabezpieczenia), o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego (art. 80 § 3 u.p.e.a.). Stosownie do art. 80 § 2 u.p.e.a., zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu.
Nadto zgodnie z art. 67 § 1 ustawy egzekucyjnej, zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności winno być sporządzone według wzoru określonego w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Jednocześnie zgodnie z § 1a powyższej normy prawnej, zawiadomienia o zajęciu i inne pisma w ramach stosowanego środka egzekucyjnego, mogą być doręczane przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego albo z użyciem środków komunikacji elektronicznej. W takim przypadku nie stosuje się wzoru, o którym mowa w § 1. W przypadkach, o których mowa w § 1a, organ egzekucyjny sporządza wydruk zawiadomienia o zajęciu. Doręczenie zobowiązanemu wydruku zawiadomienia o zajęciu uznaje się za doręczenie odpisu tego zawiadomienia (§ 2b art. 67 u.p.e.a.),
Z przebiegu sprawy wynika, że Skarżąca kwestionuje prawidłowość dokonanej czynności egzekucyjnej - zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego w [...] S.A.
Zarzut ten jest nieuprawniony. Jak wynika z ustaleń organów w sprawie, które nie zostały skutecznie podważone, wszystkie wymogi formalne wymienione w art. 80 u.p.e.a. zostały przez organ egzekucyjny spełnione. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2019 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego przesłał przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego OGNIVO do [...] S.A., celem wyegzekwowania dochodzonych należności w całości. W treści przedmiotowego zawiadomienia organ egzekucyjny wezwał Bank, aby bez jego zgody, nie dokonywały wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności. Nadto organ zawiadomił Skarżącą, że bez jego zgody, nie wolno jej dokonywać wypłat zajętej kwoty z rachunku bankowego. W/w zajęcie Bank otrzymał za pośrednictwem teleinformatycznego systemu OGNIVO w dniu [...] listopada 2019 r. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia do [...] S.A., Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. poinformował Skarżącą o dokonaniu zajęcia. Przedmiotowe zawiadomienie wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono zobowiązanej Spółce w dniu 26 listopada 2019 r.
Ponadto zajęcie z dnia [...] listopada 2019 r. zawiera elementy określone w art. 67 § 2 u.p.e.a. tj.: oznaczenie Zobowiązanej - M. Sp. z o.o., Wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. , organu egzekucyjnego - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. i dłużnika zajętej wierzytelności - [...] S.A. W/w zawiadomienie zawiera prawidłowo określoną podstawę prawną, tj. art. 80 § 1 u.p.e.a., który uprawnia organ do zastosowania egzekucji z rachunku bankowego.
Zawiadomienie z dnia [...] listopada 2019 r. zawiera również prawidłowe oznaczenie numerów tytułów wykonawczych, stanowiących podstawę zajęcia. Jednocześnie wskazana kwota dochodzonych należności i okres, za który należności zostały ustalone, odpowiadają wartości określonej w tytułach wykonawczych. Ponadto w w/w zawiadomieniu o zajęciu organ egzekucyjny określił rodzaj i stawkę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia, a także kwotę należnych kosztów egzekucyjnych.
W ocenie Sądu słusznie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. zauważył, że Skarżąca, w skardze jak i zażaleniu nie wskazała żadnych konkretnych zarzutów odnoszących się do czynności egzekucyjnej, lecz podniosła zarzut błędnego wystawienia zawiadomienia z dnia [...] listopada 2019 r. ponieważ obejmuje okres, za który Spółka nie posiada żadnych zaległości i zobowiązań, co czyni w/w czynność egzekucyjną nieważną. Zarzut ten podnoszony jest również w skardze do Sądu.
Zdaniem Sądu, zarzut dotyczący błędnego wystawienia zawiadomienia z dnia [...] listopada 2019 r., poprzez uwzględnienie w nim okresu, za który Spółka nie posiada żadnych zaległości i zobowiązań, nie może być przedmiotem badania w postępowaniu wszczętym w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a., tj. skargi na czynność egzekucyjną, gdyż wykracza on poza ramy tego postępowania i winien być przedmiotem odrębnego postępowania np. postępowania w sprawie zarzutów wniesionych na podstawie art. 33 u.p.e.a. lub wniosku o umorzenie na podstawie art. 59 § 1 u.p.e.a. W trybie skargi na czynność egzekucyjną nie podlegają bowiem rozpatrzeniu kwestie materialno - prawne stanowiące podstawę uruchomienia odrębnego postępowania administracyjnego. Postępowanie skargowe nie może być traktowane jako uniwersalny środek zaskarżenia w ramach którego można podnosić kwestie podlegające rozpoznaniu w odrębnych trybach postępowania. Skarga na czynność egzekucyjną nie przysługuje w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżania (zarzuty, zażalenie na postanowienie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji, czy też wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu. Skarga na czynność egzekucyjną jest sformalizowanym środkiem ochrony prawnej i służy tylko i wyłącznie do poddania kontroli prawidłowości zastosowanej czynności. W jej ramach można jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora, przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnej.
Niezależnie od powyższego podkreślić należy – na co słusznie zwrócił uwagę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. - że Skarżąca skorzystała z przysługującego jej środka zaskarżenia i pismem z dnia 3 grudnia 2019 r. wniosła zarzuty w sprawie prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] i nr [...] postępowania egzekucyjnego. Powyższe zarzuty były tożsame z zarzutami podniesionymi w skardze z dnia 10 grudnia 2019 r. i zostały rozpatrzone przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r. Na powyższe rozstrzygnięcie Strona nie wniosła zażalenia.
Reasumując, Sąd w pełni podziela stanowisko Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że wskazywane przez Skarżącą okoliczności nie mogą być podstawą wniesienia skargi, o której mowa w art. 54 u.p.e.a., gdyż nie dotyczą one sposobu i formy dokonania czynności egzekucyjnej, jaką było zajęcie prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego.
Zdaniem Sądu organy obu instancji, jak wynika z akt sprawy, w ramach prowadzonego postępowania w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. prawidłowo oceniły sposób i formę dokonania przez organ egzekucyjny zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego. Sposób dokonania tych czynności, w ocenie Sądu, odpowiada przepisom art. 80 u.p.e.a., a forma zawiadomienia spełnia wymagania wynikające z przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.).
Sąd, biorąc powyższe pod uwagę, uznając zarzuty podniesione w skardze za niezasadne, jak również nie stwierdzając innych naruszeń prawa, skargę jako nieuzasadnioną oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę